معارج النبوة فى مدارج الفتوة
معارج النبوة فی مدارج الفتوه اثری فارسی در سیره و زندگانی پیامبر اسلام، نوشته معینالدین فراهی است که در سده دهم هجری قمری، اواخر سلطت حسین بایقرای تیموری (۸۶۱ تا ۹۱۱ق) در هرات نوشته شد. این کتاب از منابع شناختهشده سیره نبوی در ادبیات فارسی است و مطالب آن در باب ولادت، بعثت، غزوات، معجزات، اخلاق، فضایل پیامبر و حوادث صدر اسلام تنظیم شده است.[۱] معارج النبوة افزون بر روایت زندگی محمد، مضامین عرفانی مانند نور محمدی و تفسیر معنوی رویدادهای سیره را نیز دربر میگیرد و از نمونههای برجستهٔ سیرهنگاری صوفیانه بهشمار میرود. فراهی این اثر را با نثری فارسیِ کلاسیک، آراسته به صنایع ادبی و لحن موعظهای نگاشته است. نسخههای خطی فراوانی از آن در کتابخانههای ایران، هند و دیگر سرزمینهای اسلامی بر جای مانده که نشاندهندهٔ رواج گستردهٔ آن است. معارج النبوة در مدارس و محافل صوفیانهٔ ایران، هند و آسیای مرکزی نیز مورد استفاده قرار میگرفت و از منابع اثرگذار در گسترش سیرهنگاری فارسی بهشمار میآید. از دیدگاه پژوهشی، این اثر بازتابی از سنت فکری و عرفانی دورهٔ تیموری و نمونهای از پیوند تاریخ، ادبیات و عرفان در زبان فارسی است.[۲]
این کتاب منبع عمده حمله حیدری اثر باذل مشهدی است.[۳]
- ↑ «معارجالنبوّة فی مدارجالفتوّة».
- ↑ «معارجالنبوة فی مدارجالفتوه».
- ↑ صفا، ذبیحالله، تاریخ ادبیات در ایران، ج۵(۱)، ص۵۸۹ -۵۹۰، تهران، ۱۳۶۳ش.