مسابقه دانش‌دخت
اسلامیکال از تاریخ ۱۵ دی تا ۲۰ بهمن، میزبان یک همایه با موضوع زنان است. شما می‌توانید در مسابقه مقاله‌نویسی دانش‌دخت، شرکت کنید و با نگارش مقاله، از جوایز آن بهره‌مند باشید. اگر به موضوعات مربوط با زنان علاقه‌مندید، این فرصت را از دست ندهید. فهرستی از مقالات پیشنهادی جهت ایجاد یا ویرایش در اینجا وجود دارد.
بدون جعبه اطلاعات
بدون تصویر

علم کلام: تفاوت میان نسخه‌ها

از اسلامیکال
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲: خط ۲:
{{اسلام}}
{{اسلام}}
'''علم کلام'''، علمی است که دربارهٔ [[اصول دین]] [[اسلام]] بحث می‌کند۔ بحث در رابطه با چیستی اصول دین و نحوه اثبات آن‌ها از موضوعات این علم است. همچنین این علم به جواب [[شبهات|شبهاتی]] که در مورد اصول دین طرح می‌شوند می‌پردازد.{{پنک |دادفاضلی|۱۳۸۸|ص=۲۰۱}}
'''علم کلام'''، علمی است که دربارهٔ [[اصول دین]] [[اسلام]] بحث می‌کند۔ بحث در رابطه با چیستی اصول دین و نحوه اثبات آن‌ها از موضوعات این علم است. همچنین این علم به جواب [[شبهات|شبهاتی]] که در مورد اصول دین طرح می‌شوند می‌پردازد.{{پنک |دادفاضلی|۱۳۸۸|ص=۲۰۱}}
== ماهیت الهیات اسلامی ==
در سنت اسلامی، مرز مشخصی بین الهیات (کلام) و سایر [[علوم اسلامی]] و غیراسلامی مانند [[فقه]]، [[فلسفه اسلامی|فلسفه]]، [[تصوف]]، [[نحو]] و [[علوم حدیث]] وجود ندارد. همچنین متکلمان اسلامی معمولاً فعالیت‌های خود را از این حوزه‌های دیگر جدا نمی‌کردند، بنابراین تعریف دقیق از آنچه «الهیاتی» است، دشوار است.<ref>{{پک|leaman|2008|ک=Classical Islamic Theology|ف=The developed kalam tradition|زبان=en|ص=۷۷}}</ref>


== تاریخچه ==
== تاریخچه ==
خط ۱۴: خط ۱۷:
## التقاط تشیع و وهابیت
## التقاط تشیع و وهابیت
# ترویج الهیات غربی
# ترویج الهیات غربی
=== دوره‌های اولیه کلام اسلامی ===
چهار قرن نخستین الهیات اسلامی، دوران خلاقیت و نوآوری بود که در آن ساختار کلی علم کلام، اصطلاحات جدید و روش‌های تفسیر خاص شکل گرفتند. تا دوران [[ابوحامد غزالی]] (1058-1111 م.)، الگوهای اصلی کلام تثبیت شده بود و این علم توانست با فلسفه در اعتبار و جایگاه علمی رقابت کند یا حتی از آن پیشی بگیرد.<ref>{{پک|leaman|2008|ک=Classical Islamic Theology|ف=The developed kalam tradition|زبان=en|ص=۷۷}}</ref>


== پانویس ==
== پانویس ==
خط ۲۶: خط ۳۲:
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}


* {{یادکرد دانشنامه|نام خانوادگی=leaman|نام=oliver|پیوند نویسنده=اولیور لیمن|مقاله=The developed kalam tradition|دانشنامه=[[راهنمای کمبریج در الهیات اسلامی کلاسیک|The Cambridge Companion to Classical Islamic Theology]]|سال=2008|ناشر=Cambridge University Press|مکان=Cambridge|شابک=9780521785495|زبان=en}}
{{مطالعات اسلامی}}
{{مطالعات اسلامی}}
{{فلسفه اسلامی}}
{{فلسفه اسلامی}}

نسخهٔ ‏۳۰ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۲:۰۵

علم کلام، علمی است که دربارهٔ اصول دین اسلام بحث می‌کند۔ بحث در رابطه با چیستی اصول دین و نحوه اثبات آن‌ها از موضوعات این علم است. همچنین این علم به جواب شبهاتی که در مورد اصول دین طرح می‌شوند می‌پردازد.[۱]

ماهیت الهیات اسلامی

در سنت اسلامی، مرز مشخصی بین الهیات (کلام) و سایر علوم اسلامی و غیراسلامی مانند فقه، فلسفه، تصوف، نحو و علوم حدیث وجود ندارد. همچنین متکلمان اسلامی معمولاً فعالیت‌های خود را از این حوزه‌های دیگر جدا نمی‌کردند، بنابراین تعریف دقیق از آنچه «الهیاتی» است، دشوار است.[۲]

تاریخچه

علم کلام در طول ادوار مختلف تاریخ دچار فراز و فرودها و مراحلی بوده و در کل علمی پویا و فعال بوده است. در پی فضای فکری حاصل از تحولات قرون اخیر کشورهای اسلامی، جریان‌های مختلف کلامی شکل گرفته‌اند که مهم‌ترین آنها به قرار ذیل‌اند:[۳]

  1. الهیات فلسفی
  2. الهیات نقلی
  3. الهیات اجتماعی
  4. الهیات تطبیقی
  5. جریان التقاط
    1. التقاط اسلام و غرب
    2. التقاط اسلام و مارکسیسم
    3. التقاط تشیع و وهابیت
  6. ترویج الهیات غربی

دوره‌های اولیه کلام اسلامی

چهار قرن نخستین الهیات اسلامی، دوران خلاقیت و نوآوری بود که در آن ساختار کلی علم کلام، اصطلاحات جدید و روش‌های تفسیر خاص شکل گرفتند. تا دوران ابوحامد غزالی (1058-1111 م.)، الگوهای اصلی کلام تثبیت شده بود و این علم توانست با فلسفه در اعتبار و جایگاه علمی رقابت کند یا حتی از آن پیشی بگیرد.[۴]

پانویس

ارجاعات

منابع

  • دادفاضلی، حسین (۱۳۸۸). «کلام اسلامی». سفیر نور (۱۲).
  • جبرئیلی، محمد صفر (۱۳۹۱). «کلام اسلامی در گذر تاریخ؛ نگاهی گذرا به جریان‌های کلام اسلامی». سوره اندیشه (۵۸-۵۹).
  • leaman, oliver (2008). "The developed kalam tradition". The Cambridge Companion to Classical Islamic Theology (به انگلیسی). Cambridge: Cambridge University Press.