Shahroudi: +رده:اهالی کوفه، +رده:صحابه مرد، +رده:اهالی شام، +رده:صحابه کشته‌شده، +رده:صحابه شرکت‌داشته در نبرد جمل، +رده:عبدالقیس (هات‌کت)، ابرابزار

2026-05-24T04:10:49Z

+رده:اهالی کوفه، +رده:صحابه مرد، +رده:اهالی شام، +رده:صحابه کشته‌شده، +رده:صحابه شرکت‌داشته در نبرد جمل، +رده:عبدالقیس (هات‌کت)، ابرابزار

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۴:۱۰
خط ۲۱:		خط ۲۱:

	{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=خیر\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی}}		{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=خیر\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی}}

			[[رده:اهالی شام]]
			[[رده:اهالی کوفه]]
			[[رده:صحابه شرکت‌داشته در نبرد جمل]]
			[[رده:صحابه کشته‌شده]]
			[[رده:صحابه مرد]]
			[[رده:عبدالقیس]]

Shahroudi: ابرابزار

2026-05-24T04:08:05Z

ابرابزار

صفحهٔ تازه

'''زید بن صوحان عبدی''' از قبیله [[عبدالقیس]]، از چهره‌های شناخته‌شده شیعی در [[کوفه]] و از یاران نزدیک [[علی بن ابی‌طالب]] بود. در منابع از او به عنوان فردی پرهیزکار و شجاع یاد شده و نقل شده است که در یکی از جنگ‌ها یک دست خود را از دست داد و سرانجام در [[جنگ جمل]] کشته شد. او از معترضان به سیاست‌های [[عثمان]] بود و به همین سبب به شام [[تبعید]] شد. همچنین مکاتبه‌ای میان او و [[عایشه]] دربارهٔ ماندن در کوفه و موضع‌گیری در برابر علی نقل شده است.

== زندگی ==
زید بن صوحان عبدی، منسوب به قبیله [[عبدقیس]] از شاخه‌های قبیله بزرگ ربیعه، از یاران برجسته علی بن ابی‌طالب و از بزرگان شیعه معرفی شده است. در توصیف او، جمع میان تقوای درونی، شهامت و توانایی در گفتار و عمل برجسته دانسته شده و گزارش‌هایی نیز دربارهٔ ستایش پیامبر اسلام از او آمده است. همچنین نقل شده است که یکی از دست‌های او پیش از خودش به [[بهشت]] خواهد رفت و این را به از دست دادن یک دست او در [[جنگ قادسیه]] یا نهاوند مرتبط دانسته‌اند.<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=زید}}</ref>

زید بن صوحان از معترضان به عثمان به‌شمار آمده و از او نقل شده است که عثمان را به انحراف متهم می‌کرد و پیامد آن را انحراف جامعه می‌دانست. بنا بر گزارش، همین اعتراض‌ها سبب شد عثمان فرمان تبعید او به [[شام]] را صادر کند. همچنین آمده است که زید هنگام حرکت، چون خود را در آستانه آوارگی دید، همسرش را [[طلاق]] داد و سپس راهی شام شد.<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=زید}}</ref>

زید را از اهالی کوفه دانسته‌اند و گزارش شده است که هنگام حرکت عایشه به سوی [[بصره]]، او به چند تن از کوفیان از جمله زید نامه نوشت و از او خواست در خانه بنشیند و مردم را از علی بازگرداند تا دستور بعدی برسد. زید در پاسخ، با استناد به آیه «وَ قَرْنَ فی بُیوتِکُنَّ» وظیفه عایشه را ماندن در خانه دانست و در مقابل، وظیفه خود و دیگران را بر پایه آیه «وَ قاتِلوهُمْ حَتّی لا تَکُونَ فِتْنَةٌ» مقابله با فتنه معرفی کرد و نامه را با سلام پایان داد.<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=زید}}</ref>

در برخی گزارش‌های تاریخی آمده است که در یکی از جنگ‌ها که [[سلمان فارسی]] فرمانده سپاه بود، به زید گفته شد پیشاپیش بایستد تا دیگران به او اقتدا کنند و پس از نماز نیز از او خواسته شد مردم را موعظه کند. زید در جنگ جمل پرچمدار قبیله ربیعه معرفی شده و گفته شده است که او و برادرش [[سیحان بن صوحان]] در رکاب علی کشته شدند. همچنین نقل شده است که علی بر بالین او آمد و از او به عنوان فردی سبکبار و سودمند در پشتیبانی از حق یاد کرد و زید نیز در پاسخ، بر شناخت علی از خدا و آشنایی او با [[قرآن]] تأکید کرد و گفت همراهی‌اش از سر تقلید نبوده است.<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=زید}}</ref>

== نقل حدیث و وصیت ==
در ادامه همین نقل، زید گفته است که این موضع را از [[ام‌سلمه]]، همسر پیامبر، شنیده که حدیث «من کنت مولاه فعلی مولاه…» را از پیامبر روایت کرده است. همچنین گزارش شده است که زید هنگام مرگ [[وصیت]] کرد خون را از بدنش نشویند و با همان لباس خون‌آلود دفن شود تا در [[قیامت]] آن را به عنوان مدرک در محاکمه مخالفان خود ارائه کند.<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=زید}}</ref>

== پانویس ==
=== ارجاعات ===
{{پانویس|۵|اندازه=ریز}}

=== منابع ===
* {{یادکرد دانشنامه|نام=عباسعلی|نام خانوادگی=اختری|مقاله=زید|دانشنامه=[[دایرةالمعارف جامع اسلامی]]|سال=۱۳۹۰|ناشر=آرایه|مکان=تهران}}

{{درجه‌بندی|نیازمند پیوند=خیر|نیازمند رده=خیر|نیازمند جعبه اطلاعات=بله|نیازمند تصویر=خیر|نیازمند استانداردسازی=خیر|نیازمند ویراستاری=خیر|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی}}

زید بن صوحان - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Shahroudi: +رده:اهالی کوفه، +رده:صحابه مرد، +رده:اهالی شام، +رده:صحابه کشته‌شده، +رده:صحابه شرکت‌داشته در نبرد جمل، +رده:عبدالقیس (هات‌کت)، ابرابزار

Shahroudi: ابرابزار