https://www.islamical.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C%D9%85_%D8%AD%D8%A7%D8%AA%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%DB%8C%D8%A7ابراهیم حاتمیکیا - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-25T14:45:27Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.1https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C%D9%85_%D8%AD%D8%A7%D8%AA%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%DB%8C%D8%A7&diff=96284&oldid=prevShahroudi: ابرابزار2024-11-09T12:21:53Z<p>ابرابزار</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{Infobox person<br />
| name = ابراهیم حاتمیکیا<br />
| image = Exodus movie press conference 2020-02-07 37.jpg<br />
| caption = حاتمیکیا در [[سی و هشتمین جشنواره فیلم فجر|جشنوارهٔ فجر ۱۳۹۸]]<br />
| birth_date = {{تاریخ تولد و سن|۱۳۴۰|۷|۱|گاهشمار=خورشیدی}}<ref>{{پک|قنبری|۱۳۹۸|ف=حاتمی کیا سفارشپذیر نیست!|ک=جام جم}}</ref><br />
| birth_place = [[تهران]]، [[ایران]]<br />
| death_date =<br />
| death_place =<br />
| death_cause =<br />
| education =<br />
| alma_mater = [[دانشگاه هنر تهران]]<br />
| occupation = {{Hlist|[[کارگردان]]|[[فیلمنامهنویس]]|[[فیلمبردار]]}}<br />
| years_active = اکنون–۱۳۵۸<ref name="ReferenceA">{{پک|زارعیان|۱۳۸۸|ف=ققنوس در دامنه آتشفشان|ک=هنر متعالی}}</ref><br />
| works = {{Hlist|[[فیلمشناسی ابراهیم حاتمیکیا|فیلمشناسی]]|[[کتابشناسی ابراهیم حاتمیکیا|کتابشناسی]]}}<br />
| spouse = {{نشکن|{{Marriage|سیما حاتمیکیا|۱۳۶۲}}<ref name="rasekhoon">{{یادکرد وب |نام خانوادگی=مؤمنی |نام=حجتالله |تاریخ=۹ اردیبهشت ۱۳۸۸ |نشانی=https://rasekhoon.net/article/show/131460 |عنوان=ابراهیم حاتمیکیا |ناشر=راسخون}}</ref><ref>{{یادکرد وب |تاریخ=۲ دی ۱۳۹۱ |نشانی=https://www.mashreghnews.ir/news/180029 |عنوان=حاتمیکیا: درسته پاسدارم ولی فیلمسازم |ناشر=[[مشرقنیوز]]}}</ref>}}<br />
| children = ۳ (نیره،<ref name="rasekhoon"/> [[یوسف حاتمیکیا|یوسف]]،<ref name="rasekhoon"/> [[اسماعیل حاتمیکیا|اسماعیل]]<ref name="rasekhoon"/>)<br />
| awards = [[فهرست جایزهها و نامزدیهای ابراهیم حاتمیکیا|فهرست کامل]]<br />
| module = {{Infobox military person<br />
| embed = yes<br />
| allegiance = [[نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران|ایران]]<br />
| branch = [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|سپاه پاسداران]]<br />
* [[نیروی هوایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی|نیروی هوایی]]<br />
| serviceyears = <!-- ۱۳۶۰–؟ --><br />
| unit = واحد سمعی بصری<ref>{{پک|زارعیان|۱۳۸۸|ف=ققنوس در دامنه آتشفشان|ک=هنر متعالی}}</ref><br />
| battles = [[جنگ ایران و عراق]]<br />
}}<br />
}}<br />
'''ابراهیم حاتمیکیا''' (زادهٔ ۱ مهر ۱۳۴۰) [[فیلمساز]] اهل [[ایران]] است. او دانشآموختهٔ رشته سینما (گرایش فیلمنامهنویسی) از [[دانشکده سینما و تئاتر]] [[دانشگاه هنر]] است. او فعالیتهای سینمایی خود را با ساخت فیلمهای کوتاه و مستند در رابطه با سینمای جنگ آغاز کرد. او برای ساخت فیلم ''[[آژانس شیشهای]]'' (۱۳۷۶) جایزهٔ بهترین فیلمنامه و کارگردانی را از شانزدهمین [[جشنواره فیلم فجر]] دریافت کرد. حاتمیکیا سه بار برای فیلمهای ''آژانس شیشهای''، ''[[به رنگ ارغوان]]'' (۱۳۸۳) و ''[[به وقت شام]]'' (۱۳۹۶) موفق به کسب [[سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی جشنواره فیلم فجر]] شده است. همچنین وی برای فیلم ''[[روبان قرمز (فیلم)|روبان قرمز]]'' (۱۳۷۷) نامزد جایزه صدف طلایی [[جشنواره فیلم سنسباستین]] شد.<br />
<br />
در سال ۱۳۹۳، حاتمیکیا یکی از نُه سینماگری بود که نشان افتخار جهادگر عرصه فرهنگ و هنر برای یک عمر فعالیت را دریافت کرد. او در رأیگیری از ۵۵ فیلمشناس ایرانی در سال ۱۳۸۱ به عنوان یکی از ده فیلمساز برتر تاریخ سینمای ایران شناخته شد و همچنین در سال ۱۳۹۴، در نظرسنجی ۴۳ منتقد برای بهترین کارگردانان پس از [[انقلاب ۱۳۵۷]] در رتبهٔ چهارم قرار گرفت.<ref>{{پک|فراستی|۱۳۸۱|ف=بهترین فیلمهای عمر ما|نقد سینما|ص=۷۳}}</ref><br />
<br />
== دوران کاری ==<br />
=== ۱۳۷۱–۱۳۵۸: آغاز کار و سینمای دفاع مقدس ===<br />
حاتمیکیا فعالیت در عرصهٔ سینما را از پایه آغاز کرد. فیلم [[پویانمایی]] ''موعود'' و دو [[:en:16 mm film|فیلم ۱۶ میلیمتری]] به نامهای ''[[صراط (فیلم)|صراط]]'' (۱۳۶۳) و ''[[طوق سرخ]]'' (۱۳۶۴) از جمله دستگرمیهای او برای ورود به سینمای حرفهای بود. وی ساخت فیلم بلند را با ''[[هویت (فیلم ۱۳۶۵)|هویت]]'' (۱۳۶۵) آغاز کرد.<ref>{{پک|قاسمعلی|۱۳۷۶|ف=رؤیاها…|ک=نقد سینما|ص=۲۱۸}}</ref> این فیلم داستان مصدومی است که بهاشتباه [[جانباز|مجروح جنگی]] قلمداد میشود و بستریشدن او در کنار رزمندگان، در او تحولی به وجود میآورد. هرچند ''هویت'' فیلم مهمی نبود ولی برخی منتقدان بارقههایی از استعداد را در آن دیدند. این فیلم در سینما اکران نشد و فقط از تلویزیون پخش شد. ''[[دیدهبان (فیلم)|دیدهبان]]'' (۱۳۶۷) در دوران پایانی [[جنگ ایران و عراق|جنگ]] ساخته شده بود. این فیلم به دنیای درونی و باورهای شخصی یک رزمنده ساده و معمولی پرداخته بود که با قهرمانهای آثار جنگی در آن سالها، بسیار متفاوت بود. فیلمهای جنگ در آن سالها بیشتر دارای سویه تبلیغاتی و شعاری بود که انگار برای روحیه دادن به مخاطبان و رزمندگان ساخته میشد اما حاتمیکیا در ''[[مهاجر (فیلم ۱۳۶۸)|مهاجر]]'' (۱۳۶۸) نشان داد که بهجای قهرمانسازیهای صوری، به قدرت درونی و معنوی قهرمانهای قصهاش میپردازد.<ref>{{پک|صائمی|۱۳۹۷|ف=به وقت حاتمیکیا|ک=اعتماد|ص=۸}}</ref> ''[[وصل نیکان]]'' (۱۳۷۰) دومین تجربهٔ شهری حاتمیکیا بود. این فیلم نتوانست نظر منتقدان و تماشاگران را جلب کند. ''[[از کرخه تا راین]]'' (۱۳۷۱) تجربهٔ دیگر حاتمیکیا در عرصهٔ فضای شهری و [[ملودرام|ملودراماتیک]] بود. به نظر [[جابر قاسمعلی]]، منتقد سینما، حاتمیکیا که [[:en:Cinematic techniques|تکنیکهای سینمایی]] را نیز فرا گرفته بود، با انتخاب درست [[نما (سینما)|نما]]ها، بازیگران و عوامل و نیز ایجاد صحنههای اثرگذار، جواب خود را هم از منتقدان و هم از تماشاگران میگیرد.<ref>{{پک|قاسمعلی|۱۳۷۶|ف=رؤیاها…|ک=نقد سینما|ص=۲۲۱}}</ref><br />
<br />
=== ۱۳۷۵–۱۳۷۲: تجربههای شکستخورده ===<br />
حاتمیکیا در ''[[خاکستر سبز]]'' (۱۳۷۲) به بهانهٔ روایت یک عشق زمینی، انسانهایی را در بحبوحهٔ [[جنگ بوسنی]] به تصویر میکشد که شاهد تباهی «عشق» در زیر چکمههای جنگ هستند. حاتمیکیا توانست به شیوهای طبیعی در سیر فیلمهای خود از جنگ به شهر، از شهر به خانواده، از خانواده به زن و از زن به عشق برسد. تجربهٔ ملودرام در ''[[بوی پیراهن یوسف]]'' (۱۳۷۴) تکرار شد اما استفاده از بازیگران شناختهشده، موسیقی حسی و داستانی ساده که عروسی، جدایی، جستجو و نهایتاً وصل را به ضمیمه داشت نیز نتوانست موفقیت ''از کرخه تا راین'' را تکرار کند.<ref>{{پک|قاسمعلی|۱۳۷۶|ف=رؤیاها…|ک=نقد سینما|ص=۲۲۱}}</ref> حاتمیکیا در ''[[برج مینو]]'' (۱۳۷۴)، ضمن تأکید بر محتوا، به تکنیک و فرم بیانی نیز اندیشیده بود، چنانکه مثلاً تدوین فیلم را به [[بهرام بیضایی]] سپرد. او، پس از شکست ''خاکستر سبز''، بار دیگر تصمیم گرفته بود که فیلم شخصی خود را بسازد. از آنجا که از آغاز معلوم بود که نمایشِ ''برج مینو''، به خاطرِ داستانی پیچیده و سرشار از خاطره و رؤیا، شکستی تجاری خواهد بود، تقریباً همزمان با ''بوی پیراهن یوسف'' اکران شد تا شکست احتمالی آن در گیشه توسط ''بوی پیراهن یوسف'' جبران شود؛ اما توقف نمایشِ ''بوی پیراهن یوسف''، شکست مضاعفی به تهیهکنندهٔ هر دو فیلم تحمیل کرد.<ref>{{پک|قاسمعلی|۱۳۷۶|ف=رؤیاها…|ک=نقد سینما|ص=۲۲۱}}</ref><br />
<br />
=== ۱۳۹۱–۱۳۷۶: آژانس شیشهای، اوج و افول و سریالسازی ===<br />
ابراهیم حاتمیکیا با ساخت ''[[آژانس شیشهای]]'' (۱۳۷۶) به نقطهٔ اوج در کارنامه و زندگی حرفهای خود رسید تا جایی که قاسمعلی، منتقد سینما، این فیلم را نماد [[سینمای دفاع مقدس]] خواند. این فیلم در [[شانزدهمین دوره جشنواره بینالمللی فیلم فجر|شانزدهمین جشنواره فیلم فجر]] مورد توجه منتقدان و داوران قرار گرفت.<ref>{{پک|صائمی|۱۳۹۷|ف=به وقت حاتمیکیا|ک=اعتماد|ص=۸}}</ref> او در ''[[روبان قرمز (فیلم)|روبان قرمز]]'' (۱۳۷۷) با زبان نمادین به آسیبشناسی زندگی افرادی توجه نشان میدهد که پس از جنگ به دنبال معنایی برای زندگی خود بودند. ''روبان قرمز'' حاشیههای فراوانی در [[نوزدهمین دوره جشنواره بینالمللی فیلم فجر|نوزدهمین جشنواره فیلم فجر]] از سر گذراند که در نهایت منجر به بیرون کشیده شدنش از جشنواره شد. سهگانهٔ حاتمیکیا در مورد تقابل آدمهای زمان جنگ با دنیای امروز با فیلم ''[[موج مرده]]'' (۱۳۷۹) تکمیل شد که مضمون شکاف نسلها را به تصویر میکشد. حاتمیکیا در ''[[ارتفاع پست]]'' (۱۳۸۰) اوضاع اجتماعی پس از جنگ را به تصویر میکشد. ''[[به رنگ ارغوان]]'' (۱۳۸۳) تجربهٔ بعدی حاتمیکیا بود. این فیلم به دلیل بروز برخی حساسیتها، حتی فرصت اکران در یک سانس از [[بیست و سومین دوره جشنواره بینالمللی فیلم فجر|بیست و سومین جشنواره فیلم فجر]] را پیدا نکرد و بنا به صلاحدید مسئولان امنیتی، نمایش آن برای مدتی نامعلوم به عقب افتاد. این اتفاق تأثیر روانی بدی روی حاتمیکیا گذاشت و نوعی دلزدگی در وی ایجاد کرد. حاتمیکیا پس از ناامیدی در اکران ''به رنگ ارغوان''، به سراغ ''[[به نام پدر (فیلم ۱۳۸۴)|به نام پدر]]'' (۱۳۸۴) رفت که به عنوان یک فیلم ضدجنگ شناخته میشود. این فیلم، تقابل تفکرات و عقاید نسل قبل و نسل جدید را در بستری ملودرام به تصویر میکشد. ''[[دعوت (فیلم ۱۳۸۷)|دعوت]]'' (۱۳۸۷) به عنوان متفاوتترین فیلم حاتمیکیا که حاشیههای فراوانی هم داشت، خارج از فضای همیشگی فیلمهایش، به موضوع [[سقط جنین در ایران|سقط جنین]] پرداخت. این فیلم حتی در فرم نیز متفاوت بود و [[:en:Episodic storytelling|ساختار اپیزودیک]] داشت. وی سپس ''[[گزارش یک جشن]]'' (۱۳۸۹) را ساخت که به دلیل حواشی سیاسی که دربارهٔ فیلم در نسبت با [[پیامدهای انتخابات ریاستجمهوری دهم ایران|پیامدهای انتخابات ریاستجمهوری دهم]] پیش آمد، هنوز امکان اکران پیدا نکرده است.<ref>{{پک|صائمی|۱۳۹۷|ف=به وقت حاتمیکیا|ک=اعتماد|ص=۹}}</ref><br />
<br />
=== اکنون–۱۳۹۲: بازگشت به مضامین انقلابی ===<br />
[[پرونده:Ebrahim Hatamikia in Fajr International Film Festival 05.jpg|بندانگشتی|حاتمیکیا در [[سی و ششمین دوره جشنواره فیلم فجر]].]]<br />
''[[چ (فیلم)|چ]]'' (۱۳۹۲) اثر بعدی حاتمیکیا بود. این فیلم داستان دو روز از زندگی [[مصطفی چمران]] را در [[پاوه]] به تصویر میکشد. ''چ'' در مقایسه با فیلمهای دیگر ژانر سینمای جنگی ایرانی، دارای [[جلوههای ویژه]] و صحنهآراییهای نظامی کمنظیری است. پس از آن، حاتمیکیا ''[[بادیگارد (فیلم ۱۳۹۴)|بادیگارد]]'' (۱۳۹۴) را ساخت که یکی از فیلمهای سیاسی-انتقادی اوست. این فیلم دربارهٔ بادیگارد آرمانگرایی است که وظیفهٔ حفاظت از مسئولان بلندپایه کشور را بر عهده دارد اما مسائلی را در کارش میبیند که این مسائل، او را نسبت به کارش دچار شک و تردید میکند. اثر بعدی این فیلمساز، ''[[به وقت شام]]'' (۱۳۹۶) بود که از نظر تکنیکی و جلوههای ویژه یکی از مهمترین فیلمهای سینمای حاتمیکیاست. ''به وقت شام'' جنجالهای زیادی نیز برانگیخت که طرح قصه [[داعش]] در آن، حامی مالی فیلم و حاشیههای فیلم و فیلمساز در [[سی و ششمین دوره جشنواره فیلم فجر]] از جمله عناصر مهم شکلگیری این جنجالها بود.<ref>{{پک|صائمی|۱۳۹۷|ف=به وقت حاتمیکیا|ک=اعتماد|ص=۹}}</ref><br />
<br />
== آثار ==<br />
[[پرونده:Ebrahim Hatamikia in Fajr International Film Festival 03.jpg|بندانگشتی|حاتمیکیا، برندهٔ ۳ سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی در بخش رقابت داخلی جشنواره فیلم فجر و ۱ سیمرغ بلورین نیز در بخش رقابت بینالمللی]]<br />
{{اصلی|فیلمشناسی ابراهیم حاتمیکیا|کتابشناسی ابراهیم حاتمیکیا}}<br />
<br />
== پانویس ==<br />
{{پانویس|۲}}<br />
<br />
=== منابع ===<br />
{{آغاز منابع}}<br />
* {{یادکرد وب |نام خانوادگی=زارعیان |نام=مسعود |تاریخ=۲۶ خرداد ۱۳۸۸ |نشانی=http://honaremotaali.ir/NewsDetail.aspx?itemid=141 |عنوان=ققنوس در دامنه آتشفشان |ناشر=هنر متعالی}}<br />
* {{یادکرد ژورنال |نام خانوادگی=صائمی |نام=سید رضا |تاریخ=۱۷ اردیبهشت ۱۳۹۷ |نشانی=http://www.etemadnewspaper.ir/fa/main/detail/101268 |عنوان=به وقت حاتمیکیا |ژورنال=[[اعتماد (روزنامه)|اعتماد]] |دوره=سال پانزدهم |شماره=۴۰۸۱ |صفحات=۸–۹}}<br />
* {{یادکرد ژورنال |نام خانوادگی=فراستی |نام=مسعود |پیوند نویسنده=مسعود فراستی |تاریخ=آبان ۱۳۸۱ |دسترسی پیوند=آبونمان |نشانی=https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/187209 |عنوان=بهترین فیلمهای عمر ما: بهترین فیلمها و فیلمسازان تاریخ سینما از نگاه ۵۵ منتقد سینمایی |ژورنال=نقد سینما |مکان=تهران |ناشر=سوره مهر |شماره=۳۳ |صفحات=۷۲–۸۷}}<br />
* {{یادکرد ژورنال |نام خانوادگی=قاسمعلی |نام=جابر |پیوند نویسنده=جابر قاسمعلی |تاریخ=تابستان ۱۳۷۶ |دسترسی پیوند=آبونمان |نشانی=https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/201878 |عنوان=یک دهه با ابراهیم حاتمیکیا: رؤیاها… |ژورنال=نقد سینما |ناشر=انتشارات سوره مهر |مکان=تهران |دوره=سال چهارم |شماره=۱۱ |صفحات=۲۱۸–۲۲۳ |توسط=[[نورمگز]]}}<br />
* {{یادکرد ژورنال |نام خانوادگی=قنبری |نام=ساناز |تاریخ=۲ مهر ۱۳۹۸ |نشانی=https://www.magiran.com/article/3958107p56980 |عنوان=حاتمیکیا سفارشپذیر نیست! |ژورنال=[[جام جم (روزنامه)|جام جم]] |دوره=سال بیستم |شماره=۵۴۸۶ |صفحه=۱۱ |توسط=[[مگایران]]}}<br />
{{پایان منابع}}<br />
<br />
== پیوندهای بیرونی ==<br />
{{فجر فیلمنامه}}<br />
{{فجر کارگردان}}<br />
{{ادبیات فارسی}}<br />
{{دادههای کتابخانهای}}<br />
{{دادههای کتابخانهای مشاهیر ارمنی}}<br />
<br />
{{ترتیبپیشفرض:حاتمیکیا، ابراهیم}}<br />
[[رده:ابراهیم حاتمیکیا| ]]<br />
[[رده:افراد ایرانی آذریتبار]]<br />
[[رده:افراد زنده]]<br />
[[رده:اهالی تهران]]<br />
[[رده:برندگان تندیس زرین بهترین کارگردانی]]<br />
[[رده:برندگان سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه]]<br />
[[رده:برندگان سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی]]<br />
[[رده:تهیهکنندگان برنده سیمرغ بلورین بهترین فیلم]]<br />
[[رده:زادگان ۱۳۴۰]]<br />
[[رده:زادگان ۱۹۶۱ (میلادی)]]<br />
[[رده:فیلمنامهنویسان اهل ایران]]<br />
[[رده:فیلمنامهنویسان فارسیزبان]]<br />
[[رده:کارگردانان فیلم آذریتبار اهل ایران]]<br />
[[رده:کارگردانان فیلم اهل ایران]]</div>Shahroudi