کعب بن سور ازدی

کعب بن سور ازدی، از تابعین و قاضی بصره در دوران خلافت عمر بن خطاب و عثمان بن عفان بود. او تا زمان جنگ جمل در این سمت باقی ماند. درباره موضع او در این جنگ دو روایت نقل شده است: بنا بر روایتی، برای دعوت دو سپاه به صلح در میان آنان قرآن گشود و بر اثر اصابت تیر کشته شد؛ بنا بر روایتی دیگر، به سپاه عایشه پیوست و قبیله ازد را به حمایت از او فراخواند.

زندگی

کعب بن سور بن بکر ازدی از تابعین بود. عمر بن خطاب او را به قضاوت بصره منصوب کرد و مسئولیت اداره آن منطقه را نیز به او سپرد. عثمان بن عفان نیز او را در این سمت ابقا کرد و کعب تا زمان وقوع جنگ جمل در بصره ماند.

کعب بن سور در جنگ جمل

درباره حضور کعب بن سور در جنگ جمل دو روایت نقل شده است. بر اساس روایت نخست، او در آغاز از ورود به جنگ خودداری کرد. هنگامی که به عایشه گفته شد پیوستن کعب می‌تواند قبیله ازد را نیز به حمایت از او وادارد، عایشه شخصاً نزد کعب رفت و با او گفت‌وگو کرد. کعب قرآن خود را برداشت و در اوج درگیری، میان دو سپاه ایستاد و با گشودن قرآن، آنان را به صلح و سازش دعوت کرد؛ اما تیری به او اصابت کرد و کشته شد.

در روایت دیگری آمده است که کعب به سپاه عایشه پیوست و قبیله ازد را به حمایت از او تشویق می‌کرد. بنا بر این گزارش، او چنین می‌سرود:

یا معشر الأزد علیکم أمکم فإنها صلاتکم وصومکم

پانویس

منابع

• اختری، عباسعلی (۱۳۹۰). «کعب بن سور ازدی». دایرةالمعارف جامع اسلامی. تهران: آرایه.