https://www.islamical.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C 2026-06-06T22:19:38Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.41.1 https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C&diff=159843&oldid=prev 2025-11-21T09:47:23Z

<p>+ <a href="/fa/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D8%B5%D8%B7%D9%84%D8%A7%D8%AD%D8%A7%D8%AA_%D9%81%D9%82%D9%87%DB%8C" title="رده:اصطلاحات فقهی">رده:اصطلاحات فقهی</a> (<a href="/fa/%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84:%D9%87%D8%A7%D8%AA%E2%80%8C%DA%A9%D8%AA" title="اسلامیکال:هات‌کت">هات‌کت</a>)</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۱ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l13">خط ۱۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{پانویس|۲}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{پانویس|۲}}</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:اصطلاحات فقهی]]</ins></div></td></tr> </table>

Shahroudi https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C&diff=159842&oldid=prev 2025-11-21T09:46:49Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۱ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== </del>حیله شرعی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>حیله شرعی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' به معنای حفظ ظواهر قوانین شرعی است در صورتی که روح قوانین موجود نباشد</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:1404082516155926234713423</del>.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">jpg|بندانگشتی]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=</del>== معنای لغوی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=</del>==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== معنای لغوی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حیله از ریشه «حول» گرفته شده که به معنای تدبیر ماهرانه امور&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=الإفصاح فی فقه اللغة|تاریخ=۱۴۱۰|نام=حسین یوسف|نام خانوادگی=موسی|ناشر=مکتب الاعلام الاسلامی|جلد=۱|صفحه=۱۴۱|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; و به‌کارگرفتن فکر برای رسیدن به مقصود،&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی|تاریخ=۱۴۱۴|نام=احمد بن محمد|نام خانوادگی=فیومی|ناشر=موسسه دار الهجرة|جلد=۱|صفحه=۱۵۷|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; مهارت، نیک‌اندیشی و قدرت تصرّف در کارها به‌کار رفته است.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=القاموس المحیط|تاریخ=۱۴۱۵|نام=محمد بن یعقوب|نام خانوادگی=فیروزآبادی|ناشر=دار الکتب العلمیة|جلد=۱|صفحه=۴۹۷|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=فرهنگ ابجدی|تاریخ=۱۳۷۵|نام=فواد افرام|نام خانوادگی=بستانی|ناشر=اسلامی|صفحه=۳۵۰|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt; [[راغب اصفهانی]]، اصل آن را به معنای دگرگونی و جدا شدن از غیر تعریف کرده است و حیله را به‌کارگیری راه‌های پنهانی یا چاره‌جویی نهانی برای رسیدن به حالت یا چیزی می‌داند که در انسان حاصل می‌شود، وی استعمال این واژه را غالباً در امور منفی می‌داند؛ هرچند گاهی به عنوان راه حکیمانه نیز به کار برده می‌شود.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=مفردات ألفاظ القرآن|تاریخ=۱۴۱۲|نام=حسین بن محمد|نام خانوادگی=راغب اصفهانی|ناشر=دار القلم|صفحه=۳۴۰|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حیله از ریشه «حول» گرفته شده که به معنای تدبیر ماهرانه امور&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=الإفصاح فی فقه اللغة|تاریخ=۱۴۱۰|نام=حسین یوسف|نام خانوادگی=موسی|ناشر=مکتب الاعلام الاسلامی|جلد=۱|صفحه=۱۴۱|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; و به‌کارگرفتن فکر برای رسیدن به مقصود،&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی|تاریخ=۱۴۱۴|نام=احمد بن محمد|نام خانوادگی=فیومی|ناشر=موسسه دار الهجرة|جلد=۱|صفحه=۱۵۷|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; مهارت، نیک‌اندیشی و قدرت تصرّف در کارها به‌کار رفته است.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=القاموس المحیط|تاریخ=۱۴۱۵|نام=محمد بن یعقوب|نام خانوادگی=فیروزآبادی|ناشر=دار الکتب العلمیة|جلد=۱|صفحه=۴۹۷|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=فرهنگ ابجدی|تاریخ=۱۳۷۵|نام=فواد افرام|نام خانوادگی=بستانی|ناشر=اسلامی|صفحه=۳۵۰|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt; [[راغب اصفهانی]]، اصل آن را به معنای دگرگونی و جدا شدن از غیر تعریف کرده است و حیله را به‌کارگیری راه‌های پنهانی یا چاره‌جویی نهانی برای رسیدن به حالت یا چیزی می‌داند که در انسان حاصل می‌شود، وی استعمال این واژه را غالباً در امور منفی می‌داند؛ هرچند گاهی به عنوان راه حکیمانه نیز به کار برده می‌شود.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=مفردات ألفاظ القرآن|تاریخ=۱۴۱۲|نام=حسین بن محمد|نام خانوادگی=راغب اصفهانی|ناشر=دار القلم|صفحه=۳۴۰|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=</del>== معنای اصطلاحی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=</del>==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== معنای اصطلاحی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ناصر مکارم شیرازی|مکارم شیرازی]]، حیله‌های شرعی را همان حفظ ظواهر قوانین شرعی دانسته است هرچند که روح قوانین موجود نباشد.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=بررسی طرق فرار از ربا|تاریخ=۱۳۸۵|نام=ناصر|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|ناشر=مدرسة الإمام علی بن أبی طالب (علیه السلام)|صفحه=۱۴|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ناصر مکارم شیرازی|مکارم شیرازی]]، حیله‌های شرعی را همان حفظ ظواهر قوانین شرعی دانسته است هرچند که روح قوانین موجود نباشد.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=بررسی طرق فرار از ربا|تاریخ=۱۳۸۵|نام=ناصر|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|ناشر=مدرسة الإمام علی بن أبی طالب (علیه السلام)|صفحه=۱۴|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== حیله‌های شرعی در ربا ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== حیله‌های شرعی در ربا ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== حیله‌های شرعی در [[ربای معاوضی]] ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== حیله‌های شرعی در [[ربای معاوضی]] ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># ضم ضمیمه</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نخستین راهی که برخی از فقهای امامیه برای تخلص از [[ربا]]&lt;nowiki/&gt;ی معاوضی ارائه کرده‌اند، ضمیمه کردن کالایی غیر از جنسِ [[عوضین]] است&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=نهایة الإحکام فی معرفة الأحکام|تاریخ=۱۴۱۰|نام=حسن بن یوسف|نام خانوادگی=حلی|ناشر=اسماعیلیان|جلد=۲|صفحه=۵۵۳|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۳۹۴|نام=محسن|نام خانوادگی=حکیم|ناشر=دار الرسالة|صفحه=۱۰۵|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; پیرامون ضم ضمیمه برای تخلص از ربا، دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد: از نظر [[سید علی سیستانی|سیستانی]] درصورتی‌که ضمیمه در مقابل زیادی قرار گیرد، مشروع خواهد بود&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۴۱۵|نام=علی|نام خانوادگی=سیستانی|ناشر=مکتب آیة الله العظمی السید السیستانی|جلد=۲|صفحه=۷۴|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;؛ مکارم شیرازی صحت این حیله را مشروط به عقلائی بودن ضمیمه دانسته است&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=بررسی طرق فرار از ربا|تاریخ=۱۳۸۵|نام=ناصر|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|ناشر=مدرسة الإمام علی بن أبی طالب (علیه السلام)|صفحه=۱۰|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; و [[موسوی خمینی]] ضم ضمیمه را تنها در صورت تساوی عوضین از جهت قیمت، صحیح دانسته است.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=البیع|تاریخ=۱۳۹۲|نام=روح‌الله|نام خانوادگی=موسوی خمینی|ناشر=مؤسسة تنظیم و نشر آثار الإمام الموسوی خمینی (قدس سره)|جلد=۱|صفحه=۵۷۲|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نخستین راهی که برخی از فقهای امامیه برای تخلص از [[ربا]]&lt;nowiki/&gt;ی معاوضی ارائه کرده‌اند، ضمیمه کردن کالایی غیر از جنسِ [[عوضین]] است&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=نهایة الإحکام فی معرفة الأحکام|تاریخ=۱۴۱۰|نام=حسن بن یوسف|نام خانوادگی=حلی|ناشر=اسماعیلیان|جلد=۲|صفحه=۵۵۳|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۳۹۴|نام=محسن|نام خانوادگی=حکیم|ناشر=دار الرسالة|صفحه=۱۰۵|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; پیرامون ضم ضمیمه برای تخلص از ربا، دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد: از نظر [[سید علی سیستانی|سیستانی]] درصورتی‌که ضمیمه در مقابل زیادی قرار گیرد، مشروع خواهد بود&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۴۱۵|نام=علی|نام خانوادگی=سیستانی|ناشر=مکتب آیة الله العظمی السید السیستانی|جلد=۲|صفحه=۷۴|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;؛ مکارم شیرازی صحت این حیله را مشروط به عقلائی بودن ضمیمه دانسته است&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=بررسی طرق فرار از ربا|تاریخ=۱۳۸۵|نام=ناصر|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|ناشر=مدرسة الإمام علی بن أبی طالب (علیه السلام)|صفحه=۱۰|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; و [[موسوی خمینی]] ضم ضمیمه را تنها در صورت تساوی عوضین از جهت قیمت، صحیح دانسته است.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=البیع|تاریخ=۱۳۹۲|نام=روح‌الله|نام خانوادگی=موسوی خمینی|ناشر=مؤسسة تنظیم و نشر آثار الإمام الموسوی خمینی (قدس سره)|جلد=۱|صفحه=۵۷۲|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:حیل]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{پانویس|۲}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:حیله شرعی]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:راه‌های فرار]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:ضم ضمیمه]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:موسوی خمینی]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{پانویس|۲}}<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{ناوبری آیات}}{{شجره‌نامه حسن بن علی}}</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:سیستانی]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:عوضین]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> </table>

Shahroudi https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C&diff=159841&oldid=prev 2025-11-21T09:44:53Z

<p>Shahroudi صفحهٔ <a href="/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Iliya/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="کاربر:Iliya/صفحه تمرین (صفحه وجود ندارد)">کاربر:Iliya/صفحه تمرین</a> را بدون برجای‌گذاشتن تغییرمسیر به <a href="/fa/%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C" title="حیله شرعی">حیله شرعی</a> منتقل کرد</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۱ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="fa"><div class="mw-diff-empty">(بدون تفاوت)</div> </td></tr></table>

Shahroudi https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C&diff=159821&oldid=prev 2025-11-19T04:06:16Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۴:۰۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l21">خط ۲۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:موسوی خمینی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:موسوی خمینی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{پانویس|۲}}</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{پانویس|۲<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">}}{{ناوبری آیات}}{{شجره‌نامه حسن بن علی</ins>}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:سیستانی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:سیستانی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:عوضین]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:عوضین]]</div></td></tr> </table>

Iliya https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C&diff=159819&oldid=prev 2025-11-19T03:54:06Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۳:۵۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== حیله شرعی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== حیله شرعی ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:1404082516155926234713423.jpg|بندانگشتی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== معنای لغوی ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== معنای لغوی ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حیله از ریشه «حول» گرفته شده که به معنای تدبیر ماهرانه امور&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=الإفصاح فی فقه اللغة|تاریخ=۱۴۱۰|نام=حسین یوسف|نام خانوادگی=موسی|ناشر=مکتب الاعلام الاسلامی|جلد=۱|صفحه=۱۴۱|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; و به‌کارگرفتن فکر برای رسیدن به مقصود،&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی|تاریخ=۱۴۱۴|نام=احمد بن محمد|نام خانوادگی=فیومی|ناشر=موسسه دار الهجرة|جلد=۱|صفحه=۱۵۷|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; مهارت، نیک‌اندیشی و قدرت تصرّف در کارها به‌کار رفته است.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=القاموس المحیط|تاریخ=۱۴۱۵|نام=محمد بن یعقوب|نام خانوادگی=فیروزآبادی|ناشر=دار الکتب العلمیة|جلد=۱|صفحه=۴۹۷|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=فرهنگ ابجدی|تاریخ=۱۳۷۵|نام=فواد افرام|نام خانوادگی=بستانی|ناشر=اسلامی|صفحه=۳۵۰|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt; [[راغب اصفهانی]]، اصل آن را به معنای دگرگونی و جدا شدن از غیر تعریف کرده است و حیله را به‌کارگیری راه‌های پنهانی یا چاره‌جویی نهانی برای رسیدن به حالت یا چیزی می‌داند که در انسان حاصل می‌شود، وی استعمال این واژه را غالباً در امور منفی می‌داند؛ هرچند گاهی به عنوان راه حکیمانه نیز به کار برده می‌شود.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=مفردات ألفاظ القرآن|تاریخ=۱۴۱۲|نام=حسین بن محمد|نام خانوادگی=راغب اصفهانی|ناشر=دار القلم|صفحه=۳۴۰|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حیله از ریشه «حول» گرفته شده که به معنای تدبیر ماهرانه امور&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=الإفصاح فی فقه اللغة|تاریخ=۱۴۱۰|نام=حسین یوسف|نام خانوادگی=موسی|ناشر=مکتب الاعلام الاسلامی|جلد=۱|صفحه=۱۴۱|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; و به‌کارگرفتن فکر برای رسیدن به مقصود،&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی|تاریخ=۱۴۱۴|نام=احمد بن محمد|نام خانوادگی=فیومی|ناشر=موسسه دار الهجرة|جلد=۱|صفحه=۱۵۷|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; مهارت، نیک‌اندیشی و قدرت تصرّف در کارها به‌کار رفته است.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=القاموس المحیط|تاریخ=۱۴۱۵|نام=محمد بن یعقوب|نام خانوادگی=فیروزآبادی|ناشر=دار الکتب العلمیة|جلد=۱|صفحه=۴۹۷|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=فرهنگ ابجدی|تاریخ=۱۳۷۵|نام=فواد افرام|نام خانوادگی=بستانی|ناشر=اسلامی|صفحه=۳۵۰|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt; [[راغب اصفهانی]]، اصل آن را به معنای دگرگونی و جدا شدن از غیر تعریف کرده است و حیله را به‌کارگیری راه‌های پنهانی یا چاره‌جویی نهانی برای رسیدن به حالت یا چیزی می‌داند که در انسان حاصل می‌شود، وی استعمال این واژه را غالباً در امور منفی می‌داند؛ هرچند گاهی به عنوان راه حکیمانه نیز به کار برده می‌شود.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=مفردات ألفاظ القرآن|تاریخ=۱۴۱۲|نام=حسین بن محمد|نام خانوادگی=راغب اصفهانی|ناشر=دار القلم|صفحه=۳۴۰|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> </table>

Iliya https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C&diff=159806&oldid=prev 2025-11-18T05:38:00Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۸ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۳۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l10">خط ۱۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># ضم ضمیمه</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># ضم ضمیمه</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نخستین راهی که برخی از فقهای امامیه برای تخلص از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ربای </del>معاوضی ارائه کرده‌اند، ضمیمه کردن کالایی غیر از جنسِ [[عوضین]] است&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=نهایة الإحکام فی معرفة الأحکام|تاریخ=۱۴۱۰|نام=حسن بن یوسف|نام خانوادگی=حلی|ناشر=اسماعیلیان|جلد=۲|صفحه=۵۵۳|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۳۹۴|نام=محسن|نام خانوادگی=حکیم|ناشر=دار الرسالة|صفحه=۱۰۵|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; پیرامون ضم ضمیمه برای تخلص از ربا، دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد: از نظر [[سید علی سیستانی|سیستانی]] درصورتی‌که ضمیمه در مقابل زیادی قرار گیرد، مشروع خواهد بود&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۴۱۵|نام=علی|نام خانوادگی=سیستانی|ناشر=مکتب آیة الله العظمی السید السیستانی|جلد=۲|صفحه=۷۴|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;؛ مکارم شیرازی صحت این حیله را مشروط به عقلائی بودن ضمیمه دانسته است&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=بررسی طرق فرار از ربا|تاریخ=۱۳۸۵|نام=ناصر|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|ناشر=مدرسة الإمام علی بن أبی طالب (علیه السلام)|صفحه=۱۰|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; و [[موسوی خمینی]] ضم ضمیمه را تنها در صورت تساوی عوضین از جهت قیمت، صحیح دانسته است.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=البیع|تاریخ=۱۳۹۲|نام=روح‌الله|نام خانوادگی=موسوی خمینی|ناشر=مؤسسة تنظیم و نشر آثار الإمام الموسوی خمینی (قدس سره)|جلد=۱|صفحه=۵۷۲|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نخستین راهی که برخی از فقهای امامیه برای تخلص از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ربا]]&lt;nowiki/&gt;ی </ins>معاوضی ارائه کرده‌اند، ضمیمه کردن کالایی غیر از جنسِ [[عوضین]] است&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=نهایة الإحکام فی معرفة الأحکام|تاریخ=۱۴۱۰|نام=حسن بن یوسف|نام خانوادگی=حلی|ناشر=اسماعیلیان|جلد=۲|صفحه=۵۵۳|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۳۹۴|نام=محسن|نام خانوادگی=حکیم|ناشر=دار الرسالة|صفحه=۱۰۵|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; پیرامون ضم ضمیمه برای تخلص از ربا، دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد: از نظر [[سید علی سیستانی|سیستانی]] درصورتی‌که ضمیمه در مقابل زیادی قرار گیرد، مشروع خواهد بود&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۴۱۵|نام=علی|نام خانوادگی=سیستانی|ناشر=مکتب آیة الله العظمی السید السیستانی|جلد=۲|صفحه=۷۴|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;؛ مکارم شیرازی صحت این حیله را مشروط به عقلائی بودن ضمیمه دانسته است&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=بررسی طرق فرار از ربا|تاریخ=۱۳۸۵|نام=ناصر|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|ناشر=مدرسة الإمام علی بن أبی طالب (علیه السلام)|صفحه=۱۰|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; و [[موسوی خمینی]] ضم ضمیمه را تنها در صورت تساوی عوضین از جهت قیمت، صحیح دانسته است.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=البیع|تاریخ=۱۳۹۲|نام=روح‌الله|نام خانوادگی=موسوی خمینی|ناشر=مؤسسة تنظیم و نشر آثار الإمام الموسوی خمینی (قدس سره)|جلد=۱|صفحه=۵۷۲|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> </table>

Iliya https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C&diff=159805&oldid=prev 2025-11-18T05:28:14Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۸ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۲۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8">خط ۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== حیله‌های شرعی در ربا ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== حیله‌های شرعی در ربا ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== حیله‌های شرعی در [[ربای معاوضی]] ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== حیله‌های شرعی در [[ربای معاوضی]] ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:سید علی خامنه ای..jpg|بندانگشتی]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># ضم ضمیمه</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># ضم ضمیمه</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> </table>

Iliya https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C&diff=159804&oldid=prev 2025-11-18T05:26:48Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۸ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۲۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8">خط ۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== حیله‌های شرعی در ربا ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== حیله‌های شرعی در ربا ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== حیله‌های شرعی در [[ربای معاوضی]] ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== حیله‌های شرعی در [[ربای معاوضی]] ===</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:سید علی خامنه ای..jpg|بندانگشتی]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># ضم ضمیمه</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># ضم ضمیمه</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> </table>

Iliya https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C&diff=159803&oldid=prev 2025-11-17T18:58:24Z

<p>ابرابزار</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۷ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۵۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حیله‌ </del>شرعی ==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حیله </ins>شرعی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== معنای لغوی ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== معنای لغوی ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حیله از ریشه «حول» گرفته شده که به معنای تدبیر ماهرانه امور&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=الإفصاح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فى </del>فقه اللغة|تاریخ=۱۴۱۰|نام=<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حسين يوسف</del>|نام خانوادگی=موسی|ناشر=<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مكتب </del>الاعلام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الاسلامي</del>|جلد=۱|صفحه=۱۴۱|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>و به‌کارگرفتن فکر برای رسیدن به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مقصود</del>&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=المصباح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المنير فى غريب </del>الشرح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الكبير للرافعى</del>|تاریخ=۱۴۱۴|نام=احمد بن محمد|نام خانوادگی=فیومی|ناشر=موسسه دار الهجرة|جلد=۱|صفحه=۱۵۷|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">، </del>مهارت، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نيك‌انديشى </del>و قدرت تصرّف در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كارها </del>به‌کار رفته است.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=القاموس <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المحيط</del>|تاریخ=۱۴۱۵|نام=محمد بن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">يعقوب</del>|نام خانوادگی=فیروزآبادی|ناشر=دار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الكتب العلمية</del>|جلد=۱|صفحه=۴۹۷|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=فرهنگ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابجدى</del>|تاریخ=۱۳۷۵|نام=فواد افرام|نام خانوادگی=بستانی|ناشر=اسلامی|صفحه=۳۵۰|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt; <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>[[راغب اصفهانی]]، اصل آن را به معنای دگرگونی و جدا شدن از غیر تعریف کرده است و حیله را به‌کارگیری راه‌های پنهانی یا چاره‌جویی نهانی برای رسیدن به حالت یا چیزی می‌داند که در انسان حاصل می‌شود، وی استعمال این واژه را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>غالباً در امور منفی می‌داند؛ هرچند گاهی به عنوان راه حکیمانه نیز به کار برده می‌شود. &lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=مفردات ألفاظ القرآن|تاریخ=۱۴۱۲|نام=حسین بن محمد|نام خانوادگی=راغب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اصفهانى</del>|ناشر=دار القلم|صفحه=۳۴۰|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حیله از ریشه «حول» گرفته شده که به معنای تدبیر ماهرانه امور&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=الإفصاح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فی </ins>فقه اللغة|تاریخ=۱۴۱۰|نام=<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حسین یوسف</ins>|نام خانوادگی=موسی|ناشر=<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مکتب </ins>الاعلام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الاسلامی</ins>|جلد=۱|صفحه=۱۴۱|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; و به‌کارگرفتن فکر برای رسیدن به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مقصود،</ins>&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=المصباح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المنیر فی غریب </ins>الشرح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الکبیر للرافعی</ins>|تاریخ=۱۴۱۴|نام=احمد بن محمد|نام خانوادگی=فیومی|ناشر=موسسه دار الهجرة|جلد=۱|صفحه=۱۵۷|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; مهارت، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نیک‌اندیشی </ins>و قدرت تصرّف در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کارها </ins>به‌کار رفته است.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=القاموس <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المحیط</ins>|تاریخ=۱۴۱۵|نام=محمد بن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یعقوب</ins>|نام خانوادگی=فیروزآبادی|ناشر=دار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الکتب العلمیة</ins>|جلد=۱|صفحه=۴۹۷|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=فرهنگ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابجدی</ins>|تاریخ=۱۳۷۵|نام=فواد افرام|نام خانوادگی=بستانی|ناشر=اسلامی|صفحه=۳۵۰|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt; [[راغب اصفهانی]]، اصل آن را به معنای دگرگونی و جدا شدن از غیر تعریف کرده است و حیله را به‌کارگیری راه‌های پنهانی یا چاره‌جویی نهانی برای رسیدن به حالت یا چیزی می‌داند که در انسان حاصل می‌شود، وی استعمال این واژه را غالباً در امور منفی می‌داند؛ هرچند گاهی به عنوان راه حکیمانه نیز به کار برده می‌شود.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=مفردات ألفاظ القرآن|تاریخ=۱۴۱۲|نام=حسین بن محمد|نام خانوادگی=راغب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اصفهانی</ins>|ناشر=دار القلم|صفحه=۳۴۰|مکان=بیروت}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== معنای اصطلاحی ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== معنای اصطلاحی ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ناصر مکارم شیرازی|مکارم شیرازی]]، حیله‌های شرعی را همان حفظ ظواهر قوانین شرعی دانسته است هرچند که روح قوانین موجود نباشد.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=بررسی طرق فرار از ربا|تاریخ=۱۳۸۵|نام=ناصر|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|ناشر=مدرسة الإمام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علي </del>بن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">أبي </del>طالب (علیه السلام)|صفحه=۱۴|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ناصر مکارم شیرازی|مکارم شیرازی]]، حیله‌های شرعی را همان حفظ ظواهر قوانین شرعی دانسته است هرچند که روح قوانین موجود نباشد.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=بررسی طرق فرار از ربا|تاریخ=۱۳۸۵|نام=ناصر|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|ناشر=مدرسة الإمام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علی </ins>بن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">أبی </ins>طالب (علیه السلام)|صفحه=۱۴|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== حیله‌های شرعی در ربا ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== حیله‌های شرعی در ربا ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== حیله‌های شرعی در [[ربای معاوضی]] ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== حیله‌های شرعی در [[ربای معاوضی]] ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># ضم ضمیمه</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># ضم ضمیمه</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نخستین راهی که برخی از فقهای امامیه برای تخلص از ربای معاوضی ارائه کرده‌اند، ضمیمه کردن کالایی غیر از جنسِ [[عوضین]] است&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=نهایة الإحکام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">في </del>معرفة الأحکام|تاریخ=۱۴۱۰|نام=حسن بن یوسف|نام خانوادگی=حلی|ناشر=اسماعیلیان|جلد=۲|صفحه=۵۵۳|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۳۹۴|نام=محسن|نام خانوادگی=حکیم|ناشر=دار الرسالة|صفحه=۱۰۵|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>پیرامون ضم ضمیمه برای تخلص از ربا، دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد: از نظر [[سید علی سیستانی|سیستانی]] درصورتی‌که ضمیمه در مقابل زیادی قرار گیرد، مشروع خواهد بود&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۴۱۵|نام=علی|نام خانوادگی=سیستانی|ناشر=مکتب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آية </del>الله العظمی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">السيد السيستاني</del>|جلد=۲|صفحه=۷۴|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;؛ مکارم شیرازی صحت این حیله را مشروط به عقلائی بودن ضمیمه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانسته‌است</del>&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بررسى </del>طرق فرار از ربا|تاریخ=۱۳۸۵|نام=ناصر|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|ناشر=مدرسة الإمام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علي </del>بن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">أبي </del>طالب (علیه السلام)|صفحه=۱۰|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; و [[موسوی خمینی]] ضم ضمیمه را تنها در صورت تساوی عوضین از جهت قیمت، صحیح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانسته‌است</del>&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=البیع|تاریخ=۱۳۹۲|نام=<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روح الله</del>|نام خانوادگی=موسوی خمینی|ناشر=مؤسسة تنظیم و نشر آثار الإمام الموسوی خمینی (قدس سره)|جلد=۱|صفحه=۵۷۲|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نخستین راهی که برخی از فقهای امامیه برای تخلص از ربای معاوضی ارائه کرده‌اند، ضمیمه کردن کالایی غیر از جنسِ [[عوضین]] است&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=نهایة الإحکام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فی </ins>معرفة الأحکام|تاریخ=۱۴۱۰|نام=حسن بن یوسف|نام خانوادگی=حلی|ناشر=اسماعیلیان|جلد=۲|صفحه=۵۵۳|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۳۹۴|نام=محسن|نام خانوادگی=حکیم|ناشر=دار الرسالة|صفحه=۱۰۵|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; پیرامون ضم ضمیمه برای تخلص از ربا، دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد: از نظر [[سید علی سیستانی|سیستانی]] درصورتی‌که ضمیمه در مقابل زیادی قرار گیرد، مشروع خواهد بود&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=منهاج الصالحین|تاریخ=۱۴۱۵|نام=علی|نام خانوادگی=سیستانی|ناشر=مکتب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیة </ins>الله العظمی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">السید السیستانی</ins>|جلد=۲|صفحه=۷۴|مکان=قم}}&lt;/ref&gt;؛ مکارم شیرازی صحت این حیله را مشروط به عقلائی بودن ضمیمه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانسته است</ins>&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بررسی </ins>طرق فرار از ربا|تاریخ=۱۳۸۵|نام=ناصر|نام خانوادگی=مکارم شیرازی|ناشر=مدرسة الإمام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علی </ins>بن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">أبی </ins>طالب (علیه السلام)|صفحه=۱۰|مکان=قم}}&lt;/ref&gt; و [[موسوی خمینی]] ضم ضمیمه را تنها در صورت تساوی عوضین از جهت قیمت، صحیح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانسته است.</ins>&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=البیع|تاریخ=۱۳۹۲|نام=<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روح‌الله</ins>|نام خانوادگی=موسوی خمینی|ناشر=مؤسسة تنظیم و نشر آثار الإمام الموسوی خمینی (قدس سره)|جلد=۱|صفحه=۵۷۲|مکان=تهران}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:حیل]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:حیله شرعی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:حیله شرعی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:حیل]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:راه‌های فرار]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:راه‌های فرار]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:ضم ضمیمه]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:موسوی خمینی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:موسوی خمینی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:ضم ضمیمه]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;references /&gt;</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{پانویس|۲}}</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:سیستانی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:سیستانی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:عوضین]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:عوضین]]</div></td></tr> </table>

Iliya https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%AD%DB%8C%D9%84%D9%87_%D8%B4%D8%B1%D8%B9%DB%8C&diff=159802&oldid=prev 2025-11-17T18:53:55Z

<p>− <a href="/fa/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%B3%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%D9%87%D8%A7" title="رده:سیستانی‌ها">رده:سیستانی‌ها</a> (<a href="/fa/%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84:%D9%87%D8%A7%D8%AA%E2%80%8C%DA%A9%D8%AA" title="اسلامیکال:هات‌کت">هات‌کت</a>)</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۷ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۵۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l20">خط ۲۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:حیل]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:حیل]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:راه‌های فرار]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:راه‌های فرار]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:سیستانی‌ها]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:موسوی خمینی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:موسوی خمینی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ضم ضمیمه]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ضم ضمیمه]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;references /&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;references /&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ربای معاوضی</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیستانی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:عوضین</ins>]]</div></td></tr> </table>

Iliya