قاسم قرمطی

قاسم بن احمد بن علی، مکنی به ابومحمد و مشهور به قرمطی، از رهبران و مبلغان قرامطه بود. او در سال ۲۹۳ق به فرمان زکرویه بن مهرویه برای تبلیغ به شهرهای عراق اعزام شد و پس از درگیری با مردم کوفه به قادسیه عقب‌نشینی کرد. درباره سرنوشت او گزارشی قطعی در دست نیست و احتمال داده شده است که در سال ۲۹۴ق در شمار یاران زکرویه کشته شده باشد.

زندگی

قاسم قرمطی، با نام اصلی قاسم بن احمد بن علی، مکنی به ابومحمد و مشهور به قرمطی، از رهبران و مبلغان قرامطه بود. بنا بر گزارش زرکلی، کارهای زکرویه بن مهرویه، رئیس بزرگ قرمطیان، به او واگذار شده بود. زکرویه در سال ۲۹۳ق قاسم را به شهرهای عراق اعزام کرد. در عراق برای قاسم قبه‌ای برپا کردند که درفشی سپید بر آن نصب بود و این درفش شعار قرمطیان به‌شمار می‌رفت. حدود یکصد سوار از یاران او از دروازه کنده وارد کوفه شدند و میان آنان و کوفیان جنگی درگرفت که به خروج قرمطیان از شهر انجامید. پس از آن، در بیرون شهر نیز درگیری روی داد و قاسم با یاران خود به قادسیه عقب نشست. پس از عقب‌نشینی قاسم به قادسیه، از او خبری در دست نیست. بنا بر گزارش منبع، احتمال داده شده است که او در سال ۲۹۴ق در شمار یاران زکرویه کشته شده باشد.

پانویس

منابع

• اختری، عباسعلی (۱۳۹۰). «قاسم قرمطی». دایرةالمعارف جامع اسلامی. تهران: آرایه.