| مسابقه دانشدخت | |
| اسلامیکال از تاریخ ۱۵ دی تا ۲۰ بهمن، میزبان یک همایه با موضوع زنان است. شما میتوانید در مسابقه مقالهنویسی دانشدخت، شرکت کنید و با نگارش مقاله، از جوایز آن بهرهمند باشید. اگر به موضوعات مربوط با زنان علاقهمندید، این فرصت را از دست ندهید. فهرستی از مقالات پیشنهادی جهت ایجاد یا ویرایش در اینجا وجود دارد. |
فهرست کتب حدیثی
فهرست کتب حدیثی در اسلام، شامل کتابهایی است که به جمعآوری حدیثهای اسلامی پرداختهاند. این فهرست در دو دسته شیعه و سنی دستهبندیشدهاند.
مجموعههای اهل سنت
کتب سته، شش کتاب حدیثی مشهور در نزد اهل سنت است که صحح سته نیز نام گرفتهاند. این کتب عبارتند از:
غیر از این موارد، کتابهای متعددی در زمینه حدیث توسط علمای اهل سنت نوشته شده است. این فهرست، شامل کتابهایی است که پیش از قرن هفتم نوشته شدهاند و عموماً کتابهای اولیه در حدیثنگاری اهلسنت بهشمار آمدهاند. بیشتر فهرست زیر در مقدمه کتاب جامع الکامل امام عظمی آمده است.
- مجمع سعد بن عباده (متوفی ۱۶ هجری قمری)
- مجمع عبدالله بن مسعود (متوفی ۳۲ ق)
- نسخه علی بن ابیطالب (متوفی ۴۰ هجری قمری)
- مکتوبات عمرو بن حزم (متوفی ۵۱ هجری قمری)
- رساله سمره بن جندب (متوفی ۵۴ هجری قمری)
- صحیفه الصادقه اثر عبدالله بن عمرو بن عاص (متوفی ۶۵ق)*
- صحیفه جابر بن عبدالله (متوفی ۷۴ هجری قمری)
- مجمع بشیر بن نهیق (متوفی ۹۱ هجری قمری)
- صحیفه انس بن مالک (متوفی ۹۳ ق)
- روایت العایشه اثر عروة بن زبیر (متوفی ۹۴ ق)
- روایت العباس از سعید بن جبیر (متوفی ۹۶ ق)
- صحیفه همام بن منبه (متوفی ۱۳۰ ه.ق)*
- مسند ابوحنیفه (متوفی ۱۵۰ ق)*
- مصنف بن جریج (متوفی ۱۵۰ ق.)*
- الجامع اثر معمر بن راشد (متوفی ۱۵۴ ق)
- الجامی اثر عبدالرحمن العوزعی (متوفی ۱۵۸ ق.)
- الجامی اثر سفیان سوری (متوفی ۱۶۱ هجری قمری)
- الموطا اثر مالک بن انس (متوفی ۱۷۹ ق)*
- کتاب الزهد اثر عبدالله بن مبارک (۱۸۱ هجری قمری)
- کتاب الخراج اثر ابویوسف (متوفی ۱۸۲ق)
- کتاب الآثار اثر محمد شیبانی (متوفی ۱۸۹ ه.ق)
- الموطا اثر محمد شیبانی (متوفی ۱۸۹ ق)*
- کتاب الزهد اثر وکیع بن جراح (متوفی ۱۹۷ق)
- الجامع اثر ابنوهب مصری (متوفی ۱۹۷ق)
- الخراج اثر یحیی بن آدم (متوفی ۲۰۳ هجری قمری)
- کتاب الامم (متوفی ۲۰۴ هجری قمری)*
- مسند شافعی (متوفی ۲۰۴ ق.)*
- الرساله (متوفی ۲۰۴ هجری قمری)*
- مسند طیالیسی (متوفی ۲۰۴ هجری قمری)*
- المغازی اثر واقدی (متوفی ۲۰۷ ق)
- مصنف عبدالرزاق (متوفی ۲۱۱ ق)*
- مسند حمیدی (متوفی ۲۱۹ ق)*
- فضائل القرآن اثر قاسم بن سلام (متوفی ۲۲۴ هجری قمری)
- الاموال اثر قاسم بن سلام (متوفی ۲۲۴ ق)
- الطهور اثر قاسم بن سلام (متوفی ۲۲۴ هجری قمری)
- حدیث الغریب اثر قاسم بن سلام (متوفی ۲۲۴ هجری قمری)
- سنن سعید بن منصور (متوفی ۲۲۷ ق)*
- مسند مصدد بن مسرحد (متوفی ۲۲۸ هجری قمری))
- مسند عبدالرحمن بن عوف اثر احمد بن محمد برطی (متوفی ۲۲۸ ق)
- مسند ابنجاد (۲۳۰ هجری قمری)
- کتاب العلم اثر زهیر بن حرب (متوفی ۲۳۴ ق)
- مصنف ابن ابیشیبه (متوفی ۲۳۵ ق)*
- المسند اثر ابن ابیشیبه (متوفی ۲۳۵ ق)
- مسند اسحاق بن راهویه (متوفی ۲۳۸ ه.ق)*
- مسند احمد بن حنبل (متوفی ۲۴۱ ق)*
- کتاب الزهد اثر احمد بن حنبل (متوفی ۲۴۱ ق)
- فضائل الصحابه اثر احمد بن حنبل (متوفی ۲۴۱ ق)
- الاشرابه اثر احمد بن حنبل (متوفی ۲۴۱ ق)
- الزهد اثر ابنسری (متوفی ۲۴۳ ق)
- مسند ابن ابیعمر عدنی (متوفی ۲۴۳ ق)
- مسند احمد بن مونی (متوفی ۲۴۴ ق)
- الاموال اثر ابنزنجویه (متوفی ۲۴۸ ق)
- المنتخب من مسند عبد بن حمید (متوفی ۲۴۹ ق)
- سنن دارمی (متوفی ۲۵۵ ق)*
- صحیح بخاری (متوفی ۲۵۶ ق)*
- الادب المفرد (متوفی ۲۵۶ ق.)*
- التاریخ الکبیر (متوفی ۲۵۶ ق.)*
- جزء القراءة خلف الإمام اثر محمد بن اسماعیل بخاری (متوفی ۲۵۶ ق)
- جزء رفع الیدین اثر محمد بخاری (متوفی ۲۵۶ ق)
- خلق أفعال العباد اثر محمد بخاری (متوفی ۲۵۶ هجری قمری)
- صحیح مسلم (متوفی ۲۶۱ هجری قمری)*
- سنن ابنماجه (متوفی ۲۷۳ ق)*
- مسند عبدالله بن عمر اثر محمد بن ابراهیم طرسوسی (متوفی ۲۷۳ ق)
- سنن ابوداود (متوفی ۲۷۵ ق.)*
- المراسیل اثر محمد بخاری (متوفی ۲۵۶ ق)
- مسند بقی بن مخلد قرطبی (متوفی ۲۷۶ ق)
- المعرفة و التاریخ اثر یعقوب بن سفیان فسوی (متوفی ۲۷۷ ق).
- الشمائل المحمدیه اثر محمد بخاری (متوفی ۲۵۶ ق)
- العلل اثر محمد بخاری (متوفی ۲۵۶ هجری قمری)
- سنن ترمذی (متوفی ۲۷۹ ق.)*
- الشمائل المحمدیه اثر محمد ترمذی (متوفی ۲۷۹ ق)*
- مکارم الاخلاق اثر ابن ابیالدنیا (متوفی ۲۸۱ ق)
- مسند الحارث (متوفی ۲۸۲ ق)
- غریبالحدیث اثر ابراهیم بن اسحاق حربی (متوفی ۲۸۵ ق)
- کتاب السنه اثر ابن ابیعاصم (متوفی ۲۸۷ ق)
- الآحاد والمثانی اثر ابن ابیعاصم (متوفی ۲۸۷ هجری قمری)
- الجهاد اثر ابن ابیعاصم (متوفی ۲۸۷ ق)
- الدیات اثر ابن ابیعاصم (متوفی ۲۸۷ ق)
- الزهد اثر ابن ابیعاصم (متوفی ۲۸۷ ق)
- مسند البزار اثر ابوبکر بزار (متوفی ۲۹۲ ق.)*
- السنة اثر محمد بن نصر مروزی (متوفی ۲۹۴ ق)
- تعظیم قدر الصلاة اثر محمد بن نصر مروزی (متوفی ۲۹۴ هجری قمری)
- قیام اللیل اثر محمد بن نصر مروزی (متوفی ۲۹۴ هجری قمری)
- فضائل القرآن اثر ابنضریس (متوفی ۲۹۴ ق)
- سنن نسائی (متوفی ۳۰۳ ق.)*
- سنن الکبری اثر نسائی (متوفی ۳۰۳ هجری قمری)*
- خصائص امیرالمؤمنین (متوفی ۳۰۳ ق)*
- عمل الیوم و اللیلة اثر نسائی (متوفی ۳۰۳ ق)
- مسند ابویعلی موصلی (متوفی ۳۰۷ ه.ق)*
- المنتقی اثر ابن الجارود (متوفی ۳۰۷ ق)
- مسند الرویانی (متوفی ۳۰۷ ق.)
- تهذیب الآثار اثر محمد بن جریر طبری (متوفی ۳۱۰ ق.)*
- الکنی و الأسماء اثر محمد بن احمد دولابی (متوفی ۳۱۰ هجری قمری)
- صحیح ابنخزیمة (متوفی ۳۱۱ ق)*
- التوحید اثر نسائی (متوفی ۳۰۳ هجری قمری)
- العلل اثر ابوبکر الخلال (متوفی ۳۱۱ هجری قمری)
- مسند السراج (متوفی ۳۱۳ ق)*
- مسند ابوعوانه (متوفی ۳۱۶ ق)*
- المصاحف اثر ابن ابیداود (متوفی ۳۱۶ هجری قمری)
- الاوسط اثر ابنمندیر (متوفی ۳۲۱ ق)
- شرح مشکل الآثار اثر الطحاوی (متوفی ۳۲۱ ق).
- شرح معانی الآثار اثر الطحاوی (متوفی ۳۲۱ هجری قمری).
- الضعفاء الکبیر اثر العقیلی (متوفی ۳۲۲ ق)
- العلل اثر ابن ابیحاتم (متوفی ۳۲۷ ق)
- المراسیل اثر ابن ابیحاتم (متوفی ۳۲۷ هجری قمری)
- مکارم الاخلاق اثر الخراطی (متوفی ۳۲۷ هجری قمری)
- مساوی الاخلاق اثر الخراطی (متوفی ۳۲۷ق)
- مسند هیثم بن کلیب شاشی (متوفی ۳۳۵ ق.)
- معجم الصحابة اثر ابنقانع بغدادی (متوفی ۳۵۱ ق)
- صحیح بن هبان (متوفی ۳۵۴ ق.)*
- الفوادی (الغیلانیات) لیل ابی بکر محمد بن عبدالله بن ابراهیم شافعی (۳۵۴ق)
- المعجم الکبیر (متوفی ۳۶۰ ق.)*
- المعجم الاوسط (متوفی ۳۶۰ ق)*
- المعجم الصغیر (متوفی ۳۶۰ ق)*
- المعجم الشمعین لیل الطبرانی (متوفی ۳۶۰ ق)
- الدعا لیل الطبرانی (متوفی ۳۶۰ ق)
- الشریعه لیل الطبرانی (متوفی ۳۶۰ ق)
- امل یوم اللیله لایل ابن السنی (متوفی ۳۶۴ ق)
- الکامل فی زعفه الرجال لیل امام بن عدی (متوفی ۳۶۵ ق)
- الازمه لیل ابوشیخ الاصبهانی (متوفی ۳۶۹ ق)
- اخلاق عن نبیه لیل ابوشیخ الاصبهانی (متوفی ۳۶۹ق)
- سنن دارالقطنی (متوفی ۳۸۵ ق.)*
- النزول لیل امام درقوتنی (متوفی ۳۸۵ هجری قمری)
- العلل لیل امام درقطنی (متوفی ۳۸۵ هجری قمری)
- الزمات لل امام الدرقطنی (متوفی ۳۸۵ هجری قمری)
- الططبای لیل امام درقطنی (متوفی ۳۸۵ ه.ق)
- الطرغیب فی فضائل الاعمال لیل امام الدرقطنی (۳۸۵ق)
- الابانه لیل امام بن بطاح (متوفی ۳۸۷ ق)
- غریب الحدیث لیل امام خطابی (متوفی ۳۸۸ ق)
- الایمان لیل امام ابن مندا (متوفی ۳۹۵ ه.ق)
- معرفت ما صحابه لیل امام ابن منداء (متوفی ۳۹۵ ق)
- المستدرک علی الصحیحین (تلخیس المستدرک) (متوفی ۴۰۵ ق)*
- الفوائد لیل امام محمد بن تمام رازی (متوفی ۴۱۴ق)
- شرع اصول الدین لیل امام لعل الکائی (متوفی ۴۱۸ هجری قمری)
- حلیة الاولیاء لیل ابونعیم اصفهانی (متوفی ۴۳۰ ق)*
- معرفت ما صحابه لیل ابونعیم اصفهانی (متوفی ۴۳۰ ق)
- اخبار الاصبهان لیل ابونعیم اصفهانی (متوفی ۴۳۰ ق)
- دلائل عن نبوه لیل لیل ابونعیم اصفهانی (متوفی ۴۳۰ ق)
- آمالی لیل بن بوشران (متوفی ۴۳۰ ق)
- الابانه و اصول الدیانه لیل امام سجزی (متوفی ۴۴۴ هجری قمری)
- فضائل الشام لیل ابی الحسن علی بن محمد الربیع (متوفی ۴۴۴ ق)
- مسند الشهاب لیل امام قذایی (متوفی ۴۵۴ هجری قمری)
- المهله (متوفی ۴۵۶ ق.)*
- حجة الویدا لیل امام بن حزم (متوفی ۴۵۶ ق)
- سنن الکبری لیل بیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)*
- السنن الصغره لیل البیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)*
- السنن الوسطة للامام البیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)*
- دلائل نبوه لیل امام بیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)
- شعاب الایمان لیل امام بیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)*
- البعثة وان نوشور لل امام بیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)
- الدعوات الکبیر لیل امام بیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)
- القدر لیل امام بیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)
- الخلافیات لیل امام بیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)
- ازابوالقبر لیل امام بیهقی (متوفی ۴۵۸ق)
- المدخال السنن الکبری لیل امام بیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)
- الاتقاد لیل امام بیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)
- الاداب لیل امام بیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)
- حیاتالانبیا لیل امام بیهقی (متوفی ۴۵۸ ق)
- التمهید لیل امام بن عبدالبر (متوفی ۴۶۳ ق
- جامع بیان العلم و فضلی لل امام ابن عبدالبر (متوفی ۴۶۳ ه.ق)
- الرحله فی طلب الحدیث لیل الخطیب البغدادی (متوفی ۴۶۳ ق)
- الاقتضاء علم لیل الخطیب البغدادی (متوفی ۴۶۳ ه.ق)
- اسبابول نضل لیل امام ابوالحسن علی الوحیدی (متوفی ۴۶۸ ه.ق)
- ذم الکلم و اهلهو لیل ابواسماعیل الحراوی (متوفی ۴۸۱ ق)
- شریعت سنت لیل امام بغاوی (متوفی ۵۱۶ ق)
- الاباطل و مناکر لیل امام جوزجانی (متوفی ۵۴۳ق)
- مسند فردوس (متوفی ۵۵۸ ق.)*
- صلوات و تهجد لیل امام اصحابلی (متوفی ۵۸۲ ق)
- الاعتبار فی نصیخ و منسوخ منال اخبار لیل امام الحازمی (متوفی ۵۸۴ق)
- الاحادیث المختاره لیل دیاء الدین مقدسی (متوفی ۶۴۳ق)
- الدرّة الثمینة فی فضائل المدینه لیل ابن النجار (متوفی ۶۴۳ ق)
کتب حدیثی ثانویه در مذهب اهل سنت، به منابعی گفته میشود که پس از قرن ششم و هفتم، و با استناد به کتب اولیه نگارش و تدوین یا جمعآوری شدهاند. مهمترین این آثار عبارتند از:
- جامع الکامل امام عظمی (همه احادیث صحیح در یک کتاب)
- الطرغیب وترهیب
- مشکات المصابیح
- مصابیح السنه
- ریاض الصالحین (مرات الصالحین)
- بلوغ المرام (دستیابی به هدف)
- مجمع الزوائد
- کنز الامل
- زجات المصابیح
- الموضعات الکبری (مجموعه ای بزرگ از احادیث ساختگی)
- احادیث جامع امام احمد رضاخان
- منهاج الصاوی من الحدیث النبوی دکتر محمد طاهر القدری.
- هدایت الامه علا منهاج القرآن سنت دکتر محمد طاهر القدری بود.
- معاریج السنن لین نجات من از زلال والفتن دکتر محمد طاهر القدری
- جامع الصغیر امام سیوطی
- سلسله احادیث صحیح شیخ آلبانی
- الجامع الصحیح میما لیسه فی الصحیحین مقبل بن هادی الوادیعی.
- فضائل الاعمال مولانا محمد زکریا قندالوی.
- احادیث منتخب
مجموعههای شیعه
کتابهای حدیثی شیعه، متعدد هستند اما چهار کتاب اصلی برای این فرقه گزارش شده است که به کتب اربعه شناخته میشوند.
- کتاب الکافی اثر شیخ کلینی (در سه قسمت مختلف اصول الکافی، فروع الکافی و روضات الکافی)
- من لایحضره الفقیه اثر شیخ صدوق
- تهذیب الاحکام اثر شیخ طوسی
- الاستبصار اثر شیخ طوسی
علاوه بر کتب اربعه، مجموعه احادیث شیعه که به عنوان منابع اولیه نوشته شدهاند عبارتند از:
- کتاب سلیم بن قیس اثر سلیم بن قیس
- کتاب المؤمن حسین بن سعید اهوازی
- المحاسن از احمد بن. محمد البرقی
- قرب الاسناد عبدالله بن. جعفر الهیماری
- الامالی شیخ طوسی
- الامالی شیخ صدوق
- التوحید شیخ صدوق
- عیون اخبار الرضا اثر شیخ صدوق
- تحف العقول از ابن شعبه حرانی
- الامالی شیخ مفید
- الامالی الشریف المرتضی
- نهج البلاغه الشریف الرضی
- خصائص الائمه اثر الشریف الرضی
- دایم الاسلام اثر القاضی النعمان
- الاحتجاج ابومنصور احمد تبریزی
- کمیل الزیارات ابن قولویه
- الثاقب فی المناقب ابن حمزه طوسی
- بصائر الدراجات شیخ السفر قمی
در این بین برخی آثار به امامان شیعه نسبت داده شده است که مهمترین آنها عبارتند از:
فارغ از کتب اولیه، کتاب ثانویه که با استناد به کتب اولیه جمعآوری شدهاند عبارتند از: (کتاب حدیث ثانویه کتابهایی هستند که توسط خود نویسنده گردآوری، گردآوری و تألیف نشدهاند، بلکه از کتب حدیثی موجود یعنی کتابهای حدیث اولیه انتخاب شدهاند)
- الوافی محسن فیض کاشانی
- وسائل الشیعة شیخ الحر العاملی
- بحارالانوار علامه مجلسی
- حق الیقین اثر علامه مجلسی
- عین الحیات علامه مجلسی
- غرار الحکم و درار الکلیم اثر عبدالوحید التمیمی
- مستدرک الوسائل اثر میرزا حسین نوری طبرسی
- سفینة البحار شیخ عباس قمی
- مستدرک سفینة البحار اثر شیخ علی نمازی
- احادیث جامع الشیعه حسین بروجردی
- نهج الفصاحه از ابوالقاسم پاینده
- Mizan Al Hikma اثر محمد ری شهری
- Kitab Al-Hayat نوشته محمدرضا حکیمی