حزین لاهیجی: تفاوت میان نسخهها
(ابرابزار) |
(+ 8 رده (هاتکت)، ابرابزار) |
||
| خط ۲: | خط ۲: | ||
== زندگی == | == زندگی == | ||
حزین لاهیجی محمدعلی بن ابوطالب زاهدی گیلانی اصفهانی، مشهور به شیخ علی حزین یا حزین لاهیجی، شاعر، نویسنده و تذکرهنویس ایرانی در سده دوازدهم هجری بود. او در سال ۱۱۰۳ق / ۱۶۹۲م زاده شد و در سال ۱۱۸۱ق / ۱۷۷۹م در بنارس هند درگذشت. در منابع آمده است که او نسب خود را به [[شیخ زاهد گیلانی]]، از مشایخ [[صوفیه]] و مرشد [[شیخ صفیالدین اردبیلی]]، میرساند.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک= | حزین لاهیجی محمدعلی بن ابوطالب زاهدی گیلانی اصفهانی، مشهور به شیخ علی حزین یا حزین لاهیجی، شاعر، نویسنده و تذکرهنویس ایرانی در سده دوازدهم هجری بود. او در سال ۱۱۰۳ق / ۱۶۹۲م زاده شد و در سال ۱۱۸۱ق / ۱۷۷۹م در بنارس هند درگذشت. در منابع آمده است که او نسب خود را به [[شیخ زاهد گیلانی]]، از مشایخ [[صوفیه]] و مرشد [[شیخ صفیالدین اردبیلی]]، میرساند.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=حزین لاهیجی}}</ref> | ||
گزارشها نشان میدهد که حزین در [[اصفهان]] پرورش یافت. در دوره آشوبهای ناشی از حمله افغانها به ایران در اوایل سده دوازدهم هجری در اصفهان حضور داشت. پس از آن و در پی تحولات سیاسی دوره [[نادرشاه]]، ایران را ترک کرد و به هندوستان رفت. گفته شده است که او در حدود سال ۱۱۴۶ق به هند مهاجرت کرد و بخش عمده زندگی خود را در آنجا گذراند. در هند، بهویژه در [[دهلی]] و سپس بنارس، به عنوان شاعر، ادیب و مرشد صوفی شناخته شد و شماری از شاگردان و پیروان به او گرایش پیدا کردند.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک= | گزارشها نشان میدهد که حزین در [[اصفهان]] پرورش یافت. در دوره آشوبهای ناشی از حمله افغانها به ایران در اوایل سده دوازدهم هجری در اصفهان حضور داشت. پس از آن و در پی تحولات سیاسی دوره [[نادرشاه]]، ایران را ترک کرد و به هندوستان رفت. گفته شده است که او در حدود سال ۱۱۴۶ق به هند مهاجرت کرد و بخش عمده زندگی خود را در آنجا گذراند. در هند، بهویژه در [[دهلی]] و سپس بنارس، به عنوان شاعر، ادیب و مرشد صوفی شناخته شد و شماری از شاگردان و پیروان به او گرایش پیدا کردند.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=حزین لاهیجی}}</ref> | ||
حزین سفرهایی در مناطق مختلف ایران، از جمله [[آذربایجان]]، [[خراسان]]، [[عراق]] و فارس انجام داد و سپس از مسیر لارستان و بندرعباس راهی هند شد. منابع ادبی گزارش میکنند که او در محافل علمی و ادبی هند شناخته شد و نوشتهها و اشعارش مورد توجه قرار گرفت.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک= | حزین سفرهایی در مناطق مختلف ایران، از جمله [[آذربایجان]]، [[خراسان]]، [[عراق]] و فارس انجام داد و سپس از مسیر لارستان و بندرعباس راهی هند شد. منابع ادبی گزارش میکنند که او در محافل علمی و ادبی هند شناخته شد و نوشتهها و اشعارش مورد توجه قرار گرفت.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=حزین لاهیجی}}</ref> | ||
== آثار == | == آثار == | ||
از آثار او میتوان به تاریخ حزین و تذکره شعرا اشاره کرد که در آنها به شرح زندگی خود، اوضاع زمانه و معرفی شاعران پرداخته است. گفته شده است که او همچنین اثری دربارهٔ تاریخ صفویان نگاشت که در سال ۱۸۳۱م همراه با ترجمه انگلیسی توسط ف.ث. بلفور در لندن منتشر شد.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک= | از آثار او میتوان به تاریخ حزین و تذکره شعرا اشاره کرد که در آنها به شرح زندگی خود، اوضاع زمانه و معرفی شاعران پرداخته است. گفته شده است که او همچنین اثری دربارهٔ تاریخ صفویان نگاشت که در سال ۱۸۳۱م همراه با ترجمه انگلیسی توسط ف.ث. بلفور در لندن منتشر شد.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=حزین لاهیجی}}</ref> | ||
بر اساس گزارش برخی کتابشناسان، از جمله در نقلهایی از آثار کتابشناختی، مجموعه آثار شعری او شامل چهار دیوان دانسته شده است. کلیات او شامل قالبهای مختلفی مانند قصیده، قطعه و مثنوی است. از میان مثنویهای منسوب به او میتوان به صفیر دل، حدیقه ثانی، خرابات، چمن و انجمن، مطمح الانظار، فرهنگنامه و تذکارات العاشقین اشاره کرد. در برخی منابع نیز آمده است که او در خوشنویسی مهارت داشت.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک= | بر اساس گزارش برخی کتابشناسان، از جمله در نقلهایی از آثار کتابشناختی، مجموعه آثار شعری او شامل چهار دیوان دانسته شده است. کلیات او شامل قالبهای مختلفی مانند قصیده، قطعه و مثنوی است. از میان مثنویهای منسوب به او میتوان به صفیر دل، حدیقه ثانی، خرابات، چمن و انجمن، مطمح الانظار، فرهنگنامه و تذکارات العاشقین اشاره کرد. در برخی منابع نیز آمده است که او در خوشنویسی مهارت داشت.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=حزین لاهیجی}}</ref> | ||
گزارشهای ادبی همچنین او را شاعری توصیف کردهاند که علاوه بر شعر فارسی، با علوم و فنون گوناگون آشنایی داشت و در نوشتههای خود به شرح رویدادهای زمانه و شرایط سیاسی و اجتماعی عصر خود پرداخته است. گفته شده است که او سرانجام در بنارس درگذشت.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک= | گزارشهای ادبی همچنین او را شاعری توصیف کردهاند که علاوه بر شعر فارسی، با علوم و فنون گوناگون آشنایی داشت و در نوشتههای خود به شرح رویدادهای زمانه و شرایط سیاسی و اجتماعی عصر خود پرداخته است. گفته شده است که او سرانجام در بنارس درگذشت.<ref>{{پک|1=اختری|2=۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=حزین لاهیجی}}</ref> | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
| خط ۲۰: | خط ۲۰: | ||
=== منابع === | === منابع === | ||
* {{یادکرد دانشنامه|نام خانوادگی=اختری|نام=عباسعلی|پیوند نویسنده=|ویراستار=|مقاله=حزین لاهیجی|دانشنامه=[[ | * {{یادکرد دانشنامه|نام خانوادگی=اختری|نام=عباسعلی|پیوند نویسنده=|ویراستار=|مقاله=حزین لاهیجی|دانشنامه=[[دایرةالمعارف جامع اسلامی]]|عنوان جلد=دایرةالمعارف جامع اسلامی|سال=۱۳۹۰|ناشر=آرایه|مکان=تهران}} | ||
{{درجهبندی|نیازمند پیوند=خیر|نیازمند رده=خیر|نیازمند جعبه اطلاعات=بله|نیازمند تصویر=بله|نیازمند استانداردسازی=خیر|نیازمند ویراستاری=خیر|مقابله نشده با دانشنامهها=تاحدودی|تاریخ خوبیدگی=|تاریخ برگزیدگی=|توضیحات=}} | {{درجهبندی|نیازمند پیوند=خیر|نیازمند رده=خیر|نیازمند جعبه اطلاعات=بله|نیازمند تصویر=بله|نیازمند استانداردسازی=خیر|نیازمند ویراستاری=خیر|مقابله نشده با دانشنامهها=تاحدودی|تاریخ خوبیدگی=|تاریخ برگزیدگی=|توضیحات=}} | ||
[[رده:اهالی اصفهان]] | |||
[[رده:اهالی هند]] | |||
[[رده:درگذشتگان ۱۱۸۱ (قمری)]] | |||
[[رده:درگذشتگان ۱۷۷۳ (میلادی)]] | |||
[[رده:زادگان ۱۱۰۳ (قمری)]] | |||
[[رده:زادگان ۱۶۹۲ (میلادی)]] | |||
[[رده:شاعران اهل ایران]] | |||
[[رده:شاعران صوفی]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۶ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۰۷:۲۸
محمدعلی بن ابوطالب زاهدی گیلانی اصفهانی، مشهور به حزین لاهیجی، شاعر و نویسنده ایرانی سده دوازدهم هجری بود که در ۱۱۰۳ قمری زاده شد و در ۱۱۸۱ قمری در بنارس هند درگذشت. او در اصفهان پرورش یافت و پس از تحولات سیاسی دوره افشاریه به هند مهاجرت کرد و در آنجا به عنوان شاعر و ادیب شناخته شد. از آثار او تاریخ حزین، تذکره شعرا و مجموعهای از دیوانها و مثنویها یاد شده است. نوشتههای او علاوه بر جنبه ادبی، شامل گزارشهایی از زندگی شخصی و اوضاع سیاسی و اجتماعی زمانه او نیز است.
زندگی
حزین لاهیجی محمدعلی بن ابوطالب زاهدی گیلانی اصفهانی، مشهور به شیخ علی حزین یا حزین لاهیجی، شاعر، نویسنده و تذکرهنویس ایرانی در سده دوازدهم هجری بود. او در سال ۱۱۰۳ق / ۱۶۹۲م زاده شد و در سال ۱۱۸۱ق / ۱۷۷۹م در بنارس هند درگذشت. در منابع آمده است که او نسب خود را به شیخ زاهد گیلانی، از مشایخ صوفیه و مرشد شیخ صفیالدین اردبیلی، میرساند.[۱]
گزارشها نشان میدهد که حزین در اصفهان پرورش یافت. در دوره آشوبهای ناشی از حمله افغانها به ایران در اوایل سده دوازدهم هجری در اصفهان حضور داشت. پس از آن و در پی تحولات سیاسی دوره نادرشاه، ایران را ترک کرد و به هندوستان رفت. گفته شده است که او در حدود سال ۱۱۴۶ق به هند مهاجرت کرد و بخش عمده زندگی خود را در آنجا گذراند. در هند، بهویژه در دهلی و سپس بنارس، به عنوان شاعر، ادیب و مرشد صوفی شناخته شد و شماری از شاگردان و پیروان به او گرایش پیدا کردند.[۲]
حزین سفرهایی در مناطق مختلف ایران، از جمله آذربایجان، خراسان، عراق و فارس انجام داد و سپس از مسیر لارستان و بندرعباس راهی هند شد. منابع ادبی گزارش میکنند که او در محافل علمی و ادبی هند شناخته شد و نوشتهها و اشعارش مورد توجه قرار گرفت.[۳]
آثار
از آثار او میتوان به تاریخ حزین و تذکره شعرا اشاره کرد که در آنها به شرح زندگی خود، اوضاع زمانه و معرفی شاعران پرداخته است. گفته شده است که او همچنین اثری دربارهٔ تاریخ صفویان نگاشت که در سال ۱۸۳۱م همراه با ترجمه انگلیسی توسط ف.ث. بلفور در لندن منتشر شد.[۴]
بر اساس گزارش برخی کتابشناسان، از جمله در نقلهایی از آثار کتابشناختی، مجموعه آثار شعری او شامل چهار دیوان دانسته شده است. کلیات او شامل قالبهای مختلفی مانند قصیده، قطعه و مثنوی است. از میان مثنویهای منسوب به او میتوان به صفیر دل، حدیقه ثانی، خرابات، چمن و انجمن، مطمح الانظار، فرهنگنامه و تذکارات العاشقین اشاره کرد. در برخی منابع نیز آمده است که او در خوشنویسی مهارت داشت.[۵]
گزارشهای ادبی همچنین او را شاعری توصیف کردهاند که علاوه بر شعر فارسی، با علوم و فنون گوناگون آشنایی داشت و در نوشتههای خود به شرح رویدادهای زمانه و شرایط سیاسی و اجتماعی عصر خود پرداخته است. گفته شده است که او سرانجام در بنارس درگذشت.[۶]
پانویس
ارجاعات
منابع
- اختری، عباسعلی (۱۳۹۰). «حزین لاهیجی». دایرةالمعارف جامع اسلامی. تهران: آرایه.