طاهره صفارزاده
این نوشتار برای رعایت قانون لحن بیطرفانه به ویراستاری نیاز دارد. لطفاً تا جایی که ممکن است آن را از نظر دستور زبان، شیوه نگارش، املا و انشا بهتر کنید. (فوریه ۲۰۲۶) |

طاهره صفارزاده، در بیست و هفتم آبان ۱۳۱۵ در شهر سیرجان واقع در استان کرمان متولد شد. پدرش به علم قضاوت آگاهی داشت و مادرش زنی مذهبی بود. پدربزرگ پدری اش مکتبدار و از نوادگان میرزا علیرضا از عارفان و عالمان عصر خود بود. طاهره تا سن پنج سالگی در کنار والدین خود زندگی آرامی داشت اما با مرگ ناگهانی پدر و مادرش، زندگی طاهره وارد مرحله جدید و بحرانی شد. طاهره در کنار مادربزرگ مادریاش بیبی مرصع که زنی شاعره بود روزگار سپری میکرد. طاهره دارای یک خواهر بنام سیمین و دو برادر بنامهای جواد و جلال بود. جلال پس از فوت مادر که تازه متولد شده بود تحت سرپرستی عمویشان قرار گرفت و طاهره به همراه برادر و خواهرش در کنار بی بی مرصع بودند تا چندی بعد که به منزل دایی خود در کرمان رفته و از شش سالگی راهی مکتب خانه شد تا تجوید و قرائت قرآن بیاموزد. یک سال بعد به دبستان رفت و با میل و رغبت تکالیف مدرسه و تکالیف دینی خود که شامل نماز و روزه بود، انجام میداد.[۱]
| تاریخ تولد | ۲۷ آبان سال ۱۳۱۵ ش |
| محل تولد | کرمان، سیرجان |
| تاریخ درگذشت | ۴ آبان سال ۱۳۸۷ |
| محل دفن | تهران، امامزاده صالح |
| محل تحصیل | کرمان، شیراز، انگلستان، آمریکا (دانشگاه آیووا) |
طاهره صفارزاده در سال ۱۳۳۳ دیپلم خود را با رتبه اول از دبیرستان بهمن یار کرمان اخذ و پس از آزمون ورودی دانشگاه در رشته زبان و ادبیات انگلیسی وارد دانشگاه شیراز شد. در سال ۱۳۳۷ مدرک کارشناسی خود از دانشگاه اخذ و وارد بازار کار در شرکت نفت در تهران شد. در سال ۱۳۴۴ در حالی که همچنان مشغول به اداره ترجمه و نگارش شرکت نفت بود از طرف شرکت بورسیه ای به او داده شد و راهی انگلستان شد اما پس از درگذشت تنها فرزندش به تهران بازگشت. او همچنان فعالیتش در زمینه شعر و داستان ادامه داد و نخستین مجموعه شعر خود با عنوان رهگذر مهتاب در سال ۱۳۴۱ منتشر کرد. در همین سال مجموعه داستان کوتاه او نیز با عنوان پیوندهای تلخ منتشر شد.[۲]
طاهره صفارزاده برخی از نوشتههای خود به انگلیسی ترجمه کرد و به دانشگاه آیووا فرستاد. او توانست دعوت نامه برای تحصیل در این دانشگاه اخذ کند. در سال ۱۳۴۷ هجری، انتشارات ویندهوور وابسته به دانشگاه آیووا نخستین مجموعه شعری انگلیسی او با عنوان چتر سرخ منتشر کرد.[۳]
اولین سروده
طاهره صفارزاده در سن سیزده سالگی نخستین شعر خود را با عنوان بینوا و زمستان سرود و مورد تشویق معلم و مدیر مدرسه قرار گرفت. او از طرف رئیس آموزش و پرورش استان کرمان یک جلد دیوان عبدالرحمن جامی به عنوان جایزه دریافت کرد. بخشی از شعر او چنین است:
طبیعت بار دیگر با زمستان
هماهنگ ستم بر بینوا شد[۴]
ویژگیهای اشعار صفارزاده
۱. اعتقاد به معاد در لابلای اشعار او مشهود است، بویژه در مجموعه شعر طنین در دلتا؛ چنانکه در شعر هفت سفر میگوید:
بزرگترین اختراع از آن شما بوده است،
آیا تو در زندگی قبلی ات آن ریاضیدان مخترع نبودی
این را من در برزخ کشف خواهم کرد.[۵]
۲. تلاش برای نشان دادن اعتقاد، ایمان و مردم با شعر خود. برای نمونه او با بهرهگیری از سوره اعراف، آیه ۱۲ که خداوند میفرماید: أَنَا خَیْرٌ مِنْهُ خَلَقْتَنِی مِنْ نَارٍ وَخَلَقْتَهُ مِنْ طِینٍ؛ به عناصر اربعه اشاره میکند:
من از گِل آمدهام
و دشمن از آتش
در خاک نور هدایت است
در آتش التهاب فساد و فتنه
من خاک بودم مرا بیراهه رفته بودم در باد
مرا دوباره فراخواندند[۶]
افتخارات
- ورود به دنیای سینما و ساخت دو فیلم
- تأسیس کانون فرهنگی هنری نهضت اسلامی در سال ۱۳۵۶ به کمک نویسندگان سرشناس مسلمان
- تربیت حدود ۳۰۰ هنرجو در رشتههای سینما، عکاسی، تئاتر، نقاشی، گرافیک، شعر و داستان
- پیشنهاد تأسیس مرکز ترجمه قرآن به زبانهای خارجی و انجمن قلم
- منتخب در فستیوال بینالمللی داکا در سال ۱۳۶۷ به عنوان یکی از پنج عضو بنیانگذار کمیته ترجمه آسیا
- استاد نمونه در سال ۱۳۷۱ از سوی وزارت فرهنگ و آموزش عالی
- مفتخر به عنوان خادم القرآن در سال ۱۳۸۰ پس از انتشار ترجمه قرآن حکیم، از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در هشتمین دوره
- انتشار بیش از ۱۴ مجموعه شعر و ۱۰ کتاب ترجمه یا نقد ترجمه در زمینههای ادبیات، علوم، علوم قرآنی و حدیث از این نویسنده
- ترجمه گزیده سرودههای او به زبانهای مختلف
- منتخب به عنوان شاعر مبارز و زن نخبه و دانشمند مسلمان در سال ۲۰۰۶ همزمان با برپائی جشن روز جهانی زن، از سوی سازمان نویسندگان آفریقا و آسیا (Afro - Asian Writers' Organization)[۷]
آثار
کتابهای شعر
- رهگذر مهتاب
- چتر سرخ
- طنین دردلتا
- سد و بازوان
- سفر پنجم
- حرکت و دیروز
- بیعت با بیداری
- مردان منحنی
- دیدار با صبح
- روشنگران راه
- در پیشواز صلح[۸]
کتاب قصه
پیوندهای تلخ[۹]
کتابهای ترجمه
- اصول و مبانی ترجمه: تجزیه و تحلیلی از فن ترجمه
- ترجمه مفاهیم بنیادی قرآن مجید (فارسی و انگلیسی)
- ترجمه قرآن حکیم (سه زبانه: متن عربی با ترجمه فارسی و انگلیسی)
- ترجمه قرآن حکیم (دو زبانه: متن عربی با ترجمه فارسی)
- ترجمه قرآن حکیم (دو زبانه: متن عربی با ترجمه انگلیسی)
- لوح فشرده قرآن حکیم (سه زبانه: متن عربی با ترجمه فارسی و انگلیسی)
- معجزه (لوح فشرده صوتی و ترجمه قرآن حکیم، جزء ۲۹ و جزء ۳۰)
- ترجمه دعای عرفه: دعای امام حسین (ع) در روز عرفه (متن عربی با ترجمه فارسی
- ترجمه دعای ندبه و دعای کمیل (متن عربی با ترجمه فارسی)
- مفاهیم قرآنی در حدیث نبوی: گزیدهای از نهج الفصاحه با ترجمه فارسی و انگلیسی
- ترجمه دعای جوشن کبیر
- گزیده نهج البلاغه (متن عربی با ترجمه فارسی و انگلیسی)[۱۰]
درگذشت
طاهره صفارزاده پس از یک دوره بیماری، در چهارم آبان سال ۱۳۸۷ برابر با ۲۵ شوال ۱۴۲۹ مصادف با سالروز شهادت جعفر بن محمد امام ششم شیعیان در سن ۷۲ سالگی درگذشت.[۳]مقبره او در امامزاده صالح تهران میباشد.[۱۱] اما بر اساس آنچه در سایت خبر آنلاین آمده است؛ مسئولان آستان امامزاده صالح جسد طاهره صفارزاده را از قبر وی بیرون آوردند و کس دیگری ر ا به جایش دفن کردند. این عمل مسئولان آستان امامزاده صالح، سبب نارضایتی خانواده طاهره صفارزاده شده و خواستار نبش قبر و انتقال باقی مانده جسد خواهر و همچنین انتقال کتابهای او به شهر سیرجان میشوند.[۱۲]
منابع
- ↑ حبیبی نژاد، ذبیحالله (۱۳۹۳). طاهره صفارزاده شخصیتهای مانا. تهران: انتشارات سوره مهر. صص. ۱۸ و ۱۹.
- ↑ حبیبی نژاد، ذبیحالله (۱۳۹۳). طاهره صفارزاده شخصیتهای مانا. تهران: انتشارات سوره مهر. ص. ۲۳.
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ حبیبی نژاد، ذبیحالله (۱۳۹۳). طاهره صفارزاده، شخصیتهای مانا. تهران: انتشارات سوره مهر. ص. ۲۴.
- ↑ حبیبی نژاد، ذبیحالله (۱۳۹۳). طاهره صفارزاده شخصیتهای مانا. تهران: انتشارات سوره مهر. ص. ۱۹.
- ↑ شجاعی، یونس. «تجلی معاد و مسائل آن در شعر فارسی از مشروطه تا انقلاب اسلامی». فصلنامه ادبیات فارسی (علمی – پژوهشی): ۷۰ تا ۹۲.
- ↑ موسوی، زهرا؛ سلطانی، فاطمه (۱۳۹۴). «سبک تأثیرپذیری و کارکرد عناصر قرآنی در اشعار طاهره صفارزاده». فصلنامه علمی – پژوهشی پژوهشهای ادبی – قرآنی. سوم (سوم): ۱۶۱ تا ۱۸۳.
- ↑ رفیعی، علی محمد (۱۳۸۸). «کودک، طاهره، بیم، نگاهی به کودکی و نوجوانی در شعرهای طاهره صفارزاده». کتاب ماه کودک و نوجوان: ۵۶ تا ۷۲.
- ↑ رفیعی، علی محمد (۱۳۸۸). «کودک، طاهره، بیم؛ نگاهی به کودکی و نوجوانی در شعرهای طاهره صفارزاده». کتاب ماه کودک و نوجوان: ۵۶ تا ۷۲٫.
- ↑ رفیعی، علی محمد (۱۳۸۸). «کودک، طاهره، بیم؛ نگاهی به کودکی و نوجوانی در شعرهای طاهره صفارزاده». کتاب ماه کودک و نوجوان: ۵۶ تا ۷۲.
- ↑ رفیعی، علی محمد (۱۳۸۸). «کودک، طاهره، بیم؛ نگاهی به کودکی و نوجوانی در شعرهای طاهره صفارزاده». کتاب ماه کودک و نوجوان: ۵۶ تا ۷۲.
- ↑ رفیعی، علی محمد (۱۳۸۸). «کودک، طاهره، بیم، نگاهی به کودکی و نوجوانی در شعرهای طاهره صفارزاده». کتاب ماه کودک و نوجوان: ۵۶ تا ۷۲.
- ↑ رفیعی، علی محمد (۱۳۸۸). «کودک، طاهره، بیم، نگاهی به کودکی و نوجوانی در شعرهای طاهره صفارزاده». کتاب ماه کودک و نوجوان: ۵۶ تا ۷۲.
- نوشتارهای نیازمند ویراستاری از فوریه ۲۰۲۶
- استادان دانشگاه اهل ایران
- اسلامشناسان زن
- اعضای دفتر هماهنگی همکاریهای مردم با رئیسجمهور
- اهالی سیرجان
- برندگان جشنواره شعر فجر
- دانشآموختگان برنامه بینالمللی نوشتن
- درگذشتگان ۱۳۸۷
- درگذشتگان ۲۰۰۸ (میلادی)
- دریافتکنندگان نشان فرهنگ و هنر
- زادگان ۱۳۱۵
- زادگان ۱۹۳۶ (میلادی)
- زنان مسلمان
- شاعران زن اهل ایران
- شاعران سده ۲۰ (میلادی) اهل ایران
- شاعران سده ۲۰ (میلادی)
- شاعران سده ۲۱ (میلادی) اهل ایران
- شاعران سیرجان
- شاعران مسلمان
- مترجمان زن اهل ایران
- مترجمان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایران
- مترجمان قرآن اهل ایران
- مترجمان قرآن به انگلیسی
- مترجمان قرآن به فارسی
- مدفونان در امامزاده صالح تجریش
- منتقدان ادبی اهل ایران
- منتقدان زن
- نویسندگان زن اهل ایران
- نویسندگان زن سده ۲۰ (میلادی)
- نویسندگان فارسیزبان