چاقچور
چاقچور یکی از پوششهای رایج زنان در دوره قاجار است و نشانه ای برای رعایت حجاب تلقی میشد. که بهصورت شلواری بلند و گشاد با جوراب پارچهای متصل طراحی میشد. این پوشش در متون لغوی و پژوهشهای مرتبط با تاریخ پوشاک ایران توصیف شده است.
تعریف
چاقچور نوعی شلوار بلند و بسیار گشاد بوده است که در پایین آن جورابی از جنس پارچه دوخته میشد و بهعنوان پوشش بیرونی زنان در دوره قاجار کاربرد داشت.[۱]
انواع
این شلوار هنگام خروج از خانه، بر روی شلیته و تنبان پوشیده میشد.[۲] چاقچور شلواری آستردار و گشاد بود که در قسمت دم پا چیندار و تنگ میشد و جورابی پارچهای به آن دوخته میشد.[۳] در بالای ساق پا، از سمت داخل هر پا شکافی به طول تقریبی بیست سانتیمتر وجود داشت که دوخته نمیشد. این شلوار با لیفهای بلند در زیر شکم بسته میشد و در برخی نمونهها، دو لنگه آن جداگانه دوخته و در بالای زانو با بند محکم میگردید.[۴]
جنس چاقچور معمولاً از کتان یا ابریشم انتخاب میشد و برخی سفرنامهنویسان از آن با عنوان «چکمه پارچهای» یاد کردهاند. رنگهای بنفش، آبی و طوسی برای آن رایج بود و نوع مشکی آن فاخرتر بهشمار میرفت.[۵] چاقچور متناسب با وضعیت مالی افراد از پارچههای پنبهای یا ابریشمی دوخته میشد.[۶] در میان زنان سادات، استفاده از چاقچور سبز گزارش شده است.[۷]
منابع
- ↑ دهخدا، علیاکبر (۱۳۷۷). لغتنامه. ج. ۵. تهران: دانشگاه تهران، مؤسسه لغتنامه دهخدا.
- ↑ ذکاء، یحیی (۱۳۳۶). لباس زنان ایران از سده سیزدهم هجری تا امروز. تهران: ادارهکل هنرهای زیبای کشور، اداره موزهها و فرهنگ عامه. ص. ۳۱–۳۲.
- ↑ ضیاءپور، جلیل (۱۳۴۷). پوشاک زنان ایران از کهنترین زمان تا آغاز شاهنشاهی پهلوی. تهران: وزارت فرهنگ و هنر. ص. ۱۸۰–۱۸۱.
- ↑ غیبی، مهرآسا (۱۳۸۴). هشت هزار سال تاریخ پوشاک اقوام ایرانی. تهران: هیرمند. ص. ۵۶۹.
- ↑ ذکاء، یحیی (۱۳۳۶). لباس زنان ایران از سده سیزدهم هجری تا امروز. تهران: ادارهکل هنرهای زیبای کشور، اداره موزهها و فرهنگ عامه. ص. ۳۱–۳۲.
- ↑ دالمانی، هانری رنه (۱۳۷۸). از خراسان تا بختیاری. ج. ۱. ترجمهٔ غلامرضا سمیعی. تهران: طاووس. ص. ۴۱۵.
- ↑ ذکاء، یحیی (۱۳۳۶). لباس زنان ایران از سده سیزدهم هجری تا امروز. تهران: ادارهکل هنرهای زیبای کشور، اداره موزهها و فرهنگ عامه. ص. ۳۱–۳۲.