حیا
حیا؛ حالت درونی و ذاتی بازدارندهٔ زنان از زشتی. حیای زن، حالتی نفسانی در سرشت زن و حریم او در ارتباط با مردان است که مانع از انجامدادن کارهای ناپسند میشود و شامل حیا در پوشش، نگاه و صحبتکردن است. حیا در زنان بهدلیل ظرافت و لطافتهای بیشتر، اهمیت بیشتری دارد. امروزه با پیشرفت فناوری و گسترش روابط، حیا در بهینهسازی روابط، مهار غریزهٔ جنسی، تضمین عفّت، سلامت روان و ایجاد جامعهٔ مطلوب نقش دارد.
مفهومشناسی
حیا بهمعنای شرم و آزرم،[۱] عدم نگاه آلوده به نامحرم[۲] و پرهیز از کارهایی است که ملامت، مجازات و هراس به دنبال دارد. همچنین برخی معتقدند که واژهٔ حیا، از حیات گرفته شده است؛ چرا که بر اساس احساس گناه و شرم، امکان تغییر در زندگی انسان وجود دارد.[۳] ماهیت حیا بهگونهای است که علاوه بر بازداری از انجامدادن زشتیها، انسان را به اعمال نیکو سوق میدهد.[۴]
نسبت حیا و ایمان
حیا با ایمان رابطهٔ مستقیم دارد. شرم در هر انسانی وجود دارد؛ ولی حیا مختص انسان مؤمن است.[۵] در واقع ایمان، اشاره به شرم مؤمن در پرهیز از اعمال ناپسند بهدلیل ترس از خدا دارد.[۶]
حیای زن در آموزههای دینی در آموزههای دینی، زن نقش اساسی در عفّتگرایی، استحکام و پاکدامنی خانواده دارد و بیحیایی با ارزش او ناسازگار است.[۷] به گفته جعفر صادق، امام ششم شیعیان دوازدهامامی، حیا ده سهم است که یک سهم آن در مردان و نه سهم در زنان است.[۸]
منابع
- ↑ لغتنامه دهخدا حیا به شرم وازرم معنا شده است
- ↑ اقرب الموارد، سعیدخوری شورتونی لبنانی، ج۱، ص۲۵۱.
- ↑ نساجی، «حیاچیست»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.
- ↑ پوروگلی زاده، رضا (۱۳۹۶). بررسی و تحلیل مفهوم حیا درمتون عرفانی با تأکید بر مشرف عرفانی بغداد وخراسان. ص. ۴۰.
- ↑ حیا زن قبل و بعد از ازدواج، وب سایت تبیان.
- ↑ نساجی «حیا چیست»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.
- ↑ حیا زنان قبل و بعد از ازدواج، وب سایت تبیان.
- ↑ دانشنامه مستونی وزیبایی.