محمدحسین کاشف الغطاء
محمدحسین کاشف‌الغطاء، از عالمان و فقیهان شیعه در اواخر قرن سیزدهم و نیمه نخست قرن چهاردهم قمری بود. او از خاندان کاشف‌الغطاء و از دانشوران پرکار در زمینه فقه، اصول، کلام، حدیث، رجال، درایه و تفسیر به شمار می‌رفت. کاشف‌الغطاء در آثار خود به مباحث دینی، اعتقادی، اجتماعی و سیاسی پرداخت و در دفاع از دیدگاه‌های شیعه و پاسخ به انتقادهای مخالفان فعالیت داشت. از آثار او می‌توان به «اصل الشیعة و اصولها»، «تحریر المجلة»، «الدین و الاسلام»، «السیاست الحسینیة» و «المراجعات الریحانیة» اشاره کرد. بنا بر اطلاعات نقل‌شده در منبع، او در انقلاب عراق در سال ۱۹۲۰ میلادی شرکت داشت و تا سال ۱۳۶۹ قمری در قید حیات بود.[۱]
زندگی
محمدحسین بن شیخ علی بن رضا بن موسی بن جعفر کاشف‌الغطاء، به سبب انتساب به جد خود، جعفر کاشف‌الغطاء، به خاندان کاشف‌الغطاء شهرت داشت. او از فقیهان و عالمان شیعه بود و در فقه، اصول، کلام، حدیث، رجال، درایه، تفسیر و دیگر علوم دینی مطالعات گسترده‌ای داشت. منبع، او را از مدافعان برجسته مکتب شیعه معرفی می‌کند که بخش عمده عمر خود را صرف فعالیت‌های دینی و پاسخ‌گویی به شبهات مخالفان کرد.[۲]
کاشف‌الغطاء علاوه بر فعالیت‌های علمی و دینی، در مسائل اجتماعی و سیاسی نیز مشارکت داشت. بنا بر گزارش منبع و مطالب نقل‌شده از آثار دیگر، او در انقلاب عراق در سال ۱۹۲۰ میلادی شرکت کرده بود. منبع به نقل از کتاب «ریحانة‌الادب» و «اعلام المنجد» اطلاعاتی درباره دوران زندگی او ارائه می‌کند و سال‌های ۱۸۷۸ تا ۱۹۵۴ میلادی را به‌عنوان سال‌های تولد و وفاتش ذکر می‌کند.[۳]
آثار
محمدحسین کاشف‌الغطاء آثار متعددی در زمینه‌های فقه، کلام، تاریخ، سیاست و مباحث اعتقادی تألیف کرد. منبع شمار آثار او را بیش از هشتاد عنوان می‌داند و اشاره می‌کند که بیشتر آنها به چاپ رسیده‌اند. از آثار ذکرشده در منبع می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
- «الآیات البینات»، شامل پنج رساله که در نجف چاپ شده است.
- «اصل الشیعة و اصولها»، که بنا بر گزارش منبع شش بار در نجف چاپ شده و ترجمه فارسی چاپ آخر آن نیز در تهران انتشار یافته است.
- «تحریر المجلة»، در پنج جلد.
- «التربة الحسینیة»، که دو بار در نجف چاپ شده است.
- حواشی بر «عین الحیاة» در فقه، چاپ‌شده در بمبئی.
- «الدین و الاسلام»، در دو جلد، چاپ‌شده در صیدا.
- «سؤال و جواب» در فقه، به زبان‌های عربی و فارسی، که دو بار در نجف چاپ شده است.
- «السیاسة الحسینیة»، که دو بار در نجف چاپ شده است.
- «المراجعات الریحانیة»، در دو جلد، چاپ‌شده در بیروت.
- «المیثاق العربی الوطنی»، چاپ‌شده در نجف.
- نقد کتاب «ملوک العرب» اثر امین ریحانی، منتشرشده در روزنامه‌ای در نجف.
- «وجیز الاحکام»، متنی فقهی که بنا بر گزارش منبع چهار بار در نجف چاپ شده است.
منبع آثار دیگری نیز برای او ذکر می‌کند، اما نام آنها را در این فهرست نیاورده است.[۴]
پانویس
ارجاعات
منابع
- اختری، عباسعلی (۱۳۹۰). «محمدحسین کاشف الغطاء». دایرةالمعارف جامع اسلامی. تهران: آرایه.