سجاح - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Shahroudi در ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۲۸

2023-07-13T07:28:09Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۲۸
خط ۲۹:		خط ۲۹:
	{{چپ‌چین}}		{{چپ‌چین}}
	* {{یادکرد دانشنامه \| نام خانوادگی = Vacca \| نام = V \| پیوند نویسنده = \| دانشنامه = [[دانشنامه اسلام\|Encyclopaedia of Islam]] \| مقاله = Sad̲j̲āḥ\|پیوند مقاله = \|ویرایش = second \| سال = ۱۹۹۵\| ناشر = [[انتشارات بریل\|E. J. Brill]] \| جلد = ۸ \| عنوان جلد = Ned-Sam \| مکان = Leiden \| شابک = 90-04-09834-8\| صفحه = ۷۳۸–۷۳۹ \| زبان = en}}		* {{یادکرد دانشنامه \| نام خانوادگی = Vacca \| نام = V \| پیوند نویسنده = \| دانشنامه = [[دانشنامه اسلام\|Encyclopaedia of Islam]] \| مقاله = Sad̲j̲āḥ\|پیوند مقاله = \|ویرایش = second \| سال = ۱۹۹۵\| ناشر = [[انتشارات بریل\|E. J. Brill]] \| جلد = ۸ \| عنوان جلد = Ned-Sam \| مکان = Leiden \| شابک = 90-04-09834-8\| صفحه = ۷۳۸–۷۳۹ \| زبان = en}}
			{{پایان چپ‌چین}}

			{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=بله\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی\|تاریخ خوبیدگی=\|تاریخ برگزیدگی=\|توضیحات=}}

	~~{{پایان چپ‌چین}}~~
	[[رده:اسلام و زنان]]		[[رده:اسلام و زنان]]
	[[رده:بنی‌تمیم]]		[[رده:بنی‌تمیم]]

Shahroudi: انتقال از رده:زن در جنگ به رده:زنان حاضر در جنگ رده‌انبوه

2023-07-13T07:23:16Z

انتقال از رده:زن در جنگ به رده:زنان حاضر در جنگ رده‌انبوه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۲۳
خط ۳۷:		خط ۳۷:
	[[رده:رهبران فرقه‌های منقرض شده]]		[[رده:رهبران فرقه‌های منقرض شده]]
	[[رده:رهبران مذهبی زن]]		[[رده:رهبران مذهبی زن]]
	[[رده:زن در جنگ]]		[[رده:زنان حاضر در جنگ]]
	[[رده:زنان حاضر در جنگ‌های قرون وسطی]]		[[رده:زنان حاضر در جنگ‌های قرون وسطی]]
	[[رده:زنان عرب]]		[[رده:زنان عرب]]

Shahroudi: −رده:عرب، ±رده:شورشیان←رده:رهبران فرقه‌‌های منقرض شده (هات‌کت)، ابرابزار

2023-07-13T07:19:11Z

−رده:عرب، ±رده:شورشیان←رده:رهبران فرقه‌‌های منقرض شده (هات‌کت)، ابرابزار

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۱۹
خط ۳۵:		خط ۳۵:
	[[رده:پیامبران عرب]]		[[رده:پیامبران عرب]]
	[[رده:تاریخ اسلام]]		[[رده:تاریخ اسلام]]
			[[رده:رهبران فرقه‌های منقرض شده]]
	[[رده:رهبران مذهبی زن]]		[[رده:رهبران مذهبی زن]]
	[[رده:زن در جنگ]]		[[رده:زن در جنگ]]
	[[رده:زنان حاضر در جنگ‌های قرون وسطی]]		[[رده:زنان حاضر در جنگ‌های قرون وسطی]]
	[[رده:زنان عرب]]		[[رده:زنان عرب]]
	~~[[رده:شورشیان]]~~
	~~[[رده:عرب]]~~
	[[رده:عرب‌های سده ۷ (میلادی)]]		[[رده:عرب‌های سده ۷ (میلادی)]]
	[[رده:مسیحیان مسلمان‌شده]]		[[رده:مسیحیان مسلمان‌شده]]
	[[رده:نوکیشان مسلمان]]		[[رده:نوکیشان مسلمان]]

Shahroudi: ابرابزار

2023-07-13T07:16:54Z

ابرابزار

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۱۶
خط ۱:		خط ۱:
	'''ام‌صادر بنت اوس بن حق بن اسامه''' یا '''بنت حارث بن سوید بن عقفان''' معروف به '''سَجاح''' زنی [[طالع‌بینی\|طالع‌بین]] بود که مانند تعدادی از افراد دیگر در [[عربستان]]، پس از درگذشت [[محمد]]، پیامبر اسلام، مدتی قبل از شروع [[جنگ رده\|جنگ‌های رده]] تا اواسط آن، [[ادعای پیامبری]] کرد و رهبری قبیله خود را به دست ~~گرفت۔~~ او مانند افراد با ادعاهای مشابه به امید گرفتن قدرت سیاسی و نظامی عربستان از دست دولت مرکزی [[مدینه]] شروع به فعالیت نمود.<ref name="EI2">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>		'''ام‌صادر بنت اوس بن حق بن اسامه''' یا '''بنت حارث بن سوید بن عقفان''' معروف به '''سَجاح''' زنی [[طالع‌بینی\|طالع‌بین]] بود که مانند تعدادی از افراد دیگر در [[عربستان]]، پس از درگذشت [[محمد]]، پیامبر اسلام، مدتی قبل از شروع [[جنگ رده\|جنگ‌های رده]] تا اواسط آن، [[ادعای پیامبری]] کرد و رهبری قبیله خود را به دست گرفت. او مانند افراد با ادعاهای مشابه به امید گرفتن قدرت سیاسی و نظامی عربستان از دست دولت مرکزی [[مدینه]] شروع به فعالیت نمود.<ref name="EI2">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>

	== نام و تبار ==		== نام و تبار ==
	نام او را «ام‌صادر بنت اوس بن حق بن اسامه یا بنت حارث بن سوید بن عقفان گزارش ~~کرده‌اند۔~~ وی را سَجاح ~~می‌نامیدند۔~~<ref name="EI3">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref> واژه سجاح از ریشه سجح به معنای آسانی، لطافت و نرمی‌گونه، زیبایی و اعتدال در راه رفتن ~~است۔~~{{مدرک}}		نام او را «ام‌صادر بنت اوس بن حق بن اسامه یا بنت حارث بن سوید بن عقفان گزارش کرده‌اند. وی را سَجاح می‌نامیدند.<ref name="EI3">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref> واژه سجاح از ریشه سجح به معنای آسانی، لطافت و نرمی‌گونه، زیبایی و اعتدال در راه رفتن است.{{مدرک}}

	سجاح از قبیله [[بنی تمیم\|بنی‌تمیم]] بوده و از طرف مادر جزو قبیله [[بنی‌ثغلب]] بوده که مسیحیان زیادی ~~داشته‌است~~. سجاح مسیحی بوده یا حداقل به واسطه خویشاوندانش آشنایی زیادی با [[مسیحیت]] ~~داشته‌است~~.<ref name="EI4">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>		سجاح از قبیله [[بنی تمیم\|بنی‌تمیم]] بوده و از طرف مادر جزو قبیله [[بنی‌ثغلب]] بوده که مسیحیان زیادی داشته است. سجاح مسیحی بوده یا حداقل به واسطه خویشاوندانش آشنایی زیادی با [[مسیحیت]] داشته است.<ref name="EI4">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>

	== سرگذشت ==		== سرگذشت ==
	سجاح پس از [[مرگ محمد]] در ۱۱ هجری/۳–۶۳۲ میلادی روی کار آمد. روایتی وی را از تازه به دوران رسیده‌های بنی‌ثغلب می‌نامد که از بین‌النهرین به میان قبایل [[ربیعه]]، [[ثعلبیان\|ثغلب]]، [[بنی‌نمیر]]، [[بنی‌ایاد]] و [[بنی‌شیبان]] آمد و هواداران خود را از میان این قبایل به دست آورد. بنی‌تمیم به خاطر [[درگذشت محمد]]، دچار درگیری‌های بین [[مرتد\|از اسلام برگشتگان]] و [[مسلمان\|مسلمانان]] شده بود و مردمش تفرقه داشتند. سجاح موفق شد با آیاتش هر دو قبیله حنظله ([[بنی‌مالک]] و [[بنی‌یربوع]]) را متحد دین خود ~~کند۔~~ وی قصد داشت تا با استفاده از این دو [[قبیله]] به جنگ دولت مرکزی [[مدینه]] برود. [[دانشنامه اسلام\|''~~دانشنامه اسلام'']]~~ در نقد این روایت می‌نویسد نفوذ سجاح بر روی بنی‌تمیم باید بیشتر از حدی باشد که این روایت بیان می‌کند و این روایت قصد دارد تا نقش بنی‌تمیم را در به وجود آمدن جنگ‌های رده ناچیز نشان دهد و سجاح یک غریبه نبوده و متعلق به خود بنی‌تمیم بوده (دلیل این موضوع وقایع پایانی دین سجاح است) و احتمالاً سجاح مدتی پیش از درگذشت محمد، حمایت قبیله خود را کسب کرده، چرا که بنی‌تمیم، به خاطر مسائل دنیایی و مادی [[اسلام]] را قبول کرده بودند و بنابراین به سادگی از آن برگشتند.<ref name="EI5">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>		سجاح پس از [[مرگ محمد]] در ۱۱ هجری/۳–۶۳۲ میلادی روی کار آمد. روایتی وی را از تازه به دوران رسیده‌های بنی‌ثغلب می‌نامد که از بین‌النهرین به میان قبایل [[ربیعه]]، [[ثعلبیان\|ثغلب]]، [[بنی‌نمیر]]، [[بنی‌ایاد]] و [[بنی‌شیبان]] آمد و هواداران خود را از میان این قبایل به دست آورد. بنی‌تمیم به خاطر [[درگذشت محمد]]، دچار درگیری‌های بین [[مرتد\|از اسلام برگشتگان]] و [[مسلمان\|مسلمانان]] شده بود و مردمش تفرقه داشتند. سجاح موفق شد با آیاتش هر دو قبیله حنظله ([[بنی‌مالک]] و [[بنی‌یربوع]]) را متحد دین خود کند. وی قصد داشت تا با استفاده از این دو [[قبیله]] به جنگ دولت مرکزی [[مدینه]] برود. ''[[دانشنامه اسلام]]'' در نقد این روایت می‌نویسد نفوذ سجاح بر روی بنی‌تمیم باید بیشتر از حدی باشد که این روایت بیان می‌کند و این روایت قصد دارد تا نقش بنی‌تمیم را در به وجود آمدن جنگ‌های رده ناچیز نشان دهد و سجاح یک غریبه نبوده و متعلق به خود بنی‌تمیم بوده (دلیل این موضوع وقایع پایانی دین سجاح است) و احتمالاً سجاح مدتی پیش از درگذشت محمد، حمایت قبیله خود را کسب کرده، چرا که بنی‌تمیم، به خاطر مسائل دنیایی و مادی [[اسلام]] را قبول کرده بودند و بنابراین به سادگی از آن برگشتند.<ref name="EI5">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>

	سجاح با بیان اینکه به وی آیه‌ای در مورد حمله به قبیله رباب وحی شده، حامیان خود را به جنگ با این قبیله دعوت کرد اما در این جنگ شکست سنگینی متحمل شد و در حالی که در حال مرمت سپاهش در نباج در یمامه بود، برای بار دوم شکستی دیگر از سوی بنی عمرو متحمل گردید و مجبور شد که ضمانت دهد که از قلمرو بنی‌تمیم خارج خواهد شد.<ref name="EI6">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>		سجاح با بیان اینکه به وی آیه‌ای در مورد حمله به قبیله رباب وحی شده، حامیان خود را به جنگ با این قبیله دعوت کرد اما در این جنگ شکست سنگینی متحمل شد و در حالی که در حال مرمت سپاهش در نباج در یمامه بود، برای بار دوم شکستی دیگر از سوی بنی عمرو متحمل گردید و مجبور شد که ضمانت دهد که از قلمرو بنی‌تمیم خارج خواهد شد.<ref name="EI6">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>

	=== دیدار با مُسَیْلِمه ===		=== دیدار با مُسَیْلِمه ===
	سجاح هنگامی که به ینبع رسید، در منطقهٔ امواه یا حجر با [[مسیلمه]] روبه‌رو شد و تصمیم گرفت به مسیلمه که او نیز ادعای پیامبری کرده بود و بخش اعظمی از یمامه هنوز تحت تسلطش بود، بپیوندد تا اموال خود را به اموال مسیلمه ملحق کند و خود را از لحاظ ثروت و اموال تقویت نماید. مسیلمه که توسط لشکریان دولت مرکزی و قبایل اطراف تهدید می‌شد، با روبه‌رو شدن با سجاح که ناامید از آرزوهایش شده بود، یک شانس برای تجدید قوا پیدا کرد. اما این اتحاد نیز برای مسیلمه کارساز نشد. در مورد دیدار سجاح و مسیلمه، روایت قابل اتکایی موجود نیست. یک روایت حاکی از آن است که این دو به توافق رسیدند و هر کدام برای خود وظایفی تعیین کرد و تصمیم به اتحاد دینی و دنیوی گرفتند و با همدیگر [[ازدواج]] نمودند و سجاح تا پایان کار مسیلمه و کشته‌شدن وی، با مسیلمه بود. [[طبری]] در باب اتحاد این دو روایاتی مستهجن‌گونه ارائه می‌دهد و این اتحاد را رابطه ای نامشروع می‌داند که ''دانشنامه اسلام'' این روایات را جعلی می‌داند و معتقد است که این مهم، بیشتر یک اتحاد سیاسی ~~بوده‌است~~ تا یک رابطه نامشروع جنسی. بر طبق این روایات، جشن ازدواج این دو در باغی محصور برگزار گردید و در همان باغ، مسیلمه بعداً کشته شد.<ref name="EI7">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>		سجاح هنگامی که به ینبع رسید، در منطقهٔ امواه یا حجر با [[مسیلمه]] روبه‌رو شد و تصمیم گرفت به مسیلمه که او نیز ادعای پیامبری کرده بود و بخش اعظمی از یمامه هنوز تحت تسلطش بود، بپیوندد تا اموال خود را به اموال مسیلمه ملحق کند و خود را از لحاظ ثروت و اموال تقویت نماید. مسیلمه که توسط لشکریان دولت مرکزی و قبایل اطراف تهدید می‌شد، با روبه‌رو شدن با سجاح که ناامید از آرزوهایش شده بود، یک شانس برای تجدید قوا پیدا کرد. اما این اتحاد نیز برای مسیلمه کارساز نشد. در مورد دیدار سجاح و مسیلمه، روایت قابل اتکایی موجود نیست. یک روایت حاکی از آن است که این دو به توافق رسیدند و هر کدام برای خود وظایفی تعیین کرد و تصمیم به اتحاد دینی و دنیوی گرفتند و با همدیگر [[ازدواج]] نمودند و سجاح تا پایان کار مسیلمه و کشته‌شدن وی، با مسیلمه بود. [[طبری]] در باب اتحاد این دو روایاتی مستهجن‌گونه ارائه می‌دهد و این اتحاد را رابطه ای نامشروع می‌داند که ''دانشنامه اسلام'' این روایات را جعلی می‌داند و معتقد است که این مهم، بیشتر یک اتحاد سیاسی بوده است تا یک رابطه نامشروع جنسی. بر طبق این روایات، جشن ازدواج این دو در باغی محصور برگزار گردید و در همان باغ، مسیلمه بعداً کشته شد.<ref name="EI7">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>

	روایت دیگر در مورد سجاح و مسیلمه حاکی از آن است که مسیلمه با وی ازدواج کرد اما بعداً وی را [[طلاق]] داد و سجاح به قبیله خود بازگشت. روایت سوم به ازدواج این دو اشاره نمی‌کند و می‌گوید که مسیلمه، سجاح را ترغیب به اتحاد علیه [[مسلمان\|مسلمانان]] نمود تا از این رهگذر از دست رقیبش سجاح خلاص شود. اما سجاح پیشنهادش را رد کرد. مسیلمه به وی گفت اگر با وی متحد شود، غلات نصف سال یمامه متعلق به سجاح باشد. سجاح مدام مخالفت می‌کرد تا آنجایی که مسیلمه پیشنهاد کرد که نصف غلات سال بعد نیز به همراه نصف غنیمت بدست آمده نیز مال سجاح باشد و سجاح سرانجام پذیرفت و نمایندگانش را به همراه مسیلمه ترک کرد تا استراحت کند و خویشاوندانش نیز خستگی به در کنند. نصف دیگر غنیمت هیچگاه حاصل نشد، زیرا مسیلمه در جنگ با دولت مرکزی شکست خورد و توسط سپاه [[خالد بن ولید]]، پیش از آنکه غلات سال بعد را برداشت کند، کشته شد.<ref name="EI8">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>		روایت دیگر در مورد سجاح و مسیلمه حاکی از آن است که مسیلمه با وی ازدواج کرد اما بعداً وی را [[طلاق]] داد و سجاح به قبیله خود بازگشت. روایت سوم به ازدواج این دو اشاره نمی‌کند و می‌گوید که مسیلمه، سجاح را ترغیب به اتحاد علیه [[مسلمان\|مسلمانان]] نمود تا از این رهگذر از دست رقیبش سجاح خلاص شود. اما سجاح پیشنهادش را رد کرد. مسیلمه به وی گفت اگر با وی متحد شود، غلات نصف سال یمامه متعلق به سجاح باشد. سجاح مدام مخالفت می‌کرد تا آنجایی که مسیلمه پیشنهاد کرد که نصف غلات سال بعد نیز به همراه نصف غنیمت بدست آمده نیز مال سجاح باشد و سجاح سرانجام پذیرفت و نمایندگانش را به همراه مسیلمه ترک کرد تا استراحت کند و خویشاوندانش نیز خستگی به در کنند. نصف دیگر غنیمت هیچگاه حاصل نشد، زیرا مسیلمه در جنگ با دولت مرکزی شکست خورد و توسط سپاه [[خالد بن ولید]]، پیش از آنکه غلات سال بعد را برداشت کند، کشته شد.<ref name="EI8">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>
خط ۲۰:		خط ۲۰:

	== دین سجاح ==		== دین سجاح ==
	از آیات و اصول دینی که سجاح مبلغش بود، چیزی گزارش نشده است. با این حال، وی منبری داشته و آیاتش به صورت نثر شعرگونه بوده‌اند و همچنین یک [[مؤذن]] و حاجب نیز ~~داشته‌است~~. سجاح خدا را با نام رب‌السحاب (خدای ابرها) یاد می‌نمود.<ref name="EI10">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>		از آیات و اصول دینی که سجاح مبلغش بود، چیزی گزارش نشده است. با این حال، وی منبری داشته و آیاتش به صورت نثر شعرگونه بوده‌اند و همچنین یک [[مؤذن]] و حاجب نیز داشته است. سجاح خدا را با نام رب‌السحاب (خدای ابرها) یاد می‌نمود.<ref name="EI10">{{پک\|1=Vacca\|2=۱۹۹۵\|ف=Sad̲j̲āḥ\|ج=۸\|ص=۷۳۸–۷۳۹\|زبان=en}}</ref>

	== پانویس ==		== پانویس ==

	=== ارجاعات ===		=== ارجاعات ===
	{{پانویس\|۲}}		{{پانویس\|۲}}
خط ۴۲:		خط ۴۱:
	[[رده:شورشیان]]		[[رده:شورشیان]]
	[[رده:عرب]]		[[رده:عرب]]
			[[رده:عرب‌های سده ۷ (میلادی)]]
	[[رده:مسیحیان مسلمان‌شده]]		[[رده:مسیحیان مسلمان‌شده]]
	[[رده:نوکیشان مسلمان]]		[[رده:نوکیشان مسلمان]]
	~~[[رده:عرب‌های سده ۷ (میلادی)]]~~

Shahroudi: انتقال از رده:بنی تمیم به رده:بنی‌تمیم رده‌انبوه

2023-07-13T07:11:50Z

انتقال از رده:بنی تمیم به رده:بنی‌تمیم رده‌انبوه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۱۱
خط ۳۳:		خط ۳۳:
	{{پایان چپ‌چین}}		{{پایان چپ‌چین}}
	[[رده:اسلام و زنان]]		[[رده:اسلام و زنان]]
	[[رده:~~بنی تمیم~~]]		[[رده:بنی‌تمیم]]
	[[رده:پیامبران عرب]]		[[رده:پیامبران عرب]]
	[[رده:تاریخ اسلام]]		[[رده:تاریخ اسلام]]

Shahroudi در ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۱۰

2023-07-13T07:10:36Z

نمایش تغییرات

Shahroudi: صفحه‌ای تازه حاوی «'''ام صادر بنت اوس بن حق بن اسامه''' یا '''بنت حارث بن سوید بن عقفان''' معروف به '''سَجاح''' زنی طالع بین بود که مانند تعدادی از افراد دیگر در شبه جزیره عربستان، پس از وفات محمد، مدتی قبل از شروع جنگهای رده تا اواس...» ایجاد کرد

2023-03-13T10:31:28Z

صفحه‌ای تازه حاوی «'''ام صادر بنت اوس بن حق بن اسامه''' یا '''بنت حارث بن سوید بن عقفان''' معروف به '''سَجاح''' زنی طالع بین بود که مانند تعدادی از افراد دیگر در شبه جزیره عربستان، پس از وفات محمد، مدتی قبل از شروع جنگهای رده تا اواس...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

'''ام صادر بنت اوس بن حق بن اسامه''' یا '''بنت حارث بن سوید بن عقفان''' معروف به '''سَجاح''' زنی [[طالع‌بینی|طالع بین]] بود که مانند تعدادی از افراد دیگر در [[شبه‌جزیره عربستان|شبه جزیره عربستان]]، پس از وفات [[محمد]]، مدتی قبل از شروع [[جنگهای رده]] تا اواسط آن، ادعای [[پیامبر|پیامبری]] نمود و رهبری قبیله خود را به دست گرفت و مانند افراد با ادعاهای مشابه به امید گرفتن قدرت سیاسی و نظامی [[عربستان سعودی|عربستان]] از دست دولت مرکزی [[مدینه]] شروع به فعالیت نمود.<ref name = "EI">{{پک|Vacca|۱۹۹۵|ف=Sad̲j̲āḥ|ج=۸|ص=۷۳۸–۷۳۹|زبان=en}}</ref>

===لغت شناسی===

واژه سجاح از ریشه سجح به معنای آسانی، لطافت و نرمی‌گونه، زیبایی و اعتدال در راه رفتن است

== نسب‌شناسی ==
سجاح از قبیله [[بنی تمیم]] بوده و از طرف مادر جزو قبیله بنی ثغلب بوده که مسیحیان زیادی داشته‌است. سجاح مسیحی بوده یا حداقل به واسطه خویشاوندانش آشنایی زیادی با [[مسیحیت]] داشته‌است.<ref name="EI"/>

== دین سجاح ==
از آیات و اصول دینی که سجاح مبلغش بود، چیزی به ما نرسیده‌است. با این حال، وی منبری داشته و آیاتش به صورت [[نثر]] شعرگونه بوده‌اند و همچنین یک [[مؤذن]] و [[کاخ‌دار|حاجب]] نیز داشته‌است. سجاح خدا را با نام رب‌السحاب (خدای ابرها) یاد می‌نمود.<ref name="EI"/>

== فعالیتهای سجاح ==
سجاح پس از [[مرگ محمد]] در ۱۱ هجری/۳–۶۳۲ میلادی روی کار آمد. روایتی وی را از تازه به دوران رسیده‌های بنی ثغلب می‌نامد که از [[بین‌النهرین]] به میان قبایل ربیعه، [[ثعلبیان|ثغلب]]، بنی نمیر، بنی ایاد و بنی شیبان آمد و هواداران خود را از میان این قبایل بدست آورد. بنی تمیم به خاطر [[مرگ محمد]]، [[اسیر]] درگیری‌های بین از [[اسلام]] برگشتگان، [[مسلمان|مسلمانان]] و کسانی که دو دل بودند شده بود و مردمش تفرقه داشتند. سجاح موفق شد با آیاتش هر دو قبیله حنظله (بنی مالک و بنی یربوع) را متحد دین خود کند و وی قصد داشت تا با استفاده از این دو [[قبیله]] به جنگ دولت مرکزی مدینه برود. [[دانشنامه اسلام]] در نقد این روایت می‌نویسد نفوذ سجاح بر روی بنی تمیم باید بیشتر از حدی باشد که این روایت بیان می‌کند و این روایت قصد دارد تا نقش بنی تمیم را در به وجود آمدن جنگهای رده ناچیز نشان دهد و سجاح یک غریبه نبوده و متعلق به خود بنی تمیم بوده (دلیل این موضوع وقایع پایانی دین سجاح است) و احتمالاً سجاح مدتی پیش از مرگ محمد، حمایت قبیله خود را کسب کرده، چرا که بنی تمیم، به خاطر مسائل دنیایی و مادی اسلام را قبول کرده بودند و بنابراین به سادگی از آن برگشتند.<ref name="EI"/>

سجاح با بیان اینکه به وی آیه ای در مورد حمله به قبیله رباب وحی شده، حامیان خود را به جنگ با این قبیله دعوت کرد اما در این جنگ شکست سنگینی متحمل شد و در حالی که در حال مرمت سپاهش در نباج در [[یمامه]] بود، برای بار دوم شکستی دیگر از سوی بنی عمرو متحمل گردید و مجبور شد که ضمانت دهد که از قلمرو بنی تمیم خارج خواهد شد.<ref name="EI"/>

=== دیدار با مُسَیْلِمه ===
سجاح هنگامی که به [[ینبع]] رسید، در منطقهٔ امواه یا حجر با [[مسیلمه]] روبه‌رو گردید و تصمیم گرفت به مسیلمه که او نیز ادعای [[پیامبر دروغین|پیامبری]] کرده بود و بخش اعظمی از یمامه هنوز تحت تسلطش بود، بپیوندد تا اموال خود را به اموال مسیلمه ملحق کند و خود را از لحاظ ثروت و اموال تقویت نماید. مسیلمه که توسط لشکریان دولت مرکزی و قبایل اطراف تهدید می‌شد، با روبه‌رو شدن با سجاح که ناامید از آرزوهایش شده بود، یک شانس برای تجدید قوا پیدا کرد. اما این اتحاد نیز برای مسیلمه کارساز نشد. در مورد دیدار سجاح و مسیلمه، روایت قابل اتکایی موجود نیست. یک [[روایت]] حاکی از آن است که این دو به توافق رسیدند و هر کدام برای خود وظایفی تعیین کرد و تصمیم به اتحاد دینی و دنیوی گرفتند و با همدیگر ازدواج نمودند و سجاح تا پایان کار مسیلمه و کشته شدن وی، با مسیلمه بود. طبری در باب اتحاد این دو روایاتی مستهجن گونه ارائه می‌دهد و این اتحاد را رابطه ای نامشروع می‌داند که دانشنامه اسلام این روایات را احتمالاً جعلی می‌داند و معتقد است که این مهم، بیشتر یک اتحاد سیاسی بوده‌است تا یک رابطه نامشروع جنسی. بر طبق این روایات، [[جشن ازدواج]] این دو در باغی محصور برگزار گردید و در همان باغ، مسیلمه بعداً کشته شد.<ref name="EI"/>

روایت دیگر در مورد سجاح و مسیلمه حاکی از آن است که مسیلمه با وی [[ازدواج]] کرد اما بعداً وی را طلاق داد و سجاح به قبیله خود بازگشت. روایت سوم به ازدواج این دو اشاره نمی‌کند و می‌گوید که مسیلمه، سجاح را ترغیب به اتحاد علیه مسلمانان نمود تا از این رهگذر از دست رقیبش سجاح خلاص شود. اما سجاح پیشنهادش را رد کرد. مسیلمه به وی گفت اگر با وی متحد شود، غلات نصف سال یمامه متعلق به سجاح باشد. سجاح مدام مخالفت می‌کرد تا آنجایی که مسیلمه پیشنهاد کرد که نصف غلات سال بعد نیز به همراه نصف غنیمت بدست آمده نیز مال سجاح باشد و سجاح سرانجام پذیرفت و نمایندگانش را به همراه مسیلمه ترک کرد تا استراحت کند و خویشاوندانش نیز خستگی به در کنند. نصف دیگر غنیمت هیچگاه حاصل نشد، زیرا مسیلمه در جنگ با دولت مرکزی شکست خورد و توسط سپاه [[خالد بن ولید]]، پیش از آنکه غلات سال بعد را برداشت کند، کشته شد.<ref name="EI"/>

== پس از کشته شدن مسیلمه ==
{{اصلی|نبرد یمامه}}
در مورد مأموریت و کارهای انجام شده سپاه سجاح در جنگ با مسلمانان، اطلاعی در دست نیست. تمامی روایات حاکی از آنند که وی پس از کشته شدن مسیلمه به قبیله‌اش بازگشت و به زندگی بدون سر و صدایی در میان آنان پرداخت. ابن کلبی روایت می‌کند که در هنگامی که خانواده سجاح قصد اقامت در بصره (که این شهر در زمان حکومت [[بنی امیه]] مرکز اصلی بنی تمیم بود) را داشتند، اسلام را پذیرفت و در همان شهر درگذشت و به سنت مرسوم مسلمانان [[کفن]] و دفن شد.<ref name="EI"/>

== پانویس ==
{{پانویس|۲}}

== منابع ==
{{چپ‌چین}}
* {{یادکرد دانشنامه | نام خانوادگی = Vacca | نام = V | پیوند نویسنده = | دانشنامه = [[دانشنامه اسلام|Encyclopaedia of Islam]] | مقاله = Sad̲j̲āḥ|پیوند مقاله = |ویرایش = second | سال = ۱۹۹۵| ناشر = [[انتشارات بریل|E. J. Brill]] | جلد = ۸ | عنوان جلد = Ned-Sam | مکان = Leiden | شابک = 90-04-09834-8| صفحه = ۷۳۸–۷۳۹ | زبان = en}}

{{پایان چپ‌چین}}
[[رده:اسلام و زنان]]
[[رده:بنی تمیم]]
[[رده:پیامبران عرب]]
[[رده:تاریخ اسلام]]
[[رده:رهبران مذهبی زن]]
[[رده:زن در جنگ]]
[[رده:زنان حاضر در جنگ‌های قرون وسطی]]
[[رده:زنان عرب]]
[[رده:شورشیان]]
[[رده:عرب]]
[[رده:مسیحیان مسلمان‌شده]]
[[رده:نوکیشان مسلمان]]
[[رده:عرب‌های سده ۷ (میلادی)]]