فضل بن یحیی برمکی
| فضل بن یحیی برمکی | |
|---|---|
| وزیر و نایب خلافت عباسی | |
| امیر و حاکم مناطق شرقی و شمالی خلافت عباسی | |
| سلطنت | ۷۸۶–۸۰۵ |
| وزیر اعظم خلافت عباسی | |
| سلطنت | ۷۹۰–۸۰۵ |
| ماقبل | یحیی برمکی |
| مابعد | جعفر برمکی |
| شریک وزارت | یحیی برمکی جعفر بن یحیی |
| متولد | خراسان |
| درگذشته | ۱۴۷ |
| هم‌نشین | الهام القیشی |
| پدر | یحیی بن خالد برمکی |
| دین و مذهب | اسلام |
فضل بن یحیی بن خالد برمکی، وزیر هارون الرشید و برادر هم‌شیر او بود. وی در سال ۱۷۸ق والی خراسان شد. در سال ۱۸۷ق، فضل و پدرش یحیی بن خالد برمکی دستگیر و به رقه برده و زندانی شدند و اموال آنان و دیگر برمکیان مصادره شد. فضل در زندان هارون در رقه درگذشت.
زندگی
فضل بن یحیی بن خالد برمکی وزیر هارون الرشید و برادر هم‌شیر او بود. او از سخاوتمندان نامی به‌شمار می‌آمد. هارون الرشید او را برای مدتی کوتاه به وزارت منصوب کرد و سپس در سال ۱۷۸ق او را والی خراسان کرد. فضل در دوران ولایت خود سیرتی نیکو داشت و تا سال ۱۸۷ق در این مقام باقی ماند.[۱]
فضل بن یحیی برمکی (زادهٔ ۱۴۷ یا ۱۴۸ ه.ق) معتمد هارون خلیفهٔ عباسی، معلم امین و امیر مناطق مختلفی از ایران در دورهٔ خلافت هارون بود. او هفت روز پیش از تولد هارون زاده شد و برادر رضاعی هارون بود. او به همراه برادرش، جعفر در امور وزارت، دستیاری پدر خویش، یحیی بن خالد را می‌کرد. در سال ۱۶۷ ه.ق امارت سرزمین‌های شرقی خلافت از خراسان تا نهروان تا سرزمین‌های ترک به وی واگذار شد. در ۱۷۸ ه.ق امیر خراسان شد، اما خیلی زود در سال ۱۷۹ ه.ق از امارت خراسان برکنار شد.[۲]
در سال ۱۸۷ق، هنگامی که هارون الرشید بر برمکیان خشم گرفت، فضل و پدرش یحیی بن خالد دستگیر شدند. هارون آن دو را به رقه برد و در آنجا زندانی کرد و اموال آنان و دیگر برمکیان را مصادره کرد. فضل در زندان هارون در رقه درگذشت.[۳]
در دیدگاه دیگران
ابن اثیر فضل بن یحیی را از نیک‌مردانی دانسته است که جهان مانند او را به یاد ندارد.[۴]
پانویس
ارجاعات
منابع
- سجادی، صادق (۱۳۸۳). «برمکیان». در سید محمدکاظم موسوی بجنوردی. دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. ج. دوازدهم. تهران: مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. شابک ۴-۲۵-۷۰۲۵-۹۶۴.
- اختری، عباسعلی (۱۳۹۰). «فضل بن یحیی بن خالد برمکی». دایرةالمعارف جامع اسلامی. تهران: آرایه.