حسنعلی نخودکی اصفهانی: تفاوت میان نسخه‌ها

از اسلامیکال
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه عالم مسلمان|سرشناسی=حسنعلی نخودکی اصفهانی|دوران=اواخر قاجار - پهلوی اول|رنگ=#cef2e0|تصویر=حسنعلی نخودکی اصفهانی.jpg|توضیح تصویر=|امضا=|نام=حسنعلی نخودکی اصفهانی|نام‌های دیگر=مقدادی|عنوان=|زادروز=نیمهٔ ذی‌القعده ۱۲۷۹ ه‍.ق{{سخ}}۱۲۴۱ ه‍.خ{{سخ}}[[اصفهان]]، ایران|درگذشت=۱۷ شعبان ۱۳۶۱ ه‍.ق{{سخ}}۸ شهریور ۱۳۲۱ ه‍.خ (۸۰ سال){{سخ}}[[مشهد]]، ایران|مدفن=[[مشهد]]، [[حرم علی بن موسی الرضا]]، [[صحن سقاخانه]]|نژاد=[[ایرانی‌ها|ایرانی]]|منطقه=محلهٔ جویباره [[اصفهان]]|مذهب=[[شیعه]] ([[مجتهد]]) و [[عارف]] (از بزرگان سلسله [[چشتیه]] و با لقب طریقتی عبدعلی<ref name="سلسه‌های صوفیه">سلسه‌های صوفیه، اثر نورالدین چهاردهی</ref>)|سنت مدرسه‌ای=|زمینه‌های فعالیت=اخلاق، عرفان، علوم غریبه و طب اسلامی|ایده قابل‌ذکر=|آثار=|تأثیرگذاری بر=[[محمود حلبی]]، [[سید عبدالأعلی سبزواری]]|تأثیرپذیری از=سید جعفر حسینی قزوینی، سید مرتضی کشمیری، [[آخوند کاشی]]، [[جهانگیرخان قشقایی]]، [[مرتضی طالقانی]]، [[محمدصادق تخت‌فولادی]]، [[آخوند خراسانی]]، [[سید محمد فشارکی]]}}
'''حسنعلی نخودکی اصفهانی''' (۱۲۴۰ اصفهان – ۸ شهریور ۱۳۲۱ مشهد) از عارفان و فقیهان شیعه اهل ایران بود. وی بیشتر عمر خود را به عبادت، تدریس و رسیدگی به نیازمندان گذراند و کرامات متعددی به او نسبت داده شده است.<ref name=":0">{{یادکرد وب|وبگاه=فقاهت|نشانی=https://lib.eshia.ir/11231/1/394/%D8%AD%D8%B3%D9%86%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D9%86%D8%AE%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C|عنوان=ارتحال عالم و عارف ربانی آیت اللّه «شیخ حسنعلی نخودکی اصفهانی»}}</ref> او در سال‌های پایانی عمر خود، در روستایی به نام نخودک در نزدیکی مشهد سکونت داشت و به همین دلیل نیز به '''حسنعلی نخودکی''' مشهور بود.<ref>{{یادکرد وب|وبگاه=خبرگزاری بین المللی قرآن|نشانی=https://shahrekord.iqna.ir/fa/news/3805758/%D9%86%D8%AE%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C%E2%80%8C-%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%A8%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D8%AF%D8%B9%D9%88%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B7%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%AE|عنوان=نخودکی‌ عارفی مستجاب‌الدعوه بود/ ماجرای نمازهای طولانی شیخ|تاریخ=1398}}</ref>
'''حسنعلی نخودکی اصفهانی''' (۱۲۴۰ اصفهان – ۸ شهریور ۱۳۲۱ مشهد) از عارفان و فقیهان شیعه اهل ایران بود. وی بیشتر عمر خود را به عبادت، تدریس و رسیدگی به نیازمندان گذراند و کرامات متعددی به او نسبت داده شده است.<ref name=":0">{{یادکرد وب|وبگاه=فقاهت|نشانی=https://lib.eshia.ir/11231/1/394/%D8%AD%D8%B3%D9%86%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D9%86%D8%AE%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C|عنوان=ارتحال عالم و عارف ربانی آیت اللّه «شیخ حسنعلی نخودکی اصفهانی»}}</ref> او در سال‌های پایانی عمر خود، در روستایی به نام نخودک در نزدیکی مشهد سکونت داشت و به همین دلیل نیز به '''حسنعلی نخودکی''' مشهور بود.<ref>{{یادکرد وب|وبگاه=خبرگزاری بین المللی قرآن|نشانی=https://shahrekord.iqna.ir/fa/news/3805758/%D9%86%D8%AE%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C%E2%80%8C-%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%A8%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D8%AF%D8%B9%D9%88%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B7%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%AE|عنوان=نخودکی‌ عارفی مستجاب‌الدعوه بود/ ماجرای نمازهای طولانی شیخ|تاریخ=1398}}</ref>
{{جعبه عالم مسلمان|سرشناسی=حسنعلی نخودکی اصفهانی|دوران=اواخر قاجار - پهلوی اول|رنگ=#cef2e0|تصویر=حسنعلی نخودکی اصفهانی.jpg|توضیح تصویر=|امضا=|نام=حسنعلی نخودکی اصفهانی|نام‌های دیگر=مقدادی|عنوان=|زادروز=نیمهٔ ذی‌القعده ۱۲۷۹ ه‍.ق{{سخ}}۱۲۴۱ ه‍.خ{{سخ}}[[اصفهان]]، ایران|درگذشت=۱۷ شعبان ۱۳۶۱ ه‍.ق{{سخ}}۸ شهریور ۱۳۲۱ ه‍.خ (۸۰ سال){{سخ}}[[مشهد]]، ایران|مدفن=[[مشهد]]، [[حرم علی بن موسی الرضا]]، [[صحن سقاخانه]]|نژاد=[[ایرانی‌ها|ایرانی]]|منطقه=محلهٔ جویباره [[اصفهان]]|مذهب=[[شیعه]] ([[مجتهد]]) و [[عارف]] (از بزرگان سلسله [[چشتیه]] و با لقب طریقتی عبدعلی<ref name="سلسه‌های صوفیه">سلسه‌های صوفیه، اثر نورالدین چهاردهی</ref>)|سنت مدرسه‌ای=|زمینه‌های فعالیت=اخلاق، عرفان، علوم غریبه و طب اسلامی|ایده قابل‌ذکر=|آثار=|تأثیرگذاری بر=[[محمود حلبی]]، [[سید عبدالأعلی سبزواری]]|تأثیرپذیری از=سید جعفر حسینی قزوینی، سید مرتضی کشمیری، [[آخوند کاشی]]، [[جهانگیرخان قشقایی]]، [[مرتضی طالقانی]]، [[محمدصادق تخت‌فولادی]]، [[آخوند خراسانی]]، [[سید محمد فشارکی]]}}


== زندگی و تحصیلات ==
== زندگی و تحصیلات ==
حسنعلی نخودکی در حدود سال ۱۲۴۰ خورشیدی (نیمه ذی‌قعده ۱۲۷۹ قمری) در [[اصفهان]] زاده شد. تحصیلات مقدماتی را در زادگاهش فراگرفت و سپس ریاضیات، حساب و فلسفه را نزد ملامحمد کاشی و [[جهانگیرخان قشقایی]] آموخت. پس از آن برای تکمیل تحصیلات به نجف رفت و از شاگردان [[سیدمحمد فشارکی]]، [[سید مرتضی کشمیری]] و [[ملااسماعیل قره‌باغی]] شد.<ref name=":0" />
حسنعلی نخودکی در حدود سال ۱۲۴۰ خورشیدی (نیمه ذی‌قعده ۱۲۷۹ قمری) در [[اصفهان]] زاده شد.<ref name=":0" /> نخودکی اصفهانی هنوز به سن تکلیف نرسیده بود که توانست در محضر اساتیدش‌، راه کمال و معرفت را بپیماید، به گونه‌ای که نقل شده وی سه ماه رجب، شعبان و رمضان را تا آخر عمر روزه‌دار بود.<ref name=":3" /> تحصیلات مقدماتی را در زادگاهش فراگرفت و سپس ریاضیات، حساب و فلسفه را نزد ملامحمد کاشی و [[جهانگیرخان قشقایی]] آموخت. پس از آن برای تکمیل تحصیلات به نجف رفت و از شاگردان [[سیدمحمد فشارکی]]، [[سید مرتضی کشمیری]] و [[ملااسماعیل قره‌باغی]] شد.<ref name=":0" />  


پس از بازگشت از [[نجف]]، در مشهد اقامت گزید و از محافل علمی و عرفانی آن شهر نیز بهره برد. وی هم‌زمان با تدریس و تحقیق، به عبادت و رسیدگی به مستمندان توجه ویژه‌ای داشت. فرزندش بعدها مجموعه‌ای از گزارش‌های مربوط به کرامات و رفتارهای خارق‌العاده او را در کتابی با عنوان «نشان از بی‌نشان‌ها» گردآوری و منتشر کرد.<ref name=":0" />
پس از بازگشت از [[نجف]]، در مشهد اقامت گزید و از محافل علمی و عرفانی آن شهر نیز بهره برد. وی هم‌زمان با تدریس و تحقیق، به عبادت و رسیدگی به مستمندان توجه ویژه‌ای داشت. فرزندش بعدها مجموعه‌ای از گزارش‌های مربوط به کرامات و رفتارهای خارق‌العاده او را در کتابی با عنوان «نشان از بی‌نشان‌ها» گردآوری و منتشر کرد.<ref name=":0" />
خط ۱۶: خط ۱۶:


== درگذشت ==
== درگذشت ==
حسنعلی نخودکی اصفهانی در ۸ شهریور ۱۳۲۱ مصادف با ۱۷ شعبان ۱۳۶۱ قمری‌، درگذشت و پس از اقامه نماز میت توسط [[حسین فقیه سبزواری]]،<ref>{{یادکرد وب|وبگاه=خبرگزاری فارس|نشانی=https://farsnews.ir/Culture/1402815240000343078/%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D9%82%D8%A8%D9%84-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%86-%D8%AA%DA%A9%D9%84%DB%8C%D9%81-%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%81-%D8%B4%D8%AF-%DB%B1%DB%B4-%D8%AA%D9%88%D8%B5%DB%8C%D9%87-%D8%A7%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D9%86%D8%AE%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C|عنوان=نوجوانی که قبل از سن تکلیف عارف شد/ ۱۴ توصیه اخلاقی شیخ نخودکی|تاریخ=1393}}</ref> پیکرش در جوار ایوان عباسی [[حرم امام رضا]]، مقابل ایوان طلا، به خاک سپرده شد.<ref name=":0" />
حسنعلی نخودکی اصفهانی در ۸ شهریور ۱۳۲۱ مصادف با ۱۷ شعبان ۱۳۶۱ قمری‌، درگذشت و پس از اقامه نماز میت توسط [[حسین فقیه سبزواری]]،<ref name=":3">{{یادکرد وب|وبگاه=خبرگزاری فارس|نشانی=https://farsnews.ir/Culture/1402815240000343078/%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D9%82%D8%A8%D9%84-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%86-%D8%AA%DA%A9%D9%84%DB%8C%D9%81-%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%81-%D8%B4%D8%AF-%DB%B1%DB%B4-%D8%AA%D9%88%D8%B5%DB%8C%D9%87-%D8%A7%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D9%86%D8%AE%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C|عنوان=نوجوانی که قبل از سن تکلیف عارف شد/ ۱۴ توصیه اخلاقی شیخ نخودکی|تاریخ=1393}}</ref> پیکرش در جوار ایوان عباسی [[حرم امام رضا]]، مقابل ایوان طلا، به خاک سپرده شد.<ref name=":0" />


== پانویس ==
== پانویس ==

نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۲۰

حسنعلی نخودکی اصفهانی
نام‌های دیگرمقدادی
اطلاعات شخصی
زادهنیمهٔ ذی‌القعده ۱۲۷۹ ه‍.ق
۱۲۴۱ ه‍.خ
اصفهان، ایران
درگذشته۱۷ شعبان ۱۳۶۱ ه‍.ق
۸ شهریور ۱۳۲۱ ه‍.خ (۸۰ سال)
مشهد، ایران
محل دفنمشهد، حرم علی بن موسی الرضا، صحن سقاخانه
قومیتایرانی
دوراناواخر قاجار - پهلوی اول
منطقهمحلهٔ جویباره اصفهان
مذهبشیعه (مجتهد) و عارف (از بزرگان سلسله چشتیه و با لقب طریقتی عبدعلی[۱])
نام‌های دیگرمقدادی
اشتغالاخلاق، عرفان، علوم غریبه و طب اسلامی
مرتبه
تأثیرگذاران

حسنعلی نخودکی اصفهانی (۱۲۴۰ اصفهان – ۸ شهریور ۱۳۲۱ مشهد) از عارفان و فقیهان شیعه اهل ایران بود. وی بیشتر عمر خود را به عبادت، تدریس و رسیدگی به نیازمندان گذراند و کرامات متعددی به او نسبت داده شده است.[۲] او در سال‌های پایانی عمر خود، در روستایی به نام نخودک در نزدیکی مشهد سکونت داشت و به همین دلیل نیز به حسنعلی نخودکی مشهور بود.[۳]

زندگی و تحصیلات

حسنعلی نخودکی در حدود سال ۱۲۴۰ خورشیدی (نیمه ذی‌قعده ۱۲۷۹ قمری) در اصفهان زاده شد.[۲] نخودکی اصفهانی هنوز به سن تکلیف نرسیده بود که توانست در محضر اساتیدش‌، راه کمال و معرفت را بپیماید، به گونه‌ای که نقل شده وی سه ماه رجب، شعبان و رمضان را تا آخر عمر روزه‌دار بود.[۴] تحصیلات مقدماتی را در زادگاهش فراگرفت و سپس ریاضیات، حساب و فلسفه را نزد ملامحمد کاشی و جهانگیرخان قشقایی آموخت. پس از آن برای تکمیل تحصیلات به نجف رفت و از شاگردان سیدمحمد فشارکی، سید مرتضی کشمیری و ملااسماعیل قره‌باغی شد.[۲]

پس از بازگشت از نجف، در مشهد اقامت گزید و از محافل علمی و عرفانی آن شهر نیز بهره برد. وی هم‌زمان با تدریس و تحقیق، به عبادت و رسیدگی به مستمندان توجه ویژه‌ای داشت. فرزندش بعدها مجموعه‌ای از گزارش‌های مربوط به کرامات و رفتارهای خارق‌العاده او را در کتابی با عنوان «نشان از بی‌نشان‌ها» گردآوری و منتشر کرد.[۲]

عرفان

ملاعلی‌اکبر پدر حسنعلی که خود با محمدصادق تخت‌فولادی (عارف مشهور) هم‌دوره بود‌، به منظور تربیت عرفانی، نخودکی را نیز نزد وی برد و از او خواست تا تربیت و مراقبت از وی را برعهده بگیرد. حسنعلی از هفت سالگی تا یازده سالگی زیر نظر تخت‌فولادی به ریاضت‌های شرعی مشغول شد.[۵]

به ادعای نورالدین مدرسی چهاردهی، پولادی و به تبع آن، نخودکی‌ها از جمله پیروان طریقت چشتیه که از جمله سلسله‌های تصوف در شبه قاره هند بوده‌اند.[۶] سلسله چشتیه منسوب به خواجه معین الدین چشتی است.[یادداشت ۱] خواجه معین الدین حسن چشتی سنجری اجمیری پس از سید علی هجویری نویسنده کتاب کشف المحجوب به قاره هند رو آورد.[۶]

در سال ۱۲۹۰ه‍.ق محمدصادق تخت‌فولادی درگذشت و حسنعلی، سه سال دیگر نیز به ریاضت پرداخت، چنان‌که شب‌ها تا صبح بیدار می‌ماند و هر روز، روزه می‌گرفت. پس از آن، برای بهره بردن از سید جعفر حسینی قزوینی به شهرضا رفت.[۵]

درگذشت

حسنعلی نخودکی اصفهانی در ۸ شهریور ۱۳۲۱ مصادف با ۱۷ شعبان ۱۳۶۱ قمری‌، درگذشت و پس از اقامه نماز میت توسط حسین فقیه سبزواری،[۴] پیکرش در جوار ایوان عباسی حرم امام رضا، مقابل ایوان طلا، به خاک سپرده شد.[۲]

پانویس

یادداشت

  1. چشت‌، قریه‌ای است از قراء هرات

ارجاعات

  1. سلسه‌های صوفیه، اثر نورالدین چهاردهی
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ «ارتحال عالم و عارف ربانی آیت اللّه «شیخ حسنعلی نخودکی اصفهانی»». فقاهت.
  3. «نخودکی‌ عارفی مستجاب‌الدعوه بود/ ماجرای نمازهای طولانی شیخ». خبرگزاری بین المللی قرآن. ۱۳۹۸.
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ «نوجوانی که قبل از سن تکلیف عارف شد/ ۱۴ توصیه اخلاقی شیخ نخودکی». خبرگزاری فارس. ۱۳۹۳.
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ مقدادی اصفهانی. نشان از بی‌نشان‌ها. ج. ۱.
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ مدرسی چهاردهی، نورالدین. سلسله‌های صوفیه ایران.