رشید هجری
رُشَید هَجَری از کوفهنشینان منسوب به منطقه هَجَر در بحرین و از یاران شناختهشده علی بن ابیطالب بود. در گزارشهای روایی، رشید هجری به عنوان فردی آگاه، شجاع و نزدیک به علی بن ابیطالب معرفی شده و در برخی منابع، آموختن «علم منایا و بلایا» به او نسبت داده شده است. در روایتهای تاریخی ـ روایی، کشته شدن او به فرمان عبیدالله بن زیاد نقل شده است.
زندگی
رشید هجری به سرزمین هجر، از نواحی بحرین، منسوب بوده و در کوفه میزیست. منابع حدیثی و رجالی او را در شمار یاران برجسته علی بن ابیطالب معرفی کردهاند. در این گزارشها آمده است که به او تعلیم «منایا و بلایا» داده شد؛ دانشی که در روایات به معنای آگاهی از رخدادهای آینده یا سرنوشت افراد معرفی شده است.[۱]
در منابعی مانند رجال کشی، روایتی نقل شده که در آن آمده است روزی علی بن ابیطالب همراه گروهی از یاران خود در باغی در کوفه نشسته بود و پس از خوردن خرمای درختی، به رشید هجری گفت که وی در آینده بر چوب همان درخت به دار کشیده خواهد شد. بر پایه همین روایت، رشید هجری مدتی هر روز به آن درخت سر میزد و آن را آبیاری میکرد. هنگامی که دید درخت بریده شده، این را نشانه نزدیک شدن مرگ خود دانست.[۲]
در گزارشهای روایی، دستگیری رشید هجری به دستور عبیدالله بن زیاد ذکر شده است. در این نقلها آمده است که هنگام آوردن او نزد ابنزیاد، رشید بریدن درخت را «مهیا شدن محل دار» برای خود تعبیر کرد. بر پایه این گزارشها، ابن زیاد از او خواست که «چیزی از دروغهای امامش» نقل کند و رشید از این کار خودداری کرد. در ادامه همین روایتها، گفته شده است که رشید پیشبینی کرده بود دست و پا و زبانش بریده خواهد شد و ابن زیاد دستور بریدن دست و پا را داد و بریدن زبان را به تأخیر انداخت. سپس هنگامی که خبر رسید رشید «امور غریبه» نقل میکند، بریدن زبان او نیز فرمان داده شد.[۳]
در برخی منابع روایی، گزارشی به نقل از دختر او، امهالله، آورده شده است. در این روایت، رشید به گفتوگویی با علی بن ابیطالب اشاره کرده که در آن به بریدن اعضای بدنش خبر داده شده بود. همچنین در همین نقل آمده است که پس از بریدن دست و پای او، نسبت به درد خود ابراز تحمل کرد و از دیگران خواست گریه را کنار بگذارند و نوشتههایی دربارهٔ حوادث آینده را که از علی بن ابیطالب شنیده بود ثبت کنند. بهدنبال خبر دادن از این موضوع به ابن زیاد، دستور بریدن زبان او صادر شد و سپس رشید به دار آویخته شد. در این نقل، محل دفن او بابالنخیله کوفه ذکر شده است.[۴]
پانویس
ارجاعات
منابع
- اختری، عباسعلی (۱۳۹۰). «رشید هجری». دایرةالمعارف جامع اسلامی. تهران: آرایه.
