میرزا کوچکخان جنگلی
میرزا کوچک خان جنگلی
میرزا یونس معروف به «میرزا کوچک» در 1298 هجری شمسی در شهر رشت واقع در استان گیلان، متولد شد. در نوجوانی برای تحصیل علوم دینی به مدرسه مذهبی رفت و مدارج علمی را طی کرد. در 1326 هجری شمسی، در گیلان به گروه آزادی خواهان پیوست و برای مقابله با محمدعلی شاه قاجار روانه تهران شد. در جریان جنگ جهانی اول و در هنگامی که دستهای از نمایندگان و رجال سیاسی به خاطر وضع بحرانی کشور و حضور نیروهای بیگانه دست به مهاجرت زده، میرزا درصدد برآمد تا با راه انداختن تشکیلات نظامی به مبارزه ضد استبداد رضاخانی و سرسپردگیها، پیمان های نامناسب و تحمیلی بیگانگان و مداخلات آنان در امور داخلی کشور بپردازد.
| تولد | 1298 | رشت |
|---|---|---|
| وفات | 1340 | خلخال |
مبارزات
شبهات
اندیشه سیاسی
تشکیل نهضت جنگل
شکست جریان مشروطه اول و دوم، مبارزان مشروطه خواه و همچنین مردم را دچار سرخوردگی کرد. این شکست ها حکمرانان داخلی را بر آن داشت تا بر مردم بیشتر سختگیری کنند. در همین زمان جنگ جهانی اول و اشغال ایران رخ داد. قحطی بیداد می کرد و مردم زیر فشار قوای داخلی و خارجی، روزهای سختی می گذراندند. در این شرایط انگلیس ها در جنوب و روس ها در شمال مناطق تحت کنترل خود گسترش دادند. دولت مرکزی در حفظ کشور ضعیف عمل می کرد. در همین شرایط جنبش جنگل ایجاد شد. رهبری جنبش بر عهده میرزا یونس معروف به میرزا کوچک خان بود. پس از مدتی مردم جذب جنبش شدند زیرا جنبش با هدف مخالفت با استبداد خارجی و احیای استقلال داخلی کشور ایجاد شده بود.
دخالت انگلیس و تسلیم شدن همرزمان میرزا مانند دکتر حشمت و احمد کسمایی، جنبش جنگل را در سال 1298 با شکست مواجه کرد. میرزا با اندک نفراتش به جنگل های تنکابن گریخت و به تجدید قوا پرداخت.[۱]
وفات
- ↑ نعیمی، عباس؛ غفاری هشجین، زاهد (۱۳۹۲). «تبیین نظام حکومتی در بینش سیاسی میرزا کوچک خان جنگلی: از مشروطه خواهی به جمهوری خواهی (مقاله علمی وزارت علوم)». جستارهای سیاسی معاصر (۷): ۱۱۱ تا ۱۳۱.