سید حسین نصر
سید حسین نصر (زادهٔ ۱۳۱۲، تهران) فیلسوف، اسلامشناس و پژوهشگر تاریخ علم است. او در حوزهٔ فلسفهٔ اسلامی، عرفان اسلامی، دینپژوهی تطبیقی و نقد تجدد فعالیت داشته و از چهرههای شناختهشدهٔ جریان سنتگرایی (حکمت خالده) در جهان معاصر به شمار میرود.
زندگی و تحصیلات
سید حسین نصر در سال ۱۳۱۲ در تهران متولد شد. پدرش سید ولیالله نصر پزشک بود و خانوادهٔ او اصالتاً اهل کاشان بودند. از سوی مادر به شیخ فضلالله نوری نسبت داده میشود.[۱]
نصر تحصیلات ابتدایی خود را در مدرسهای در نزدیکی محل سکونت خانوادهاش در تهران گذراند و در همان دوران زبان فرانسه را آموخت. او همچنین آموزشهای اولیهٔ علوم اسلامی را نزد پدر خود فراگرفت و سپس برای ادامهٔ تحصیل به دبیرستان فیروز بهرام رفت.[۲]
در دوازدهسالگی برای ادامهٔ تحصیل به ایالات متحده آمریکا فرستاده شد و در مدرسهٔ شبانهروزی پدی در ایالت نیوجرسی تحصیل کرد. در سال ۱۹۵۰ با رتبهٔ ممتاز از این مدرسه فارغالتحصیل شد. در این دوره با زبان انگلیسی، علوم، تاریخ ایالات متحده، فرهنگ غربی و تعالیم مسیحی آشنا شد.[۳]
پس از آن وارد مؤسسهٔ فناوری ماساچوست (MIT) شد و در رشتهٔ فیزیک به تحصیل پرداخت. او نخستین دانشجوی ایرانی بود که در مقطع کارشناسی در این مؤسسه تحصیل کرد و در این دوره با اندیشههای فریتیوف شوان آشنا شد. پس از دریافت مدرک کارشناسی، تحصیلات تکمیلی خود را در دانشگاه هاروارد ادامه داد. نصر در هاروارد ابتدا کارشناسی ارشد ژئوفیزیک را دریافت کرد و سپس در سال ۱۹۵۸ دکترای تاریخ علم با تمرکز بر علوم اسلامی را اخذ کرد.[۴]
فعالیتهای علمی
نصر پس از پایان تحصیلات به ایران بازگشت و در دانشگاههای مختلف به تدریس پرداخت. او مدتی ریاست دانشگاه صنعتی آریامهر (دانشگاه صنعتی شریف کنونی) را بر عهده داشت. فعالیتهای علمی او عمدتاً در حوزههای فلسفهٔ اسلامی، عرفان اسلامی، تاریخ علم در تمدن اسلامی و رابطهٔ دین و علم متمرکز بوده است.[۵]
او با برخی پژوهشگران و اندیشمندان در زمینهٔ فلسفه و اندیشهٔ اسلامی همکاری داشت و در تدوین کتاب «تاریخ فلسفهٔ اسلامی» با هانری کربن مشارکت کرد. از شاگردان او در حوزهٔ مطالعات اسلامی میتوان به ویلیام چیتیک اشاره کرد. نصر همچنین مدتی نزد محمدحسین طباطبایی به مطالعهٔ فلسفه و معارف اسلامی پرداخت و کتاب «شیعه در اسلام» اثر طباطبایی را به زبان انگلیسی ترجمه کرد.[۶]
مهاجرت و فعالیت در ایالات متحده
پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران، نصر به همراه خانواده به ایالات متحده مهاجرت کرد. او در دانشگاههای مختلف آمریکا به تدریس پرداخت و بعدها کرسی استادی در دانشگاه جرج واشینگتن را پذیرفت و فعالیت علمی خود را در آنجا ادامه داد.[۷]
اندیشه و آثار
نصر از نمایندگان معاصر مکتب سنتگرایی یا حکمت خالده به شمار میرود. آثار او عمدتاً به بررسی فلسفه و عرفان اسلامی، نقد مدرنیته، نسبت دین و علم و مطالعهٔ سنتهای دینی میپردازد. نوشتههای او به زبانهای مختلفی از جمله عربی، فرانسه، ترکی، ایتالیایی، اسپانیایی، ژاپنی، اردو و چند زبان دیگر ترجمه شده است. از جمله آثار منتشرشدهٔ او میتوان به این کتابها اشاره کرد:[۸]
- جوان مسلمان و دنیای متجدد
- معرفت و امر قدسی
- اسلام و تنگناهای انسان متجدد
- تاریخ فلسفهٔ اسلامی (با همکاری هانری کربن)
- سه حکیم مسلمان: ابنسینا، سهروردی و ابنعربی
- آموزههای صوفیان از دیروز تا امروز
- قلب اسلام
- کتابشناسی بیرونی
- آرمانها و واقعیتهای اسلامی
- هنر اسلامی و معنویت
- جلالالدین رومی: شاعر و عارف ایرانی
- مقدمهای بر اصول جهانشناسی اسلامی
- نیاز به علم مقدس
- محمد، مرد خدا
- مکه و مدینه
- دین و نظام طبیعت
- هنر مقدس در فرهنگ ایرانی
- سنت عقلانی اسلامی در ایران
- معرفت و معنویت
آثار دربارهٔ او
آثار متعددی دربارهٔ زندگی و اندیشههای سید حسین نصر منتشر شده است. از جمله این آثار میتوان به کتابهایی دربارهٔ فلسفه و دیدگاههای او، گفتوگوهای منتشرشده با وی، و پژوهشهایی دربارهٔ جایگاه او در مکتب سنتگرایی اشاره کرد.[۹]
منابع
ارجاعات
- ↑ «زندگینامه: سید حسین نصر (۱۳۱۲)»، خبرگزاری همشهری.
- ↑ «زندگینامه: سید حسین نصر (۱۳۱۲)»، خبرگزاری همشهری.
- ↑ «زندگینامه: سید حسین نصر (۱۳۱۲)»، خبرگزاری همشهری.
- ↑ «زندگینامه: سید حسین نصر (۱۳۱۲)»، خبرگزاری همشهری.
- ↑ «زندگینامه: سید حسین نصر (۱۳۱۲)»، خبرگزاری همشهری.
- ↑ «زندگینامه: سید حسین نصر (۱۳۱۲)»، خبرگزاری همشهری.
- ↑ «زندگینامه: سید حسین نصر (۱۳۱۲)»، خبرگزاری همشهری.
- ↑ «زندگینامه: سید حسین نصر (۱۳۱۲)»، خبرگزاری همشهری.
- ↑ «زندگینامه: سید حسین نصر (۱۳۱۲)»، خبرگزاری همشهری.
منابع
- خبرگزاری همشهری (۶ اردیبهشت ۱۳۸۷). «زندگینامه: سید حسین نصر (۱۳۱۲)». hamshahrionline.ir. دریافتشده در ۲۳ اسفند ۱۴۰۴.
| عرفان نظری |  | |
|---|---|---|
| عرفان عملی | ||
| سلسلههای تصوف | ||
| قدما |
| |
| معاصران |
| |
| پژوهشگران |
| |
| جستارها | ||
- سید حسین نصر
- ارسطوشناسان
- استادان دانشگاه اهل ایران
- استادان دانشگاه تهران
- استادان دانشگاه جرج واشینگتن
- استادان دانشگاه دور از وطن اهل ایران در ایالات متحده آمریکا
- استادان دانشگاه صنعتی شریف
- اسلامشناسان اهل ایالات متحده آمریکا
- اسلامشناسان اهل ایران
- اسلامشناسان مسلمان شیعه
- افراد آمریکایی ایرانیتبار
- افراد زنده
- اهالی تهران
- پژوهشگران ابن عربی
- پژوهشگران اهل ایران
- پژوهشگران تصوف
- تحصیلکردگان دبیرستان فیروزبهرام
- دانشگاهیان دانشگاه ادینبرو
- دانشآموختگان مؤسسه فناوری ماساچوست
- دانشآموختگان مدرسه تحصیلات تکمیلی هنر و علوم هاروارد
- رئیسان دانشگاه صنعتی شریف
- زادگان ۱۳۱۲
- زادگان ۱۹۳۳ (میلادی)
- سنتگرایی
- شاگردان سید محمدحسین طباطبایی
- شیعیان اهل ایالات متحده آمریکا
- صوفیان اهل ایالات متحده آمریکا
- صوفیان اهل ایران
- فیلسوفان اهل ایران
- فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی)
- فیلسوفان سده ۲۱ (میلادی)
- فیلسوفان مسلمان
- گلچینشناسان
- مترجمان حافظ
- محیط زیستگرایان اسلامی
- مهاجران ایرانی به ایالات متحده آمریکا
- نویسندگان آثار فلسفی اهل ایران
- نویسندگان آمریکایی ایرانیتبار
- نویسندگان اگزوفونیک
- نویسندگان تاریخ ایران کمبریج
- نویسندگان دانشنامه اسلام
- نویسندگان دینی اهل ایران
- نویسندگان مرد اهل ایران
- اسلامشناسان مسلمان سده ۲۱ (میلادی)
- آموزگاران سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
- فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
- آموزگاران سده ۲۰ (میلادی) اهل ایران
- اسلامشناسان مسلمان سده ۲۰ (میلادی)
- آموزگاران سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
- فیلسوفان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
- آموزگاران سده ۲۱ (میلادی) اهل ایران
- فیلسوفان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایران
- استادان دانشگاه ایرانیتبار
- تبعیدشدگان مربوط به انقلاب ۱۳۵۷ ایران در ایالات متحده آمریکا