خیانت در امانت

پرونده:IMG 20251104 221103 596.jpg

خیانت به معنای خودداری از ادای حقی است که فرد متعهد به پرداخت آن شده و نقطهٔ مقابل «امانت» است. امانت تنها مالی و مادی نیست، بلکه میتواند اخلاقی، اجتماعی و حتی سیاسی باشد.پیامبر اکرم (ص) در این زمینه میفرمایند: «حرفهایی که در جلسات خصوصی زده میشود، امانت است.»نمونهای از خیانت سیاسی، افشاگریهای همسران نوح و لوط بود که اسرار و اطلاعات نظامی را به دشمنان میرساندند.ما همچنین مسئول امانتهای الهی هستیم و باید در حفظ و استفادهٔ درست از آنها بکوشیم. منابع طبیعی مانند کوهها و جنگلها، امانتهایی در دست بشرند که باید از آنها به درستی استفاده کنیم. حتی فرزندان نیز امانتهایی در نزد پدر و مادر هستند. والدین موظفند برای آموزش و تربیت شایستهٔ فرزندانشان تلاش کنند، زیرا تربیت نادرست آنها، خیانتی بزرگ است.مهم‌تر از همه، قرآن کریم است که باید به دستورات آن عمل کرد و از این امانت بزرگ به خوبی پاسداری نمود.

ازبین رفتن اعتماد بر اثر خیانت

افشای اسرار دیگران، مصداق بارز «خیانت در امانت» است که پیامد مستقیم آن، نابودی اعتماد است. پیامبر اکرم (ص) در این زمینه هشدار میدهند: «ای اباذر! آنچه در مجالس میگذرد، امانت است و افشای راز مسلمان، خیانت محسوب میشود.» این شکل از خیانت، که به «نقض رازداری» تعبیر میشود، آشکارترین و مهم‌ترین نوع خیانت در حرفههایی مانند مشاوره به‌شمار میرود.امام صادق (ع) نیز در بیانی ژرف، خیانت را در تقابل مستقیم با «امانتداری» قرار میدهند و میفرمایند: «شایسته نیست کسی را که امین یافتهای، متهم کنی و به خائنی که آزمودهای، اعتماد نمایی.» بنابراین، نقض رازداری نه تنها یک خیانت است، بلکه نتیجه اجتنابناپذیر آن، سلب اعتماد مراجعان و از بین رفتن سرمایه اجتماعی امانتداری است.

حدیث

علی ابن ابی طالب خطاب به يكي از كارگزاران خود درباره آثار خيانت در امانت فرمودند:كسي كه امانت الهي را خوار شمارد و دست به خيانت آلوده كند، خود و دين خود را پاك نساخته و درهاي خواري را در دنيا به روي خود گشوده و در قيامت، خوارتر و رسواتر خواهد بود؛ و قطعا بزرگ‌ترين خيانت، خيانت به ملت، و رسواترين دغل‌كاري، دغل‌بازي با امامان است. بدرود.(ـنهج‌البلاغه، ترجمه محمّد دشتى نرم‌افزار باب العلم، مركز تحقيقات رايانه‌اى حوزه علميه قم، ن ۲۶)