حجاج بن علاط - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Shahroudi: +رده:اهالی مکه، +رده:صحابه، +رده:مهاجرین، +رده:بنی‌سلیم، +رده:تاجران عرب (هات‌کت)، ابرابزار

2026-02-19T08:47:29Z

+رده:اهالی مکه، +رده:صحابه، +رده:مهاجرین، +رده:بنی‌سلیم، +رده:تاجران عرب (هات‌کت)، ابرابزار

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۴۷
خط ۱:		خط ۱:
	'''حجاج بن علاط بن خالد سلمی بهزی'''، مکنی به '''ابوکلاب'''، از مسلمانان [[صدر اسلام]] و [[صحابه محمد]] بود که در جریان [[جنگ خیبر]] [[اسلام]] آورد. وی پس از فتح [[قلعه خیبر\|خیبر]] با اجازه [[محمد]]،‌ پیامبر اسلام به [[مکه]] رفت و با تدبیری اموال خود را از همسرش بازپس گرفت. ماجرای او با [[عباس بن عبدالمطلب]] و اعلام خبر فتح خیبر در مکه در منابع تاریخی نقل شده است.		'''حجاج بن علاط بن خالد سلمی بهزی'''، مکنی به '''ابوکلاب'''، از مسلمانان [[صدر اسلام]] و [[صحابه محمد]] بود که در جریان [[جنگ خیبر]] [[اسلام]] آورد. وی پس از فتح [[قلعه خیبر\|خیبر]] با اجازه [[محمد]]، پیامبر اسلام به [[مکه]] رفت و با تدبیری اموال خود را از همسرش بازپس گرفت. ماجرای او با [[عباس بن عبدالمطلب]] و اعلام خبر فتح خیبر در مکه در منابع تاریخی نقل شده است.

	== زندگی ==		== زندگی ==

	=== پذیرش اسلام ===		=== پذیرش اسلام ===
	حجاج بن علاط بن خالد بن ثویرة بن هلاد سلمی بهزی، مکنی به ابوکلاب، در جریان جنگ خیبر به حضور محمد آمد و اسلام آورد و در [[مدینه]] سکونت گزید و خانه و مسجدی بنا کرد. وی پیش از آن در مکه اقامت داشت و از [[مهاجران]] آنجا و به تجارت اشتغال داشت.<ref>{{پک\|1=اختری\|2=۱۳۹۰\|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی\|ف=حجاج بن علاط}}</ref> منابع جریان مسلمان شدن او را چنین گزارش کرده‌اند وی به همراه گروهی در دره‌ای ترسناک حاضر ~~شدند،‌~~ پس از آنکه ترس بر آنها غلبه کرد، ندایی شنیدند که می‌گفت «[[آیه ۳۳ سوره الرحمن\|~~يٰا~~ مَعْشَرَ اَلْجِنِّ وَ اَلْإِنْسِ إِنِ اِسْتَطَعْتُمْ أَنْ تَنْفُذُوا مِنْ أَقْطٰارِ اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ اَلْأَرْضِ فَانْفُذُوا لاٰ تَنْفُذُونَ إِلاّٰ بِسُلْطٰانٍ]]». آنها پس از بازگشت به مکه، این تجربه را با دیگران مطرح کرد و متهم شد که مسلمان شده است. او ~~بعدا~~ متوجه شد که این عبارتی که شنیده است، آیه‌ای از [[قرآن]] است که محمد پیشتر برای مکیان خوانده بود. این موضوع سبب شد تا نسبت به [[اسلام]] علاقه‌مند شود.<ref>{{پک\|مرتضی عاملی\|۱۴۲۶\|ک=الصحیح من سیرة النبی\|ص=~~۱۴۹-۱۵۰~~\|ج=۲۷}}</ref>		حجاج بن علاط بن خالد بن ثویرة بن هلاد سلمی بهزی، مکنی به ابوکلاب، در جریان جنگ خیبر به حضور محمد آمد و اسلام آورد و در [[مدینه]] سکونت گزید و خانه و مسجدی بنا کرد. وی پیش از آن در مکه اقامت داشت و از [[مهاجران]] آنجا و به تجارت اشتغال داشت.<ref>{{پک\|1=اختری\|2=۱۳۹۰\|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی\|ف=حجاج بن علاط}}</ref> منابع جریان مسلمان شدن او را چنین گزارش کرده‌اند وی به همراه گروهی در دره‌ای ترسناک حاضر شدند، پس از آنکه ترس بر آنها غلبه کرد، ندایی شنیدند که می‌گفت «[[آیه ۳۳ سوره الرحمن\|یٰا مَعْشَرَ اَلْجِنِّ وَ اَلْإِنْسِ إِنِ اِسْتَطَعْتُمْ أَنْ تَنْفُذُوا مِنْ أَقْطٰارِ اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ اَلْأَرْضِ فَانْفُذُوا لاٰ تَنْفُذُونَ إِلاّٰ بِسُلْطٰانٍ]]». آنها پس از بازگشت به مکه، این تجربه را با دیگران مطرح کرد و متهم شد که مسلمان شده است. او بعداً متوجه شد که این عبارتی که شنیده است، آیه‌ای از [[قرآن]] است که محمد پیشتر برای مکیان خوانده بود. این موضوع سبب شد تا نسبت به [[اسلام]] علاقه‌مند شود.<ref>{{پک\|مرتضی عاملی\|۱۴۲۶\|ک=الصحیح من سیرة النبی\|ص=۱۴۹–۱۵۰\|ج=۲۷}}</ref>

	=== حیله در مکه ===		=== حیله در مکه ===
خط ۱۰:		خط ۹:

	=== در فتح مکه ===		=== در فتح مکه ===
	گزارش شده است که حجاج بن علاط، در [[فتح مکه]] حاضر بود. در این غزوه، پیامبر اسلام دستور داده بود تا هر قبیله به صورت جداگانه‌ای قدرت‌نمایی کنند و بنابراین هر قبیله به رهبری یکی از اعضای ~~خود،‌~~ رژه نظامی رفتند. رهبر قبیله [[بنی‌سلیم]]، حجاج بود که لوای آن قبیله را حمل می‌کرد.<ref>{{پک\|مرتضی عاملی\|۱۴۲۶\|ک=الصحیح من سیرة النبی\|ص=~~۱۷-۱۸~~\|ج=۲۲}}</ref>		گزارش شده است که حجاج بن علاط، در [[فتح مکه]] حاضر بود. در این غزوه، پیامبر اسلام دستور داده بود تا هر قبیله به صورت جداگانه‌ای قدرت‌نمایی کنند و بنابراین هر قبیله به رهبری یکی از اعضای خود، رژه نظامی رفتند. رهبر قبیله [[بنی‌سلیم]]، حجاج بود که لوای آن قبیله را حمل می‌کرد.<ref>{{پک\|مرتضی عاملی\|۱۴۲۶\|ک=الصحیح من سیرة النبی\|ص=۱۷–۱۸\|ج=۲۲}}</ref>

	== پانویس ==		== پانویس ==
خط ۱۷:		خط ۱۶:

	=== منابع ===		=== منابع ===
			* {{یادکرد کتاب\|عنوان=الصحیح من سیرة النبی الأعظم\|سال=۱۴۲۶\|پیوند=https://lib.eshia.ir/27772/1/4\|نام=سید جعفر\|نام خانوادگی=مرتضی عاملی\|پیوند نویسنده=سید جعفر مرتضی عاملی\|ناشر=موسسه علمی فرهنگی دار الحدیث\|مکان=قم\|کوشش=\|مترجم=}}
	* {{یادکرد کتاب\|عنوان=~~الصحيح~~ من ~~سيرة النبي~~ الأعظم\|سال=۱۴۲۶\|پیوند=https://lib.eshia.ir/27772/1/4\|نام=سید جعفر\|نام خانوادگی=مرتضی عاملی\|پیوند نویسنده=سید جعفر مرتضی عاملی\|ناشر=موسسه علمی فرهنگی دار ~~الحديث~~\|مکان=قم\|کوشش=\|مترجم=}}
	* {{یادکرد دانشنامه\|نام خانوادگی=اختری\|نام=عباسعلی\|مقاله=حجاج بن علاط\|دانشنامه=[[دایرةالمعارف جامع اسلامی]]\|سال=۱۳۹۰\|ناشر=آرایه\|مکان=تهران}}		* {{یادکرد دانشنامه\|نام خانوادگی=اختری\|نام=عباسعلی\|مقاله=حجاج بن علاط\|دانشنامه=[[دایرةالمعارف جامع اسلامی]]\|سال=۱۳۹۰\|ناشر=آرایه\|مکان=تهران}}

	{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=خیر\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی}}		{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=خیر\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی}}

			[[رده:اهالی مکه]]
			[[رده:بنی‌سلیم]]
			[[رده:تاجران عرب]]
			[[رده:صحابه]]
			[[رده:مهاجرین]]

Shahroudi در ‏۱۹ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۴۶

2026-02-19T08:46:08Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۴۶
خط ۲:		خط ۲:

	== زندگی ==		== زندگی ==
	حجاج بن علاط بن خالد بن ثویرة بن هلاد سلمی بهزی، مکنی به ابوکلاب، در جریان جنگ خیبر به حضور محمد آمد و اسلام آورد و در [[مدینه]] سکونت گزید و خانه و مسجدی بنا کرد. وی پیش از آن در مکه اقامت داشت و از [[مهاجران]] آنجا و به تجارت اشتغال داشت.<ref>{{پک\|1=اختری\|2=۱۳۹۰\|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی\|ف=حجاج بن علاط}}</ref>

			=== پذیرش اسلام ===
			حجاج بن علاط بن خالد بن ثویرة بن هلاد سلمی بهزی، مکنی به ابوکلاب، در جریان جنگ خیبر به حضور محمد آمد و اسلام آورد و در [[مدینه]] سکونت گزید و خانه و مسجدی بنا کرد. وی پیش از آن در مکه اقامت داشت و از [[مهاجران]] آنجا و به تجارت اشتغال داشت.<ref>{{پک\|1=اختری\|2=۱۳۹۰\|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی\|ف=حجاج بن علاط}}</ref> منابع جریان مسلمان شدن او را چنین گزارش کرده‌اند وی به همراه گروهی در دره‌ای ترسناک حاضر شدند،‌ پس از آنکه ترس بر آنها غلبه کرد، ندایی شنیدند که می‌گفت «[[آیه ۳۳ سوره الرحمن\|يٰا مَعْشَرَ اَلْجِنِّ وَ اَلْإِنْسِ إِنِ اِسْتَطَعْتُمْ أَنْ تَنْفُذُوا مِنْ أَقْطٰارِ اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ اَلْأَرْضِ فَانْفُذُوا لاٰ تَنْفُذُونَ إِلاّٰ بِسُلْطٰانٍ]]». آنها پس از بازگشت به مکه، این تجربه را با دیگران مطرح کرد و متهم شد که مسلمان شده است. او بعدا متوجه شد که این عبارتی که شنیده است، آیه‌ای از [[قرآن]] است که محمد پیشتر برای مکیان خوانده بود. این موضوع سبب شد تا نسبت به [[اسلام]] علاقه‌مند شود.<ref>{{پک\|مرتضی عاملی\|۱۴۲۶\|ک=الصحیح من سیرة النبی\|ص=۱۴۹-۱۵۰\|ج=۲۷}}</ref>

			=== حیله در مکه ===
	پس از پایان جنگ خیبر، از محمد اجازه خواست تا به مکه رود و اموال خود را که نزد همسرش بود، با تدبیری بازپس گیرد و در صورت لزوم دربارهٔ او سخنی برخلاف واقع بگوید. محمد به او اجازه داد. وی در مکه شایع کرد که اموال محمد و یارانش به تاراج رفته و به بهایی ارزان فروخته می‌شود تا بدین وسیله اموال خود را جمع‌آوری کند. انتشار این خبر موجب اندوه مسلمانان و شادی مشرکان مکه شد. خبر به [[عباس بن عبدالمطلب]] رسید و او سخت نگران شد. غلامی نزد حجاج فرستاد تا حقیقت را جویا شود. حجاج به غلام گفت عباس را آگاه کند که خبر خیر است و در خلوت نزد او خواهد آمد. سپس نزد عباس رفت و فتح خیبر، غنایم و ازدواج محمد با [[صفیه بنت حیی بن اخطب\|صفیه]] را برای او شرح داد و از وی خواست سه روز این خبر را پنهان دارد تا بتواند از مکه خارج شود. پس از سه روز، هنگامی که حجاج اموال خود و حتی زیورهای همسرش را برداشته و از مکه خارج شده بود، عباس حقیقت را برای همسر او و سپس برای [[قریش]] آشکار کرد. با انتشار خبر فتح خیبر، مشرکان اندوهگین و مسلمانان مکه شادمان شدند.<ref>{{پک\|1=اختری\|2=۱۳۹۰\|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی\|ف=حجاج بن علاط}}</ref>		پس از پایان جنگ خیبر، از محمد اجازه خواست تا به مکه رود و اموال خود را که نزد همسرش بود، با تدبیری بازپس گیرد و در صورت لزوم دربارهٔ او سخنی برخلاف واقع بگوید. محمد به او اجازه داد. وی در مکه شایع کرد که اموال محمد و یارانش به تاراج رفته و به بهایی ارزان فروخته می‌شود تا بدین وسیله اموال خود را جمع‌آوری کند. انتشار این خبر موجب اندوه مسلمانان و شادی مشرکان مکه شد. خبر به [[عباس بن عبدالمطلب]] رسید و او سخت نگران شد. غلامی نزد حجاج فرستاد تا حقیقت را جویا شود. حجاج به غلام گفت عباس را آگاه کند که خبر خیر است و در خلوت نزد او خواهد آمد. سپس نزد عباس رفت و فتح خیبر، غنایم و ازدواج محمد با [[صفیه بنت حیی بن اخطب\|صفیه]] را برای او شرح داد و از وی خواست سه روز این خبر را پنهان دارد تا بتواند از مکه خارج شود. پس از سه روز، هنگامی که حجاج اموال خود و حتی زیورهای همسرش را برداشته و از مکه خارج شده بود، عباس حقیقت را برای همسر او و سپس برای [[قریش]] آشکار کرد. با انتشار خبر فتح خیبر، مشرکان اندوهگین و مسلمانان مکه شادمان شدند.<ref>{{پک\|1=اختری\|2=۱۳۹۰\|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی\|ف=حجاج بن علاط}}</ref>

			=== در فتح مکه ===
			گزارش شده است که حجاج بن علاط، در [[فتح مکه]] حاضر بود. در این غزوه، پیامبر اسلام دستور داده بود تا هر قبیله به صورت جداگانه‌ای قدرت‌نمایی کنند و بنابراین هر قبیله به رهبری یکی از اعضای خود،‌ رژه نظامی رفتند. رهبر قبیله [[بنی‌سلیم]]، حجاج بود که لوای آن قبیله را حمل می‌کرد.<ref>{{پک\|مرتضی عاملی\|۱۴۲۶\|ک=الصحیح من سیرة النبی\|ص=۱۷-۱۸\|ج=۲۲}}</ref>

	== پانویس ==		== پانویس ==
خط ۱۱:		خط ۱۷:

	=== منابع ===		=== منابع ===

			* {{یادکرد کتاب\|عنوان=الصحيح من سيرة النبي الأعظم\|سال=۱۴۲۶\|پیوند=https://lib.eshia.ir/27772/1/4\|نام=سید جعفر\|نام خانوادگی=مرتضی عاملی\|پیوند نویسنده=سید جعفر مرتضی عاملی\|ناشر=موسسه علمی فرهنگی دار الحديث\|مکان=قم\|کوشش=\|مترجم=}}
	* {{یادکرد دانشنامه\|نام خانوادگی=اختری\|نام=عباسعلی\|مقاله=حجاج بن علاط\|دانشنامه=[[دایرةالمعارف جامع اسلامی]]\|سال=۱۳۹۰\|ناشر=آرایه\|مکان=تهران}}		* {{یادکرد دانشنامه\|نام خانوادگی=اختری\|نام=عباسعلی\|مقاله=حجاج بن علاط\|دانشنامه=[[دایرةالمعارف جامع اسلامی]]\|سال=۱۳۹۰\|ناشر=آرایه\|مکان=تهران}}

	{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=خیر\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی}}		{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=خیر\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی}}

Shahroudi: ابرابزار

2026-02-19T08:11:07Z

ابرابزار

صفحهٔ تازه

'''حجاج بن علاط بن خالد سلمی بهزی'''، مکنی به '''ابوکلاب'''، از مسلمانان [[صدر اسلام]] و [[صحابه محمد]] بود که در جریان [[جنگ خیبر]] [[اسلام]] آورد. وی پس از فتح [[قلعه خیبر|خیبر]] با اجازه [[محمد]]،‌ پیامبر اسلام به [[مکه]] رفت و با تدبیری اموال خود را از همسرش بازپس گرفت. ماجرای او با [[عباس بن عبدالمطلب]] و اعلام خبر فتح خیبر در مکه در منابع تاریخی نقل شده است.

== زندگی ==
حجاج بن علاط بن خالد بن ثویرة بن هلاد سلمی بهزی، مکنی به ابوکلاب، در جریان جنگ خیبر به حضور محمد آمد و اسلام آورد و در [[مدینه]] سکونت گزید و خانه و مسجدی بنا کرد. وی پیش از آن در مکه اقامت داشت و از [[مهاجران]] آنجا و به تجارت اشتغال داشت.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=حجاج بن علاط}}</ref>

پس از پایان جنگ خیبر، از محمد اجازه خواست تا به مکه رود و اموال خود را که نزد همسرش بود، با تدبیری بازپس گیرد و در صورت لزوم دربارهٔ او سخنی برخلاف واقع بگوید. محمد به او اجازه داد. وی در مکه شایع کرد که اموال محمد و یارانش به تاراج رفته و به بهایی ارزان فروخته می‌شود تا بدین وسیله اموال خود را جمع‌آوری کند. انتشار این خبر موجب اندوه مسلمانان و شادی مشرکان مکه شد. خبر به [[عباس بن عبدالمطلب]] رسید و او سخت نگران شد. غلامی نزد حجاج فرستاد تا حقیقت را جویا شود. حجاج به غلام گفت عباس را آگاه کند که خبر خیر است و در خلوت نزد او خواهد آمد. سپس نزد عباس رفت و فتح خیبر، غنایم و ازدواج محمد با [[صفیه بنت حیی بن اخطب|صفیه]] را برای او شرح داد و از وی خواست سه روز این خبر را پنهان دارد تا بتواند از مکه خارج شود. پس از سه روز، هنگامی که حجاج اموال خود و حتی زیورهای همسرش را برداشته و از مکه خارج شده بود، عباس حقیقت را برای همسر او و سپس برای [[قریش]] آشکار کرد. با انتشار خبر فتح خیبر، مشرکان اندوهگین و مسلمانان مکه شادمان شدند.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=حجاج بن علاط}}</ref>

== پانویس ==
=== ارجاعات ===
{{پانویس|۲|اندازه=ریز}}

=== منابع ===
* {{یادکرد دانشنامه|نام خانوادگی=اختری|نام=عباسعلی|مقاله=حجاج بن علاط|دانشنامه=[[دایرةالمعارف جامع اسلامی]]|سال=۱۳۹۰|ناشر=آرایه|مکان=تهران}}

{{درجه‌بندی|نیازمند پیوند=خیر|نیازمند رده=خیر|نیازمند جعبه اطلاعات=بله|نیازمند تصویر=خیر|نیازمند استانداردسازی=خیر|نیازمند ویراستاری=خیر|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی}}