آیه حکومت مستضعفین - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Shahroudi در ‏۱۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۲۲

2024-07-17T09:22:14Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۲۲
خط ۳۲:		خط ۳۲:
	'''آیه حکومت مستضعفین''' آیه پنجم از سورهٔ قصص است که محتوای آن بشارت به این است که هر جا [[مستضعفین]] تحت سلطه ظالمان قرار بگیرند، اراده خداوند چنین است که پیروز بشوند و سرانجام حکومت و رهبری زمین به آنها اعطا شود.		'''آیه حکومت مستضعفین''' آیه پنجم از سورهٔ قصص است که محتوای آن بشارت به این است که هر جا [[مستضعفین]] تحت سلطه ظالمان قرار بگیرند، اراده خداوند چنین است که پیروز بشوند و سرانجام حکومت و رهبری زمین به آنها اعطا شود.

	== ~~معارفه،~~ متن و ترجمه ==		== متن و ترجمه ==
	متن آیه بدین شرح است:<ref>{{پک\|مکارم شیرازی\|۱۳۷۴\|ک=برگزیده تفسیر نمونه\|ص=۸}}</ref>		متن آیه بدین شرح است:<ref>{{پک\|مکارم شیرازی\|۱۳۷۴\|ک=برگزیده تفسیر نمونه\|ص=۸}}</ref><blockquote>{{Color\|green\|{{متن عربی\|﴿وَ نُرِیدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَی الَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا فِی الْأَرْضِ وَ نَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَ نَجْعَلَهُمُ الْوارِثِینَ﴾٥}}}}</blockquote>و ترجمه آن در [[تفسیر نمونه]] اینگونه است:<ref>{{پک\|مکارم شیرازی\|۱۳۸۶\|ک=برگزیده تفسیر نمونه\|ص=۸}}</ref><blockquote>{{Color\|Brown\|﴿اراده ما بر این قرار گرفته‌است که به مستضعفین نعمت بخشیم، و آنها را پیشوایان و وارثین روی زمین قرار دهیم﴾}}</blockquote>

	{{Color\|green\|{{متن عربی\|﴿وَ نُرِیدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَی الَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا فِی الْأَرْضِ وَ نَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَ نَجْعَلَهُمُ الْوارِثِینَ﴾٥}}}}

	و ترجمه آن در [[تفسیر نمونه]] اینگونه است:<ref>{{پک\|مکارم شیرازی\|۱۳۸۶\|ک=برگزیده تفسیر نمونه\|ص=۸}}</ref>

	{{Color\|Brown\|﴿اراده ما بر این قرار گرفته‌است که به مستضعفین نعمت بخشیم، و آنها را پیشوایان و وارثین روی زمین قرار دهیم﴾}}

	== شأن نزول ==		== شأن نزول ==
خط ۶۲:		خط ۵۶:
	{{Color\|green\|سوگند به کسی که محمد را بشارت‌دهنده و بیم‌دهنده به حق قرار داد، که نیکان از ما اهل بیت و پیروان آنها، به منزله موسی و پیروان او هستند، و دشمنان ما و پیروان آنها به منزله فرعون و پیروان او می‌باشند.}}<ref>{{پک\|مکارم شیرازی\|ف=وعده حکومت مستضعفین در قرآن}}</ref><ref group="متن اصلی>{{متن عربی\|«وَ الَّذِی بَعَثَ مُحَمَّداً بِالْحَقِّ بَشِیْراً وَ نَذِیْراً، اِنَّ الاَبْرارَ مِنّا أَهْلَ الْبَیْتِ وَ شِیْعَتَهُمْ بِمَنْزِلَةِ مُوسی وَ شِیْعَتِهِ، وَ اِنَّ عَدُوَّنا وَ اَشْیاعَهُمْ بِمَنْزِلَةِ فِرْعَوْنَ وَ اَشْیاعِهِ»}}</ref>		{{Color\|green\|سوگند به کسی که محمد را بشارت‌دهنده و بیم‌دهنده به حق قرار داد، که نیکان از ما اهل بیت و پیروان آنها، به منزله موسی و پیروان او هستند، و دشمنان ما و پیروان آنها به منزله فرعون و پیروان او می‌باشند.}}<ref>{{پک\|مکارم شیرازی\|ف=وعده حکومت مستضعفین در قرآن}}</ref><ref group="متن اصلی>{{متن عربی\|«وَ الَّذِی بَعَثَ مُحَمَّداً بِالْحَقِّ بَشِیْراً وَ نَذِیْراً، اِنَّ الاَبْرارَ مِنّا أَهْلَ الْبَیْتِ وَ شِیْعَتَهُمْ بِمَنْزِلَةِ مُوسی وَ شِیْعَتِهِ، وَ اِنَّ عَدُوَّنا وَ اَشْیاعَهُمْ بِمَنْزِلَةِ فِرْعَوْنَ وَ اَشْیاعِهِ»}}</ref>

	== یادداشت‌ها ==		== پانویس ==

			=== یادداشت‌ها ===
	{{پانویس\|گروه=متن اصلی\|۲}}		{{پانویس\|گروه=متن اصلی\|۲}}

	== ~~پانویس~~ ==		=== ارجاعات ===
	{{پانویس\|۲}}		{{پانویس\|۲}}

	== منابع ==		=== منابع ===
	* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی=هادیان شیرازی\|نام=عبدالرسول\|پیوند=http://ensani.ir/fa/article/57029/موعود-در-قرآن\|عنوان=موعود در قرآن\|تاریخ=۱۳۷۶\|توسط=[[پرتال جامع علوم انسانی]]}}		* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی=هادیان شیرازی\|نام=عبدالرسول\|پیوند=http://ensani.ir/fa/article/57029/موعود-در-قرآن\|عنوان=موعود در قرآن\|تاریخ=۱۳۷۶\|توسط=[[پرتال جامع علوم انسانی]]}}
	* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی=مکارم شیرازی\|نام=ناصر\|عنوان=وعده حکومت مستضعفین در قرآن\|پیوند=https://makarem.ir/main.aspx?typeinfo=25&lid=0&mid=244288&catid=23377}}		* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی=مکارم شیرازی\|نام=ناصر\|عنوان=وعده حکومت مستضعفین در قرآن\|پیوند=https://makarem.ir/main.aspx?typeinfo=25&lid=0&mid=244288&catid=23377}}

Shahroudi: + رده:سوره قصص (هات‌کت)

2024-07-17T09:21:01Z

+ رده:سوره قصص (هات‌کت)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۲۱
خط ۷۸:		خط ۷۸:
	[[رده:آیه‌های نام‌دار قرآن]]		[[رده:آیه‌های نام‌دار قرآن]]
	[[رده:آیه‌های قرآن]]		[[رده:آیه‌های قرآن]]
			[[رده:سوره قصص]]

Shahroudi: + رده:آیه‌های قرآن (هات‌کت)

2024-07-17T09:20:51Z

+ رده:آیه‌های قرآن (هات‌کت)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۲۰
خط ۷۷:		خط ۷۷:

	[[رده:آیه‌های نام‌دار قرآن]]		[[رده:آیه‌های نام‌دار قرآن]]
			[[رده:آیه‌های قرآن]]

Shahroudi: /* پانویس */

2024-07-17T09:20:21Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۲۰
خط ۶۶:		خط ۶۶:

	== پانویس ==		== پانویس ==
	{{~~پانویس۲~~}}		{{پانویس\|۲}}

	== منابع ==		== منابع ==

Shahroudi: صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات آیه |عنوان=آیه حکومت مستضعفین |کلمه= |زیرنویس= |ترجمه= |متن آیه= |پیوند تصویر= |نام آیه=آیه حکومت مستضعفین |نام سوره=قصص |سال نزول= |محل نزول= |جزء= |سجده= |نام‌های دیگر= |اختلاف=محل نزول |کتابت= |شرح تصویر= |شأن نزول=دارد |حرف= |عدد آیه=5 |حر...» ایجاد کرد

2024-07-17T09:20:01Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات آیه |عنوان=آیه حکومت مستضعفین |کلمه= |زیرنویس= |ترجمه= |متن آیه= |پیوند تصویر= |نام آیه=آیه حکومت مستضعفین |نام سوره=قصص |سال نزول= |محل نزول= |جزء= |سجده= |نام‌های دیگر= |اختلاف=محل نزول |کتابت= |شرح تصویر= |شأن نزول=دارد |حرف= |عدد آیه=5 |حر...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{جعبه اطلاعات آیه
|عنوان=آیه حکومت مستضعفین
|کلمه=
|زیرنویس=
|ترجمه=
|متن آیه=
|پیوند تصویر=
|نام آیه=آیه حکومت مستضعفین
|نام سوره=قصص
|سال نزول=
|محل نزول=
|جزء=
|سجده=
|نام‌های دیگر=
|اختلاف=محل نزول
|کتابت=
|شرح تصویر=
|شأن نزول=دارد
|حرف=
|عدد آیه=5
|حروف مقطعه=ندارد
|رکوع=
|حزب=
|توضیح تصویر=متن سوره قصص شامل آیه حکومت مستضعفین
|alt=
|image_size=
|اندازه تصویر=
|تصویر=
|image=Sura28.pdf
|کاربری=}}

'''آیه حکومت مستضعفین''' آیه پنجم از سورهٔ قصص است که محتوای آن بشارت به این است که هر جا [[مستضعفین]] تحت سلطه ظالمان قرار بگیرند، اراده خداوند چنین است که پیروز بشوند و سرانجام حکومت و رهبری زمین به آنها اعطا شود.

== معارفه، متن و ترجمه ==
متن آیه بدین شرح است:<ref>{{پک|مکارم شیرازی|۱۳۷۴|ک=برگزیده تفسیر نمونه|ص=۸}}</ref>

{{Color|green|{{متن عربی|﴿وَ نُرِیدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَی الَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا فِی الْأَرْضِ وَ نَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَ نَجْعَلَهُمُ الْوارِثِینَ﴾٥}}}}

و ترجمه آن در [[تفسیر نمونه]] اینگونه است:<ref>{{پک|مکارم شیرازی|۱۳۸۶|ک=برگزیده تفسیر نمونه|ص=۸}}</ref>

{{Color|Brown|﴿اراده ما بر این قرار گرفته‌است که به مستضعفین نعمت بخشیم، و آنها را پیشوایان و وارثین روی زمین قرار دهیم﴾}}

== شأن نزول ==
بنا بر قول بعضی، سورهٔ قصص در سال یازدهم هجری نازل شده‌است، در این سال، مسلمانان در [[شعب ابی‌طالب]] تحت محاصره و [[تحریم اقتصادی]] قرار دارند؛ و از طرف دیگر دو نفر از حامیان پیامبر اسلام، [[ابوطالب]] و [[خدیجه]] از دنیا رفته‌اند و سفر تبلیغی پیامبر به [[طائف]] نیز با شکست روبرو شده‌است. نتیجتاً احساس ضعف و ناامنی میان مسلمانان فراگیر شده‌است. در چنین شرایطی، قرآن ماجرای فرعون و موسی را روایت می‌کند تا مسلمانان امید ازدست‌رفته خود را به‌دست آورند.<ref>{{پک|هادیان شیرازی|۱۳۷۶|ف=موعود در قرآن}}</ref>

=== موقعیت آیه در قرآن ===
در آیات قبل از این آیه، از استکبار و ظلم و ستم فرعون خبر داده می‌شود. او برای تثبیت حکومت خود، مردم مصر را متفرق کرد و آنها را به دوگروه تقسیم کرد. وی تمام امکانات رفاهی و پست‌های حساس را در اختیار گروه مدنظر خود قرار داد و گروه دیگر که مهاجران [[بنی اسرائیل]] بودند، فقیر و محروم بودند و به اعمال شاقه اشتغال داشتند. قرآن در یک جمع‌بندی، فرعون را «مفسد» خطاب می‌کند.<ref group="متن اصلی>{{متن عربی|إنّه كانَ مِنَ المُفسِدين}}</ref> قرآن بعد از ترسیم حکومت فرعون برای مخاطب، آیه حکومت مستضعفین را می‌آورد و سپس به داستان موسی و مقابله وی با فرعون و درنهایت «پیروزی حق بر باطل» می‌پردازد.<ref>{{پک|هادیان شیرازی|۱۳۷۶|ف=موعود در قرآن}}</ref>

== تفسیر ==
=== تفسیر لغت «مستضعف» ===
{{اصلی|مستضعفین}}
«مستضعف» دارای انواع مختلفی است اعم از مستضعف فکری، فرهنگی، اقتصادی، اخلاقی و سیاسی. به‌طور کلی، اشارهٔ قرآن بیشتر روی مستضعفین سیاسی و اخلاقی است. «مستضعف بودن» به این معنا نیست که شخص «ضعیف» و فاقد قدرت و نیرو باشد؛ مستضعف کسی است که دارای نیروهای بالقوه و احیاناً بالفعل است اما ازسوی ظالمان تحت فشار قرار گرفته‌است. لغت «مستضعف» گرچه از ریشهٔ «ضعف» است اما از آنجا که در باب استفعال قرار دارد نشان می‌دهد «مستضعف» توسط فرد یا افرادی به ضعف کشیده و محدود شده‌است.<ref>{{پک|مکارم شیرازی|۱۳۷۴|ک=برگزیده تفسیر نمونه|ج=۱۶|ص=۱۹}}</ref><ref>{{پک|هادیان شیرازی|۱۳۷۶|ف=موعود در قرآن}}</ref> در تقابل با فردِ «مستضعف»، «مستکبران» و اشراف و نجبای زمانه قرار می‌گیرند که تلاش می‌کنند از طریق ممکن مستضعفین را تحت سلطه خود بگیرند و آنها را تحت ظلم و ستم خود قرار دهند.<ref>{{پک|هادیان شیرازی|۱۳۷۶|ف=موعود در قرآن}}</ref>

=== محتوا ===
به عقیدهٔ [[ناصر مکارم شیرازی]]، آیات ابتدائی [[سوره قصص]] بیانگر یک قاعدهٔ کلی برای تمام ازمنه و تمامی مردم جهان است.<ref>{{پک|مکارم شیرازی|ف=وعده حکومت مستضعفین در قرآن}}</ref> این آیه اینطور بشارت می‌دهد که در هر مکان و هر زمان مستضعفین تحت سلطهٔ ظالمان قرار بگیرند، ارادهٔ خداوند اینطور است که مستضعفین به پیروزی برسند و سرانجام حکومت زمین به آنها اعطا شود.<ref>{{پک|هادیان شیرازی|۱۳۷۶|ف=موعود در قرآن}}</ref> [[ناصر مکارم شیرازی]] پیرامون این آیه می‌گوید: «این آیه بشارتی است برای همه انسان‌های آزاده و خواهان حکومت عدل و داد، و برچیده شدن بساط ظلم و جور.» وی برای نمونه‌ای از آن، به سقوط حکومت فراعنه و ظهور حکومت بنی‌اسرائیل اشاره می‌کند؛ همچنین [[فتوحات مسلمانان]] در [[ایران]] و بیزانس را «نمونهٔ کامل‌تر» و «استقرار حکومت جهانی [[حجت بن الحسن|صاحب‌الزمان]]» را «نمونه گسترده‌تر» آن می‌داند.<ref>{{پک|مکارم شیرازی|ف=وعده حکومت مستضعفین در قرآن}}</ref>

== در احادیث ==
در «نهج البلاغه»، قسمت کلمات قصار، شمارهٔ ۲۰۹، از علی ابن ابیطالب چنین آمده‌است:
{{Color|green|دنیا پس از چموشی و سرکشی، همچون شتری که از دادن شیر به دوشنده اش خودداری می‌کند، و برای بچه اش نگه می‌دارد، به ما روی می‌آورد … سپس [علی] آیه «وَ نُرِیْدُ اَنْ نَمُنَّ» را تلاوت کرد)}}.<ref>{{پک|مکارم شیرازی|ف=وعده حکومت مستضعفین در قرآن}}</ref><ref group="متن اصلی>{{متن عربی|«لَتَعْطِفَنَّ الدُّنْیَا عَلَیْنَا بَعْدَ شِمَاسِهَا عَطْفَ الضَّرُوسِ عَلَی وَلَدِهَا وَ تَلَا عَقِیبَ ذَلِکَ وَ نُرِیدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَی الَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا فِی الأَرْضِ»}}.</ref>

در حدیثی از [[زین‌العابدین]] آمده‌است:
{{Color|green|سوگند به کسی که محمد را بشارت‌دهنده و بیم‌دهنده به حق قرار داد، که نیکان از ما اهل بیت و پیروان آنها، به منزله موسی و پیروان او هستند، و دشمنان ما و پیروان آنها به منزله فرعون و پیروان او می‌باشند.}}<ref>{{پک|مکارم شیرازی|ف=وعده حکومت مستضعفین در قرآن}}</ref><ref group="متن اصلی>{{متن عربی|«وَ الَّذِی بَعَثَ مُحَمَّداً بِالْحَقِّ بَشِیْراً وَ نَذِیْراً، اِنَّ الاَبْرارَ مِنّا أَهْلَ الْبَیْتِ وَ شِیْعَتَهُمْ بِمَنْزِلَةِ مُوسی وَ شِیْعَتِهِ، وَ اِنَّ عَدُوَّنا وَ اَشْیاعَهُمْ بِمَنْزِلَةِ فِرْعَوْنَ وَ اَشْیاعِهِ»}}</ref>

== یادداشت‌ها ==
{{پانویس|گروه=متن اصلی|۲}}

== پانویس ==
{{پانویس۲}}

== منابع ==
* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی=هادیان شیرازی|نام=عبدالرسول|پیوند=http://ensani.ir/fa/article/57029/موعود-در-قرآن|عنوان=موعود در قرآن|تاریخ=۱۳۷۶|توسط=[[پرتال جامع علوم انسانی]]}}
* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|نام=ناصر|عنوان=وعده حکومت مستضعفین در قرآن|پیوند=https://makarem.ir/main.aspx?typeinfo=25&lid=0&mid=244288&catid=23377}}
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|نام=ناصر|پیوند نویسنده=ناصر مکارم شیرازی|عنوان=برگزیده تفسیر نمونه|ویرایش=احمد بابایی|سال=۱۳۷۴|ناشر=دارالکتب اسلامیه|مکان=تهران|زبان=fa|پیوند=https://lib.eshia.ir/50082/16}}
* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|نام=ناصر|عنوان=سوره قصص حاوی چه مطالبی می‌باشد؟|تاریخ=|پیوند=https://makarem.ir/main.aspx?typeinfo=25&lid=0&catid=23008&mid=245061}}

{{درجه‌بندی|نیازمند پیوند=خیر|نیازمند رده=خیر|نیازمند جعبه اطلاعات=خیر|نیازمند تصویر=خیر|نیازمند استانداردسازی=خیر|نیازمند ویراستاری=خیر|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی|تاریخ خوبیدگی=|تاریخ برگزیدگی=|توضیحات=}}

[[رده:آیه‌های نام‌دار قرآن]]