https://www.islamical.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AD%D9%85%D9%84%D9%87_%D8%A7%D8%B2%D8%A8%DA%A9%E2%80%8C%D9%87%D8%A7_%D8%A8%D9%87_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86_%28%DB%B1%DB%B6%DB%B3%DB%B1%E2%80%93%DB%B1%DB%B6%DB%B3%DB%B2%29حمله ازبکها به ایران (۱۶۳۱–۱۶۳۲) - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-27T05:14:34Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.1https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%AD%D9%85%D9%84%D9%87_%D8%A7%D8%B2%D8%A8%DA%A9%E2%80%8C%D9%87%D8%A7_%D8%A8%D9%87_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86_(%DB%B1%DB%B6%DB%B3%DB%B1%E2%80%93%DB%B1%DB%B6%DB%B3%DB%B2)&diff=96219&oldid=prevShahroudi: ابرابزار2024-11-09T03:52:15Z<p>ابرابزار</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه جنگ<br />
| درگیری = حمله ازبکها به ایران (۱۶۳۱–۱۶۳۲)<br />
| بخشی از = حمله ازبکها به ایران در دوران صفویه<br />
| تصویر =<br />
| توضیح تصویر =<br />
| تاریخ = ۱۰۴۰ ه.ق/ ۱۶۳۱ میلادی تا ۱۰۴۱ ه.ق/ ۱۶۳۲ میلادی<br />
| مکان = بالامرغاب، [[بادغیس]]، [[غوریان]]، ماروچاق، [[مرو]]، [[بخارا]]<br />
| مختصات =<br />
| علت = اختلافات مرزی ایران و ازبکها<br />
| قلمرو =<br />
| نتیجه = شکست ازبکها و عقبنشینی آنها<br />
|درگیر۱= [[پرونده:Safavid Flag.svg|30px]] [[دودمان صفوی|امپراتوری صفوی]]<br />
|درگیر۲= [[ازبکها]]<br />
| فرمانده۱ =رستم بیگ{{سخ}}رستم محمدخان<br />
| فرمانده۲ =[[عبدالعزیزخان]]{{سخ}}ندر دیوان بیگی<br />
| قوا۱ = نامعلوم<br />
| قوا۲ = ۳۵۰۰۰<ref name="ReferenceA">{{پک|Audrey Burton|۱۹۹۷|ف= Imam Quli|ک=The Bukharans: A Dynastic, Diplomatic, and Commercial History, 1550-1702|ص=۱۸۱|زبان=en}}</ref> یا ۴۵۰۰۰<ref name="ReferenceB">{{پک|صفاکیش|ک= صفویان در گذرگاه تاریخ |ص=۱۰۹}}</ref><br />
| تلفات۱ =<br />
| تلفات۲ =<br />
| تلفات۳ =<br />
| پانویس = {{درگیریهای شاه صفی}}<br />
}}<br />
در ۹ شوال ۱۰۴۰ه.ق (۱۱ می ۱۶۳۱ میلادی) حمله جدید ازبکان به بالامرغاب و [[بادغیس]] شکست خورد. در نوامبر همان سال ازبکان به [[غوریان]] حمله کردند و به سوی [[تربت جام]]، [[خواف]] و [[شهرستان باخرز|باخزر]] میرفتند که با رسیدن نیروهای صفوی، به غارت بسنده کردند و به سمت قلمرو بخارا برگشتند.<ref>{{پک|Audrey Burton|۱۹۹۷|ف= Imam Quli|ک=The Bukharans: A Dynastic, Diplomatic, and Commercial History, 1550-1702|ص=۱۷۹|زبان=en}}</ref><br />
در اواخر سال ۱۰۴۱ ه.ق (۱۶۳۲ میلادی) عبدالعزیز خان از پیمانی که صفویان داشت سرباز زد و به تصور تسخیر دوباره خراسان به تجهیز قوا مشغول شد. وی دوباره به خراسان تاخت. خودش به ماروچاق حمله کرد و ندر دیوان بیگی به [[مرو]]. با وجود اینکه والی مرو تازه درگذشته بود، اما پانزده هزار سپاهی ازبک نتوانستند مرو را فتح کنند و به بخارا بازگشتند.<ref>{{پک|Audrey Burton|۱۹۹۷|ف= Imam Quli|ک=The Bukharans: A Dynastic, Diplomatic, and Commercial History, 1550-1702|ص=۱۸۰|زبان=en}}</ref> عبدالعزیز با (سی هزار<ref name="ReferenceB">{{پک|صفاکیش|ک= صفویان در گذرگاه تاریخ |ص=۱۰۹}}</ref> یا بیست هزار<ref name="ReferenceA">{{پک|Audrey Burton|۱۹۹۷|ف= Imam Quli|ک=The Bukharans: A Dynastic, Diplomatic, and Commercial History, 1550-1702|ص=۱۸۱|زبان=en}}</ref> نفر) سپاهیاش به خراسان وارد شدند، پیش از آن مردم، منطقه را تخلیه کرده بودند و براساس سنت آن روزگار صفویان، آذوقهٔ مورد احتیاج سپاه مهاجم را از بین برده بودند.<ref name="ReferenceB">{{پک|صفاکیش|ک= صفویان در گذرگاه تاریخ |ص=۱۰۹}}</ref><br />
عبدالعزیز و نیروهایش توانستند در نبردی سنگین ماروچاق را فتح کنند.<ref name="ReferenceA">{{پک|Audrey Burton|۱۹۹۷|ف= Imam Quli|ک=The Bukharans: A Dynastic, Diplomatic, and Commercial History, 1550-1702|ص=۱۸۱|زبان=en}}</ref><br />
سپاهی به فرماندهی رستم بیگ و رستم محمدخان حاکم درجزین مأمور ختم غائله شدند،<ref name="ReferenceB">{{پک|صفاکیش|ک= صفویان در گذرگاه تاریخ |ص=۱۰۹}}</ref><br />
اما با شنیدن خبر آمدن سربازان خراسان، ناحیه را غارت و ترک نمودند. در مقابل سپاه قزلباش هم به چند شهر خاننشین بخارا حمله کردند و عدهای را اسیر نمودند که شاه صفی دستور داد ایشان را آزاد کنند. در ۱۶۳۳ م ازبکان [[سرخس]] را اشغال کردند و پادگانی را در آن مستقر نمودند.<ref name="ReferenceA">{{پک|Audrey Burton|۱۹۹۷|ف= Imam Quli|ک=The Bukharans: A Dynastic, Diplomatic, and Commercial History, 1550-1702|ص=۱۸۱|زبان=en}}</ref> در بازپس گرفتن سرخس، دویست نفر از ازبکها اسیر شدند.<br />
<br />
== پانویس ==<br />
<br />
=== ارجاعات ===<br />
{{پانویس|۲}}<br />
<br />
=== منابع ===<br />
* {{یادکرد کتاب |نام خانوادگی= صفاکیش|نام= حمیدرضا| پیوند نویسنده =|کتاب= صفویان در گذرگاه تاریخ | ناشر= انتشارات سخن|سال= ۱۳۹۰|شابک= ۹۷۸۹۶۴۳۷۲۵۳۸۹}}<br />
* {{یادکرد کتاب<br />
|نویسنده= Audrey Burton<br />
| فصل =Imam Quli<br />
| عنوان = The Bukharans: A Dynastic, Diplomatic, and Commercial History, 1550-1702<br />
| جلد =<br />
| سری =<br />
| سال = 1997<br />
| ناشر = Palgrave Macmillan<br />
| شابک = ۰۳۱۲۱۷۳۸۷۳<br />
| نشانی = http://books.google.com/books?id=6c1elcwgUzAC&pg=PA180&lpg=PA180&dq=khanate+of++Bukhara+Shah+safi&source=bl&ots=BuZktihFjH&sig=z9AcpJdBGUldqy4IPle-nLb6M8o&hl=en&sa=X&ei=Ezh8UNj5DcSRhQfx-YGgAw&ved=0CC8Q6AEwAA#v=onepage&q=Shah%20safi&f=false<br />
| بازبینی = October 15, 2012<br />
| زبان = en}}<br />
<br />
{{شاه صفی}}<br />
<br />
[[رده:تاریخ ازبکستان]]<br />
[[رده:جنگهای ایران و ازبکها]]<br />
[[رده:جنگهای دوره صفویان]]<br />
[[رده:جنگهای شاه صفی]]</div>Shahroudi