حجاج بن مسروق

حجاج بن مسروق مذحجی جعفی کوفی از یاران علی بن ابی‌طالب و از همراهان حسین بن علی بود که در واقعه کربلا کشته شد. وی مؤذن سپاه حسین بن علی در مسیر حرکت به کربلا بود و در روز عاشورا پس از نبردی کوتاه کشته شد و از او در زیارت ناحیه مقدسه یاد شده است.

زندگی

منابع نام کامل او را حجاج بن مسروق جعف بن سعد نیز گزارش کرده‌اند. پدر او را مسروق بن مالک گزارش کرده‌اند. وی به قبیله مذحج و تیره جعفی منسوب است. حجاج بن مسروق مذحجی جعفی کوفی از یاران علی بن ابی‌طالب بود. هنگامی که شنید حسین بن علی از مدینه به مکه هجرت کرده است، برای دیدار حسین به مکه رفت و همراه او شد. وی در اوقات نماز مؤذن سپاه حسین بود و در مسیر حرکت به سوی عراق نیز حسین را همراهی کرد.

او تا واقعه کربلا همراه حسین بود. در روز عاشورا از حسین اجازه میدان خواست و پس از دریافت اذن، به نبرد پرداخت. اندکی جنگید و در حالی که مجروح شد، نزد حسین بازگشت و اشعاری در مدح و وفاداری سرود که مضمون آن اظهار فداکاری و دیدار با پیامبر اسلام و علی بن ابی‌طالب بود. حسین بن علی نیز سخن او را تأیید کرد و وعده پیوستن نزدیک به او داد. حجاج سپس به میدان بازگشت و جنگید تا کشته شد. سن او به هنگام کشته شدن را ۵۰ سال گزارش کرده‌اند. رجز او تنها رجزی است که خطاب به حسین بن علی مطرح شده است.

جایگاه در منابع

از حجاج بن مسروق در زیارت ناحیه مقدسه با عبارت «السَّلامُ عَلی حَجَّاجِ بْنِ مَسْرُوقِ الْجُعْفِی» به عنوان «شهید کربلا» یاد شده است.

پانویس

منابع

• اختری، عباسعلی (۱۳۹۰). «حجاج بن مسروق». دایرةالمعارف جامع اسلامی. تهران: آرایه.
• سنگری، محمدرضا (۱۳۸۶). آیینه‌داران آفتاب، پژوهش و نگارش نو از زندگانی و شهادت یاران اباعبدالله الحسین علیه السلام. تهران: سازمان تبلیغات اسلامی. شابک ۹۷۸-۹۶۴-۳۰۴-۲۵۱-۶.
• بینش، عبدالحسین؛ مقیمی فرد، سیدعلی؛ رحمتی، رضا؛ جمشیدی، سعید؛ شاکر، ابوالقاسم (۱۳۸۵). پژوهشی پیرامون شهدای کربلا. قم: زمزم هدایت.