https://www.islamical.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%DA%A9%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D8%AA%D8%B1%D8%A8%D8%AA_%D8%AC%D8%A7%D9%85مسجد کرمانی تربت جام - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-24T16:21:38Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.1https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%DA%A9%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D8%AA%D8%B1%D8%A8%D8%AA_%D8%AC%D8%A7%D9%85&diff=92093&oldid=prevShahroudi: ابرابزار2024-09-26T03:05:57Z<p>ابرابزار</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه اطلاعات مسجد<br />
| عرض جعبه =<br />
| نام = مسجد کرمانی تربت جام<br />
| نام دیگر =<br />
| تصویر =Detail of Kermani Mosque in Sheikh Ahmad Jami Tomb in Torbat-e Jam - 3.jpg<br />
| اندازه تصویر =<br />
| عنوان تصویر =<br />
| عنوان تصویر =<br />
| مکان = [[تربت جام]] {{پرچم|ایران}}<br />
| مختصات = {{coord|35|14|49|N|60|37|42|E|type:landmark_region:AF_source:dewiki|display=title}}<br />
|فرقه = سنی<br />
| بنیانگذاری = ۷۱۸ یا ۷۲۸ هـ.ق.<br />
| بنیانگذار =<br />
| مالکیت =<br />
| هیئت حاکمه =<br />
| روحانی =<br />
| معمار = خواجو بن زکی بن محمد بن مسعود کرمانی<br />
| سبک معماری = اسلامی<br />
| گنجایش =<br />
|درازا = ۱۷٫۷۰<br />
|پهنا = ۱۷<br />
|مساحت داخلی =<br />
| بلندی =<br />
| شمار گنبدها =<br />
| بلندی بیرونی گنبد =<br />
| بلندی درونی گنبد =<br />
| شمار منارهها =<br />
| بلندی مناره =<br />
|مصالح ساختمانی =<br />
| پیمانکار =<br />
| هزینه ساخت =<br />
| نوسازی =<br />
| وبگاه =<br />
| ویژگیهای مذهبی =<br />
| پانویس =<br />
}}<br />
'''مسجد کرمانی''' یکی از [[مسجد]]های قدیمی شهر تربت جام در استان خراسان رضوی است. این بنا در سمت چپ ایوان [[آرامگاه شیخ احمد جامی|مزار شیخ جام]] واقع شده است که از طریق درگاه واقع در [[ایوان]] میتوان به داخل آن راه یافت.<ref>{{یادکرد وب|نویسنده=ابراهیم قیصری|کد زبان=fa|تاریخ=|وبگاه=|نشانی=|عنوان=تربت جام و تایباد|تاریخ انتشار=1361|مجله=فرهنگ ایران زمین}}</ref> چون سازنده این بنا، [[مسعود کرمانی]] بود، این اثر به نام مسجد کرمانی مشهور شده است. به دلیل تخریب کتیبه، تاریخ ساخت دقیق محراب مشخص نیست. به همین جهت در بیشتر منابع تاریخ ساخت این محراب را با حدس و گمان و مربوط به اوایل قرن هشتم هجری دانستهاند.<ref>{{پک|راشدنیا|1398|ک=وارسی محرابهای گچبری مسجد کرمانی|ص=2}}</ref><br />
<br />
== معماری مسجد ==<br />
مسجد کرمانی دارای پلان مستطیل شکل، شاهنشینی در وسط هر چهار ضلع و سه حجره (چلهخانه) دراضلاع شرقی و غربی است و سقف آن با پوشش نیمگنبدی و طاق و تویزه آراسته شده که گنبد کوچکی در وسط آن قرار دارد.<ref>{{پک|تقوینژاد|1396|ک=بررسی تزیینات گیاهی و هندسی محرابهای گچبری مجموعه آرامگاهی تربت شیخ جام|ص=20}}</ref><br />
<br />
در دو طرف محراب مسجد کرمانی این کلمات را به [[خط نسخ]] از گچ بریدهاند: عمل عبدالضعیف النّحیف الرّاجی الی رحمةاللّهالعزیز خواجو زکی بن محمد بن مسعود کرمانی و تمّ هذاالمحراب بعون الملک الوهاب فی اوائل شهر سبع عشر و سبعمائة. (۷۱۷)<ref>{{پک|فاضل|1373|ک=شرح احوال و نقد و تحلیل آثار احمد جام|ص=261}}</ref><br />
<br />
== پانویس ==<br />
<br />
=== ارجاعات ===<br />
{{پانویس}}<br />
<br />
=== منابع ===<br />
* {{یادکرد ژورنال |نام خانوادگی۱= راشدنیا|نام۱= زهرا|نام خانوادگی۲= صالحی کاخکی|نام۲= احمد|تاریخ= بهار و تابستان 1398|عنوان= وارسی محرابهای گچبری مسجد کرمانی تربتجام و تاریخگذاری آنها|پیوند=|ژورنال= درآیگاه|دوره= 1|شماره= 1|صفحات= 1- 22|doi= |تاریخ بازبینی=}}<br />
* {{یادکرد کتاب | نام خانوادگی = فاضل | نام = علی | پیوند نویسنده = علی فاضل | نام خانوادگی۲ = | نام۲ = | نام خانوادگی۳ = | نام۳ = | ویراستار = | کوشش = | دیگران = | فصل = | عنوان = شرح احوال و نقد و تحلیل آثار احمد جام | جلد = | عنوان جلد = | سال = ۱۳۷۳| ناشر = انتشارات توس | مکان = تهران | شابک =}}<br />
* {{یادکرد ژورنال |نام خانوادگی۱= تقوینژاد|نام۱= بهاره|نام خانوادگی۲= |نام۲= |تاریخ= بهار و تابستان 1396|عنوان= بررسی تزیینات گیاهی و هندسی محرابهای گچبری مجموعه آرامگاهی تربت شیخ جام|پیوند=|ژورنال= د وفصلنامه علمی- ترویجی نگارینه هنر اسلامی|دوره= 14|شماره= 13|صفحات= 17- 32|doi= |تاریخ بازبینی=}}<br />
<br />
[[رده:بناهای تاریخی شهرستان تربت جام]]<br />
[[رده:مسجدهای استان خراسان رضوی]]<br />
[[رده:مسجدهای تاریخی شهرستان تربت جام]]</div>Shahroudi