ناووسیه - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Shahroudi: حذف از رده:مذاهب زیرشاخه شیعه رده‌انبوه

2023-04-18T12:44:56Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۴۴
خط ۳۷:		خط ۳۷:
	[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]		[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]
	[[رده:مذاهب اسلامی]]		[[رده:مذاهب اسلامی]]
	~~[[رده:مذاهب زیرشاخه شیعه]]~~
	[[رده:مذاهب زیرشاخه تشیع]]		[[رده:مذاهب زیرشاخه تشیع]]
	[[رده:مهدویت]]		[[رده:مهدویت]]
	[[رده:مذاهب زیرشاخه شیعه دوازده‌امامی]]		[[رده:مذاهب زیرشاخه شیعه دوازده‌امامی]]

Shahroudi در ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۱۹

2023-02-21T14:19:39Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۱۹
خط ۳۳:		خط ۳۳:
	* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Monnot\|نام۱=Guy\|تاریخ=1975\|عنوان=L'histoire des religions en Islam, Ibn al-Kalbī et Rāzī\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/23668238\|ژورنال=Revue de l'histoire des religions\|کد زبان=en\|شماره=188\|صفحه=23-34}}		* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Monnot\|نام۱=Guy\|تاریخ=1975\|عنوان=L'histoire des religions en Islam, Ibn al-Kalbī et Rāzī\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/23668238\|ژورنال=Revue de l'histoire des religions\|کد زبان=en\|شماره=188\|صفحه=23-34}}

	{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=بله\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=~~بله~~\|تاریخ خوبیدگی=\|تاریخ برگزیدگی=\|توضیحات=}}		{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=بله\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=تاحدودی\|تاریخ خوبیدگی=\|تاریخ برگزیدگی=\|توضیحات=}}

	[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]		[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]

Shahroudi در ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۰۵

2023-02-21T14:05:27Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۰۵
خط ۳۳:		خط ۳۳:
	* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Monnot\|نام۱=Guy\|تاریخ=1975\|عنوان=L'histoire des religions en Islam, Ibn al-Kalbī et Rāzī\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/23668238\|ژورنال=Revue de l'histoire des religions\|کد زبان=en\|شماره=188\|صفحه=23-34}}		* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Monnot\|نام۱=Guy\|تاریخ=1975\|عنوان=L'histoire des religions en Islam, Ibn al-Kalbī et Rāzī\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/23668238\|ژورنال=Revue de l'histoire des religions\|کد زبان=en\|شماره=188\|صفحه=23-34}}

	{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=بله\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=~~خیر~~\|تاریخ خوبیدگی=\|تاریخ برگزیدگی=\|توضیحات=}}		{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=بله\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=بله\|تاریخ خوبیدگی=\|تاریخ برگزیدگی=\|توضیحات=}}

	[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]		[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]

Shahroudi در ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۰۴

2023-02-21T14:04:57Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۰۴
خط ۳۲:		خط ۳۲:
	* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Haider\|نام۱=Najam\|تاریخ=2009\|عنوان=Prayer, Mosque, and Pilgrimage: Mapping Shīʿī Sectarian Identity in 2nd/8th Century Kūfa\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/40377989\|ژورنال=Islamic Law and Society\|کد زبان=en\|شماره=16\|صفحه=151-174}}		* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Haider\|نام۱=Najam\|تاریخ=2009\|عنوان=Prayer, Mosque, and Pilgrimage: Mapping Shīʿī Sectarian Identity in 2nd/8th Century Kūfa\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/40377989\|ژورنال=Islamic Law and Society\|کد زبان=en\|شماره=16\|صفحه=151-174}}
	* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Monnot\|نام۱=Guy\|تاریخ=1975\|عنوان=L'histoire des religions en Islam, Ibn al-Kalbī et Rāzī\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/23668238\|ژورنال=Revue de l'histoire des religions\|کد زبان=en\|شماره=188\|صفحه=23-34}}		* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Monnot\|نام۱=Guy\|تاریخ=1975\|عنوان=L'histoire des religions en Islam, Ibn al-Kalbī et Rāzī\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/23668238\|ژورنال=Revue de l'histoire des religions\|کد زبان=en\|شماره=188\|صفحه=23-34}}

			{{درجه‌بندی\|نیازمند پیوند=خیر\|نیازمند رده=خیر\|نیازمند جعبه اطلاعات=بله\|نیازمند تصویر=بله\|نیازمند استانداردسازی=خیر\|نیازمند ویراستاری=خیر\|مقابله نشده با دانشنامه‌ها=خیر\|تاریخ خوبیدگی=\|تاریخ برگزیدگی=\|توضیحات=}}

	[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]		[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]

Shahroudi در ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۰۳

2023-02-21T14:03:24Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۰۳
خط ۱:		خط ۱:
	'''ناووسیه'''، یکی از فرقه‌های شیعی است که به مهدویت جعفر صادق باور دارد۔ این فرقه به شخصی به نام ناووس یا ابن ناووس نسبت داده شده‌است و نام آنها اقتباسی از نام موسس آن است۔ این فرقه که در امامت جعفر صادق، متوقف شده‌است، کمی بعد از مرگ جعفر صادق شکل گرفت و عمر زیادی نداشت و منقرض شد۔		'''ناووسیه'''، یکی از [[فرقه‌های شیعه\|فرقه‌های شیعی]] است که به مهدویت [[جعفر صادق]] باور دارد۔ این فرقه به شخصی به نام ناووس یا ابن ناووس نسبت داده شده‌است و نام آنها اقتباسی از نام موسس آن است۔ این فرقه که در امامت جعفر صادق، متوقف شده‌است، کمی بعد از مرگ جعفر صادق شکل گرفت و عمر زیادی نداشت و منقرض شد۔

	== نام و باورها ==		== نام و باورها ==
	نام این فرقه، از موسس آن که ناووس یا ابن ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref><ref>{{پک\|1=Ed.\|2=۱۹۸۶\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>		نام این فرقه، از موسس آن که ناووس یا ابن ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref><ref>{{پک\|1=Ed.\|2=۱۹۸۶\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>

	فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است و به عنوان شاخه‌ای از فرقه امامیه شناخته می‌شود۔<ref>{{پک\|1=Monnot\|2=1975\|ف=L'histoire des religions en Islam\|ک=Revue de l'histoire des religions\|زبان=en}}</ref> که امامان خود را از علی بن ابی‌طالب و فرزندان او تا جعفر صادق برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، انکار مرگ<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=۱۹۸۶\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref> و مهدویت جعفر صادق است۔ آنها منتظر ظهور او هستند و وی را مهدی موعود آخرالزمان می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت\|ص=۴۴۰-۴۴۱}}</ref> همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه ~~سبائیه،~~ با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که شهرستانی به نقل از ابوحامد زوزنی گزارش می‌کند، رجعت علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در معرفة المذاهب نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق کفر می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>		فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است و به عنوان شاخه‌ای از فرقه [[امامیه]] شناخته می‌شود۔<ref>{{پک\|1=Monnot\|2=1975\|ف=L'histoire des religions en Islam\|ک=Revue de l'histoire des religions\|زبان=en}}</ref> که امامان خود را از [[علی بن ابی‌طالب]] و فرزندان او تا [[جعفر صادق]] برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، انکار [[مرگ]]<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=۱۹۸۶\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref> و [[مهدویت]] جعفر صادق است۔ آنها منتظر [[ظهور]] او هستند و وی را [[مهدی موعود]] [[آخرالزمان]] می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت\|ص=۴۴۰-۴۴۱}}</ref> همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه [[سبائیه]]، با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که [[شهرستانی]] به نقل از [[ابوحامد زوزنی]] گزارش می‌کند، [[رجعت]] علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در ''[[معرفة المذاهب]]'' نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق [[کفر]] می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>

	== از دیدگاه تاریخی ==		== از دیدگاه تاریخی ==

	=== پیش‌زمینه تاریخی ===		=== پیش‌زمینه تاریخی ===
	منجی‌گرایی در ~~اسلام،~~ یکی از عقاید پرتکرار در فرقه‌های مختلف است۔ در دیدگاه شیعیان، منجی آخرالزمان، مدتی را در غیبت به سر خواهد برد و سپس با شمشیر قیام خواهد کرد تا عدالت را گسترش دهد۔ در میان فرقه‌های مختلف شیعه، مصداق منجی، مختلف است۔ در این ارتباط، شیعیان امامیه، ~~کیسانیه،~~ و فرقه‌های مختلف شیعه، هر کدام نظرات خاص خود را دارند۔ در میان امامان شیعه، جعفر صادق سعی کرد تا با اقداماتی، از انشعاب فرقه‌های شیعه به خاطر منجی‌گرایی، جلوگیری کند۔ این منجی‌گرایی در دوران انقلاب ~~عباسی،~~ به اوج خود رسید و ظهور مدعیان ~~مهدویت،~~ رواج یافت۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref>		[[منجی‌گرایی در اسلام]]، یکی از عقاید پرتکرار در فرقه‌های مختلف است۔ در دیدگاه شیعیان، [[منجی]] آخرالزمان، مدتی را در غیبت به سر خواهد برد و سپس با شمشیر قیام خواهد کرد تا عدالت را گسترش دهد۔ در میان فرقه‌های مختلف شیعه، مصداق منجی، مختلف است۔ در این ارتباط، شیعیان امامیه، [[کیسانیه]]، و فرقه‌های مختلف شیعه، هر کدام نظرات خاص خود را دارند۔ در میان امامان شیعه، جعفر صادق سعی کرد تا با اقداماتی، از انشعاب فرقه‌های شیعه به خاطر منجی‌گرایی، جلوگیری کند۔ این منجی‌گرایی در دوران [[انقلاب عباسی]]، به اوج خود رسید و ظهور [[مدعیان مهدویت]]، رواج یافت۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref>

	=== تاسیس و سرنوشت ===		=== تاسیس و سرنوشت ===
	ناووس، از اهالی بصره دانسته شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> نام او به اختلاف، عبدالله بن ناووس، عجلان بن ناووس<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> و حملان بن ناووس<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=۱۹۸۶\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> گزارش می‌شود۔ او بر این عقیده بود که بهترین فرد امت، علی بن ابی‌طالب است و هرکس او را تفضیل ندهد، کافر خواهد بود۔ ابن حزم، ناووسیه را منصوب به ناووس مصری می‌داند و احتمال می‌رود که «مصری»، تصحیف از «بصری» باشد۔ یاقوت حمویی در معجم ~~البلدان،~~ ناووس را از نواحی هیت در شهر انبار می‌داند و یک موضع دیگر به همین نام در نزدیکی همدان گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|مشکور\|مدیرشانه‌چی\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷\|۱۳۸۷}}</ref>		ناووس، از اهالی [[بصره]] دانسته شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> نام او به اختلاف، عبدالله بن ناووس، عجلان بن ناووس<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> و حملان بن ناووس<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=۱۹۸۶\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> گزارش می‌شود۔ او بر این عقیده بود که بهترین فرد امت، علی بن ابی‌طالب است و هرکس او را تفضیل ندهد، کافر خواهد بود۔ ابن حزم، ناووسیه را منصوب به ناووس مصری می‌داند و احتمال می‌رود که «مصری»، تصحیف از «بصری» باشد۔ [[یاقوت حمویی]] در ''[[معجم البلدان]]''، ناووس را از نواحی هیت در شهر انبار می‌داند و یک موضع دیگر به همین نام در نزدیکی همدان گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|مشکور\|مدیرشانه‌چی\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷\|۱۳۸۷}}</ref>

	سال ظهور این فرقه را حدود ۱۴۸ ه۔ق تخمین زده‌اند۔<ref>{{پک\|1=Haider\|2=2009\|ف=Mapping Shīʿī Sectarian Identity\|ک=Islamic Law and Society\|زبان=en}}</ref> به گزارش شیخ ~~صدوق~~ در ~~الغیبه،~~ این فرقه پس از چندی از بین رفته‌اند۔<ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref>		سال ظهور این فرقه را حدود ۱۴۸ ه۔ق تخمین زده‌اند۔<ref>{{پک\|1=Haider\|2=2009\|ف=Mapping Shīʿī Sectarian Identity\|ک=Islamic Law and Society\|زبان=en}}</ref> به گزارش [[شیخ طوسی]] در ''[[الغیبه (طوسی)\|الغیبه]]''، این فرقه پس از چندی از بین رفته‌اند۔<ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref>

	پس از جعفر صادق نیز، برخی از شیعیان که به واقفیه مشهور شدند، دو حبس کوتاه و طولانی موسی کاظم را معادل غیب صغری و کبری منجی آخرالزمان تلقی کردند و مدعی شدند که او در زندان نمرده‌است و منجی آخرالزمان است۔ این گروه، روایتی که پیش از این ناووسیه به عنوان دلیلی بر حیات جعفر صادق می‌دانستند، اینبار با تغییری، پیش‌بینی جعفر صادق در حق پسرش، موسی کاظم تلقی کردند۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref>		پس از جعفر صادق نیز، برخی از شیعیان که به [[واقفیه]] مشهور شدند، دو حبس کوتاه و طولانی [[موسی کاظم]] را معادل [[غیب صغری]] و [[غیبت کبری\|کبری]] منجی آخرالزمان تلقی کردند و مدعی شدند که او در زندان نمرده‌است و منجی آخرالزمان است۔ این گروه، روایتی که پیش از این ناووسیه به عنوان دلیلی بر حیات جعفر صادق می‌دانستند، اینبار با تغییری، پیش‌بینی جعفر صادق در حق پسرش، موسی کاظم تلقی کردند۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref>

	== پانویس ==		== پانویس ==

Shahroudi: added Category:مذاهب زیرشاخه شیعه دوازده‌امامی using HotCat

2023-02-21T13:56:33Z

added Category:مذاهب زیرشاخه شیعه دوازده‌امامی using HotCat

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۵۶
خط ۳۸:		خط ۳۸:
	[[رده:مذاهب زیرشاخه تشیع]]		[[رده:مذاهب زیرشاخه تشیع]]
	[[رده:مهدویت]]		[[رده:مهدویت]]
			[[رده:مذاهب زیرشاخه شیعه دوازده‌امامی]]

Shahroudi در ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۵۳

2023-02-21T13:53:42Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۵۳
خط ۲:		خط ۲:

	== نام و باورها ==		== نام و باورها ==
	نام این فرقه، از موسس آن که ناووس یا ابن ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref><ref>{{پک\|1=Ed.\|2=~~2009~~\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>		نام این فرقه، از موسس آن که ناووس یا ابن ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref><ref>{{پک\|1=Ed.\|2=۱۹۸۶\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>

	فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است و به عنوان شاخه‌ای از فرقه امامیه شناخته می‌شود۔<ref>{{پک\|1=Monnot\|2=1975\|ف=L'histoire des religions en Islam\|ک=Revue de l'histoire des religions\|زبان=en}}</ref> که امامان خود را از علی بن ابی‌طالب و فرزندان او تا جعفر صادق برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، انکار مرگ<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=~~2009~~\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref> و مهدویت جعفر صادق است۔ آنها منتظر ظهور او هستند و وی را مهدی موعود آخرالزمان می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت\|ص=۴۴۰-۴۴۱}}</ref> همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه سبائیه، با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که شهرستانی به نقل از ابوحامد زوزنی گزارش می‌کند، رجعت علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در معرفة المذاهب نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق کفر می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>		فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است و به عنوان شاخه‌ای از فرقه امامیه شناخته می‌شود۔<ref>{{پک\|1=Monnot\|2=1975\|ف=L'histoire des religions en Islam\|ک=Revue de l'histoire des religions\|زبان=en}}</ref> که امامان خود را از علی بن ابی‌طالب و فرزندان او تا جعفر صادق برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، انکار مرگ<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=۱۹۸۶\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref> و مهدویت جعفر صادق است۔ آنها منتظر ظهور او هستند و وی را مهدی موعود آخرالزمان می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت\|ص=۴۴۰-۴۴۱}}</ref> همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه سبائیه، با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که شهرستانی به نقل از ابوحامد زوزنی گزارش می‌کند، رجعت علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در معرفة المذاهب نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق کفر می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>

	== از دیدگاه تاریخی ==		== از دیدگاه تاریخی ==
خط ۱۲:		خط ۱۲:

	=== تاسیس و سرنوشت ===		=== تاسیس و سرنوشت ===
	ناووس، از اهالی بصره دانسته شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> نام او به اختلاف، عبدالله بن ناووس، عجلان بن ناووس<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> و حملان بن ناووس<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=~~2009~~\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> گزارش می‌شود۔ او بر این عقیده بود که بهترین فرد امت، علی بن ابی‌طالب است و هرکس او را تفضیل ندهد، کافر خواهد بود۔ ابن حزم، ناووسیه را منصوب به ناووس مصری می‌داند و احتمال می‌رود که «مصری»، تصحیف از «بصری» باشد۔ یاقوت حمویی در معجم البلدان، ناووس را از نواحی هیت در شهر انبار می‌داند و یک موضع دیگر به همین نام در نزدیکی همدان گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|مشکور\|مدیرشانه‌چی\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷\|۱۳۸۷}}</ref>		ناووس، از اهالی بصره دانسته شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> نام او به اختلاف، عبدالله بن ناووس، عجلان بن ناووس<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> و حملان بن ناووس<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=۱۹۸۶\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> گزارش می‌شود۔ او بر این عقیده بود که بهترین فرد امت، علی بن ابی‌طالب است و هرکس او را تفضیل ندهد، کافر خواهد بود۔ ابن حزم، ناووسیه را منصوب به ناووس مصری می‌داند و احتمال می‌رود که «مصری»، تصحیف از «بصری» باشد۔ یاقوت حمویی در معجم البلدان، ناووس را از نواحی هیت در شهر انبار می‌داند و یک موضع دیگر به همین نام در نزدیکی همدان گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|مشکور\|مدیرشانه‌چی\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷\|۱۳۸۷}}</ref>

	سال ظهور این فرقه را حدود ۱۴۸ ه۔ق تخمین زده‌اند۔<ref>{{پک\|1=Haider\|2=2009\|ف=Mapping Shīʿī Sectarian Identity\|ک=Islamic Law and Society\|زبان=en}}</ref> به گزارش شیخ صدوق در الغیبه، این فرقه پس از چندی از بین رفته‌اند۔<ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref>		سال ظهور این فرقه را حدود ۱۴۸ ه۔ق تخمین زده‌اند۔<ref>{{پک\|1=Haider\|2=2009\|ف=Mapping Shīʿī Sectarian Identity\|ک=Islamic Law and Society\|زبان=en}}</ref> به گزارش شیخ صدوق در الغیبه، این فرقه پس از چندی از بین رفته‌اند۔<ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref>

Shahroudi در ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۴۱

2023-02-21T12:41:52Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۴۱
خط ۴:		خط ۴:
	نام این فرقه، از موسس آن که ناووس یا ابن ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref><ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>		نام این فرقه، از موسس آن که ناووس یا ابن ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref><ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>

	فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است و به عنوان شاخه‌ای از فرقه امامیه شناخته می‌شود۔<ref>{{پک\|1=Monnot\|2=1975\|ف=L'histoire des religions en Islam\|ک=Revue de l'histoire des religions\|زبان=en}}</ref> که امامان خود را از علی بن ابی‌طالب و فرزندان او تا جعفر صادق برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، انکار مرگ<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> و مهدویت جعفر صادق است۔ آنها منتظر ظهور او هستند و وی را مهدی موعود آخرالزمان می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔ همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه سبائیه، با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که شهرستانی به نقل از ابوحامد زوزنی گزارش می‌کند، رجعت علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در معرفة المذاهب نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق کفر می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>		فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است و به عنوان شاخه‌ای از فرقه امامیه شناخته می‌شود۔<ref>{{پک\|1=Monnot\|2=1975\|ف=L'histoire des religions en Islam\|ک=Revue de l'histoire des religions\|زبان=en}}</ref> که امامان خود را از علی بن ابی‌طالب و فرزندان او تا جعفر صادق برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، انکار مرگ<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref> و مهدویت جعفر صادق است۔ آنها منتظر ظهور او هستند و وی را مهدی موعود آخرالزمان می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت\|ص=۴۴۰-۴۴۱}}</ref> همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه سبائیه، با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که شهرستانی به نقل از ابوحامد زوزنی گزارش می‌کند، رجعت علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در معرفة المذاهب نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق کفر می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>

	== ~~تاریخچه~~ ==		== از دیدگاه تاریخی ==
	ناووس، از اهالی بصره دانسته شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> نام او به اختلاف، عبدالله بن ناووس، عجلان بن ناووس<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> و حملان بن ناووس<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> گزارش می‌شود۔ او بر این عقیده بود که بهترین فرد امت، علی بن ابی‌طالب است و هرکس او را تفضیل ندهد، کافر خواهد بود۔ ابن حزم، ناووسیه را منصوب به ناووس مصری می‌داند و احتمال می‌رود که «مصری»، تصحیف از «بصری» باشد۔ یاقوت حمویی در معجم البلدان، ناووس را از نواحی هیت در شهر انبار می‌داند و یک موضع دیگر به همین نام در نزدیکی همدان گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|مشکور\|مدیرشانه‌چی\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷\|۱۳۸۷}}</ref> به گزارش شیخ صدوق در الغیبه، این فرقه پس از چندی از بین رفته‌اند۔<ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref>
			=== پیش‌زمینه تاریخی ===
			منجی‌گرایی در اسلام، یکی از عقاید پرتکرار در فرقه‌های مختلف است۔ در دیدگاه شیعیان، منجی آخرالزمان، مدتی را در غیبت به سر خواهد برد و سپس با شمشیر قیام خواهد کرد تا عدالت را گسترش دهد۔ در میان فرقه‌های مختلف شیعه، مصداق منجی، مختلف است۔ در این ارتباط، شیعیان امامیه، کیسانیه، و فرقه‌های مختلف شیعه، هر کدام نظرات خاص خود را دارند۔ در میان امامان شیعه، جعفر صادق سعی کرد تا با اقداماتی، از انشعاب فرقه‌های شیعه به خاطر منجی‌گرایی، جلوگیری کند۔ این منجی‌گرایی در دوران انقلاب عباسی، به اوج خود رسید و ظهور مدعیان مهدویت، رواج یافت۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref>

			=== تاسیس و سرنوشت ===
			ناووس، از اهالی بصره دانسته شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> نام او به اختلاف، عبدالله بن ناووس، عجلان بن ناووس<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> و حملان بن ناووس<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> گزارش می‌شود۔ او بر این عقیده بود که بهترین فرد امت، علی بن ابی‌طالب است و هرکس او را تفضیل ندهد، کافر خواهد بود۔ ابن حزم، ناووسیه را منصوب به ناووس مصری می‌داند و احتمال می‌رود که «مصری»، تصحیف از «بصری» باشد۔ یاقوت حمویی در معجم البلدان، ناووس را از نواحی هیت در شهر انبار می‌داند و یک موضع دیگر به همین نام در نزدیکی همدان گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|مشکور\|مدیرشانه‌چی\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷\|۱۳۸۷}}</ref>

			سال ظهور این فرقه را حدود ۱۴۸ ه۔ق تخمین زده‌اند۔<ref>{{پک\|1=Haider\|2=2009\|ف=Mapping Shīʿī Sectarian Identity\|ک=Islamic Law and Society\|زبان=en}}</ref> به گزارش شیخ صدوق در الغیبه، این فرقه پس از چندی از بین رفته‌اند۔<ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref>

			پس از جعفر صادق نیز، برخی از شیعیان که به واقفیه مشهور شدند، دو حبس کوتاه و طولانی موسی کاظم را معادل غیب صغری و کبری منجی آخرالزمان تلقی کردند و مدعی شدند که او در زندان نمرده‌است و منجی آخرالزمان است۔ این گروه، روایتی که پیش از این ناووسیه به عنوان دلیلی بر حیات جعفر صادق می‌دانستند، اینبار با تغییری، پیش‌بینی جعفر صادق در حق پسرش، موسی کاظم تلقی کردند۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref>

	== پانویس ==		== پانویس ==
خط ۱۹:		خط ۲۸:
	* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=سلیمیان\|نام=خدامراد\|عنوان=فرهنگ‌نامه مهدویت\|سال=۱۳۸۳\|مکان=تهران\|ناشر=بنیاد فرهنگی مهدی موعود\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10262/1/2\|شابک=978-964-7428-47-7}}		* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=سلیمیان\|نام=خدامراد\|عنوان=فرهنگ‌نامه مهدویت\|سال=۱۳۸۳\|مکان=تهران\|ناشر=بنیاد فرهنگی مهدی موعود\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10262/1/2\|شابک=978-964-7428-47-7}}
	* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=مشکور\|نام=محمدجواد\|عنوان=فرهنگ فرق اسلامی\|سال=۱۳۸۷\|مکان=مشهد\|ناشر=مرکز پژوهش‌های اسلامی\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10370/1/0\|شابک=9789649711058\|نام۲=کاظم\|نام خانوادگی۲=مدیرشانه‌چی}}		* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=مشکور\|نام=محمدجواد\|عنوان=فرهنگ فرق اسلامی\|سال=۱۳۸۷\|مکان=مشهد\|ناشر=مرکز پژوهش‌های اسلامی\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10370/1/0\|شابک=9789649711058\|نام۲=کاظم\|نام خانوادگی۲=مدیرشانه‌چی}}
			* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Arjomand\|نام۱=Said Amir\|تاریخ=1996\|عنوان=The Crisis of the Imamate and the Institution of Occultation in Twelver Shiism: A Sociohistorical Perspective\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/176150\|ژورنال=International Journal of Middle East Studies\|کد زبان=en\|شماره=28\|صفحه=491-515}}
	* {{یادکرد دانشنامه\|نام خانوادگی=Ed.\|نام=\|عنوان=NAWUSIYYA\|دانشنامه=[[دانشنامه اسلام\|Encyclopaedia of Islam]]\|ویرایش=2rd\|سال=۱۹۸۶\|ناشر=E. J. Brill\|مکان=Leiden\|شابک=۹۰-۰۴-۰۸۱۱۴-۳\|صفحه=1048\|کد زبان=en}}		* {{یادکرد دانشنامه\|نام خانوادگی=Ed.\|نام=\|عنوان=NAWUSIYYA\|دانشنامه=[[دانشنامه اسلام\|Encyclopaedia of Islam]]\|ویرایش=2rd\|سال=۱۹۸۶\|ناشر=E. J. Brill\|مکان=Leiden\|شابک=۹۰-۰۴-۰۸۱۱۴-۳\|صفحه=1048\|کد زبان=en}}
	* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Monnot\|نام۱=Guy\|تاریخ=1975\|عنوان=L'histoire des religions en Islam, Ibn al-Kalbī et Rāzī\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/23668238\|ژورنال=Revue de l'histoire des religions\|کد زبان=en}}		* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Haider\|نام۱=Najam\|تاریخ=2009\|عنوان=Prayer, Mosque, and Pilgrimage: Mapping Shīʿī Sectarian Identity in 2nd/8th Century Kūfa\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/40377989\|ژورنال=Islamic Law and Society\|کد زبان=en\|شماره=16\|صفحه=151-174}}
			* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Monnot\|نام۱=Guy\|تاریخ=1975\|عنوان=L'histoire des religions en Islam, Ibn al-Kalbī et Rāzī\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/23668238\|ژورنال=Revue de l'histoire des religions\|کد زبان=en\|شماره=188\|صفحه=23-34}}

	[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]		[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]

Shahroudi در ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۴۳

2023-02-21T09:43:32Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۴۳
خط ۴:		خط ۴:
	نام این فرقه، از موسس آن که ناووس یا ابن ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref><ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>		نام این فرقه، از موسس آن که ناووس یا ابن ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref><ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>

	فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است که امامان خود را از علی بن ابی‌طالب و فرزندان او تا جعفر صادق برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، انکار مرگ<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> و مهدویت جعفر صادق است۔ آنها منتظر ظهور او هستند و وی را مهدی موعود آخرالزمان می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔ همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه سبائیه، با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که شهرستانی به نقل از ابوحامد زوزنی گزارش می‌کند، رجعت علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در معرفة المذاهب نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق کفر می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>		فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است و به عنوان شاخه‌ای از فرقه امامیه شناخته می‌شود۔<ref>{{پک\|1=Monnot\|2=1975\|ف=L'histoire des religions en Islam\|ک=Revue de l'histoire des religions\|زبان=en}}</ref> که امامان خود را از علی بن ابی‌طالب و فرزندان او تا جعفر صادق برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، انکار مرگ<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> و مهدویت جعفر صادق است۔ آنها منتظر ظهور او هستند و وی را مهدی موعود آخرالزمان می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔ همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه سبائیه، با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که شهرستانی به نقل از ابوحامد زوزنی گزارش می‌کند، رجعت علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در معرفة المذاهب نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق کفر می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>

	== تاریخچه ==		== تاریخچه ==
خط ۲۰:		خط ۲۰:
	* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=مشکور\|نام=محمدجواد\|عنوان=فرهنگ فرق اسلامی\|سال=۱۳۸۷\|مکان=مشهد\|ناشر=مرکز پژوهش‌های اسلامی\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10370/1/0\|شابک=9789649711058\|نام۲=کاظم\|نام خانوادگی۲=مدیرشانه‌چی}}		* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=مشکور\|نام=محمدجواد\|عنوان=فرهنگ فرق اسلامی\|سال=۱۳۸۷\|مکان=مشهد\|ناشر=مرکز پژوهش‌های اسلامی\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10370/1/0\|شابک=9789649711058\|نام۲=کاظم\|نام خانوادگی۲=مدیرشانه‌چی}}
	* {{یادکرد دانشنامه\|نام خانوادگی=Ed.\|نام=\|عنوان=NAWUSIYYA\|دانشنامه=[[دانشنامه اسلام\|Encyclopaedia of Islam]]\|ویرایش=2rd\|سال=۱۹۸۶\|ناشر=E. J. Brill\|مکان=Leiden\|شابک=۹۰-۰۴-۰۸۱۱۴-۳\|صفحه=1048\|کد زبان=en}}		* {{یادکرد دانشنامه\|نام خانوادگی=Ed.\|نام=\|عنوان=NAWUSIYYA\|دانشنامه=[[دانشنامه اسلام\|Encyclopaedia of Islam]]\|ویرایش=2rd\|سال=۱۹۸۶\|ناشر=E. J. Brill\|مکان=Leiden\|شابک=۹۰-۰۴-۰۸۱۱۴-۳\|صفحه=1048\|کد زبان=en}}
			* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Monnot\|نام۱=Guy\|تاریخ=1975\|عنوان=L'histoire des religions en Islam, Ibn al-Kalbī et Rāzī\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/23668238\|ژورنال=Revue de l'histoire des religions\|کد زبان=en}}

	[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]		[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]

Shahroudi در ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۰۹

2023-02-21T09:09:19Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۰۹
خط ۲:		خط ۲:

	== نام و باورها ==		== نام و باورها ==
	نام این فرقه، از موسس آن که ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>		نام این فرقه، از موسس آن که ناووس یا ابن ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref><ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>

	فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است که امامان خود را از علی بن ابی‌طالب و فرزندان او تا جعفر صادق برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، مهدویت جعفر صادق است۔ آنها منتظر ظهور او هستند و وی را مهدی موعود آخرالزمان می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔ همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه سبائیه، با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که شهرستانی به نقل از ابوحامد زوزنی گزارش می‌کند، رجعت علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در معرفة المذاهب نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق کفر می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>		فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است که امامان خود را از علی بن ابی‌طالب و فرزندان او تا جعفر صادق برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، انکار مرگ<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> و مهدویت جعفر صادق است۔ آنها منتظر ظهور او هستند و وی را مهدی موعود آخرالزمان می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔ همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه سبائیه، با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که شهرستانی به نقل از ابوحامد زوزنی گزارش می‌کند، رجعت علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در معرفة المذاهب نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق کفر می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>

	== تاریخچه ==		== تاریخچه ==
	ناووس، از اهالی بصره دانسته شده‌است۔ نام او به اختلاف، عبدالله بن ناووس و ~~عجلان~~ بن ناووس گزارش می‌شود۔ او بر این عقیده بود که بهترین فرد امت، علی بن ابی‌طالب است و هرکس او را تفضیل ندهد، کافر خواهد بود۔ ابن حزم، ناووسیه را منصوب به ناووس مصری می‌داند و احتمال می‌رود که «مصری»، تصحیف از «بصری» باشد۔ یاقوت حمویی در معجم البلدان، ناووس را از نواحی هیت در شهر انبار می‌داند و یک موضع دیگر به همین نام در نزدیکی همدان گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|مشکور\|مدیرشانه‌چی\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷\|۱۳۸۷}}</ref> به گزارش شیخ صدوق در الغیبه، این فرقه پس از چندی از بین رفته‌اند۔<ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref>		ناووس، از اهالی بصره دانسته شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> نام او به اختلاف، عبدالله بن ناووس، عجلان بن ناووس<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> و حملان بن ناووس<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> گزارش می‌شود۔ او بر این عقیده بود که بهترین فرد امت، علی بن ابی‌طالب است و هرکس او را تفضیل ندهد، کافر خواهد بود۔ ابن حزم، ناووسیه را منصوب به ناووس مصری می‌داند و احتمال می‌رود که «مصری»، تصحیف از «بصری» باشد۔ یاقوت حمویی در معجم البلدان، ناووس را از نواحی هیت در شهر انبار می‌داند و یک موضع دیگر به همین نام در نزدیکی همدان گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|مشکور\|مدیرشانه‌چی\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷\|۱۳۸۷}}</ref> به گزارش شیخ صدوق در الغیبه، این فرقه پس از چندی از بین رفته‌اند۔<ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref>

	== پانویس ==		== پانویس ==
خط ۱۹:		خط ۱۹:
	* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=سلیمیان\|نام=خدامراد\|عنوان=فرهنگ‌نامه مهدویت\|سال=۱۳۸۳\|مکان=تهران\|ناشر=بنیاد فرهنگی مهدی موعود\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10262/1/2\|شابک=978-964-7428-47-7}}		* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=سلیمیان\|نام=خدامراد\|عنوان=فرهنگ‌نامه مهدویت\|سال=۱۳۸۳\|مکان=تهران\|ناشر=بنیاد فرهنگی مهدی موعود\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10262/1/2\|شابک=978-964-7428-47-7}}
	* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=مشکور\|نام=محمدجواد\|عنوان=فرهنگ فرق اسلامی\|سال=۱۳۸۷\|مکان=مشهد\|ناشر=مرکز پژوهش‌های اسلامی\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10370/1/0\|شابک=9789649711058\|نام۲=کاظم\|نام خانوادگی۲=مدیرشانه‌چی}}		* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=مشکور\|نام=محمدجواد\|عنوان=فرهنگ فرق اسلامی\|سال=۱۳۸۷\|مکان=مشهد\|ناشر=مرکز پژوهش‌های اسلامی\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10370/1/0\|شابک=9789649711058\|نام۲=کاظم\|نام خانوادگی۲=مدیرشانه‌چی}}
			* {{یادکرد دانشنامه\|نام خانوادگی=Ed.\|نام=\|عنوان=NAWUSIYYA\|دانشنامه=[[دانشنامه اسلام\|Encyclopaedia of Islam]]\|ویرایش=2rd\|سال=۱۹۸۶\|ناشر=E. J. Brill\|مکان=Leiden\|شابک=۹۰-۰۴-۰۸۱۱۴-۳\|صفحه=1048\|کد زبان=en}}

	[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]		[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۴۱
خط ۴:		خط ۴:
	نام این فرقه، از موسس آن که ناووس یا ابن ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref><ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>		نام این فرقه، از موسس آن که ناووس یا ابن ناووس نام داشت، اقتباس شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref><ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> نام دیگر فرقه صارمیه است۔ فخر رازی به اشتباه این فرقه را ناموسیه گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref>

	فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است و به عنوان شاخه‌ای از فرقه امامیه شناخته می‌شود۔<ref>{{پک\|1=Monnot\|2=1975\|ف=L'histoire des religions en Islam\|ک=Revue de l'histoire des religions\|زبان=en}}</ref> که امامان خود را از علی بن ابی‌طالب و فرزندان او تا جعفر صادق برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، انکار مرگ<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> و مهدویت جعفر صادق است۔ آنها منتظر ظهور او هستند و وی را مهدی موعود آخرالزمان می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔ همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه سبائیه، با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که شهرستانی به نقل از ابوحامد زوزنی گزارش می‌کند، رجعت علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در معرفة المذاهب نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق کفر می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>		فرقه ناووسیه، از فرقه‌های شیعی است و به عنوان شاخه‌ای از فرقه امامیه شناخته می‌شود۔<ref>{{پک\|1=Monnot\|2=1975\|ف=L'histoire des religions en Islam\|ک=Revue de l'histoire des religions\|زبان=en}}</ref> که امامان خود را از علی بن ابی‌طالب و فرزندان او تا جعفر صادق برگزیده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> مهمترین عقیده آنان، انکار مرگ<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref> و مهدویت جعفر صادق است۔ آنها منتظر ظهور او هستند و وی را مهدی موعود آخرالزمان می‌دانند۔ بر اساس روایتی منسوب به جعفر صادق در منابع این فرقه، آمده‌است که جعفر صادق، خبرهای بعدی از مرگ خود را تکذیب می‌کند و خود را صاحب شمشیر معرفی می‌کند۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref><ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت\|ص=۴۴۰-۴۴۱}}</ref> همین روایت سبب شده‌است تا نام صارمیه بر این فرقه گذاشته شود۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref><ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref> برخی از اهالی فرقه سبائیه، با آنان در این عقیده همراه بوده‌اند۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref> دیگر عقیده آنان که شهرستانی به نقل از ابوحامد زوزنی گزارش می‌کند، رجعت علی بن ابی‌طالب در آخرالزمان است۔ در معرفة المذاهب نیز آمده است که آنان، تفضیل خود بر دیگری را مصداق کفر می‌دانند۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> کفر [[ابوبکر]] و [[عمر بن خطاب]]، از عقائد این فرقه است۔<ref>{{پک\|1=اسفراینی\|2=۱۴۰۳\|ک=التبصیر فی الدین\|ص=۳۷}}</ref>

	== ~~تاریخچه~~ ==		== از دیدگاه تاریخی ==
	ناووس، از اهالی بصره دانسته شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> نام او به اختلاف، عبدالله بن ناووس، عجلان بن ناووس<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> و حملان بن ناووس<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> گزارش می‌شود۔ او بر این عقیده بود که بهترین فرد امت، علی بن ابی‌طالب است و هرکس او را تفضیل ندهد، کافر خواهد بود۔ ابن حزم، ناووسیه را منصوب به ناووس مصری می‌داند و احتمال می‌رود که «مصری»، تصحیف از «بصری» باشد۔ یاقوت حمویی در معجم البلدان، ناووس را از نواحی هیت در شهر انبار می‌داند و یک موضع دیگر به همین نام در نزدیکی همدان گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|مشکور\|مدیرشانه‌چی\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷\|۱۳۸۷}}</ref> به گزارش شیخ صدوق در الغیبه، این فرقه پس از چندی از بین رفته‌اند۔<ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref>
			=== پیش‌زمینه تاریخی ===
			منجی‌گرایی در اسلام، یکی از عقاید پرتکرار در فرقه‌های مختلف است۔ در دیدگاه شیعیان، منجی آخرالزمان، مدتی را در غیبت به سر خواهد برد و سپس با شمشیر قیام خواهد کرد تا عدالت را گسترش دهد۔ در میان فرقه‌های مختلف شیعه، مصداق منجی، مختلف است۔ در این ارتباط، شیعیان امامیه، کیسانیه، و فرقه‌های مختلف شیعه، هر کدام نظرات خاص خود را دارند۔ در میان امامان شیعه، جعفر صادق سعی کرد تا با اقداماتی، از انشعاب فرقه‌های شیعه به خاطر منجی‌گرایی، جلوگیری کند۔ این منجی‌گرایی در دوران انقلاب عباسی، به اوج خود رسید و ظهور مدعیان مهدویت، رواج یافت۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref>

			=== تاسیس و سرنوشت ===
			ناووس، از اهالی بصره دانسته شده‌است۔<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> نام او به اختلاف، عبدالله بن ناووس، عجلان بن ناووس<ref>{{پک\|1=مشکور\|2=مدیرشانه‌چی\|3=۱۳۸۷\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷}}</ref> و حملان بن ناووس<ref>{{پک\|1=Ed.\|2=2009\|ف=NAWUSIYYA\|ک=Encyclopaedia of Islam\|زبان=en}}</ref> گزارش می‌شود۔ او بر این عقیده بود که بهترین فرد امت، علی بن ابی‌طالب است و هرکس او را تفضیل ندهد، کافر خواهد بود۔ ابن حزم، ناووسیه را منصوب به ناووس مصری می‌داند و احتمال می‌رود که «مصری»، تصحیف از «بصری» باشد۔ یاقوت حمویی در معجم البلدان، ناووس را از نواحی هیت در شهر انبار می‌داند و یک موضع دیگر به همین نام در نزدیکی همدان گزارش می‌کند۔<ref>{{پک\|مشکور\|مدیرشانه‌چی\|ک=فرهنگ فرق اسلامی\|ص=۴۳۶-۴۳۷\|۱۳۸۷}}</ref>

			سال ظهور این فرقه را حدود ۱۴۸ ه۔ق تخمین زده‌اند۔<ref>{{پک\|1=Haider\|2=2009\|ف=Mapping Shīʿī Sectarian Identity\|ک=Islamic Law and Society\|زبان=en}}</ref> به گزارش شیخ صدوق در الغیبه، این فرقه پس از چندی از بین رفته‌اند۔<ref>{{پک\|1=سلیمیان\|2=۱۳۸۸\|ص=۴۴۰-۴۴۱\|ک=فرهنگ‌نامه مهدویت}}</ref>

			پس از جعفر صادق نیز، برخی از شیعیان که به واقفیه مشهور شدند، دو حبس کوتاه و طولانی موسی کاظم را معادل غیب صغری و کبری منجی آخرالزمان تلقی کردند و مدعی شدند که او در زندان نمرده‌است و منجی آخرالزمان است۔ این گروه، روایتی که پیش از این ناووسیه به عنوان دلیلی بر حیات جعفر صادق می‌دانستند، اینبار با تغییری، پیش‌بینی جعفر صادق در حق پسرش، موسی کاظم تلقی کردند۔<ref>{{پک\|1=Arjomand\|2=1996\|ف=The Crisis of the Imamate\|ک=International Journal of Middle East Studies\|زبان=en}}</ref>

	== پانویس ==		== پانویس ==
خط ۱۹:		خط ۲۸:
	* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=سلیمیان\|نام=خدامراد\|عنوان=فرهنگ‌نامه مهدویت\|سال=۱۳۸۳\|مکان=تهران\|ناشر=بنیاد فرهنگی مهدی موعود\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10262/1/2\|شابک=978-964-7428-47-7}}		* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=سلیمیان\|نام=خدامراد\|عنوان=فرهنگ‌نامه مهدویت\|سال=۱۳۸۳\|مکان=تهران\|ناشر=بنیاد فرهنگی مهدی موعود\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10262/1/2\|شابک=978-964-7428-47-7}}
	* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=مشکور\|نام=محمدجواد\|عنوان=فرهنگ فرق اسلامی\|سال=۱۳۸۷\|مکان=مشهد\|ناشر=مرکز پژوهش‌های اسلامی\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10370/1/0\|شابک=9789649711058\|نام۲=کاظم\|نام خانوادگی۲=مدیرشانه‌چی}}		* {{یادکرد کتاب\|نام خانوادگی=مشکور\|نام=محمدجواد\|عنوان=فرهنگ فرق اسلامی\|سال=۱۳۸۷\|مکان=مشهد\|ناشر=مرکز پژوهش‌های اسلامی\|پیوند=http://lib.eshia.ir/10370/1/0\|شابک=9789649711058\|نام۲=کاظم\|نام خانوادگی۲=مدیرشانه‌چی}}
			* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Arjomand\|نام۱=Said Amir\|تاریخ=1996\|عنوان=The Crisis of the Imamate and the Institution of Occultation in Twelver Shiism: A Sociohistorical Perspective\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/176150\|ژورنال=International Journal of Middle East Studies\|کد زبان=en\|شماره=28\|صفحه=491-515}}
	* {{یادکرد دانشنامه\|نام خانوادگی=Ed.\|نام=\|عنوان=NAWUSIYYA\|دانشنامه=[[دانشنامه اسلام\|Encyclopaedia of Islam]]\|ویرایش=2rd\|سال=۱۹۸۶\|ناشر=E. J. Brill\|مکان=Leiden\|شابک=۹۰-۰۴-۰۸۱۱۴-۳\|صفحه=1048\|کد زبان=en}}		* {{یادکرد دانشنامه\|نام خانوادگی=Ed.\|نام=\|عنوان=NAWUSIYYA\|دانشنامه=[[دانشنامه اسلام\|Encyclopaedia of Islam]]\|ویرایش=2rd\|سال=۱۹۸۶\|ناشر=E. J. Brill\|مکان=Leiden\|شابک=۹۰-۰۴-۰۸۱۱۴-۳\|صفحه=1048\|کد زبان=en}}
	* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Monnot\|نام۱=Guy\|تاریخ=1975\|عنوان=L'histoire des religions en Islam, Ibn al-Kalbī et Rāzī\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/23668238\|ژورنال=Revue de l'histoire des religions\|کد زبان=en}}		* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Haider\|نام۱=Najam\|تاریخ=2009\|عنوان=Prayer, Mosque, and Pilgrimage: Mapping Shīʿī Sectarian Identity in 2nd/8th Century Kūfa\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/40377989\|ژورنال=Islamic Law and Society\|کد زبان=en\|شماره=16\|صفحه=151-174}}
			* {{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی۱=Monnot\|نام۱=Guy\|تاریخ=1975\|عنوان=L'histoire des religions en Islam, Ibn al-Kalbī et Rāzī\|پیوند=https://www.jstor.org/stable/23668238\|ژورنال=Revue de l'histoire des religions\|کد زبان=en\|شماره=188\|صفحه=23-34}}

	[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]		[[رده:فرقه‌های اسلامی منقرض شده]]