https://www.islamical.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%BA%D8%A7%D9%81%D8%B1سوره غافر - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-07T09:29:56Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.1https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%BA%D8%A7%D9%81%D8%B1&diff=95289&oldid=prevRoshana: صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات سوره|تصویر = Ghafir.svg|نام = غافر |جزء = ۲۴|آیه= ۸۵|محل نزول = مکه|شماره نزول =۶۰ |کلمه =۱۲۸۸ |حرف =۴۹۶۰ یا ۵۱۰۹}} '''سوره غافر''' یا '''سوره مؤمن''' چهلمین سوره از سورههای قرآن است که در مصحف عثمانی قبل از سوره فصلت و بعد از سوره...» ایجاد کرد2024-11-01T17:00:12Z<p>صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات سوره|تصویر = Ghafir.svg|نام = غافر |جزء = ۲۴|آیه= ۸۵|محل نزول = مکه|شماره نزول =۶۰ |کلمه =۱۲۸۸ |حرف =۴۹۶۰ یا ۵۱۰۹}} '''سوره غافر''' یا '''سوره مؤمن''' چهلمین سوره از سورههای قرآن است که در <a href="/fa/%D9%85%D8%B5%D8%AD%D9%81_%D8%B9%D8%AB%D9%85%D8%A7%D9%86" title="مصحف عثمان">مصحف عثمانی</a> قبل از <a href="/fa/%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D9%81%D8%B5%D9%84%D8%AA" title="سوره فصلت">سوره فصلت</a> و بعد از سوره...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه اطلاعات سوره|تصویر = Ghafir.svg|نام = غافر |جزء = ۲۴|آیه= ۸۵|محل نزول = مکه|شماره نزول =۶۰ |کلمه =۱۲۸۸ |حرف =۴۹۶۰ یا ۵۱۰۹}}<br />
'''سوره غافر''' یا '''سوره مؤمن''' چهلمین سوره از سورههای قرآن است که در [[مصحف عثمان|مصحف عثمانی]] قبل از [[سوره فصلت]] و بعد از [[سوره زمر]] قرار گرفته است. اما بنابه ترتیب نزول سورهها، شصتمین سورهای است که نزول آن در شهر [[مکه]] و پیش از [[هجرت محمد]] بوده است. سوره غافر دارای ۸۵ آیه است و در جزء بیست و چهارم قرآن قرار دارد. به گزارش [[فرهنگنامه علوم قرآن]]، از [[سورههای حوامیم]] و به لحاظ کمیت از سور مثانی است (دقیقا نیم [[جزء قرآن]]) و دو آیه [[ناسخ و منسوخ|منسوخ]] دارد.<ref>{{پک|دفتر تبلیغات اسلامی|۱۳۹۰|ک=فرهنگنامه علوم قرآن|ص=۳۰۰۶|ج=۱}}</ref> <br />
<br />
== نامگذاری ==<br />
«غافر» نام مشهور سوره، از ماده (غفران) به معنای خطا پوش و بخشنده و از صفات [[خداوند]] است که به جهت آمدن این واژه در [[آیه ۳ سوره غافر|آیه سوم]] آن را «غافر» نام نهادهاند.<ref>{{پک|دفتر تبلیغات اسلامی|۱۳۹۰|ک=فرهنگنامه علوم قرآن|ص=۳۰۰۶|ج=۱}}</ref> به گزارش فرهنگنامه علوم قرآن، در منابع اسلامی چهار نام دیگر برای این سوره عنوان شده است. «مؤمن» مشهورترین نام آن است که آن را از [[آیه ۲۸ سوره غافر|آیه ۲۸ سوره]] برگرفتهاند. «طَوْل» به معنای فضل و رحمت فراوان نامی است که در آیه سوم آمده است. دو نام «حم اول» و «حم مؤمن» سومین و چهارمین نام این سوره میباشند.<ref>{{پک|دفتر تبلیغات اسلامی|۱۳۹۰|ک=فرهنگنامه علوم قرآن|ص=۷۹۶|ج=۱}}</ref> <br />
<br />
== شأن و محل نزول ==<br />
<br />
سوره غافر، از سورههایی است که تمامی آیاتش در مکه نازل شده است و به سبب اتصال آیات و مضامین آن از سور [[مکی و مدنی|مکی]] قرآن به شمار میآید. با این وجود برخی از [[مفسران]]، تعدادی از آیات این سوره را [[مکی و مدنی|مدنی]] دانستهاند؛ از جمله [[ابن عباس]] که آیات [[آیه ۵۶ سوره غافر|۵۶]] و [[آیه ۵۷ سوره غافر|۵۷]] آن را مدنی میداند.<ref>{{پک|دفتر تبلیغات اسلامی|۱۳۹۰|ک=فرهنگنامه علوم قرآن|ص=۳۰۰۶|ج=۱}}</ref> <br />
<br />
== محتوا و ساختار ==<br />
تعداد آیات «سوره غافر» در نزد [[قراء]] کوفی و شامی ۸۵ آیه، ۸۴ آیه در نزد حجازیان و به پیش قراء بصری ۸۲ آیه است. ۱۱۹۹ یا ۱۲۸۸ کلمه و ۴۹۶۰ یا ۵۱۰۹ حرف دارد. در ترتیب نزول سورهها، شصتمین سوره قرآن است که پیش از سوره فصلت و پس از سوره زمر بر [[پیامبر اسلام]] نازل شده است.<ref>{{پک|دفتر تبلیغات اسلامی|۱۳۹۰|ک=فرهنگنامه علوم قرآن|ص=۳۰۰۶|ج=۱}}</ref> «سوره غافر» یکی از ۷ سورهای است که با [[حروف مقطعه]] «حم» آغاز میشود و به همراه شش سوره فصلت، [[سوره شوری|شوری]]، [[سوره زخرف|زخرف]]، [[سوره دخان|دخان]]، [[سوره جاثیه|جاثیه]] و [[سوره احقاف|احقاف]] به «سورههای حوامیم» معروفند.<ref>{{پک|طباطبایی|۱۳۹۳|ک=دانشنامه جهان اسلام|ف=حوامیم}}</ref> موضوع اصلی سوره بیان تقابل دائم [[حق]] و [[باطل]]، [[ایمان]] و [[کفر]]، ارزشها و ضد ارزشهاست. این سوره سخنان باطل کافران را با ارائه دلایل و حجتهای محکم بر وحدانیت خداوند رد میکند؛ سپس پیامبر اسلام را امر به [[صبر]] کرده و به او و [[مومنان]] وعده یاری و [[نصرت]] میدهد. همچنین به پیامبر فرمان میدهد تا به کفار اعلام کند تسلیم پروردگارش است و دست از پرستش او برنخواهد داشت تا کافران و [[مشرکان]] از پیامبر مأیوس گردند. در بخشهایی از سوره به مسئله [[معاد]]، خلقت انسان و قسمتهایی از تاریخ [[بنی اسرائیل]] (مبارزه [[موسی]] و [[هارون]] با [[فرعون]] و [[هامان]] و داستان [[مومن آل فرعون]] اشاره شده است.<ref>{{پک|دفتر تبلیغات اسلامی|۱۳۹۰|ک=فرهنگنامه علوم قرآن|ص=۳۰۰۶|ج=۱}}</ref> <br />
<br />
== پانویس ==<br />
<br />
=== ارجاعات ===<br />
{{پانویس|}}<br />
<br />
=== منابع ===<br />
* {{یادکرد دانشنامه|نام خانوادگی=طباطبایی|نام=سید کاظم|پیوند نویسنده=سید کاظم طباطبایی|ویراستار=|مقاله=حوامیم|دانشنامه=دانشنامه جهان اسلام|عنوان جلد=دانشنامه جهان اسلام|سال=۱۳۹۳|ناشر=بنیاد دایرة المعارف اسلامی|مکان=تهران|پیوند مدخل=https://lib.eshia.ir/23019/1/6622}}<br />
* {{یادکرد دانشنامه|نام خانوادگی=دفتر تبلیغات اسلامی|نام=|پیوند نویسنده=دفتر تبلیغات اسلامی|ویراستار=|مقاله=سوره غافر|دانشنامه=فرهنگنامه علوم قرآن|عنوان جلد=فرهنگنامه علوم قرآن|سال=۱۳۹۰|ناشر=دفتر تبلیغات اسلامی|مکان=تهران|پیوند مدخل=https://lib.eshia.ir/26683/1/3006}}<br />
* {{یادکرد دانشنامه|نام خانوادگی=دفتر تبلیغات اسلامی|نام=|پیوند نویسنده=دفتر تبلیغات اسلامی|ویراستار=|مقاله=اسامی سوره غافر|دانشنامه=فرهنگنامه علوم قرآن|عنوان جلد=فرهنگنامه علوم قرآن|سال=۱۳۹۰|ناشر=دفتر تبلیغات اسلامی|مکان=تهران|پیوند مدخل=https://lib.eshia.ir/26683/1/796}}<br />
{{قرآن}}<br />
[[رده:سورههای قرآن]]<br />
[[رده:سورههای مکی قرآن]]</div>Roshana