سبأ بن یشجب
سبأ فرزند یشجب بن یعرب بن قحطان، از پادشاهان بزرگ دوران جاهلیت نخستین در یمن است که احتمالاً در قرن بیستم پیش از میلاد میزیسته است. او به دلیل جنگاوری، ساخت شهر تاریخی مأرب و سد معروف آن، و نیز ایراد نخستین خطبه در دوران جاهلیت شهرت دارد. قبایل بزرگ یمنی همچون حمیر و کهلان به او منتسب هستند.
زندگی
سبأ بن یشجب بن یعرب بن قحطان، از سلاطین برجسته دوران جاهلیت نخستین است که نام او را عبدشمس و برخی نیز عامر گزارش کردهاند. گمانهزنیهای تاریخی حاکی از آن است که وی در حدود قرن بیستم پیش از میلاد میزیسته و قلمرو فرمانرواییاش شهر صنعا و دیگر مناطق یمن بوده است. مورخان او را به دلیل شجاعت، تدبیر و همت بلندش در حکمرانی ستودهاند. او برای گسترش قلمرو خود و تحت سیطره درآوردن قبایل عرب به نبردهای متعددی دست زد و حتی گفته شده که بابل را فتح کرد و از آن دیار باج و خراج میگرفت.[۱]
سبأ علاوه بر کشورگشایی، به آبادانی سرزمین یمن توجه ویژهای داشت. او شهر تاریخی «مأرب» را بنا کرد و سد معروف مأرب را در کنار آن احداث نمود تا کشاورزی و عمران منطقه رونق یابد. در بُعد فرهنگی، مورخان سبأ را نخستین کسی میدانند که در دوران جاهلیت برای مردم خطبه خواند و به سخنرانی رسمی پرداخت؛ اقدامی که پیش از او در میان اعراب سابقه و رواج نداشت.[۲]
فرزندان و قبایل منتسب
از سبأ فرزندان متعددی برجای ماند که هر یک سرسلسله و پدر یکی از قبایل بزرگ عرب گردیدند. از مشهورترین فرزندان او میتوان به حمیر، کهلان، صیفی، بشر، نصر، افلح، زیدان، عود، رهم، عبدالله، نعمان، یشجب، شدّاد، ربیعه، مالک و زید اشاره کرد که نقش مهمی در شکلگیری جغرافیای انسانی و قبایل شبهجزیره عربستان ایفا کردند.[۳]
پانویس
ارجاعات
منابع
- اختری، عباسعلی (۱۳۹۰). «سبأ». دایرةالمعارف جامع اسلامی. تهران: آرایه.