https://www.islamical.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A7%D8%A8%D9%86%E2%80%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AD%D8%A7%D9%82ابناسحاق - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-10T06:25:02Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.1https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%A7%D8%A8%D9%86%E2%80%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AD%D8%A7%D9%82&diff=112793&oldid=prevShahroudi در ۵ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۲۵2025-05-05T10:25:17Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۵ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۲۵</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{جعبه اطلاعات شاعر و نویسنده</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| نام = ابن اسحاق</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| تصویر =</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| توضیح تصویر =</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| نام اصلی =محمد بن اسحاق بن یسار</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| زمینه فعالیت =[[سیره نبوی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| تاریخ تولد =۸۵ هـ/۷۰۴ م{{سخ}}[[مدینه]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| تاریخ مرگ =۱۵۰–۱۵۹ هـ/۷۶۱–۷۷۰ م{{سخ}}[[بغداد]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| پیشه = مورخ</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|کتابها = [[کتاب السیر و المغازی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|علت شهرت = نویسندهٔ [[المغازی|سیره نبوی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| تأثیرپذیرفته از = [[زهری|ابنشهاب زهری]]، یزید ابن ابیحبیب</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| تأثیرگذاشته بر = [[ابن هشام]]، [[محمد بن جریر طبری|طبری]]، [[اسماعیل بن کثیر|ابن کثیر]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">}}</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ابناسحاق'''، با نام کامل '''محمد بن اسحاق بن یسار بن خیار''' محدث و مورخ ایرانیتبار قرن دوم هجری، نخستین نگارنده جامع [[سیره پیامبر اسلام]] بود. او در [[مدینه]] به دنیا آمد، احادیث سیره را گردآوری کرد و بهسبب برخی گرایشهایش مورد انتقاد سنتگرایان قرار گرفت. پس از ترک [[مدینه]]، به شهرهای مختلف سفر کرد و اثری ماندگار در قالب سه بخش تدوین نمود. با وجود اختلاف نظرها دربارهٔ اعتبار روایاتش، بسیاری از احادیث او در منابع معتبر [[سنی|اهلسنت]] نقل شدهاند و نسخهای از کتاب او توسط [[ابنهشام]] به شکل رایج امروزی درآمده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ابناسحاق'''، با نام کامل '''محمد بن اسحاق بن یسار بن خیار''' محدث و مورخ ایرانیتبار قرن دوم هجری، نخستین نگارنده جامع [[سیره پیامبر اسلام]] بود. او در [[مدینه]] به دنیا آمد، احادیث سیره را گردآوری کرد و بهسبب برخی گرایشهایش مورد انتقاد سنتگرایان قرار گرفت. پس از ترک [[مدینه]]، به شهرهای مختلف سفر کرد و اثری ماندگار در قالب سه بخش تدوین نمود. با وجود اختلاف نظرها دربارهٔ اعتبار روایاتش، بسیاری از احادیث او در منابع معتبر [[سنی|اهلسنت]] نقل شدهاند و نسخهای از کتاب او توسط [[ابنهشام]] به شکل رایج امروزی درآمده است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l26">خط ۲۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۰:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{درجهبندی|نیازمند پیوند=خیر|نیازمند رده=خیر|نیازمند جعبه اطلاعات=بله|نیازمند تصویر=بله|نیازمند استانداردسازی=خیر|نیازمند ویراستاری=خیر|مقابله نشده با دانشنامهها=تاحدودی|تاریخ خوبیدگی=|تاریخ برگزیدگی=|توضیحات=}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{درجهبندی|نیازمند پیوند=خیر|نیازمند رده=خیر|نیازمند جعبه اطلاعات=بله|نیازمند تصویر=بله|نیازمند استانداردسازی=خیر|نیازمند ویراستاری=خیر|مقابله نشده با دانشنامهها=تاحدودی|تاریخ خوبیدگی=|تاریخ برگزیدگی=|توضیحات=}}</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{تاریخنگاران دوره اسلامی}}</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{ترسیم محمد}}</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{مستند کردن}}</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{ترتیبپیشفرض:اسحاق، ابن}}</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:افراد اموی سده ۸ (میلادی)]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:اهالی مدینه]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:تاریخنگاران سده ۸ (میلادی)]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:تاریخنگاران عرب]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:تاریخنگاران مسلمان عرب]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:تاریخنگاران مسلمان]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:درگذشتگان ۷۶۷ (میلادی)]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:زادگان ۷۰۴ (میلادی)]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:زندگینامهنویسان عرب]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:زندگینامهنویسان]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:سیرهنویسان]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:شاگردان جعفر صادق]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:شاگردان محمد باقر]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:عربهای سده ۸ (میلادی)]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:محدثان]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:نویسندگان آثار گمشده]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:نویسندگان عربی سده ۸ (میلادی)]]</ins></div></td></tr>
</table>Shahroudihttps://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%A7%D8%A8%D9%86%E2%80%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AD%D8%A7%D9%82&diff=112792&oldid=prevShahroudi: ابرابزار2025-05-05T10:24:30Z<p>ابرابزار</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>'''ابناسحاق'''، با نام کامل '''محمد بن اسحاق بن یسار بن خیار''' محدث و مورخ ایرانیتبار قرن دوم هجری، نخستین نگارنده جامع [[سیره پیامبر اسلام]] بود. او در [[مدینه]] به دنیا آمد، احادیث سیره را گردآوری کرد و بهسبب برخی گرایشهایش مورد انتقاد سنتگرایان قرار گرفت. پس از ترک [[مدینه]]، به شهرهای مختلف سفر کرد و اثری ماندگار در قالب سه بخش تدوین نمود. با وجود اختلاف نظرها دربارهٔ اعتبار روایاتش، بسیاری از احادیث او در منابع معتبر [[سنی|اهلسنت]] نقل شدهاند و نسخهای از کتاب او توسط [[ابنهشام]] به شکل رایج امروزی درآمده است.<br />
<br />
== زندگی ==<br />
ابناسحاق با نام کامل محمد بن اسحاق بن یسار بن خیار، محدث و مورخ ایرانیتبار بود که در نیمه دوم قرن اول هجری در مدینه به دنیا آمد (حدود سال ۸۵ ق). او دوران کودکی و تحصیل خود را در همان شهر گذراند. از جوانی به گردآوری احادیث و روایتهای مربوط به [[دوران جاهلیت عرب]] و سیره پیامبر اسلام علاقهمند شد و روایتهای مربوط به زندگی، جنگها و رفتارهای پیامبر را از محدثان و مردم مدینه ـ که به دوران پیامبر نزدیک بودند ـ گردآوری میکرد.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=ابناسحاق}}</ref><br />
<br />
ابناسحاق بهسبب گرایشهایی به [[شیعه|تشیع]] و تمایل به [[اهلبیت]]، با مخالفتهایی از سوی برخی سنتگرایان روبهرو شد. [[مالک بن انس]] (۹۳–۱۷۹ ق)، بنیانگذار مذهب [[مالکی]]، احادیث او را ضعیف و غیرقابل اعتماد دانست و او را متهم به تشیع و [[غلو]] کرد. برخی از پیروان [[مکتب حدیث]] نیز نسبتهایی چون فسق و فساد به او دادند. این مخالفتها موجب شد تا حاکم [[مدینه]] او را تنبیه بدنی کرده و از برخی فعالیتها در [[مسجد]] بازدارد.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=ابناسحاق}}</ref><br />
<br />
ابناسحاق نیز در واکنش به این اتهامات، در مواردی به نقد مالک بن انس پرداخت و احادیث او را نادرست دانست. در نهایت، فشارها موجب شد که مدینه را ترک کند. او ابتدا به [[اسکندریه]] رفت و سپس به شهرهایی چون [[کوفه]]، [[موصل]]، [[ری]]، [[حیره]] و [[بغداد]] سفر کرد. گفته شده است که نزد [[منصور دوانیقی|منصور عباسی]] پذیرفته شد و کتابی مفصل از آغاز [[آفرینش]] تا دوران خلافت منصور برای ولیعهد او تدوین کرد. برخی محققان این روایت را نادرست دانستهاند و معتقدند که کتاب اصلی ابناسحاق پیش از سفر او به بغداد نگاشته شده، چراکه روایات آن عمدتاً از راویان مدینه و [[مصر]] است و اثری از راویان عراقی در آن دیده نمیشود. علاوه بر این، برخی گزارشهای موجود در این کتاب، مانند مشارکت [[عباس بن عبدالمطلب]] در [[غزوه بدر|جنگ بدر]] در کنار مشرکان مکه، با سیاستهای رسمی [[بنیعباس|عباسیان]] ناسازگار بوده است و بعید است در کتابی به دستور خلیفه درج شده باشد.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=ابناسحاق}}</ref><br />
<br />
== سیره ابناسحاق ==<br />
شهرت ابناسحاق بیشتر بهدلیل تألیف کتابی دربارهٔ سیره پیامبر اسلام است. پیش از او نیز گزارشهایی دربارهٔ زندگی پیامبر گردآوری شده بود، از جمله توسط [[عروه بن زبیر]] (م ۹۲ ق)، [[ابان بن عثمان بن عفان|ابان بن عثمان]] (م ۱۰۵ ق) و [[وهب بن منبه]] (م ۱۱۰ ق). دیگر محدثان چون [[شرحبیل بن سعد]]، [[ابنشهاب زهری]]، [[عاصم بن عمر]]، [[عبدالله بن ابیبکر بن حزم]]، [[موسی بن عقبه]] و [[معمر بن راشد]] نیز در زمینه گردآوری احادیث سیره و مغازی نقش داشتند. با این حال، ابناسحاق نخستین کسی بود که مجموعهای جامع و منسجم در این باره نگاشت و از این جهت از جایگاه ویژهای برخوردار شد.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=ابناسحاق}}</ref><br />
<br />
پس از ابناسحاق، محدثانی چون [[زیاد بکائی]]، [[واقدی]] (م ۲۰۸ ق) و [[محمد بن سعد]] (م ۲۳۰ ق) آثار او را روایت کردند. [[عبدالملک بن هشام]] (م ۲۱۸ ق) نسخهای کامل از [[سیره ابناسحاق]] را به روایت زیاد بکائی تدوین نمود که بهمرور به مشهورترین نسخه این اثر بدل شد. بهنظر میرسد اثر اصلی ابناسحاق در سه بخش تنظیم شده بود: کتاب المبتدأ یا المبدأ و قصص الأنبیاء، المبعث و المغازی. از این اثر تنها بخشهایی از طریق [[ابنهشام]]، [[محمد بن جریر طبری|طبری]] و دیگر مورخان باقی مانده است. برخی مستشرقان مانند قره باشق مدعی مشاهده برگهایی از کتاب المبتدأ شدهاند، اما اصالت آن تأیید نشده است.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=ابناسحاق}}</ref><br />
<br />
در مورد اعتبار روایات ابناسحاق، دیدگاههای متفاوتی وجود دارد. برخی او را متهم به جعل و تدلیس کردهاند و برخی دیگر مانند [[خطیب بغدادی]] و [[ابن سیدالناس]] از او دفاع کردهاند و گرایشهای فکری او را مانعی برای اعتبار اخبارش ندانستهاند. [[ابنعدی|ابنعَدی]] نیز از تلاشهای او در انتقال توجه حاکمان به سیره پیامبر تمجید کرده است. محدثان بزرگ [[سنی|اهل سنت]] مانند [[بخاری]]، [[مسلم بن حجاج نیشابوری|مسلم]]، [[ترمذی]]، [[نسائی]]، [[ابوداوود]] و [[ابنماجه]]، روایتهایی از او را در [[صحاح سته]] نقل کردهاند.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=ابناسحاق}}</ref><br />
<br />
== درگذشت ==<br />
ابناسحاق در فاصله سالهای ۱۵۱ تا ۱۵۳ ق در بغداد درگذشت و در مقبره خیزران، مادر [[هارون الرشید|هارونالرشید]]، به خاک سپرده شد.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=ابناسحاق}}</ref><br />
<br />
== پانویس ==<br />
=== ارجاعات ===<br />
{{پانویس|۳|اندازه=ریز}}<br />
<br />
=== منابع ===<br />
* {{یادکرد دانشنامه|نام خانوادگی=اختری|نام=عباسعلی|پیوند نویسنده=|ویراستار=|مقاله=ابناسحاق|دانشنامه=[[دایرةالمعارف جامع اسلامی]]|عنوان جلد=دایرةالمعارف جامع اسلامی|سال=۱۳۹۰|ناشر=آرایه|مکان=تهران}}<br />
<br />
{{درجهبندی|نیازمند پیوند=خیر|نیازمند رده=خیر|نیازمند جعبه اطلاعات=بله|نیازمند تصویر=بله|نیازمند استانداردسازی=خیر|نیازمند ویراستاری=خیر|مقابله نشده با دانشنامهها=تاحدودی|تاریخ خوبیدگی=|تاریخ برگزیدگی=|توضیحات=}}</div>Shahroudi