https://www.islamical.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B3%D8%B9%DB%8C%D8%AF_%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A7%D8%B5سعید بن عاص - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-09T23:01:01Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.1https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%B3%D8%B9%DB%8C%D8%AF_%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A7%D8%B5&diff=166618&oldid=prevShahroudi: −رده:عرب، −رده:کوفه، +رده:اهالی کوفه، ±رده:مسلمانان←رده:مسلمانان اهل عراق (هاتکت)2026-01-16T18:56:11Z<p>−<a href="/fa/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D8%B1%D8%A8" title="رده:عرب">رده:عرب</a>، −<a href="/fa/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%DA%A9%D9%88%D9%81%D9%87" title="رده:کوفه">رده:کوفه</a>، +<a href="/fa/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D9%87%D8%A7%D9%84%DB%8C_%DA%A9%D9%88%D9%81%D9%87" title="رده:اهالی کوفه">رده:اهالی کوفه</a>، ±<a href="/fa/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D9%85%D8%B3%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86" title="رده:مسلمانان">رده:مسلمانان</a>←<a href="/fa/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D9%85%D8%B3%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%87%D9%84_%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82" title="رده:مسلمانان اهل عراق">رده:مسلمانان اهل عراق</a> (<a href="/fa/%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84:%D9%87%D8%A7%D8%AA%E2%80%8C%DA%A9%D8%AA" title="اسلامیکال:هاتکت">هاتکت</a>)</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۶ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۸:۵۶</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l36">خط ۳۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:درگذشتگان ۶۷۹ (میلادی)]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:درگذشتگان ۶۷۹ (میلادی)]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ژنرالهای خلفای راشدین]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ژنرالهای خلفای راشدین]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:عرب]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:عربهای سده ۷ (میلادی)]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:عربهای سده ۷ (میلادی)]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فرمانداران راشدین در کوفه]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فرمانداران راشدین در کوفه]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فرمانروایان بنیامیه در مدینه]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فرمانروایان بنیامیه در مدینه]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کوفه</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مسلمانان اهل عراق</ins>]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مسلمانان</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اهالی کوفه</ins>]]</div></td></tr>
</table>Shahroudihttps://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%B3%D8%B9%DB%8C%D8%AF_%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A7%D8%B5&diff=94232&oldid=prevShahroudi: ابرابزار2024-10-24T17:57:01Z<p>ابرابزار</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>'''سعید بن عاص بن سعید بن عاص بن امیه''' از تیره ایاس از خاندان [[بنی امیه]] در مکه بود. وی بعدها حاکم کوفه و مدینه گردید و بر طبق اکثر مورخان، در ۵۹ هجری/ ۹–۶۷۸ میلادی درگذشت.<br />
<br />
== کودکی و جوانی ==<br />
پدر سعید که [[بتپرست]] بود در سال ۲ هجری/۶۲۴ میلادی در زمانی که سعید کودکی بیش نبود، در [[جنگ بدر]] کشته شد. سعید که تنها پسر وی بود به سرعت در اسلام، نه تنها به خاطر اینکه تنها وصی پدر خود در خانواده اش که اشرافی بودند بود، بلکه به خاطر سخاوت، فصاحت و دانشش اعتبار پیدا کرد. وی بسیار مورد توجه عثمان بود و در سال ۲۵ هجری/ ۶۴۶ میلادی به همراه قریشیانی همچون [[عبدالله بن زبیر]]، [[عبدالرحمن بن حارث]] و با همکاری اشخاصی از انصار مانند [[زید بن ثابت]]، مأموریت یافت که نسخههایی با [[خط کوفی]] از قرآن تهیه کند تا با ارسال آنها به شهرهای بزرگ آن روز دنیای اسلام، به اختلاف قرائات اصحاب پیامبر از قرآن خاتمه داده شود.<br />
<br />
او برای این کار از مصحفهای بسیاری از یاران پیامبر از جمله [[مصحف]]ی که [[حفصه]] همسر محمد در اختیار داشت، بهره برد. سعید با دو تن از دختران عثمان به نامهای مریم و [[ام عمرو]] ازدواج کرد و همچنین با خاندان [[مروان بن حکم]] نیز رابطه داشت و دختر مروان به نام امالبنین را به زنی گرفت.<ref name="EI" /><br />
<br />
== قتلعام مردم گرگان ==<br />
ابن اثیر دربارهٔ این قتلعام چنین میگوید: «سعید بن عاص به گرگان رسید، اهل گرگان با پرداخت دویست هزار [درهم] با او صلح نمودند. بعد از آن طمیسه را قصد کرد، تمام آن شهرها از بلاد طبرستان بهشمار میآمد و همه بهم پیوسته و آباد بود؛ که طمیسه بندری در ساحل بود مردم آن بندر با سعید نبرد کردند [و شدت جنگ باعث شد] که [[نماز خوف]] را بخواند؛ زیرا حذیفه وضع (استحکام) آن شهر را برای او شرح داده بود. نماز را در حال جنگ خواند که مردم در نبرد بودند سعید هم در آن روز یک مرد جنگی را با شمشیر زد که ضربت بر گردن او بود و گردن را با مرفق دست از تن جدا کرد. اهل شهر را هم سخت محاصره کرد آنها امان خواستند و به آنها امان داد. بهشرط اینکه یک تن از آنها کشته نشود (که متبادر به آن بود که همگی در امانند) حصار را گشود و تمام آنها را کشت غیر از یک تن».[۲]<br />
به عبارتی سعید بن عاص در کلام خود خدعه و نیرنگ بهکار برد؛ یعنی معنایی از «یک تن کشته نشود» را اراده کرد که بر اساس آن، تنها یک تن کشته نشد ولی بقیه به قتل رسیدند و این یکی از خیانتها محسوب میشود که تا آن موقع هرگز در زمان عمر واقع نشده بود.<ref name = "EI">{{پک|Bosworth|۱۹۹۵|ف=Saʿīd b. al-ʿĀṣ|ج=۸|ص=۸۵۳|زبان=en}}</ref><br />
<br />
== بعد از مرگ عثمان ==<br />
سعید بن عاص در هنگام محاصره عثمان از سوی شورشیان مصر، از عثمان دفاع کرد و زخمی شد. بعد از کشته شدن عثمان و بروز جنبش طلحه و زبیر، وی در ابتدا به آنان پیوست ولی بعداً منصرف شد و در [[جنگ جمل]] شرکت نکرد و در مکه ماند. وی حتی در [[جنگ صفین]] نیز شرکت نکرد. با این حال معاویه در سال ۴۹ هجری/۶۶۹ میلادی وی را جانشینی مروان بن حکم در امارت مدینه نمود و تا سال ۵۴ هجری/۶۷۴ میلادی یعنی زمانی که دوباره مروان امیر مدینه شد، امیر مدینه بود.<ref name="EI"/><br />
<br />
او پس از امارت مدینه، به املاکش در وادی العقیق در مدینه بازگشت و در ارسال و در سال ۵۹ هجری/۹–۶۷۸ میلادی درگذشت. وصی وی پسری بود که وی از دختر مروان داشت. برای وی ۱۴ پسر ذکر شده است.<ref name="EI"/><br />
<br />
== رویکرد سعید نسبت به هاشمیان ==<br />
با اینکه سعید از بنی امیه بود، اما روابط نزدیکی با برخی از هاشمیان داشت و این هاشمیان اذعان داشتند که سعید هیچ گونه موضعی علیه علی در جنگ جمل نداشته است. به همین علت، مورخان اولیه اسلامی، دیدگاه بهتری دربارهٔ وی داشتهاند.<ref name="EI"/><br />
<br />
== پانویس ==<br />
<br />
=== ارجاعات ===<br />
{{پانویس|۲}}<br />
<br />
=== منابع ===<br />
{{چپچین}}<br />
* {{یادکرد دانشنامه | نام خانوادگی = Bosworth | نام = C.E | پیوند نویسنده = | دانشنامه = [[دانشنامه اسلام|Encyclopaedia of Islam]] | مقاله = Saʿīd b. al-ʿĀṣ|پیوند مقاله = |ویرایش = second | سال = ۱۹۹۵| ناشر = [[انتشارات بریل|E. J. Brill]] | جلد = ۸ | عنوان جلد = NED-SAM | مکان = Leiden | شابک = ۹۰-۰۴-۰۹۸۳۴-۸| صفحه = ۸۵۳ | زبان = en}}<br />
{{پایان چپچین}}<br />
{{صحابه}}<br />
{{درگاه|اسلام}}<br />
{{بزرگان اسلام}}<br />
<br />
[[رده:امویان]]<br />
[[رده:اهالی مدینه]]<br />
[[رده:درگذشتگان ۵۹ (قمری)]]<br />
[[رده:درگذشتگان ۶۷۹ (میلادی)]]<br />
[[رده:ژنرالهای خلفای راشدین]]<br />
[[رده:عرب]]<br />
[[رده:عربهای سده ۷ (میلادی)]]<br />
[[رده:فرمانداران راشدین در کوفه]]<br />
[[رده:فرمانروایان بنیامیه در مدینه]]<br />
[[رده:کوفه]]<br />
[[رده:مسلمانان]]</div>Shahroudi