Shahroudi: +رده:شاعران اهل ایران، +رده:اهالی استان کرمان، +رده:زرتشتیان مسلمان‌شده (هات‌کت)، ابرابزار

2026-04-23T02:00:40Z

+رده:شاعران اهل ایران، +رده:اهالی استان کرمان، +رده:زرتشتیان مسلمان‌شده (هات‌کت)، ابرابزار

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۰۲:۰۰
خط ۳۱:		خط ۳۱:

	{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=بله\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی\|تاریخ خوبیدگی=\|تاریخ برگزیدگی=\|توضیحات=}}		{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=بله\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی\|تاریخ خوبیدگی=\|تاریخ برگزیدگی=\|توضیحات=}}

			[[رده:اهالی استان کرمان]]
			[[رده:زرتشتیان مسلمان‌شده]]
			[[رده:شاعران اهل ایران]]

Shahroudi: ابرابزار

2026-04-23T01:59:38Z

ابرابزار

صفحهٔ تازه

'''راجی کرمانی''' با نام اصلی '''بَمانی'''، از سرایندگان [[ایرانی]] سده‌های متأخر بود که در [[کرمان]] زندگی می‌کرد. او که از خانواده‌ای [[زردشتی]] بود، بر اساس گزارش‌های موجود به [[اسلام]] گرایش یافت و نزد گروهی از عالمان و عارفان کرمان به تحصیل معارف دینی و سلوکی پرداخت. وی به سبب ذوق شعری و توانایی در سرودن منظومه‌های بلند، به‌ویژه دربارهٔ رخدادهای مربوط به [[پیامبر اسلام]] و جانشین او، شناخته شده است.

== زندگی ==
نام اصلی او بمانی و از زردشتیان ایران بود که در کرمان سکونت داشت. در منابع آمده است که بر اثر «سعادت فطری» به اسلام گرایش یافت و برای آموختن معارف دینی به عالمان و عارفان کرمان پیوست. پس از آن نام او را «بمانعلی» نهادند. در برخی گزارش‌ها اشاره شده است که گرایش او به تصوف سبب شد آموزه‌های دینی را با نگاه ولایی و عرفانی بیامیزد.<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=راجی کرمانی}}</ref>

== آثار ==
راجی کرمانی به سرودن شعر گرایش داشت و ذوق ادبی او بیشتر در قالب مثنوی و مدایح نمود یافته است. گفته شده است که زندگی‌نامه منظوم، غزوات و رخدادهای مربوط به پیامبر اسلام و نیز جانشین او را در بیش از بیست‌هزار بیت سرود و این مجموعه را به نام ظهیرالدوله ابراهیم‌خان، از وابستگان [[خاندان قاجار]]، تقدیم کرد. این سروده‌ها مورد توجه وی قرار گرفت و راجی از حمایت‌های او بهره‌مند شد.<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=راجی کرمانی}}</ref>

پس از درگذشت راجی، و زمانی که [[حسنعلی‌میرزا شجاع‌السلطنه]] به حکومت کرمان رسید، اشعار او مورد توجه زنانگرایی بیشتری قرار گرفت. به تشویق وی، مولانا محمدهاشم بن ملا لطف‌علی در گردآوری آن اهتمام ورزید و میرزا مظهر کرمانی کار جمع و ترتیب مجموعه اشعار پراکنده او را بر عهده گرفت. این مجموعه بعدها در دوره قاجار به چاپ رسید و انتشار یافت.<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=راجی کرمانی}}</ref>

== نمونه شعر ==
بخشی از اشعار راجی که در مدایح و [[توحید]] آمده، چنین است:<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=راجی کرمانی}}</ref>
# به نام [[خداوند]] دانای فرد — که از خاک [[آدم]] پدیدار کرد
# یکی را به قدرت ز خاک آفرید — یکی شد ز تابنده آتش پدید
# یکی سجده ناکرده مسجود شد — یکی سجده ناکرد و مردود شد
# زهی حال فرخنده این مشت خاک — کزو شد عیان نور یزدان پاک
# ندانم چه در جام ما ریختند — چه صاف اندر این دردی آمیختند
# بده ساقی آن آتش تابناک — که تاکش پدید آمد از آب و خاک
# نه از خاک تنها همی تاک خاست — خم و ساغر و می هم از خاک خاست
# دلی کو خراب از می ناب نیست — مگو دل که جز گل و آب نیست
# مغنی کجایی، کفی زن به کف — به آواز این بزم بنواز دف

این ابیات نمونه‌ای از آمیزه تفسیر [[عرفان|عرفانی]]، زبان نمادین و میل او به استفاده گسترده از عناصر [[شعر کلاسیک فارسی]] در بیان مضامین توحیدی است.<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=راجی کرمانی}}</ref>

== پانویس ==
=== ارجاعات ===
{{پانویس|۴|اندازه=ریز}}

=== منابع ===
* {{یادکرد دانشنامه|نام خانوادگی=اختری|نام=عباسعلی|مقاله=راجی کرمانی|دانشنامه=[[دایرةالمعارف جامع اسلامی]]|سال=۱۳۹۰|ناشر=آرایه|مکان=تهران}}

{{درجه‌بندی|نیازمند پیوند=خیر|نیازمند رده=خیر|نیازمند جعبه اطلاعات=بله|نیازمند تصویر=بله|نیازمند استانداردسازی=خیر|نیازمند ویراستاری=خیر|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی|تاریخ خوبیدگی=|تاریخ برگزیدگی=|توضیحات=}}

راجی کرمانی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Shahroudi: +رده:شاعران اهل ایران، +رده:اهالی استان کرمان، +رده:زرتشتیان مسلمان‌شده (هات‌کت)، ابرابزار

Shahroudi: ابرابزار