آیه ۱۸۸ سوره اعراف

آیه ۱۸۸ سوره اعراف

مشخصات قرآنی
نام سوره	اعراف
تعداد آیات سوره	۲۰۶
شماره آیه	۱۸۸
شماره جزء	۹
شماره حزب	۳۵
اطلاعات دیگر
{{{page}}} آیه قبل	آیه بعد {{{page}}}

آیه ۱۸۸ سوره اعراف صد و هشتاد و هشتمین آیه از هفتمین سوره قرآن است و از آیات مکی آن به‌شمار می‌آید. در آیه به این نکته تأکید شده است که داننده اسرار پنهانی تنها خداوند عالم است و پیامبر نیز بدون اذن خداوند نمی‌تواند منفعتی را کسب کند یا زیانی را از خود دفع نماید.

متن

متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کرده‌اند:

 قُلْ لَا أَمْلِكُ لِنَفْسِي نَفْعًا وَلَا ضَرًّا إِلَّا مَا شَاءَ اللَّهُ ۚ وَلَوْ كُنْتُ أَعْلَمُ الْغَيْبَ لَاسْتَكْثَرْتُ مِنَ الْخَيْرِ وَمَا مَسَّنِيَ السُّوءُ ۚ إِنْ أَنَا إِلَّا نَذِيرٌ وَبَشِيرٌ لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ  

ترجمه

محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:

«بگو: من مالک سود و زیانی برای خود نیستم مگر آنچه که خدا بخواهد، و اگر غیب می‌دانستم خیر و خوبی فراوانی برای خود فراهم می‌آوردم، و بدی و بلایی به من نمی‌رسید من جز بیم دهنده و مژده دهنده‌ای برای قومی که ایمان می‌آورند، نیستم»

بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:

«بگو که برای خود اختیار سود و زیانی ندارم مگر آنچه خدا بخواهد، و اگر غیب می‌دانستم خیر فراوان برای خود کسب می‌کردم و هیچ ناگواری به من نمی‌رسید، من کسی جز هشداردهنده و مژده‌آور اهل ایمان نیستم‌»

محتوا

مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش می‌کند: قرآن در این آیه به این مطلب اشاره دارد که داننده غیب، فقط خداوند است و آن را اینگونه بیان کرده است: «بگو من مالک سود و زیان خویش نیستم؛ مگر آنچه را خدا بخواهد [و از غیب و اسرار نهان نیز با خبر نیستم مگر آنچه خداوند اراده کند] و اگر از غیب با خبر بودم، منافع فراوانی برای خود فراهم می‌ساختم و هیچ بدی [و زیانی] به من نمی‌رسید، من فقط بیم دهنده و بشارت دهنده‌ام برای جمعیتی که ایمان می‌آورند. [بیم از مجازات پروردگار و بشارت به پاداش‌های گران‌بهایش]» مکارم در تفسیر این به شأن نزول آن اشاره کرده و چنین آورده است: «بعضی از مفسران «مانند طبرسی در مجمع البیان) نقل کرده‌اند که اهل مکه به پیامبر گفتند: تو اگر با خدا ارتباط داری آیا پروردگار تو را از گرانی و ارزانی اجناس در آینده با خبر نمی‌سازد که از این طریق بتوانی آنچه به سود و منفعت است تهیه کنی و آنچه به زیان است کنار بگذاری یا از خشک‌سالی، یا پرآبی مناطق مختلف آگاه سازد تا به موقع از مناطق خشک به سرزمین‌های پر برکت کوچ کنی؟! در این هنگام آیه فوق نازل شد و به آنها پاسخ گفت.» به گزارش مکارم، در بسیاری دیگر از آیات قرآن نیز مالکیت سود و زیان از غیر خدا نفی شده است و به همین دلیل از پرستش بت‌ها و هر چه غیر از خدا است، نهی شده، مانند آنچه در سوره فرقان آیه ۳ و ۴ آمده است.

شأن نزول و ترتیب

به گزارش فرهنگ‌نامه علوم قرآن، سوره اعراف، هفتمین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، سی و نهمین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانسته‌اند که پس از سوره ص و پیش از سوره جن نازل شد. این سوره را مکی دانسته‌اند. در سوره اعراف، یک آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کرده‌اند. این سوره، بزرگ‌ترین سوره مکی است.

پانویس

منابع

• خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (رده)
• دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگ‌نامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
• رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (رده)
• گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
• طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
• مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.