https://www.islamical.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B9%DB%8C%D9%86 2026-06-07T11:50:35Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.41.1 https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B9%DB%8C%D9%86&diff=147166&oldid=prev 2025-08-14T01:53:58Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۱:۵۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این مقاله، گزارشی تاریخی از کتاب «العَلَمُ المَشهور» اثر ابو الخطّاب ابن دُحیه کلبی، عالم اهل‌سنّت قرن هفتم هجری، بررسی می‌شود که به شهرت زیارت اربعین </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میان شیعیان امامیه اشاره دارد. این گزارش، ضمن بیان مقتل </del>حسین <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بن علی، به بازگشت سر مطهر به بدن پس از چهل روز و رواج </del>زیارت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در آن روز اشاره می‌کند. اهمیت این سند در آن است که </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوی یک عالم اهل‌سنّت و در قرون میانه اسلامی نقل شده </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌تواند به عنوان شاهدی تاریخی بر قدمت سنت زیارت اربعین در میان </del>امامیه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تلقی شود</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:Moharram(173)-shohada.jpg|جایگزین=کریلا|بندانگشتی|محل دفن [[کشتگان سپاه حسین </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نبرد کربلا|کشتگان نبرد کربلا]] </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[حرم امام </ins>حسین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]]]'''</ins>زیارت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اربعین'''،‌ یکی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آداب </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سنت‌های مرسوم شیعه [[شیعه دوازده‌امامی|</ins>امامیه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] است</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پرونده:Moharram(173)-shohada</del>.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">jpg</del>|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جایگزین</del>=<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کریلا</del>|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بندانگشتی</del>|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کربلا حرم حسین بن علی]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== در فرهنگ شیعه ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زیارت اربعین]] یکی از شعائر برجستهٔ شیعیان است که در روز بیستم صفر، چهل روز پس از حادثه عاشورا ۶۱ هجری در کربلا، انجام می‌شود</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این زیارت در منابع شیعی جایگاه ویژه‌ای دارد.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب</ins>|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عنوان</ins>=<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">العَلَمُ المَشهور فی فَوائِدِ فَضلِ الأیّامِ وَالشُّهور</ins>|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سال=۲۰۲۰</ins>|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نام=ابو الخطّاب ابن دُحیه|نام خانوادگی=کلبی|ناشر=چاپ مغرب|جلد=۱|صفحه=۲۱۵}}&lt;/ref&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زیارت اربعین </del>==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جایگاه تاریخی </ins>==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حامد کاشانی، پژوهشگر حوزه دین و مذهب استاد حوزه و دانشگاه، در کانال رسمی به نام خود، منتشر شده در تلگرام، مرداد ۱۴۰۳ اینگونه بیان کرده است:&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نویسنده=حامد کاشانی|کد زبان=fa|تاریخ=1403|نشانی=hkashani.com|عنوان=سندی کهن دربارهٔ شهرت زیارت اربعین نزد امامیه در منابع اهل‌سنّت}}&lt;/ref&gt;</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابن‌دحیه </ins>کلبی|ابو الخطّاب ابن دُحیه کلبی]] (ت. ۶۳۳ هـ. ق)، از علمای برجستهٔ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سنی|</ins>اهل‌سنّت<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در قرن ششم و هفتم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هجری، در کتاب خود </ins>با عنوان العَلَمُ المَشهور فی فَوائِدِ فَضلِ الأیّامِ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وَالشُّهور، </ins>به شهرت زیارت اربعین نزد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شیعیان </ins>امامیه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پرداخته شده </ins>است. وی می‌نویسد: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«وَقَرأتُ فی کُتُبِ الإمامِیّةِ: أنّ الرَّأسَ أُعیدَ إلی الجُثَّة بکربَلاء بَعدَ أربَعینَ یَوماً مِنَ المَقتَلِ، یومٌ معروفٌ عِندَ الإمامِیَّة یُسَمّونَ الزِّیارَةَ فیه زِیارَةَ الأربعینَ»؛ ترجمه: </ins>«در کتب امامیه خوانده‌ام که سر مطهر پس از چهل روز از عاشورا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سال ۶۱ هجری، </ins>به بدن ملحق شد و این روز چهلم، روزی معروف و مشهور نزد امامیه می‌باشد و زیارت حسین بن علی در این روز را زیارت اربعین می‌نامند.»&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=العَلَمُ المَشهور فی فَوائِدِ فَضلِ الأیّامِ وَالشُّهور|سال=۲۰۲۰|نام=ابو الخطّاب ابن دُحیه|نام خانوادگی=کلبی|ناشر=چاپ مغرب|جلد=۱|صفحه=۲۱۵}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زیارت اربعین]] یکی از شعائر برجستهٔ شیعیان است که در روز بیستم صفر، چهل روز پس از حادثه عاشورا ۶۱ هجری در کربلا، انجام می‌شود. این زیارت در منابع شیعی جایگاه ویژه‌ای دارد، اما بررسی منابع [[اهل‌سنّت]] دربارهٔ آن می‌تواند ابعاد تاریخی و اجتماعی این سنت را روشن‌تر سازد.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=العَلَمُ المَشهور فی فَوائِدِ فَضلِ الأیّامِ وَالشُّهور|سال=۲۰۲۰|نام=ابو الخطّاب ابن دُحیه|نام خانوادگی=</del>کلبی|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناشر=چاپ مغرب|جلد=۱|صفحه=۲۱۵}}&lt;/ref&gt;</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== معرفی منبع ===</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>ابو الخطّاب ابن دُحیه کلبی]] (ت. ۶۳۳ هـ. ق)، از علمای برجستهٔ اهل‌سنّت در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>قرن ششم<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>هفتم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هجری]]، کتابی </del>با عنوان العَلَمُ المَشهور فی فَوائِدِ فَضلِ الأیّامِ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وَالشُّهور تألیف کرده است. این اثر در سه مجلد، نخستین‌بار در سال ۲۰۲۰ میلادی در کشور مغرب منتشر شده و به بررسی فضائل، ویژگی‌ها و [[رخدادهای مهم]] در [[ماه‌های هجری قمری|ماه‌های قمری]] می‌پردازد.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==== گزارش تاریخی ====</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در مجلد نخست کتاب، از صفحهٔ ۲۰۱ به مدت حدود ۲۰ صفحه، مؤلف به مقتل [[حسین بن علی]] و وقایع پس از آن پرداخته است. در این بخش، وی با نثری بلیغ و جانسوز، مظلومیت [[اهل‌بیت پیامبر]] را توصیف کرده و از جمله به اسارت خاندان حسین بن علی در [[شام]] اشاره کرده است.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از جمله گزارش‌های مهم ابن دُحیه، اشارهٔ مستقیم او </del>به شهرت زیارت اربعین نزد امامیه است. وی می‌نویسد:</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&gt; </del>«در کتب امامیه خوانده‌ام که سر مطهر پس از چهل روز از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>عاشورا <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سال۶۱ هجری]]، </del>به بدن ملحق شد و این روز چهلم، روزی معروف و مشهور نزد امامیه می‌باشد و زیارت حسین بن علی در این روز را زیارت اربعین می‌نامند.»</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عبارت عربی این نقل‌قول چنین است:</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«وَقَرأتُ فی کُتُبِ الإمامِیّةِ: أنّ الرَّأسَ أُعیدَ إلی الجُثَّة بکربَلاء بَعدَ أربَعینَ یَوماً مِنَ المَقتَلِ، یومٌ معروفٌ عِندَ الإمامِیَّة یُسَمّونَ الزِّیارَةَ فیه زِیارَةَ الأربعینَ»</del>&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=العَلَمُ المَشهور فی فَوائِدِ فَضلِ الأیّامِ وَالشُّهور|سال=۲۰۲۰|نام=ابو الخطّاب ابن دُحیه|نام خانوادگی=کلبی|ناشر=چاپ مغرب|جلد=۱|صفحه=۲۱۵}}&lt;/ref&gt;</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===== نکته پایانی =====</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این گزارش از آن جهت دارای اهمیت است که از سوی یک عالم اهل‌سنّت در قرون میانه اسلامی نقل شده و نشان‌دهندهٔ رواج و شهرت زیارت اربعین در میان شیعیان امامیه در آن دوره تاریخی است. همچنین، این نقل‌قول می‌تواند به عنوان سندی کهن در تأیید استمرار و قدمت این سنت مذهبی مورد توجه قرار گیرد.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> </table>

Shahroudi https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B9%DB%8C%D9%86&diff=147163&oldid=prev 2025-08-14T01:48:05Z

<p>Shahroudi صفحهٔ <a href="/fa/%D8%B3%D9%86%D8%AF%DB%8C_%DA%A9%D9%87%D9%86_%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87%D9%94_%D8%B4%D9%87%D8%B1%D8%AA_%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B9%DB%8C%D9%86_%D9%86%D8%B2%D8%AF_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%87_%D8%AF%D8%B1_%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%A7%D9%87%D9%84%E2%80%8C%D8%B3%D9%86%D9%91%D8%AA" class="mw-redirect" title="سندی کهن دربارهٔ شهرت زیارت اربعین نزد امامیه در منابع اهل‌سنّت">سندی کهن دربارهٔ شهرت زیارت اربعین نزد امامیه در منابع اهل‌سنّت</a> را به <a href="/fa/%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B9%DB%8C%D9%86" title="زیارت اربعین">زیارت اربعین</a> منتقل کرد</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۱:۴۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="fa"><div class="mw-diff-empty">(بدون تفاوت)</div> </td></tr></table>

Shahroudi https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B9%DB%8C%D9%86&diff=147162&oldid=prev 2025-08-14T01:45:35Z

<p>−<a href="/w/index.php?title=%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B9%DB%8C%D9%86&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="رده:زیارت اربعین (صفحه وجود ندارد)">رده:زیارت اربعین</a>، −<a href="/w/index.php?title=%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%B3%D8%A7%D9%84_61_%D9%87%D8%AC%D8%B1%DB%8C&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="رده:سال 61 هجری (صفحه وجود ندارد)">رده:سال 61 هجری</a>، −<a href="/w/index.php?title=%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%A8%DB%8C%D8%B3%D8%AA_%D8%B5%D9%81%D8%B1&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="رده:بیست صفر (صفحه وجود ندارد)">رده:بیست صفر</a> (<a href="/fa/%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84:%D9%87%D8%A7%D8%AA%E2%80%8C%DA%A9%D8%AA" title="اسلامیکال:هات‌کت">هات‌کت</a>)، ابرابزار</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۱:۴۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این مقاله، گزارشی تاریخی از کتاب «العَلَمُ المَشهور» اثر ابو الخطّاب ابن دُحیه کلبی، عالم اهل‌سنّت قرن هفتم هجری، بررسی می‌شود که به شهرت زیارت اربعین در میان شیعیان امامیه اشاره دارد. این گزارش، ضمن بیان مقتل حسین بن علی، به بازگشت سر مطهر به بدن پس از چهل روز و رواج زیارت در آن روز اشاره می‌کند. اهمیت این سند در آن است که از سوی یک عالم اهل‌سنّت و در قرون میانه اسلامی نقل شده و می‌تواند به عنوان شاهدی تاریخی بر قدمت سنت زیارت اربعین در میان امامیه تلقی شود.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این مقاله، گزارشی تاریخی از کتاب «العَلَمُ المَشهور» اثر ابو الخطّاب ابن دُحیه کلبی، عالم اهل‌سنّت قرن هفتم هجری، بررسی می‌شود که به شهرت زیارت اربعین در میان شیعیان امامیه اشاره دارد. این گزارش، ضمن بیان مقتل حسین بن علی، به بازگشت سر مطهر به بدن پس از چهل روز و رواج زیارت در آن روز اشاره می‌کند. اهمیت این سند در آن است که از سوی یک عالم اهل‌سنّت و در قرون میانه اسلامی نقل شده و می‌تواند به عنوان شاهدی تاریخی بر قدمت سنت زیارت اربعین در میان امامیه تلقی شود.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Moharram(173)-shohada.jpg|جایگزین=کریلا|بندانگشتی|کربلا حرم حسین بن علی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Moharram(173)-shohada.jpg|جایگزین=کریلا|بندانگشتی|کربلا حرم حسین بن علی]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7">خط ۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حامد کاشانی، پژوهشگر حوزه دین و مذهب استاد حوزه و دانشگاه، در کانال رسمی به نام خود، منتشر شده در تلگرام، مرداد ۱۴۰۳ اینگونه بیان کرده است:&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نویسنده=حامد کاشانی|کد زبان=fa|تاریخ=1403|نشانی=hkashani.com|عنوان=سندی کهن دربارهٔ شهرت زیارت اربعین نزد امامیه در منابع اهل‌سنّت}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حامد کاشانی، پژوهشگر حوزه دین و مذهب استاد حوزه و دانشگاه، در کانال رسمی به نام خود، منتشر شده در تلگرام، مرداد ۱۴۰۳ اینگونه بیان کرده است:&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نویسنده=حامد کاشانی|کد زبان=fa|تاریخ=1403|نشانی=hkashani.com|عنوان=سندی کهن دربارهٔ شهرت زیارت اربعین نزد امامیه در منابع اهل‌سنّت}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[زیارت اربعین]] یکی از شعائر برجستهٔ شیعیان است که در روز بیستم صفر، چهل روز پس از حادثه عاشورا ۶۱ هجری در کربلا، انجام می‌شود. این زیارت در منابع شیعی جایگاه ویژه‌ای دارد، اما بررسی منابع [[اهل‌سنّت]] دربارهٔ آن می‌تواند ابعاد تاریخی و اجتماعی این سنت را روشن‌تر سازد.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=العَلَمُ المَشهور <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">في </del>فَوائِدِ فَضلِ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الأيّامِ </del>وَالشُّهور|سال=۲۰۲۰|نام=ابو الخطّاب ابن دُحیه|نام خانوادگی=کلبی|ناشر=چاپ مغرب|جلد=۱|صفحه=۲۱۵}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[زیارت اربعین]] یکی از شعائر برجستهٔ شیعیان است که در روز بیستم صفر، چهل روز پس از حادثه عاشورا ۶۱ هجری در کربلا، انجام می‌شود. این زیارت در منابع شیعی جایگاه ویژه‌ای دارد، اما بررسی منابع [[اهل‌سنّت]] دربارهٔ آن می‌تواند ابعاد تاریخی و اجتماعی این سنت را روشن‌تر سازد.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=العَلَمُ المَشهور <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فی </ins>فَوائِدِ فَضلِ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الأیّامِ </ins>وَالشُّهور|سال=۲۰۲۰|نام=ابو الخطّاب ابن دُحیه|نام خانوادگی=کلبی|ناشر=چاپ مغرب|جلد=۱|صفحه=۲۱۵}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== معرفی منبع: ===</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابو الخطّاب ابن دُحیه کلبی]] (ت. ۶۳۳ هـ.ق)، از علمای برجستهٔ اهل‌سنّت در [[قرن ششم]] و [[هفتم هجری]]، کتابی با عنوان العَلَمُ المَشهور في فَوائِدِ فَضلِ الأيّامِ وَالشُّهور تألیف کرده است. این اثر در سه مجلد، نخستین‌بار در سال ۲۰۲۰ میلادی در کشور مغرب منتشر شده و به بررسی فضائل، ویژگی‌ها و [[رخدادهای مهم]] در [[ماه‌های هجری قمری|ماه‌های قمری]] می‌پردازد.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">= گزارش تاریخی: =</del>===</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">معرفی منبع </ins>===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مجلد نخست کتاب، از صفحهٔ ۲۰۱ به مدت حدود ۲۰ صفحه، مؤلف به مقتل </del>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حسین بن علی</del>]] و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وقایع پس از آن پرداخته </del>است. در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این بخش، وی با نثری بلیغ </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جانسوز، مظلومیت </del>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اهل‌بیت پیامبر</del>]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">را توصیف کرده و از جمله به اسارت خاندان حسین  بن علی </del>در [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شام</del>]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اشاره کرده است</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابو الخطّاب ابن دُحیه کلبی]] (ت. ۶۳۳ هـ. ق)، از علمای برجستهٔ اهل‌سنّت </ins>در [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قرن ششم</ins>]] و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[هفتم هجری]]، کتابی با عنوان العَلَمُ المَشهور فی فَوائِدِ فَضلِ الأیّامِ وَالشُّهور تألیف کرده </ins>است. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این اثر در سه مجلد، نخستین‌بار در سال ۲۰۲۰ میلادی </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کشور مغرب منتشر شده و به بررسی فضائل، ویژگی‌ها </ins>و [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رخدادهای مهم</ins>]] در [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ماه‌های هجری قمری|ماه‌های قمری</ins>]] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌پردازد</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==== گزارش تاریخی ====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در مجلد نخست کتاب، از صفحهٔ ۲۰۱ به مدت حدود ۲۰ صفحه، مؤلف به مقتل [[حسین بن علی]] و وقایع پس از آن پرداخته است. در این بخش، وی با نثری بلیغ و جانسوز، مظلومیت [[اهل‌بیت پیامبر]] را توصیف کرده و از جمله به اسارت خاندان حسین بن علی در [[شام]] اشاره کرده است.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از جمله گزارش‌های مهم ابن دُحیه، اشارهٔ مستقیم او به شهرت زیارت اربعین نزد امامیه است. وی می‌نویسد:</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از جمله گزارش‌های مهم ابن دُحیه، اشارهٔ مستقیم او به شهرت زیارت اربعین نزد امامیه است. وی می‌نویسد:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&gt; «در کتب امامیه خوانده‌ام که سر مطهر پس از چهل روز از [[عاشورا سال۶۱ هجری]]، به بدن ملحق شد و این روز چهلم، روزی معروف و مشهور نزد امامیه می‌باشد و زیارت حسین بن علی در این روز را زیارت اربعین می‌نامند.»</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&gt; «در کتب امامیه خوانده‌ام که سر مطهر پس از چهل روز از [[عاشورا سال۶۱ هجری]]، به بدن ملحق شد و این روز چهلم، روزی معروف و مشهور نزد امامیه می‌باشد و زیارت حسین بن علی در این روز را زیارت اربعین می‌نامند.»</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عبارت عربی این نقل‌قول چنین است:</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عبارت عربی این نقل‌قول چنین است:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«وَقَرأتُ فی کُتُبِ الإمامِیّةِ: أنّ الرَّأسَ أُعیدَ إلی الجُثَّة بکربَلاء بَعدَ أربَعینَ یَوماً مِنَ المَقتَلِ، یومٌ معروفٌ عِندَ الإمامِیَّة یُسَمّونَ الزِّیارَةَ فیه زِیارَةَ الأربعینَ»&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=العَلَمُ المَشهور فی فَوائِدِ فَضلِ الأیّامِ وَالشُّهور|سال=۲۰۲۰|نام=ابو الخطّاب ابن دُحیه|نام خانوادگی=کلبی|ناشر=چاپ مغرب|جلد=۱|صفحه=۲۱۵}}&lt;/ref&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">"وَقَرأتُ في كُتُبِ الإمامِيّةِ: أنّ الرَّأسَ أُعيدَ إلى الجُثَّة بكربَلاء بَعدَ أربَعينَ يَوماً مِنَ المَقتَلِ، يومٌ معروفٌ عِندَ الإمامِيَّة يُسَمّونَ الزِّيارَةَ فيه زِيارَةَ الأربعينَ"&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=العَلَمُ المَشهور في فَوائِدِ فَضلِ الأيّامِ وَالشُّهور|سال=۲۰۲۰|نام=ابو الخطّاب ابن دُحیه|نام خانوادگی=کلبی|ناشر=چاپ مغرب|جلد=۱|صفحه=۲۱۵}}&lt;/ref&gt;</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===== نکته پایانی =====</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===== نکته پایانی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">: </del>=====</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این گزارش از آن جهت دارای اهمیت است که از سوی یک عالم اهل‌سنّت در قرون میانه اسلامی نقل شده و نشان‌دهندهٔ رواج و شهرت زیارت اربعین در میان شیعیان امامیه در آن دوره تاریخی است. همچنین، این نقل‌قول می‌تواند به عنوان سندی کهن در تأیید استمرار و قدمت این سنت مذهبی مورد توجه قرار گیرد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این گزارش از آن جهت دارای اهمیت است که از سوی یک عالم اهل‌سنّت در قرون میانه اسلامی نقل شده و نشان‌دهندهٔ رواج و شهرت زیارت اربعین در میان شیعیان امامیه در آن دوره تاریخی است. همچنین، این نقل‌قول می‌تواند به عنوان سندی کهن در تأیید استمرار و قدمت این سنت مذهبی مورد توجه قرار گیرد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ː </del>==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;references /&gt;</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{پانویس}}</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:حسین بن علی]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:زیارتگاه‌ها در عراق]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:زیارتگاه‌ها در عراق]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:زیارت اربعین]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:حسین بن علی]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:سال 61 هجری]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:بیست صفر]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> </table>

Shahroudi https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B9%DB%8C%D9%86&diff=147149&oldid=prev 2025-08-13T11:19:54Z

<p>منابع اضافه شد.</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>در این مقاله، گزارشی تاریخی از کتاب «العَلَمُ المَشهور» اثر ابو الخطّاب ابن دُحیه کلبی، عالم اهل‌سنّت قرن هفتم هجری، بررسی می‌شود که به شهرت زیارت اربعین در میان شیعیان امامیه اشاره دارد. این گزارش، ضمن بیان مقتل حسین بن علی، به بازگشت سر مطهر به بدن پس از چهل روز و رواج زیارت در آن روز اشاره می‌کند. اهمیت این سند در آن است که از سوی یک عالم اهل‌سنّت و در قرون میانه اسلامی نقل شده و می‌تواند به عنوان شاهدی تاریخی بر قدمت سنت زیارت اربعین در میان امامیه تلقی شود.<br /> <br /> <br /> [[پرونده:Moharram(173)-shohada.jpg|جایگزین=کریلا|بندانگشتی|کربلا حرم حسین بن علی]]<br /> <br /> == زیارت اربعین ==<br /> حامد کاشانی، پژوهشگر حوزه دین و مذهب استاد حوزه و دانشگاه، در کانال رسمی به نام خود، منتشر شده در تلگرام، مرداد ۱۴۰۳ اینگونه بیان کرده است:&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نویسنده=حامد کاشانی|کد زبان=fa|تاریخ=1403|نشانی=hkashani.com|عنوان=سندی کهن دربارهٔ شهرت زیارت اربعین نزد امامیه در منابع اهل‌سنّت}}&lt;/ref&gt;<br /> <br /> [[زیارت اربعین]] یکی از شعائر برجستهٔ شیعیان است که در روز بیستم صفر، چهل روز پس از حادثه عاشورا ۶۱ هجری در کربلا، انجام می‌شود. این زیارت در منابع شیعی جایگاه ویژه‌ای دارد، اما بررسی منابع [[اهل‌سنّت]] دربارهٔ آن می‌تواند ابعاد تاریخی و اجتماعی این سنت را روشن‌تر سازد.&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=العَلَمُ المَشهور في فَوائِدِ فَضلِ الأيّامِ وَالشُّهور|سال=۲۰۲۰|نام=ابو الخطّاب ابن دُحیه|نام خانوادگی=کلبی|ناشر=چاپ مغرب|جلد=۱|صفحه=۲۱۵}}&lt;/ref&gt;<br /> <br /> === معرفی منبع: ===<br /> [[ابو الخطّاب ابن دُحیه کلبی]] (ت. ۶۳۳ هـ.ق)، از علمای برجستهٔ اهل‌سنّت در [[قرن ششم]] و [[هفتم هجری]]، کتابی با عنوان العَلَمُ المَشهور في فَوائِدِ فَضلِ الأيّامِ وَالشُّهور تألیف کرده است. این اثر در سه مجلد، نخستین‌بار در سال ۲۰۲۰ میلادی در کشور مغرب منتشر شده و به بررسی فضائل، ویژگی‌ها و [[رخدادهای مهم]] در [[ماه‌های هجری قمری|ماه‌های قمری]] می‌پردازد.<br /> <br /> ==== گزارش تاریخی: ====<br /> در مجلد نخست کتاب، از صفحهٔ ۲۰۱ به مدت حدود ۲۰ صفحه، مؤلف به مقتل [[حسین بن علی]] و وقایع پس از آن پرداخته است. در این بخش، وی با نثری بلیغ و جانسوز، مظلومیت [[اهل‌بیت پیامبر]] را توصیف کرده و از جمله به اسارت خاندان حسین بن علی در [[شام]] اشاره کرده است.<br /> <br /> <br /> از جمله گزارش‌های مهم ابن دُحیه، اشارهٔ مستقیم او به شهرت زیارت اربعین نزد امامیه است. وی می‌نویسد:<br /> <br /> <br /> &gt; «در کتب امامیه خوانده‌ام که سر مطهر پس از چهل روز از [[عاشورا سال۶۱ هجری]]، به بدن ملحق شد و این روز چهلم، روزی معروف و مشهور نزد امامیه می‌باشد و زیارت حسین بن علی در این روز را زیارت اربعین می‌نامند.»<br /> <br /> <br /> عبارت عربی این نقل‌قول چنین است:<br /> <br /> <br /> &quot;وَقَرأتُ في كُتُبِ الإمامِيّةِ: أنّ الرَّأسَ أُعيدَ إلى الجُثَّة بكربَلاء بَعدَ أربَعينَ يَوماً مِنَ المَقتَلِ، يومٌ معروفٌ عِندَ الإمامِيَّة يُسَمّونَ الزِّيارَةَ فيه زِيارَةَ الأربعينَ&quot;&lt;ref&gt;{{یادکرد کتاب|عنوان=العَلَمُ المَشهور في فَوائِدِ فَضلِ الأيّامِ وَالشُّهور|سال=۲۰۲۰|نام=ابو الخطّاب ابن دُحیه|نام خانوادگی=کلبی|ناشر=چاپ مغرب|جلد=۱|صفحه=۲۱۵}}&lt;/ref&gt;<br /> <br /> ===== نکته پایانی: =====<br /> این گزارش از آن جهت دارای اهمیت است که از سوی یک عالم اهل‌سنّت در قرون میانه اسلامی نقل شده و نشان‌دهندهٔ رواج و شهرت زیارت اربعین در میان شیعیان امامیه در آن دوره تاریخی است. همچنین، این نقل‌قول می‌تواند به عنوان سندی کهن در تأیید استمرار و قدمت این سنت مذهبی مورد توجه قرار گیرد.<br /> <br /> == منابع ː ==<br /> &lt;references /&gt;<br /> <br /> <br /> [[رده:زیارتگاه‌ها در عراق]]<br /> [[رده:زیارت اربعین]]<br /> [[رده:حسین بن علی]]<br /> [[رده:سال 61 هجری]]<br /> [[رده:بیست صفر]]</div>

طلوع نور