https://www.islamical.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%DA%86%D8%A7%D8%AF%D8%B1چادر - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-06T01:37:19Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.1https://www.islamical.org/w/index.php?title=%DA%86%D8%A7%D8%AF%D8%B1&diff=167081&oldid=prevSeyed Ehsan: +رده:حجاب اسلامی، +رده:لباس زنان در اسلام (هاتکت)2026-01-28T01:46:36Z<p>+<a href="/fa/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8_%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C" title="رده:حجاب اسلامی">رده:حجاب اسلامی</a>، +<a href="/fa/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3_%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86_%D8%AF%D8%B1_%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85" title="رده:لباس زنان در اسلام">رده:لباس زنان در اسلام</a> (<a href="/fa/%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%A7%D9%84:%D9%87%D8%A7%D8%AA%E2%80%8C%DA%A9%D8%AA" title="اسلامیکال:هاتکت">هاتکت</a>)</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۸ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۱:۴۶</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l50">خط ۵۰:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۰:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==منابع==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><references /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><references /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:حجاب اسلامی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:لباس زنان در اسلام]]</ins></div></td></tr>
</table>Seyed Ehsanhttps://www.islamical.org/w/index.php?title=%DA%86%D8%A7%D8%AF%D8%B1&diff=167080&oldid=prevSeyed Ehsan: صفحهای تازه حاوی «'''چادر''' پوششی است که بخش عمدهای از بدن زنان، معمولاً از سر تا پا، میپوشاند و نمادی برای رعایت حجاب اسلامی تلقی میشود. این پوشش در طول تاریخ ایران و برخی مناطق دیگر، اشکال و مدلهای متنوعی داشته و کاربرد آن در حجاب و مراسم مذهبی و اجتم...» ایجاد کرد2026-01-28T01:45:53Z<p>صفحهای تازه حاوی «'''چادر''' پوششی است که بخش عمدهای از بدن زنان، معمولاً از سر تا پا، میپوشاند و نمادی برای رعایت <a href="/fa/%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8_%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C" title="حجاب اسلامی">حجاب اسلامی</a> تلقی میشود. این پوشش در طول تاریخ ایران و برخی مناطق دیگر، اشکال و مدلهای متنوعی داشته و کاربرد آن در <a href="/fa/%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8" class="mw-redirect" title="حجاب">حجاب</a> و مراسم مذهبی و اجتم...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>'''چادر''' پوششی است که بخش عمدهای از بدن زنان، معمولاً از سر تا پا، میپوشاند و نمادی برای رعایت [[حجاب اسلامی]] تلقی میشود. این پوشش در طول تاریخ ایران و برخی مناطق دیگر، اشکال و مدلهای متنوعی داشته و کاربرد آن در [[حجاب]] و مراسم مذهبی و اجتماعی متفاوت بوده است.<br />
<br />
== تعریف ==<br />
چادر پارچهای مستطیل یا نیمدایره است که سراسر بدن زنان را میپوشاند و در انواع [[نماز]]، [[احرام]] و استفاده روزمره کاربرد داشته است.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=هشت هزار سال تاریخ پوشاک اقوام ایرانی |نویسنده=مهرآسا غیبی |سال=1384 |ناشر=هیرمند |صفحه=462}}</ref><br />
<br />
== ریشهشناسی ==<br />
واژهٔ چادر به صورتهای /čā.dur/، /čādir/ و /čādar/ در متون آمده و معانی خیمه، سایبان و بالاپوشی که زنان روی سر اندازند و همه اندام را میپوشاند دارد.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=فرهنگ ریشهشناختی زبان فارسی |نویسنده=محمد حسندوست |سال=1393 |جلد=2 |ناشر=فرهنگستان زبان و ادب فارسی |صفحه=987-988}}</ref> این واژه از فارسی میانه čādur و احتمالاً با چَتر نیز ریشه دارد و در عربی و هندی نیز مصطلح شده است.<br />
<br />
== تاریخچه ==<br />
<br />
=== پیش از اسلام ===<br />
چادر ایرانی برای اولین بار در دورهٔ [[هخامنشیان]] گزارش شده است.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=هشت هزار سال تاریخ پوشاک اقوام ایرانی |نویسنده=مهرآسا غیبی |سال=1384 |ناشر=هیرمند |صفحه=131}}</ref> زنان [[اشکانیان|اشکانی]] و [[ساسانیان|ساسانی]] نیز از چادر استفاده میکردند؛ به طوری که پوشش سر و اندام در این دوران پیشرفتهتر از هخامنشیان بوده و انواعی از آن مانند شنل و کلاه عمامهوار بر سر زنان مشاهده میشود.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=هشت هزار سال تاریخ پوشاک اقوام ایرانی |نویسنده=مهرآسا غیبی |سال=1384 |ناشر=هیرمند |صفحه=179}}</ref> در ساسانیان چادر بخشی از پوشش روزمره بود و گاهی دور کمر یا روی دوشها بسته میشد.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=هشت هزار سال تاریخ پوشاک اقوام ایرانی |نویسنده=مهرآسا غیبی |سال=1384 |ناشر=هیرمند |صفحه=226}}</ref><br />
<br />
=== پس از اسلام ===<br />
واژهٔ شوذر به عنوان معرب چادر پس از [[اسلام]] رایج شد. در دورههای مختلف حکومتهای ایرانی از [[طاهریان]] تا [[قاجاریه]]، چادر زنان به رنگهای مختلف از جمله سفید، زرد، آبی و سیاه بوده و همراه با روبندههای ابریشمی نیز استفاده میشده است.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=هشت هزار سال تاریخ پوشاک اقوام ایرانی |نویسنده=مهرآسا غیبی |سال=1384 |ناشر=هیرمند |صفحه=510}}</ref> در دوره [[صفویان]] و [[افشاریه]] چادر بیشتر سفید بود و در قاجاریه پوشش اصلی زنان خارج از خانه به شمار میرفت. در دوران [[پهلوی]] اول چادر نشانهٔ [[تحجر]] قلمداد شد و سرکردن آن ممنوع بود، اما پس از [[انقلاب اسلامی ایران|انقلاب اسلامی]] یکی از پوششهای اصلی زنان [[ایران]] محسوب شد.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=هشت هزار سال تاریخ پوشاک اقوام ایرانی |نویسنده=مهرآسا غیبی |سال=1384 |ناشر=هیرمند |صفحه=226}}</ref><br />
<br />
== انواع چادر ==<br />
چادر بر اساس پارچه، مدل و نحوهٔ دوخت انواع متنوعی دارد.<br />
<br />
=== چادر ساده ایرانی ===<br />
چادری دو تکه، با طول 4 تا 6 متر و عرض 110 تا 115 سانتیمتر، نیمدایره و کلهقندی شکل، معروفترین نوع چادر است و برای حجاب در منزل و نماز استفاده میشود.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=دوخت ۳۵ مدل چادر و انواع پوشش حجاب |نویسنده=معصومه روستا |سال=1397 |ناشر=آنارام |صفحه=14-20}}</ref> چادر رنگی مجلسی از جنس ابریشم یا حریر و چادر مشکی بیرون از خانه از جنس کرپ و حریر تهیه میشود.<br />
<br />
=== چادر دانشجویی ===<br />
طراحی شده توسط منظره عراقی در سال 1378، شکافهایی برای بیرون آوردن دستها دارد و فرم چادر ساده را حفظ میکند.<ref>{{یادکرد وب |عنوان=چادر دانشجویی |نشانی=http://wrc.ir/?action=News.Home&Type=3&ID=72810}}</ref><br />
<br />
=== چادر ملی ===<br />
دارای آستین برای بیرون آوردن دستها، جلو با زیپ یا دکمه بسته میشود و از چادر ساده ایرانی برگرفته شده است.<ref>{{یادکرد وب |عنوان=چادر ملی |نشانی=https://www.magiran.com/article/1700877}}</ref><br />
<br />
=== چادر کمری (قاجاری) ===<br />
یک چادر دو تکه که از پشت گره میخورد و دستههای آن روی سر ثابت میشود.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=هشت هزار سال تاریخ پوشاک اقوام ایرانی |نویسنده=مهرآسا غیبی |سال=1384 |ناشر=هیرمند |صفحه=564}}</ref><br />
<br />
=== چادر حسنا ===<br />
توسعه یافته از چادر قجری توسط زهرا نیلچیزاده، با مقنعه آستیندار و دستههای بلندتر.<ref>{{یادکرد وب |عنوان=چادر حسنا |نشانی=https://www.rajanews.com/news/157840}}</ref><br />
<br />
=== چادر شالدار و مریم ===<br />
چادرهای مانتو مانند با شال دوخته شده، شامل چادر مریم که اصلاحی از چادر دانشجویی است.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=دوخت ۳۵ مدل چادر و انواع پوشش حجاب |نویسنده=معصومه روستا |سال=1397 |ناشر=آنارام |صفحه=53-54}}</ref><br />
<br />
=== چادرهای عربی (اماراتی، لبنانی، صدفی، حجازی، عبایی) ===<br />
انواع چادر عربی که بر اساس آستین، برش و نحوهٔ پوشیدن متفاوت هستند.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=دوخت ۳۵ مدل چادر و انواع پوشش حجاب |نویسنده=معصومه روستا |سال=1397 |ناشر=آنارام |صفحه=74-76}}</ref><ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=دوخت ۳۵ مدل چادر و انواع پوشش حجاب |نویسنده=معصومه روستا |سال=1397 |ناشر=آنارام |صفحه=83-85}}</ref><br />
<br />
=== چادر مارال و جلابیب ===<br />
چادر مارال برگرفته از چادر عربی با شال متصل و چادر جلابیب طراحی شده توسط فاطمه کریمیزاده، دارای آستین مخفی و ویژگیهای ممتاز.<ref>{{یادکرد وب |عنوان=چادر مارال |نشانی=http://wrc.ir/?action=News.Home&Type=3&ID=72810}}</ref><br />
<br />
=== چادر نماز، گردنی و مقنعه سرخود ===<br />
چادرهای مخصوص نماز و احرام، از پارچههای ساده یا گلدار، گاهی به همراه مقنعه یا به صورت گردنی.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=لباس زنان ایران از سده سیزدهم هجری تا امروز |نویسنده=یحیی ذکاء |سال=1336 |ناشر=ادارهکل هنرهای زیبای کشور |صفحه=29-31}}</ref><ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=دوخت ۳۵ مدل چادر و انواع پوشش حجاب |نویسنده=معصومه روستا |سال=1397 |ناشر=آنارام |صفحه=59-60}}</ref><br />
<br />
=== چادر بندری ===<br />
استفاده در استان هرمزگان، با پارچههای توری، گلدار یا ساده، گاه تزئینات ابریشمی و قلابدوزی دارد. انواع آن شامل چادر گل ابریشمی، چادر ول و چادر بستکی است.<ref>{{یادکرد کتاب |عنوان=پوشاک زنان هرمزگان |نویسنده=شایا صفا ایسینی |سال=1388 |ناشر=روشنگران و مطالعات زنان |صفحه=104-105}}</ref><br />
<br />
==منابع==<br />
<references /></div>Seyed Ehsan