انبار

شهر انبار از بناهای شاپور اول و مقر ابوالعباس سفاح بوده است. علی بن ابی‌طالب در مسیر خود به صفین، رفتار کرنش‌آمیز کدخدایان انبار را مورد انتقاد قرار داد و آنان را از این کار بازداشت، با تأکید بر بی‌ثمری چنین رفتارهایی در دنیا و زیان آن در آخرت.

تاریخچه

انبار یکی از شهرهای عراق است که در ده فرسنگی غرب بغداد قرار دارد. این شهر از بناهای شاپور اول ساسانی بوده و مدتی به عنوان مقر ابوالعباس سفاح، نخستین خلیفه عباسی، انتخاب شد. سفاح در این شهر کاخی عظیم بنا کرد.

در مسیر حرکت علی بن ابی‌طالب به سوی صفین، هنگامی که به شهر انبار رسید، کدخدایان این شهر به استقبال او آمدند. آنان به نشانه احترام از مرکب پیاده شده و با سرعت به سوی خلیفه و امام خود شتافتند و مراسِمی که نشان از کرنش و ذلت در برابر زمامداران بود، انجام دادند. علی اما از این رفتار انتقاد کرد و به آنان گفت «این چه کاری است که انجام دادید؟» آنان پاسخ دادند: «این آداب و رسومی است که زمامداران خود را به وسیله آن بزرگ می‌داریم.» علی در پاسخ گفت: «به خدا سوگند، این عمل نه سودی برای زمامداران دارد و نه برای شما عزت‌آفرین است. با این رفتار در دنیا مشقت بر خود هموار می‌سازید و در آخرت دچار شقاوت و بدبختی خواهید شد. چه زیانبار است مشقتی که در پی آن عذاب الهی باشد، و چه پرسود است آرامشی که با آن ایمنی از دوزخ حاصل شود!». این مطلب در بخش حکمت‌های نهج البلاغه نیز منعکس شده است.

پانویس

منابع

• اختری، عباسعلی (۱۳۹۰). «انبار». دایرةالمعارف جامع اسلامی. تهران: آرایه.