مسابقه سال اسلامیکال
همزمان با آغاز ماه رمضان، مسابقه سال اسلامیکال با هدف معرفی اسلامیکال و توسعه مقالات در زمینه اسلامی آغاز شده‌است. علاقه‌مندان به شرکت در این مسابقه می‌توانند تا پایان ماه رمضان ۱۴۴۷ قمری برای آن نام‌نویسی کنند. فهرستی از مقالات پیشنهادی جهت ایجاد در اینجا وجود دارد

سید ضیاء الدین طباطبایی

از اسلامیکال
پرش به ناوبری پرش به جستجو

سید ضیاءالدین طباطبایی (۱۲۶۸ شیراز – ۸ شهریور ۱۳۴۸ تهران) روزنامه‌نگار و سیاستمدار ایرانی بود که پس از کودتای ۳ اسفند ۱۲۹۹ به مدت کوتاهی (کمتر از صد روز) به عنوان نخست‌وزیر ایران فعالیت کرد.

سیّد ضیاءالدّین طباطبایی یزدی
بیست و نهمین نخست‌وزیر ایران
دوره مسئولیت
۴ اسفند ۱۲۹۹ – ۴ خرداد ۱۳۰۰
پادشاهاحمدشاه
پس ازفتح‌الله خان اکبر
پیش ازاحمد قوام
اطلاعات شخصی
زاده۱۲۶۸
شیراز، ایران
درگذشته۷ شهریور ۱۳۴۸ (۷۹–۸۰ سال)
تهران، ایران
حزب سیاسیحزب اراده ملی
پدرسید علی یزدی

زندگی و فعالیت‌ها

سید ضیاءالدین طباطبایی در سال ۱۲۶۸ خورشیدی در شیراز زاده شد. در خردسالی همراه خانواده به تبریز رفت و پس از پایان تحصیلات، مدتی به فعالیت‌های اجتماعی پرداخت. سپس به شیراز بازگشت و روزنامهٔ «ندای اسلام» را منتشر کرد. پس از به توپ بستن مجلس به دستور محمدعلی شاه، به همراه پدرش راهی تهران شد و مدتی در حرم عبدالعظیم متحصن گشت.

پس از خلع محمدعلی شاه، روزنامه‌های تندروی «شرق»، «برق» و سپس «رعد» را منتشر کرد. در آن دوران با حمایت از قرارداد ۱۹۱۹ وثوق‌الدوله با بریتانیا، توجه مقامات بریتانیایی را جلب نمود و به تدریج وارد فعالیت‌های سیاسی شد.

نخست‌وزیری

با عدم تصویب قرارداد ۱۹۱۹ توسط احمدشاه قاجار، زمینه برای تغییر حکومت فراهم شد. سید ضیاءالدین با هماهنگی بریتانیا به‌عنوان عامل سیاسی و رضاخان میرپنج (بعدها رضاشاه) به‌عنوان فرمانده نظامی، کودتای ۳ اسفند ۱۲۹۹ را رهبری کردند. نیروهای کودتا وارد تهران شدند و احمدشاه ناچار فرمان ریاست‌الوزرایی سید ضیاءالدین را با اختیارات کامل صادر کرد.

دولت او که بعدها به «کابینه سیاه» شهرت یافت، با وجود برخی اقدامات خدماتی، به دلیل کشمکش با احمدشاه و مخالفت‌های گسترده داخلی، پس از کمتر از سه ماه سقوط کرد. در ۴ خرداد ۱۳۰۰ فرمان عزل او صادر شد.

تبعید و بازگشت

پس از عزل، ایران را ترک کرد و ۲۲ سال در اروپا زندگی نمود. پس از سقوط رضاشاه در شهریور ۱۳۲۰ به ایران بازگشت و در دورهٔ چهاردهم مجلس شورای ملی به‌عنوان نمایندهٔ یزد انتخاب شد. در مجلس رهبری اکثریت را بر عهده گرفت و در نخست‌وزیری افراد دیگری مانند حکیمی، ساعد و صدر نقش مؤثری ایفا کرد.

درگذشت

سید ضیاءالدین طباطبایی در اواخر عمر گوشه‌نشینی اختیار کرد و سرانجام در ۸ شهریور ۱۳۴۸ در سن هشتادسالگی درگذشت. پیکرش در حرم عبدالعظیم در شهر ری به خاک سپرده شد.