محمد بن یحیی صولی
محمد بن یحیی صولی، با نام کامل ابوبکر محمد بن یحیی بن عبدالله بن عباس بن محمد بن صول، ادیب، کاتب و مورخ سده چهارم هجری بود که به سبب مهارت فراوان در بازی شطرنج به «صولی شطرنجی» شهرت یافت.[۱]
زندگی
محمد بن یحیی صولی، با نام کامل ابوبکر محمد بن یحیی بن عبدالله بن عباس بن محمد بن صول، ادیب، کاتب و مورخ سده چهارم هجری بود که به سبب مهارت فراوان در بازی شطرنج به «صولی شطرنجی» شهرت یافت. محمد بن یحیی از دانشمندان و ادیبان برجسته عصر عباسی بهشمار میرفت. او از محدثان و ادیبان بزرگی چون ابوداود سجستانی، ابوالعباس ثعلب و مبرد روایت نقل کرده است. همچنین کسانی مانند دارقطنی و مرزبانی از او روایت کردهاند.[۲]
صولی در دربار خلافت عباسی جایگاه ویژهای داشت و مدتی ندیم خلفایی چون الراضی بالله، المکتفی بالله و المقتدر بالله بود.[۳]
صولی در شطرنج چنان مهارتی داشت که در زمان خود بیهمتا دانسته میشد و از برجستهترین شطرنجبازان دوران عباسی بهشمار میرفت؛ از این رو به «صولی شطرنجی» شهرت یافت.[۴]
درگذشت
صولی در سال ۳۳۵ یا ۳۳۶ هجری قمری درگذشت.[۵]
آثار
از صولی آثار متعددی در تاریخ، ادب و اخبار ادیبان برجای مانده است. از جمله مهمترین تألیفات او میتوان به این آثار اشاره کرد:[۶]
- الأوراق فی أخبار آل العباس و أشعارهم؛
- الغرر؛
- الأنواع؛
- العبادة؛
- أدب الکاتب؛
- الوزراء؛
- أخبار أبی تمام؛
- أخبار القرامطة؛
- أخبار ابن هرمة؛
- أخبار سید حمیری؛
- أخبار أبی عمرو بن العلاء؛
- أخبار اسحاق بن ابراهیم.
پانویس
ارجاعات
منابع
- اختری، عباسعلی (۱۳۹۰). «صولی». دایرةالمعارف جامع اسلامی. تهران: آرایه.