<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="fa">
	<id>https://www.islamical.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D9%85%D9%86%D8%B0%D8%B1_%D8%A8%D9%86_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF</id>
	<title>منذر بن محمد - تاریخچهٔ نسخه‌ها</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://www.islamical.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D9%85%D9%86%D8%B0%D8%B1_%D8%A8%D9%86_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%B0%D8%B1_%D8%A8%D9%86_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF&amp;action=history"/>
	<updated>2026-06-09T10:06:32Z</updated>
	<subtitle>تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.41.1</generator>
	<entry>
		<id>https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%B0%D8%B1_%D8%A8%D9%86_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF&amp;diff=90524&amp;oldid=prev</id>
		<title>Shahroudi: − رده:اهالی کوردوبا، اسپانیا (هات‌کت)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%B0%D8%B1_%D8%A8%D9%86_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF&amp;diff=90524&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-08-23T17:59:33Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;− &lt;a href=&quot;/fa/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D9%87%D8%A7%D9%84%DB%8C_%DA%A9%D9%88%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%A8%D8%A7%D8%8C_%D8%A7%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7&quot; title=&quot;رده:اهالی کوردوبا، اسپانیا&quot;&gt;رده:اهالی کوردوبا، اسپانیا&lt;/a&gt; (&lt;a href=&quot;/fa/%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84:%D9%87%D8%A7%D8%AA%E2%80%8C%DA%A9%D8%AA&quot; title=&quot;اسلامیکال:هات‌کت&quot;&gt;هات‌کت&lt;/a&gt;)&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۲۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۷:۵۹&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l88&quot;&gt;خط ۸۸:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۸۸:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:اندلس (اسلامی)]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:اندلس (اسلامی)]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:اندلس]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:اندلس]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[رده:اهالی کوردوبا، اسپانیا]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:تاریخ اسپانیا]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:تاریخ اسپانیا]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:تاریخ اسلام]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:تاریخ اسلام]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Shahroudi</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%B0%D8%B1_%D8%A8%D9%86_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF&amp;diff=90523&amp;oldid=prev</id>
		<title>Shahroudi: ابرابزار</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.islamical.org/w/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%B0%D8%B1_%D8%A8%D9%86_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF&amp;diff=90523&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-08-23T17:59:23Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;ابرابزار&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;صفحهٔ تازه&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{جعبه اطلاعات خانواده سلطنتی&lt;br /&gt;
|نام = منذر&lt;br /&gt;
|عنوان = ابوالحکم&lt;br /&gt;
|تصویر =&lt;br /&gt;
|اندازه تصویر =&lt;br /&gt;
|زیرنویس تصویر =&lt;br /&gt;
|دودمان = [[امویان|خاندان اموی]] {{کوچک|(شاخه [[اندلس]])}}&lt;br /&gt;
|دوران = ۸۸۶–۸۸۸&lt;br /&gt;
|جایگاه = ششمین [[امارت قرطبه|امیر قرطبه]]&lt;br /&gt;
|تاجگذاری =&lt;br /&gt;
|پیش از = [[عبدالله، امیر قرطبه|عبدالله]]&lt;br /&gt;
|پس از = [[محمد یکم، امیر قرطبه|محمد یکم]]&lt;br /&gt;
|دوران۱ =&lt;br /&gt;
|جایگاه۱ =&lt;br /&gt;
|تاج‌گذاری۱ =&lt;br /&gt;
|پس از۱ =&lt;br /&gt;
|پیش از۱ =&lt;br /&gt;
|دوران۲ =&lt;br /&gt;
|جایگاه۲ =&lt;br /&gt;
|تاج‌گذاری۲ =&lt;br /&gt;
|پس از۲ =&lt;br /&gt;
|پیش از۲ =&lt;br /&gt;
|دوران۳ =&lt;br /&gt;
|جایگاه۳ =&lt;br /&gt;
|تاج‌گذاری۳ =&lt;br /&gt;
|پس از۳ =&lt;br /&gt;
|پیش از۳ =&lt;br /&gt;
|دوران۴ =&lt;br /&gt;
|جایگاه۴ =&lt;br /&gt;
|تاج‌گذاری۴ =&lt;br /&gt;
|پس از۴ =&lt;br /&gt;
|پیش از۴ =&lt;br /&gt;
|نایب السلطنه =&lt;br /&gt;
|زادروز = ۸۴۲ میلادی&lt;br /&gt;
|زادگاه = [[کوردوبا (اسپانیا)|قرطبه]]، [[اندلس (اسلامی)|اندلس]]، [[امارت قرطبه]]&lt;br /&gt;
|تاریخ درگذشت = ۸۸۸ میلادی (۴۵ سالگی)&lt;br /&gt;
|محل درگذشت = [[بوباسترو]]، اندلس، امارت قرطبه {{کوچک|([[اسپانیا]]ی امروزی)}}&lt;br /&gt;
|تاریخ خاک‌سپاری =&lt;br /&gt;
|آرامگاه =&lt;br /&gt;
|همسر =&lt;br /&gt;
|همسران =&lt;br /&gt;
|شهبانو =&lt;br /&gt;
|فرزندان =&lt;br /&gt;
|پدر = [[محمد یکم، امیر قرطبه|محمد یکم]]&lt;br /&gt;
|مادر =&lt;br /&gt;
|امضاء =&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;ابوالحکم منذر بن محمد&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ششمین امیر [[امارت قرطبه]] بود. منذر پس از دریافت خبر مرگ پدرش [[محمد یکم، امیر قرطبه|محمد بن عبدالرحمن]] برای به‌دست آوردن تاج و تخت راهی [[کوردوبا (اسپانیا)|قرطبه]] شد. از همان ابتدای شروع سلطنتش با شورش‌هایی مواجه گشت که از زمان پدرش شروع شده بودند و با شنیدن خبر مرگ پدرش جانی تازه یافته بودند.&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|عبدالله عنان|۱۳۷۹|ک=تاریخ دولت اسلامی در اندلس|ص=۳۴۸–۳۴۲}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|آیتی|۱۳۶۶|ک=آندلس یا تاریخ حکومت مسلمین در اروپا|ص=۷۲ و ۷۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|ابن قوطیه|۱۳۷۸|ک=تاریخ فتح اندلس|ص=۱۲۰–۱۱۷}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|مجید نعنعی|۱۳۸۰|ک=دولت امویان در اندلس|ص=۲۵۹–۲۵۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== پیش از سلطنت ==&lt;br /&gt;
او در [[کوردوبا (اسپانیا)|قرطبه]] به دنیا آمد و در زمان سلطنت پدرش فرماندهی عملیات نظامی علیه پادشاهی‌های مسیحی همسایه و شورش‌های [[مولدان]] را برعهده داشت.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
در سال ۸۶۵ او لشکرکشی نیمه شکست خورده را علیه [[پادشاه اوردونو یکم، پادشاه آستوریاس]] در دره [[دورو (رود)|دورو]] رهبری کرد. در راه بازگشت به قرطبه، او [[رودریگو، کنت کاستیا]] را در [[بورگوس]] شکست داد و مرز قرطبه را به سمت شمال پیش برد. او همچنین سعی کرد [[پادشاهی لئون]] را فتح کند، اما در سال ۸۷۸ در [[والدمورا]] توسط پادشاه [[آلفونسوی سوم، پادشاه آستوریاس]] شکست خورد.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
منذر لشکرکشی را علیه خاندان موالد [[بنقاسی]] که با آلفونسوی سوم متحد شده بودند، به راه انداخت، اما دوباره در سال ۸۸۳ شکست خورد. اما سال بعد، او توانست امیر شورشی [[ابن مروان]] از [[باداخوز]] اخراج کند.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== آغاز حکومت و مواجهه با دربار ==&lt;br /&gt;
در سال ۸۸۶، پس از مرگ پدرش، تاج و تخت کوردوبا را به ارث برد.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
در همان ابتدای امر مسند قضا را از [[سلیمان بن اسود]] گرفت و آن را به [[ابو معاویه بن زیاد]] سپرد. [[تمام بن علقمه]] و [[محمد بن جعور]] را نیز در مقام خود بازآورد.&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|ابن قوطیه|۱۳۷۸|ک=تاریخ فتح اندلس|ص=۱۲۰–۱۱۷}}&amp;lt;/ref&amp;gt; همچنین به ابو عروه و حفص بن بسیل فرمان داد تا هاشم بن عبد العزیز حاجب دربار و تمام بستگانش را دستگیر و اعدام کنند و عبدالرحمن بن امیه را به جای حاجب مقتول برگزید.&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|ابن قوطیه|۱۳۷۸|ک=تاریخ فتح اندلس|ص=۱۲۰–۱۱۷}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک| عبدالله عنان|۱۳۷۹|ک=تاریخ دولت اسلامی در اندلس|ص=۳۴۸–۳۴۲}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== سرکوبی شورش‌ها ==&lt;br /&gt;
منذر در طول دو سال سلطنت خود به مبارزه با شورش [[عمر بن حفصون]] ادامه داد. بی درنگ پس از رسیدن به حکومت اندلس شخصاً علیه یاغیان و گردنکشان قدم به میدان گذاشت. نخستین سپاه تابستانی خود را در به فرماندهی [[محمد بن لب]] به منطقه [[البه]] و قلاع فرستاد که موجب کشتار جمع زیادی از مسیحیان و دستیابی به انبوهی از غنایم و اسیران شد.&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|مجید نعنعی|۱۳۸۰|ک=دولت امویان در اندلس|ص=۳۵۹–۳۵۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|عبدالله عنان|۱۳۷۹|ک=کتاب تاریخ دولت اسلامی در اندلس|ص=۳۴۸–۳۴۲}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
در همین زمان اهالی [[تولدو|طلیطله]] با گروهی از مردم [[بربر]] ساکن در شهر [[ترجیله]] بر ضد منذر متحد شدند که منذر آنان را شکست داد و شماری زیادی را کشت ولی تا پایان حکومت خود چندین بار مجبور به سرکوبی عصیان در این منطقه شد.&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|مجید نعنعی|۱۳۸۰|ک=دولت امویان در اندلس|ص= ۲۵۹–۲۵۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|عبدالله عنان|۱۳۷۹|ک=تاریخ دولت اموی در اندلس|ص=۲۴۸–۲۴۲}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
آنچه بیش از همه منذر را به خود مشغول داشت پایان دادن به کار عمر بن حفصون بود که در جنوب شورش کرده بود و [[ارشدونه]] و [[مالقه]] و [[جیان]] و [[استجه]] و غیره را در تصرف خود گرفت و همه عصیانگران در سراسر اندلس بدو پیوستند.&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|عبدالله عنان|۱۳۷۹|ک=تاریخ دولت اسلامی در اندلس|ص=۳۴۸–۳۴۲}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|آیتی|سال ۱۳۶۶|ک=آندلس یا تاریخ حکومت مسلمین در اروپا|ص=۷۲ و ۷۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|ابن قوطیه|۱۳۷۸|ک=تاریخ فتح اندلس |ص=۱۲۰–۱۱۷}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|مجید نعنعی ۱۳۸۰|ک=دولت امویان در اندلس|ص=۲۵۹–۲۵۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt; در تابستان ۲۷۳ ه‍.ق منذر سپاهی به فرماندهی [[عبدالله بن مضر]] و [[ایدون فتی]] به ناحیه [[قبره]] اندلس گسیل داشت که با برخی نیروهای ابن حفصون جنگید و به دژها و قلاع تحت امر وی حمله برد.&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|مجید نعنعی|۱۳۸۰|ک=دولت امویان در اندلس|ص= ۲۵۹–۲۵۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
در بهار سال ۲۷۴ ه‍.ق منذر شخصاً جهت سرکوبی شورش به طرف منطقه قبره حرکت کرد و آنجا را گشود و سپس دژ [[بابوستر]] مقر اصلی ابن حفصون را در محاصره گرفت در همین زمان به ارشدونه حمله برد و آنجا را تسخیر کرد.&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|آیتی|۱۳۶۶|ک=آندلس یا تاریخ حکومت مسلمین در اروپا|ص=۷۲،۷۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|مجید نعنعی|۱۳۸۰|ک=دولت امویان در اندلس|ص= ۲۵۹–۲۵۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt; [[ابن عیشون]] حاکم ارشدونه و انصارش را اسیر کرد و به قرطبه فرستاد و در آنجا اعدام کرد. همچنین به چند دژ و شهر در [[کوه باغه]] که تحت رهبری [[بنی مطروح]] از متحدان ابن حفصون بود حمله برد و آنجا را فتح کرد و رهبرانشان را در قرطبه اعدام کرد.&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|مجید نعنعی|۱۳۸۰|ک=دولت امویان در اندلس|ص=۲۵۹–۲۵۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
در خلال محاصره ببشتر و در حالی که ابن حفصون در حال سقوط بود ناگهان منذر بیمار شد و برادرش [[عبدالله، امیر قرطبه|عبدالله بن محمد]] را از قرطبه برای ادامه محاصره فرا خواند تا محاصره را ادامه دهد. منذر در همین زمان در ۱۵ صفر ۲۷۵ ه‍.ق به مرگ ناگهانی در گذشت و این پایانی بود بر حکومت کوتاه او و فاجعه‌ای برای اندلس.&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|عبدالله عنان|۱۳۷۹|ک=تاریخ دولت اسلامی در اندلس|ص=۳۴۸–۳۴۲}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|آیتی|۱۳۶۶|ک= آندلس یا تاریخ حکومت مسلمین در اروپا|ص=۷۲ و ۷۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|ابن قوطیه|۱۳۷۸|ک=کتاب تاریخ فتح اندلس|ص=۱۲۰–۱۱۷}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{پک|مجید نعنعی|۱۳۸۰|ک=دولت امویان در اندلس|ص=۲۵۹–۲۵۳}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== پانویس ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== ارجاعات ===&lt;br /&gt;
{{پانویس|۲}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== منابع ===&lt;br /&gt;
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=نعنعی|نام=عبد المجید|پیوند نویسنده|فصل=|ویراستار=|عنوان=دولت امویان در اندلس|ترجمه=محمد سپهری|جلد=|سال=۱۳۸۰|ناشر=حوزه و دانشگاه|مکان=|شابک=}}&lt;br /&gt;
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی= عبدالله عنان|نام=محمد|پیوند نویسنده|فصل=|ویراستار=|عنوان=تاریخ دولت اسلامی در اندلس|ترجمه=عبد المحمد آیتی|جلد= اول|سال=۱۳۷۹|ناشر=کیهان|مکان=|شابک=}}&lt;br /&gt;
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=آیتی|نام=محمد ابراهیم|پیوند نویسنده|فصل=|ویراستار=|عنوان= آندلس یا تاریخ حکومت مسلمین در اروپا|ترجمه=|جلد=|سال=۱۳۶۶|ناشر=دانشگاه تهران|مکان=|شابک=}}&lt;br /&gt;
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=ابن قوطیه|نام=|پیوند نویسنده|فصل=|ویراستار=ابراهیم ابیاری|عنوان=تاریخ فتح اندلس|ترجمه=حمیدرضا شیخی|جلد=|سال=۱۳۷۸|ناشر=آستان قدس رضوی|مکان=|شابک=}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{خلفای اموی}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[رده:اسلام در اسپانیا]]&lt;br /&gt;
[[رده:امویان]]&lt;br /&gt;
[[رده:امیرهای کوردوبا]]&lt;br /&gt;
[[رده:اندلس (اسلامی)]]&lt;br /&gt;
[[رده:اندلس]]&lt;br /&gt;
[[رده:اهالی کوردوبا، اسپانیا]]&lt;br /&gt;
[[رده:تاریخ اسپانیا]]&lt;br /&gt;
[[رده:تاریخ اسلام]]&lt;br /&gt;
[[رده:درگذشتگان ۸۸۸ (میلادی)]]&lt;br /&gt;
[[رده:زادگان ۸۴۲ (میلادی)]]&lt;br /&gt;
[[رده:عرب‌های سده ۹ (میلادی)]]&lt;br /&gt;
[[رده:قانون‌گذاران سده ۹ (میلادی) در اروپا]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Shahroudi</name></author>
	</entry>
</feed>