|
مسابقه دانشدخت |
| اسلامیکال از تاریخ ۱۵ دی تا ۲۰ بهمن، میزبان یک همایه با موضوع زنان است. شما میتوانید در مسابقه مقالهنویسی دانشدخت، شرکت کنید و با نگارش مقاله، از جوایز آن بهرهمند باشید. اگر به موضوعات مربوط با زنان علاقهمندید، این فرصت را از دست ندهید. فهرستی از مقالات پیشنهادی جهت ایجاد یا ویرایش در اینجا وجود دارد. |
آیه ۶ سوره زمر
| مشخصات قرآنی | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| نام سوره | زمر | ||||
| تعداد آیات سوره | ۷۵ | ||||
| شماره آیه | ۶ | ||||
| شماره جزء | ۲۳ | ||||
| شماره حزب | ۹۲ | ||||
| اطلاعات دیگر | |||||
|
|
||||
آیه ۶ سوره زمر ششمین آیه از سی و نهمین سوره قرآن است و از آیات مکی آن بهشمار میآید. در آیه به خلقت انسان و دوران جنینی او و مسخر بودن چهارپایان برای انسان اشاره شده است.
متن
متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کردهاند:[۱][۲]
خَلَقَكُمْ مِنْ نَفْسٍ وَاحِدَةٍ ثُمَّ جَعَلَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَأَنْزَلَ لَكُمْ مِنَ الْأَنْعَامِ ثَمَانِيَةَ أَزْوَاجٍ ۚ يَخْلُقُكُمْ فِي بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ خَلْقًا مِنْ بَعْدِ خَلْقٍ فِي ظُلُمَاتٍ ثَلَاثٍ ۚ ذَٰلِكُمُ اللَّهُ رَبُّكُمْ لَهُ الْمُلْكُ ۖ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ فَأَنَّىٰ تُصْرَفُونَ
ترجمه
محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:[۳]
«شما را از یک تن آفرید سپس همسرش را از آن پدید آورد و از چهارپایان هشت نوع برای شما آفرید او شما را در شکمهای مادرانتان درمیان تاریکهای سهگانه آفرینشهای پیاپی میبخشد کسیکه چنین میکند الله است و پروردگار شما است و فرمانروایی از آن اوست، معبود به حقی جز او نیست پس چگونه برگردانده میشوید؟!»
بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:[۴]
«شما را از تنی یگانه آفرید، سپس همسرش را از او پدید آورد، و برای شما هشت قسم از چارپایان آفرید، و خود شما را در شکم مادرانتان، آفرینشی پس از آفرینشی در میان تاریکیهای سهگانه میآفریند، این چنین است خداوند پروردگارتان، که فرمانروایی او راست، خدایی جز او نیست، پس چگونه به بیراهه میروید؟»
محتوا
مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش میکند: در ابتدای آیه آفرینش همه انسانها به یک شخص و خلقت همسرش از او نسبت داده شده و متن آن چنین است: «خداوند همه شما را از شخص واحدی آفرید، سپس همسرش را از او خلق کرد.» به گزارش مکارم، قرآن در آیه به آفرینش حوا از باقیمانده گِل آدم بهطور اجمال اشاره کرده و براین اساس سایر فرضیهها و داستانهایی را که در اینباره در کتابهای آسمانی تحریف شده گذشته آورده شده، رد و باطل اعلام میکند. سپس به آفرینش چهارپایان که نقش مهمی در زندگی انسان دارند پرداخته و آن را با لفظ «هشت زوج» بیان کرده است: «از چهارپایان هشت زوج برای شما نازل کرد.» منظور از هشت زوج نیز گوسفند، بز، شتر و گاو هستند که از هرکدام دو جنس نر و ماده و در مجموع هشت زوج میشوند. تعبیر «انزل لکم» درباره چهارپایان نیز به معنای نزول مقامی و نعمتی است که از سمت مقام بالاتر (خدا) به مقام پایینتر (انسان) داده شده است. متن آیه پس از بیان نعمت مسخر شدن چهارپایان برای انسان، به دوران جنینی انسان و تطورات آن اشاره دارد و چنین میگوید: «او شما را در شکم مادرانتان خلقتی بعد از خلقت دیگر و آفرینشی بعد از آفرینش دیگر میبخشد؛ در میان تاریکیهای سهگانه.» مکارم در تفسیر این بخش آیه مینویسد: «تعبیر به «ظُلُماتٍ ثَلاثٍ» (ظلمتهای سهگانه) اشاره به ظلمت شکم مادر، ظلمت رحم و مشیمه (کیسه مخصوصی که جنین در آن قرار گرفته است) میباشد که در حقیقت سه پرده ضخیم است که بر روی جنین كشیده شده است.» در پایان آیه به قدرت و توانایی پروردگاری که این خلقتها نمونهای از قدرت بیانتهای اوست تأکید شده و آیه در توصیف «الله» میگوید: «این است الله، پروردگار شما که حکومت در سراسر عالم هستی از آن اوست، هیچ معبودی جز او وجود ندارد؛ با اینحال چگونه از راه حق منحرف میشوید؟!» به باور مکارم، عبارات «ربّکم» و «لَهُ المُلک» دلیلی هستند برای نشان دادن انحصار معبودیت در ذات «الله» که در جمله «لا اله الا هو» به صراحت مشخص گردیده است.[۵]
شأن نزول و ترتیب
به گزارش فرهنگنامه علوم قرآن، سوره زمر، سی و نهمین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، پنجاه و نهمین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانستهاند که پس از سوره سبأ و پیش از سوره مؤمن نازل شد. از مجموع آیات این سوره، سه آیه (آیات ۵۲ تا ۵۴) از آن را مدنی و الباقی را مکی دانستهاند. در سوره زمر، پنج یا هفت آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کردهاند.[۶]
پانویس
ارجاعات
- ↑ رازی، تفسیر کبیر، ۲۶: ۴۲۲.
- ↑ طباطبایی، تفسیر المیزان، ۱۷: ۳۵۰.
- ↑ گمشادزهی، ترجمه معانی قرآن کریم، ۴۵۹.
- ↑ خرمشاهی، ترجمه خرمشاهی، ۴۵۹.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۹: ۳۸۰-۳۸۵.
- ↑ دفتر تبلیغات اسلامی، «سوره زمر»، فرهنگنامه علوم قرآن، ۲۹۱۲.
منابع
- خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.
- دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگنامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
- رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
- گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
- طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
- مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.
