اسماء بنت عمیس: تفاوت میان نسخهها
پرش به ناوبری
پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش |
(ابرابزار) |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''اسما بنت عمیس خثعمیه<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک= | '''اسما بنت عمیس خثعمیه<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=اسماء بنت عمیس}}</ref>''' | ||
از [[همسران علی بن ابیطالب]] و از [[بنیخثعم]] بود. نسب پدر او را عمیس بن معد بن تیم بن حارث بن کعب بن مالک بن قحافه گزارش کردهاند.<ref>{{پک|گنجی شافعی|۱۴۰۴|ک=کفایة الطالب|ص=۴۱۳–۴۱۴}}</ref> وی زن [[جعفر بن ابیطالب]] بود و همراه وی به [[اتیوپی|حبشه]] هجرت کرد. آنان در سال ششم یا هشتم | از [[همسران علی بن ابیطالب]] و از [[بنیخثعم]] بود. نسب پدر او را عمیس بن معد بن تیم بن حارث بن کعب بن مالک بن قحافه گزارش کردهاند.<ref>{{پک|گنجی شافعی|۱۴۰۴|ک=کفایة الطالب|ص=۴۱۳–۴۱۴}}</ref> وی زن [[جعفر بن ابیطالب]] بود و همراه وی به [[اتیوپی|حبشه]] هجرت کرد. آنان در سال ششم یا هشتم ه.ق در روز فتح خیبر، به [[مدینه]] بازگشتند.<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=اسماء بنت عمیس}}</ref> اسماء پس از درگذشت جعفر، به عقد [[ابوبکر]] درآمد و پس از مرگ ابوبکر، [[علی بن ابیطالب|علی]] با او ازدواج کرد. [[گنجی شافعی]] فرزندی به نام عون را نیز به اسماء منسوب میداند.<ref>{{پک|گنجی شافعی|۱۴۰۴|ک=کفایة الطالب|ص=۴۱۳–۴۱۴}}</ref> با این وجود، منابع در اینکه [[یحیی بن علی|یحیی]] و [[عون بن علی|عون]] به عنوان دو فرزند منسوب به اسماء، نام یک فرد باشند یا اینکه آنها از فرزندان مشترک علی و اسماء باشند، دچار اختلاف هستند.<ref>{{پک|شهرستانی|۱۴۳۱|ک=تسمیات|ص=۳۶۸}}</ref> برخی منابع مدعی هستند [[عبدالله بن جعفر طیار|عبدالله]]، [[محمد بن جعفر طیار|محمد]] و [[عون بن جعفر|عون]]، سه فرزند اسماء از جعفر بودند. اسماء از ابوبکر، پسری به نام [[محمد بن ابوبکر|محمد]] را باردار شد. حاصل ازدواج او با علی نیز دو پسر به نامهای [[یحیی بن علی بن ابیطالب|یحیی]] و [[محمداصغر بن علی|محمداصغر]] بود. از اسماء در ماجاراهای زفاف [[فاطمه زهرا]]، مسئله [[غصب فدک]] و قابلگی [[حسن مجتبی|حسن]] و [[حسین بن علی|حسین]] یاد شده است.<ref>{{پک|اختری|۱۳۹۰|ک=دایرةالمعارف جامع اسلامی|ف=اسماء بنت عمیس}}</ref> گزارش شده است او در بین سالهای ۳۸–۶۰ ه.ق درگذشته است.<ref>{{پک|شهرستانی|۱۴۳۱|ک=تسمیات|ص=۳۷۰}}</ref> | ||
==== یاور فاطمه ==== | ==== یاور فاطمه ==== | ||
اسماء از هنگامی که وارد مدینه | اسماء از هنگامی که وارد مدینه شد، همواره برای [[فاطمه زهرا]] چون مادری مهربان بود، به گونه ای که فاطمه [[وصیت]]هایش را به او گفت و اسماء بنا به خواسته او، تابوتی ساخت تا هنگام [[تشییع]] جنازه، بدنش پیدا نباشد. هم چنین طبق وصیت فاطمه در شستن بدن او به [[علی بن ابیطالب|علی]] کمک کرد. اسما از شاهدان قضیه فدک و از تکذیب کنندگان حدیث (نحن معاشر الانبیاء لا نورث ما ترکناه صدقه) بود، اما ابوبکر شهادت او را نپذیرفت. حرکت سیاسی وی، یعنی نشان دادن شهامت و رشادت در برابر [[خلیفه]] وقت، امری بسیار با ارزش بود که هر فردی را توان آن نیست.<ref>{{پک|روحانی|1382|ک=زنان دین گستر|ج=1|ص=57}}</ref> | ||
===== وفات ===== | ===== وفات ===== | ||
بیشتر [[سیره نویسان]] وفات اسماء را بعد از حیات امام علی ثبت | بیشتر [[سیره نویسان]] وفات اسماء را بعد از حیات امام علی ثبت کردهاند، اما [[عمر رضا کحاله]] وفاتش را در زمان خلافت امام علی میداند.<ref>{{پک|موسوی اصل|1399|ک=بانوان محدث شیعه|ج=1|ص=82}}</ref> | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
| خط ۱۴: | خط ۱۴: | ||
=== منابع === | === منابع === | ||
* {{یادکرد دانشنامه|نام خانوادگی=اختری|نام=عباسعلی|پیوند نویسنده=|ویراستار=|مقاله=اسماء بنت عمیس|دانشنامه=[[ | * {{یادکرد دانشنامه|نام خانوادگی=اختری|نام=عباسعلی|پیوند نویسنده=|ویراستار=|مقاله=اسماء بنت عمیس|دانشنامه=[[دایرةالمعارف جامع اسلامی]]|عنوان جلد=دایرةالمعارف جامع اسلامی|سال=۱۳۹۰|ناشر=آرایه|مکان=تهران}} | ||
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=گنجی شافعی|نام=محمد بن یوسف|عنوان=کفایة الطالب فی مناقب علی بن ابیطالب|سال=۱۴۰۴|مکان=تهران|ناشر=دار احیاء التراث اهل البیت علیهم السلام}} | * {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=گنجی شافعی|نام=محمد بن یوسف|عنوان=کفایة الطالب فی مناقب علی بن ابیطالب|سال=۱۴۰۴|مکان=تهران|ناشر=دار احیاء التراث اهل البیت علیهم السلام}} | ||
* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=شهرستانی|نام=علی|عنوان=التسمیات بین التسامح العلوی و التوظیف الأموی|سال=۱۴۳۱|مکان=قم|ناشر=مرکز الابحاث العقائدیه|پیوند=https://lib.eshia.ir/11345/1/0|پیوند نویسنده=سید علی شهرستانی}} | * {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=شهرستانی|نام=علی|عنوان=التسمیات بین التسامح العلوی و التوظیف الأموی|سال=۱۴۳۱|مکان=قم|ناشر=مرکز الابحاث العقائدیه|پیوند=https://lib.eshia.ir/11345/1/0|پیوند نویسنده=سید علی شهرستانی}} | ||
* {{یادکرد کتاب|عنوان=بانوان محدث شیعه|سال=1399|نام=سیده طیبه|نام خانوادگی=موسوی اصل|ناشر=شرکت چاپ و نشر | * {{یادکرد کتاب|عنوان=بانوان محدث شیعه|سال=1399|نام=سیده طیبه|نام خانوادگی=موسوی اصل|ناشر=شرکت چاپ و نشر بینالملل|جلد=1|صفحه=82}} | ||
{{همسران و فرزندان علی بن ابیطالب}} | {{همسران و فرزندان علی بن ابیطالب}} | ||
| خط ۳۳: | خط ۳۳: | ||
[[رده:عربهای سده ۱ (قمری)]] | [[رده:عربهای سده ۱ (قمری)]] | ||
[[رده:عربهای سده ۷ (میلادی)]] | [[رده:عربهای سده ۷ (میلادی)]] | ||
[[رده:مهاجران به حبشه]] | |||
[[رده:مهاجران]] | [[رده:مهاجران]] | ||
[[رده:هاشمیان]] | [[رده:هاشمیان]] | ||
| خط ۳۸: | خط ۳۹: | ||
[[رده:همسران امامان شیعه]] | [[رده:همسران امامان شیعه]] | ||
[[رده:همسران علی بن ابیطالب]] | [[رده:همسران علی بن ابیطالب]] | ||
نسخهٔ ۲۰ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۲۳
اسما بنت عمیس خثعمیه[۱]
از همسران علی بن ابیطالب و از بنیخثعم بود. نسب پدر او را عمیس بن معد بن تیم بن حارث بن کعب بن مالک بن قحافه گزارش کردهاند.[۲] وی زن جعفر بن ابیطالب بود و همراه وی به حبشه هجرت کرد. آنان در سال ششم یا هشتم ه.ق در روز فتح خیبر، به مدینه بازگشتند.[۳] اسماء پس از درگذشت جعفر، به عقد ابوبکر درآمد و پس از مرگ ابوبکر، علی با او ازدواج کرد. گنجی شافعی فرزندی به نام عون را نیز به اسماء منسوب میداند.[۴] با این وجود، منابع در اینکه یحیی و عون به عنوان دو فرزند منسوب به اسماء، نام یک فرد باشند یا اینکه آنها از فرزندان مشترک علی و اسماء باشند، دچار اختلاف هستند.[۵] برخی منابع مدعی هستند عبدالله، محمد و عون، سه فرزند اسماء از جعفر بودند. اسماء از ابوبکر، پسری به نام محمد را باردار شد. حاصل ازدواج او با علی نیز دو پسر به نامهای یحیی و محمداصغر بود. از اسماء در ماجاراهای زفاف فاطمه زهرا، مسئله غصب فدک و قابلگی حسن و حسین یاد شده است.[۶] گزارش شده است او در بین سالهای ۳۸–۶۰ ه.ق درگذشته است.[۷]
یاور فاطمه
اسماء از هنگامی که وارد مدینه شد، همواره برای فاطمه زهرا چون مادری مهربان بود، به گونه ای که فاطمه وصیتهایش را به او گفت و اسماء بنا به خواسته او، تابوتی ساخت تا هنگام تشییع جنازه، بدنش پیدا نباشد. هم چنین طبق وصیت فاطمه در شستن بدن او به علی کمک کرد. اسما از شاهدان قضیه فدک و از تکذیب کنندگان حدیث (نحن معاشر الانبیاء لا نورث ما ترکناه صدقه) بود، اما ابوبکر شهادت او را نپذیرفت. حرکت سیاسی وی، یعنی نشان دادن شهامت و رشادت در برابر خلیفه وقت، امری بسیار با ارزش بود که هر فردی را توان آن نیست.[۸]
وفات
بیشتر سیره نویسان وفات اسماء را بعد از حیات امام علی ثبت کردهاند، اما عمر رضا کحاله وفاتش را در زمان خلافت امام علی میداند.[۹]
پانویس
ارجاعات
- ↑ اختری، «اسماء بنت عمیس»، دایرةالمعارف جامع اسلامی.
- ↑ گنجی شافعی، کفایة الطالب، ۴۱۳–۴۱۴.
- ↑ اختری، «اسماء بنت عمیس»، دایرةالمعارف جامع اسلامی.
- ↑ گنجی شافعی، کفایة الطالب، ۴۱۳–۴۱۴.
- ↑ شهرستانی، تسمیات، ۳۶۸.
- ↑ اختری، «اسماء بنت عمیس»، دایرةالمعارف جامع اسلامی.
- ↑ شهرستانی، تسمیات، ۳۷۰.
- ↑ روحانی، زنان دین گستر، ۱: ۵۷.
- ↑ موسوی اصل، بانوان محدث شیعه، ۱: ۸۲.
منابع
- اختری، عباسعلی (۱۳۹۰). «اسماء بنت عمیس». دایرةالمعارف جامع اسلامی. تهران: آرایه.
- گنجی شافعی، محمد بن یوسف (۱۴۰۴). کفایة الطالب فی مناقب علی بن ابیطالب. تهران: دار احیاء التراث اهل البیت علیهم السلام.
- شهرستانی، علی (۱۴۳۱). التسمیات بین التسامح العلوی و التوظیف الأموی. قم: مرکز الابحاث العقائدیه.
- موسوی اصل، سیده طیبه (۱۳۹۹). بانوان محدث شیعه. ج. ۱. شرکت چاپ و نشر بینالملل. ص. ۸۲.
| زندگی |  | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| در قرآن | |||||||||
| جایها |
| ||||||||
| افراد |
| ||||||||
| آثار | |||||||||
| مرتبط | |||||||||