Shahroudi: ابرابزار

2024-08-24T02:05:51Z

ابرابزار

صفحهٔ تازه

[[پرونده:Tilings of a Hadith on a Wall at Nishapur.jpg|250px|بندانگشتی|چپ|کتیبه کاشی‌کاری شده متن [[حدیث سلسله‌الذهب|حدیث سلسلة الذهب]] (۱۳۸۸ ش) در [[نیشابور]]؛ این حدیث، در پی درخواست مردم و [[علم حدیث#محدث|محدثان]] نیشابور در سال ۲۰۰ هجری، توسط [[علی بن موسی الرضا]] روایت گردید.]]
'''مَدینَةُالرِّضا''' [Madina-to-Rezā]؛ نام [[آیین]] و یادمانی است برای [[نیشابور]] که به واقعه تاریخی حضور امام هشتم [[شیعه|شیعیان]] در سال ۲۰۰ هجری قمری در این شهر و رویدادهای مرتبط با آن، اشاره می‌نماید. در دوران معاصر، پیشینه حضور [[علی بن موسی الرضا]] در نیشابور، مورد توجه ویژه قرار گرفته و این نام، در یادکرد و معرفی این پیشینه و نیز جایگاه این شهر در تاریخ و مذهب [[شیعه|تشیع]]، در منابع اطلاع‌رسانی و گزارش‌های خبری، مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این راستا، در روز دهم تیرماه به عنوان سالروز ورود [[علی بن موسی الرضا|علی ابن موسی الرضا]] به نیشابور و [[خراسان]]، آیین ویژه‌ای برگزار می‌شود. ''دهم تیرماه''، بر پایه مصوبه ۶۳ شورای فرهنگ عمومی استان خراسان رضوی، با عنوان ''روز ملی خراسان'' نامگذاری شده است.

== نام‌شناخت ==
مَدینَةُالرِّضا؛ نام آیینی و یادمانی است برای [[نیشابور]] که به واقعه تاریخی حضور امام هشتم شیعیان در سال ۲۰۰ هجری قمری در این شهر و رویدادهای مرتبط با آن، اشاره می‌نماید. ''المدینة الرضا'' (al-Madīna-tu ar-Rezā) که به معنی ''شهر رضا'' است، جنبه افتخاری داشته و یادآور حضور علی بن موسی‌الرضا در این شهر است.<ref>{{پک | یعقوب‌زاده|فروردین ۱۳۹۲| ف= تجلی آموزه‌های ادبی و اخلاقی در هنر اسلامی | ک= کتاب ماه هنر| ص= ۸۷}}</ref><ref>{{پک | خبرگزاری مجلس شورای اسلامی | ۲۰ شهریور ۱۳۸۷ |ف= نماینده نیشابور: سند چشم‌انداز باید به فرهنگ و باور عمومی تبدیل شود| ک= خانه ملت: خبرگزاری مجلس شورای اسلامی | ص=}}</ref><ref>{{پک | مجمع عالی خادمین سلسلةالذهب | ۱۰ تیر ۱۳۹۵ |ف= سالروز ورود امام رضا (ع) به نیشابور| ک= وبگاه خادمین سلسةالذهب | ص=}}</ref>
== پیشینه ==
در سال ۲۰۰ هجری؛ علی بن موسی الرضا، در پی درخواست [[مأمون]]، [[خلافت عباسیان|خلیفه عباسی]]، که در مرو حکومت می‌کرد، از شهر مدینه به [[مرو]] رهسپار گردید.<ref>{{پک|نقدی|۱۳۹۲|ک=قدمگاه‌های امام رضا در نیشابور، ده‌سرخ و مشهد|ص= ۱۵–۱۸}}</ref> مسیر حرکت او و کاروان همراهش از مدینه به مرو را راهی دانسته‌اند که از شهرها و مناطقی همچون [[مدینه]]، نباج، [[بصره]]، [[اهواز]]، [[شوشتر]]، [[دزفول]]، دیمی، کهنک، ارجان (بهبهان)، ابرکوه (ابرقو)، ده‌شیر (فراشاه)، خرانق (مشهدک)، رباط پشت بام، [[نیشابور]]، [[قدمگاه (نیشابور)|قدمگاه نیشابور]] (اسپریس)، [[ده‌سرخ]]، [[توس]]، [[سرخس]] و [[مرو]] عبور می‌کند.<ref>{{پک|عرفان‌منش|۱۳۸۴|ک=جغرافیای تاریخی هجرت امام رضا از مدینه تا مرو|ص=}}</ref> نیشابور، از شهرهای مهمی بود که رضا در آنجا توقف کرد. در آن زمان، نیشابور، پس از مرو، مهم‌ترین و بزرگ‌ترین شهر خراسان بود و یکی از مراکز مهم و بزرگ علمی و اقتصادی جهان اسلام به‌شمار می‌آمد.<ref>{{پک|نقدی|۱۳۹۲|ک=قدمگاه‌های امام رضا در نیشابور، ده‌سرخ و مشهد|ص= ۱۵}}</ref> ورود رضا به نیشابور در گزارش‌های متعددی در منابع و تذکره‌ها ثبت شده است.<ref>{{پک|عرفان‌منش|۱۳۸۴|ک=جغرافیای تاریخی هجرت امام رضا از مدینه تا مرو|ص= ۱۲۶}}</ref> رویداد تاریخی حضور رضا در نیشابور را [[ابوعبدالله حاکم نیشابوری]]، نویسنده کتاب مشهور [[تاریخ نیشابور (الحاکم)|تاریخ نیشابور]]، با عبارت ''مفاخر نیسابور قدیم که برکت آن تا اَبد بر سُکّان این بلد [شهر] فایض و باقی است''<ref>{{پک | حاکم نیشابوری | ۱۳۷۵| ک= تاریخ نیشابور | ص= ۲۰۷}}</ref>؛ و [[فریدون گرایلی]]، تاریخ‌نگار معاصر نیشابور، با عبارت ''خاک پایی که سرمه چشم نیشابور شد''<ref>{{پک | گرایلی | ۱۳۷۵ | ک= نیشابور؛ شهر فیروزه | ص= ۴۸}}</ref> توصیف نموده‌اند.

=== قرن دوم هجری ===
به عقیده شیعیان در هنگام ورود رضا؛ هزاران تَن از مردم، عالمان دینی و دانشمندان به همراهی ابویعقوب اسحاق راهویه مروزی، از بزرگان شهر و مجتهدان طراز اول زمان، تا قریه ''مویدیه'' به پیشواز وی رفتند. رضا پس از ورود به شهر نیشابور، در محلهٔ ''فز'' در ناحیهٔ غربی شهر و در خانه شخصی به نام ''[[پسنده نیشابوری|پسنده]]''، واقع در کوچه ''بلاش‌آباد''، اقامت گزید.<ref>{{پک|نقدی|۱۳۹۲|ک=قدمگاه‌های امام رضا در نیشابور، ده‌سرخ و مشهد|ص= ۱۵}}</ref> منابع مختلف، رویدادهای هم‌زمان با حضور رضا در این شهر را به شرح زیر بازگو نموده‌اند:
* روایت و بیان حدیث معروف و مشهور ''[[حدیث سلسلةالذهب|سلسلة الذهب]]''
* روایت حدیث ''التَّعْظِیم لِأَمْرِ اللَّهِ و الشفقة علی خلق‌الله''
* احیای ''چشمه و حمام کهلان''
* کاشتن ''دانه بادامی'' در خانه [[پسنده نیشابوری]]<ref>{{پک|عرفان‌منش|۱۳۸۴|ک=جغرافیای تاریخی هجرت امام رضا از مدینه تا مرو|ص= ۱۲۵–۱۳۳}}</ref>
* درس عملی اخلاق در ماجرای صُفّه
* نشان دادن باب کعبه (جهت قبله)
* زیارت آرامگاه [[محمد محروق|امامزاده محمد محروق]] در محله تلاجرد<ref>{{پک | حاکم نیشابوری | ۱۳۷۵| ک= تاریخ نیشابور | ص= ۲۰۸–۲۱۱}}</ref>
* طبابت در رباط سعد نیشابور
* اقامت کوتاه در [[قدمگاه (نیشابور)|قدمگاه نیشابور]]<ref>{{پک|عرفان‌منش|۱۳۸۴|ک=جغرافیای تاریخی هجرت امام رضا از مدینه تا مرو|ص= ۱۳۳–۱۳۵}}</ref>
در هنگام کوچ رضا از نیشابور؛ عالمان و محدثان شهر، از او خواستند تا حدیثی از پدرش را برای آن‌ها بگوید و رضا، حدیث مشهور [[حدیث سلسله‌الذهب|سلسلةالذهب]] را گفت.<ref>{{پک|نقدی|۱۳۹۲|ک=قدمگاه‌های امام رضا در نیشابور، ده‌سرخ و مشهد|ص= ۱۸}}</ref>

=== نقطه عطف ===
منابع تاریخی، شمار مردمان بدرقه‌کننده رضا، دانشمندان و حدیث‌نویسان را هزاران تَن، ذکر کرده‌اند<ref>{{پک | بهرامی|بهار و تابستان ۱۳۹۴| ف= بررسی سندی حدیث سلسله الذهب| ک= پژوهشنامه علوم حدیث تطبیقی| ص= ۱۲۷}}</ref>؛ [[محمدرضا حکیمی]]، نویسنده و اندیشمند اسلامی، در این باره گفته است: روزی که شاید در همه اروپا دوازده تن یافت نمی‌شدند که نوشتن و خواندن بدانند در نیشابور، ۱۲٬۰۰۰ قلمدان مرصع بیرون می‌آمد تا یک حدیث را از زبان فرزند پیامبر بنویسند.<ref>{{پک|حکیمی|۱۳۷۱|ک=دانش مسلمین|ص= ۳۲}}</ref> چنان‌که نوشته‌اند؛ حضور رضا در این شهر، موجب شد تا تشیع و شیعیان در نیشابور، مشهد و [[ولایت بیهق|بیهق]] پایگاهی پایدار یافته و خاندان‌های چندی از [[سادات]] [[علوی]] در این منطقه سکونت گزیدند و این شهر را که در آن گرایش‌های فکری و مذهبی دیگر رایج در ایران آن زمان؛ همچون [[کرامیه|کرامیان]]، [[شافعی|شافعیان]]، [[حنفی|حنفیان]]، [[اسماعیلیه|اسماعیلیان]]، [[مسیحیت|مسیحیان]]، [[تصوف|صوفیان]]، [[مزدیسنا|زرتشتیان]] و … نیز فعالیت داشتند؛ پایگاه خود قرار دادند.<ref>{{پک | بدری|پاییز و زمستان ۱۳۹۱| ف= نیشابور در قرن سوم و چهارم هجری| ک= تاریخ در آینه پژوهش| ص= ۱۶، ۱۵–۱۹}}</ref> از این روی، حضور رضا در نیشابور را ''نقطه عطفی در [[تاریخ تشیع|تاریخ تشیّع]] این منطقه و به دنبال آن در ایران'' دانسته‌اند.<ref>{{پک | پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه | ۱۳۹۶ |ف= تشیع در ایران| ک= پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه؛ دانشنامه | ص=}}</ref><ref>{{پک | بدری|پاییز و زمستان ۱۳۹۱| ف= نیشابور در قرن سوم و چهارم هجری| ک= تاریخ در آینه پژوهش| ص= ۱۶}}</ref><ref>{{پک | ایسنا| ۵ مهر ۱۳۹۱ |ف= آثار حضور و برکات امام رضا بر تحولات فرهنگی ایران| ک= خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) | ص=}}</ref>

== نام یادمانی و یادمان‌ها ==
=== مدینةالرضا ===
در دوران معاصر، پیشینه حضور رضا در نیشابور، توسط دولتمردان این شهر مورد توجه قرار گرفته؛
چنان‌که در چهارمین نطق پیش از دستور مجلس ایران در ۲۰ شهریور ۱۳۸۷، توسط یکی از نمایندگان مردم این شهر و شهرستان، بر پیشینه و انتساب نام مدینةالرضا به نیشابور، تأکید گردیده است<ref>{{پک | خبرگزاری مجلس شورای اسلامی | ۲۰ شهریور ۱۳۸۷ |ف= نماینده نیشابور: سند چشم‌انداز باید به فرهنگ و باور عمومی تبدیل شود| ک= خانه ملت: خبرگزاری مجلس شورای اسلامی | ص=}}</ref> و همچنین این نام، در یادکرد و معرفی پیشینه حضور رضا در نیشابور و جایگاه این شهر در تاریخ و مذهب تشیع، منابع اطلاع‌رسانی و گزارش‌های خبری، مورد استفاده قرار می‌گیرد.<ref>{{پک | ایرنا | ۲۵ اردیبهشت ۱۳۹۱ |ف= نگاهی به نیشابور؛ سرزمین حدیث سلسله‌الذهب و قلمدان‌های مرصع| ک= خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا) | ص=}}</ref><ref>{{پک | غلامپور | ۱۹ فروردین ۱۳۹۱ |ف= نیشابور؛ دیار فیروزه‌ای بی‌همتا| ک= هفته‌نامه تعطیلات نو | ص=۸}}</ref><ref>{{پک | مجمع عالی خادمین سلسلةالذهب | ۱۰ تیر ۱۳۹۵ |ف= سالروز ورود امام رضا به نیشابور| ک= وبگاه خادمین سلسةالذهب | ص=}}</ref><ref>{{پک | عسکری| ۲۵ فروردین ۱۳۹۵ |ف= شیخ شهید عطار نیشابوری| ک= وبگاه معاونت پارلمانی دانشگاه آزاد اسلامی | ص=}}</ref>

=== روز ملی خراسان ===
طبق مصوبه ۶۳ ''شورای فرهنگی عمومی [[استان خراسان رضوی]]''؛ دهم تیرماه به عنوان ''سالروز ورود رضا به نیشابور''؛ ''روز ملی خراسان'' نام‌گذاری شده است. این نام‌گذاری سالروز ورود رضا به خراسان را یادآور می‌شود.<ref>{{پک | ایسنا| ۹ تیر ۱۳۹۲ |ف= دبیرخانه دائمی برگزاری مراسم روز ملی خراسان ایجاد می‌شود| ک= خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) | ص=}}</ref><ref>{{پک | ایرنا | ۲۴ خرداد ۱۳۹۵ |ف= برگزاری مراسم سالروز ورود امام رضا به نیشابور| ک= خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا) | ص=}}</ref> آیین بزرگداشت دهم تیرماه سالروز ورود علی‌بن موسی الرضا به نیشابور و روز ملی خراسان، از مجموعه برنامه‌های ویژه جشنواره بین‌المللی رضا است که هر ساله در نیشابور برگزار می‌شود.<ref>{{پک | فرهنگ‌نیوز | ۱۱ تیر ۱۳۹۳ |ف= بزرگداشت سالروز ورود امام رضا به نیشابور| ک= پایگاه خبری فرهنگ | ص=}}</ref>

=== یادمان‌جای‌ها ===
افزون بر رویدادها و حکایت‌هایی که در زمینه واقعه تاریخی حضور رضا در نیشابور، در منابع گوناگون ثبت شده<ref>{{پک|عرفان‌منش|۱۳۸۴|ک=جغرافیای تاریخی هجرت امام رضا از مدینه تا مرو|ص= ۱۲۴–۱۳۶}}</ref><ref>{{پک|نقدی|۱۳۹۲|ک=قدمگاه‌های امام رضا در نیشابور، ده‌سرخ و مشهد|ص= ۱۵–۱۸}}</ref><ref>{{پک | حاکم نیشابوری | ۱۳۷۵| ک= تاریخ نیشابور | ص= ۲۰۷–۲۱۲}}</ref> دو بنای آرامگاهی در دورن شهر نیشابور و یک بنای یادمانی در بیرون شهر وجود دارند که در زمره یادمان‌های رضوی این دیار به‌شمار می‌آیند.
* '''آرامگاه امامزاده محروق''': بنا بر کتاب تاریخ الحاکم، رضا در یکی از روزهای حضور در نیشابور به زیارت مقبره امامزاده [[محمد محروق]] که در قبرستان [[تلاجرد]] مدفون بود، رفت.<ref>{{پک|نقدی|۱۳۹۲|ک=قدمگاه‌های امام رضا در نیشابور، ده‌سرخ و مشهد|ص= ۱۷}}</ref> بقعه امامزاده محمد محروق، در باغی پیوسته به باغ [[آرامگاه خیام|آرامگاه خیام نیشابوری]]، در جنوب شرقی شهر امروز نیشابور، قرار گرفته است.<ref>{{پک|طاهری|۱۳۸۴|ک=درآمدی بر جغرافیا و تاریخ نیشابور|ص= ۱۷}}</ref>
* '''آرامگاه پسنده نیشابوری''': پسنده، شخصی است که رضا در زمان حضورش در نیشابور، در منزل وی، اقامت گزید.<ref>{{پک|عرفان‌منش|۱۳۸۴|ک=جغرافیای تاریخی هجرت امام رضا از مدینه تا مرو|ص= ۱۲۶}}</ref> بقعه و آرامگاه [[پسنده نیشابوری]]، در فاصله‌ای از شمال آرامگاه [[شطیطه نیشابوری|بی‌بی شطیطه]]، در انتهای خیابان امام خمینی، در غرب شهر نیشابور امروزی، واقع شده است.<ref>{{پک|طاهری|۱۳۸۴|ک=درآمدی بر جغرافیا و تاریخ نیشابور|ص= ۱۱۵–۱۱۶}}</ref>
* '''بقعه قدمگاه رضوی''': [[قدمگاه (نیشابور)|قدمگاه]] یا اسپریس، یکی از توقفگاه‌های رضا پس از کوچ از نیشابور است که با آب چشمه‌ای که در آن محل است وضو ساخته و نماز گزارد.<ref>{{پک|نقدی|۱۳۹۲|ک=قدمگاه‌های امام رضا در نیشابور، ده‌سرخ و مشهد|ص= ۲۹–۳۴}}</ref> قدمگاه در ۲۴ کیلومتر شرق شهر نیشابور و در مسیر جاده نیشابور به مشهد، قرار گرفته است در کنار این بقعه، مجموعه‌ای از بناهای تاریخی دیگر وجود دارد که شاخص‌ترین آن‌ها، کاروان‌سرای شاه‌عباسی قدمگاه است.<ref>{{پک|طاهری|۱۳۸۴|ک=درآمدی بر جغرافیا و تاریخ نیشابور|ص= ۱۲۳–۱۲۴}}</ref>

== پانویس ==

=== ارجاعات ===
{{پانویس|۲}}

=== منابع ===
* {{یادکرد ژورنال | نام خانوادگی = ایرنا | نام = | پیوند نویسنده =ایرنا | عنوان =برگزاری مراسم سالروز ورود امام رضا (ع) به نیشابور | ژورنال = خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا)| مکان = | ناشر = | دوره = | شماره = | تاریخ = ۲۴ خرداد ۱۳۹۵ | صفحه = | نام خانوادگی ویراستار = | نام ویراستار = | تاریخ دسترسی = ١٣٩۶/۰۳/۱۰| پیوند = http://www.irna.ir/fa/News/82110718/ | پیوند بایگانی = | تاریخ بایگانی = | پیوند مرده =}}
* {{یادکرد ژورنال | نام خانوادگی = ایرنا | نام = | پیوند نویسنده =ایرنا | عنوان =نگاهی به نیشابور؛ سرزمین حدیث سلسله‌الذهب و قلمدان‌های مرصع | ژورنال = خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا)| مکان = | ناشر = | دوره = | شماره = | تاریخ = ۲۵ اردیبهشت ۱۳۹۱ | صفحه = | نام خانوادگی ویراستار = | نام ویراستار = | تاریخ دسترسی = ١٣٩۶/۰۳/۰۴| پیوند = http://www3.irna.ir/fa/NewsPrint.aspx?ID=188324 | پیوند بایگانی = | تاریخ بایگانی = | پیوند مرده =}}
* {{یادکرد ژورنال | نام خانوادگی = ایسنا | نام = | پیوند نویسنده =ایسنا | عنوان = آثار حضور و برکات امام رضا (ع) بر تحولات فرهنگی ایران | ژورنال = خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)| مکان = | ناشر = | دوره = | شماره = | تاریخ = ۵ مهر ۱۳۹۱ | صفحه = | نام خانوادگی ویراستار = | نام ویراستار = | تاریخ دسترسی = ١٣٩۶/۰۳/۱۰| پیوند = http://tabriz.isna.ir/Modules/Site/NewsPrint.aspx?NID=27028 | پیوند بایگانی = | تاریخ بایگانی = | پیوند مرده =}}
* {{یادکرد ژورنال | نام خانوادگی = ایسنا | نام = | پیوند نویسنده =ایسنا | عنوان = دبیرخانه دائمی برگزاری مراسم روز ملی خراسان ایجاد می‌شود | ژورنال = خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)| مکان = | ناشر = | دوره = | شماره = | تاریخ = ۹ تیر ۱۳۹۲ | صفحه = | نام خانوادگی ویراستار = | نام ویراستار = | تاریخ دسترسی = ١٣٩۶/۰۳/۰۴| پیوند = http://www.isna.ir/print/0000442849/دبیرخانه-دائمی-برگزاری-مراسم-روز-ملی-خراسان-ایجاد-می-شود | پیوند بایگانی = | تاریخ بایگانی = | پیوند مرده =}}
*[https://charkhak.ir/10-تیر-روز-ملی-خراسان/ 10 تیر _ روز ملی خراسان]
* {{یادکرد ژورنال |نام خانوادگی = بدری |نام = روح‌الله |پیوند نویسنده= |عنوان = نیشابور در قرن سوم و چهارم هجری |ژورنال = تاریخ در آینه پژوهش|مکان = تهران|شماره =۹|تاریخ = پاییز و زمستان ۱۳۹۱}}
* {{یادکرد ژورنال |نام خانوادگی = بهرامی |نام = محمدحسین |پیوند نویسنده= |عنوان = بررسی سندی حدیث سلسله الذهب |ژورنال = پژوهشنامه علوم حدیث تطبیقی|مکان = تهران|شماره =۲|تاریخ = بهار و تابستان ۱۳۹۴}}
* {{یادکرد ژورنال | نام خانوادگی = پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه | نام = | پیوند نویسنده = | عنوان = تشیع در ایران| ژورنال = پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه؛ دانشنامه| مکان = | ناشر = پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه | دوره = | شماره = | تاریخ = ۱۳۹۶ | صفحه = | نام خانوادگی ویراستار = | نام ویراستار = | تاریخ دسترسی = ١٣٩۶/۰۳/۱۰| پیوند = http://www.hawzah.net/fa/Subjects/41498/گسترش-تشیع-در-ایران | پیوند بایگانی = | تاریخ بایگانی = | پیوند مرده =}}
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=حاکم نیشابوری|نام=ابوعبدالله |پیوند نویسنده=ابوعبدالله حاکم نیشابوری|عنوان=تاریخ نیشابور|ترجمه=محمد بن حسین خلیفه نیشابوری|دیگران=مقدمه و تصحیح و تعلیقات محمدرضا شفیعی کدکنی| سال=۱۳۷۵|ناشر=آگه|مکان=تهران| شابک = 978-964-416-020-7}}
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=حکیمی|نام=محمدرضا |پیوند نویسنده=محمدرضا حکیمی|عنوان=دانش مسلمین| سال=۱۳۷۱|ناشر=دفتر نشر فرهنگ اسلامی|مکان=تهران| شابک =}}
* {{یادکرد ژورنال | نام خانوادگی = خبرگزاری مجلس شورای اسلامی | نام = | پیوند نویسنده = | عنوان = نماینده نیشابور: سند چشم‌انداز باید به فرهنگ و باور عمومی تبدیل شود | ژورنال = خانه ملت: خبرگزاری مجلس شورای اسلامی| مکان = | ناشر = | دوره = | شماره = | تاریخ = ۲۰ شهریور ۱۳۸۷ | صفحه = | نام خانوادگی ویراستار = | نام ویراستار = | تاریخ دسترسی = ١٣٩۶/۰۳/۰۴| پیوند = http://www.icana.ir/Fa/News-Print/16314 | پیوند بایگانی = | تاریخ بایگانی = | پیوند مرده =}}
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=طاهری|نام=علی| پیوند نویسنده=|عنوان=درآمدی بر تاریخ و جغرافیای نیشابور|توجمه=|دیگران=| سال=۱۳۸۴|ناشر=ابرشهر|مکان=نیشابور|شابک = 964-96076-2-5}}
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=عرفان‌منش|نام=جلیل |پیوند نویسنده=ا|عنوان=جغرافیای تاریخی هجرت امام رضا علیه‌السلام از مدینه تا مرو|ترجمه=|دیگران=| سال=۱۳۸۴|ناشر=بنیاد پژوهشهای اسلامی|مکان=مشهد| شابک =}}
* {{یادکرد ژورنال | نام خانوادگی = عسکری | نام = | پیوند نویسنده = | عنوان = شیخ شهید عطار نیشابوری | ژورنال = وبگاه معاونت پارلمانی دانشگاه آزاد اسلامی | مکان = | ناشر = معاونت پارلمانی دانشگاه آزاد اسلامی | دوره = | شماره = | تاریخ = ۲۵ فروردین ۱۳۹۵ | صفحه = | نام خانوادگی ویراستار = | نام ویراستار = | تاریخ دسترسی = ۱۳۹۶/۰۳/۰۴| پیوند = http://www.mpiau.ir/note/396-شیخ-شهید-عطار-نیشابوری | پیوند بایگانی = | تاریخ بایگانی = | پیوند مرده =}}
* {{یادکرد ژورنال | نام خانوادگی = غلامپور | نام = مهرآفرین | پیوند نویسنده = | عنوان = نیشابور؛ دیار فیروزه‌ای بی‌همتا | ژورنال = هفته‌نامه تعطیلات نو| مکان = | ناشر = | دوره = | شماره =۷۱ | تاریخ = ۱۹ فروردین ۱۳۹۱ | صفحه = | نام خانوادگی ویراستار = | نام ویراستار = | تاریخ دسترسی = ١٣٩۶/۰۳/۰۴| پیوند = http://www.newholidays.ir/pages/2826 | پیوند بایگانی = | تاریخ بایگانی = | پیوند مرده =}}
* {{یادکرد ژورنال | نام خانوادگی = فرهنگ‌نیوز | نام = | پیوند نویسنده = | عنوان = بزرگداشت سالروز ورود امام رضا (ع) به نیشابور | ژورنال = پایگاه خبری فرهنگ | مکان = | ناشر = | دوره = | شماره = | تاریخ = ۱۱ تیر ۱۳۹۳ | صفحه = | نام خانوادگی ویراستار = | نام ویراستار = | تاریخ دسترسی = ١٣٩۶/۰۳/۱۰| پیوند = http://www.farhangnews.ir/content/80570 | پیوند بایگانی = | تاریخ بایگانی = | پیوند مرده =}}
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=گرایلی|نام=فریدون|پیوند نویسنده=فریدون گرایلی|عنوان= نیشابور؛ شهر فیروزه| سال=۱۳۷۵|ناشر=مولف|مکان=تهران}}
* {{یادکرد ژورنال | نام خانوادگی = مجمع عالی خادمین سلسلةالذهب | نام = | پیوند نویسنده = | عنوان = سالروز ورود امام رضا (ع) به نیشابور | ژورنال = وبگاه خادمین سلسةالذهب| مکان = | ناشر = | دوره = | شماره = | تاریخ = ۱۰ تیر ۱۳۹۵ | صفحه = | نام خانوادگی ویراستار = | نام ویراستار = | تاریخ دسترسی = ١٣٩۶/۰۳/۰۴| پیوند = http://selselatozahab.ir/news.php?id=24 | پیوند بایگانی = | تاریخ بایگانی = | پیوند مرده =}}
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=نقدی|نام=رضا |پیوند نویسنده=|عنوان=قدمگاه‌های امام رضا در نیشابور، ده‌سرخ و مشهد|ترجمه=|دیگران=| سال=۱۳۹۲|ناشر=بنیاد پژوهش‌های اسلامی|مکان=مشهد|شابک = 978-964-971-656-5}}
* {{یادکرد ژورنال |نام خانوادگی = یعقوب‌زاده |نام = آزاده |پیوند نویسنده= |عنوان = تجلی آموزه‌های ادبی و اخلاقی در هنر اسلامی |ژورنال = کتاب ماه هنر|مکان = تهران|شماره =۱۷۵|تاریخ = فرودین ۱۳۹۲}}

{{تاریخ نیشابور}}
{{شهر نیشابور}}

[[رده:تاریخ نیشابور]]

مدینةالرضا - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Shahroudi: ابرابزار