آیه ۱۲ سوره یونس

آیه ۱۲ سوره یونس

مشخصات قرآنی
نام سوره	یونس
تعداد آیات سوره	۱۰۹
شماره آیه	۱۲
شماره جزء	۱۱
شماره حزب	۴۲
اطلاعات دیگر
{{{page}}} آیه قبل	آیه بعد {{{page}}}

آیه ۱۲ سوره یونس دوازدهمین آیه از دهمین سوره قرآن است و از آیات مکی آن به‌شمار می‌آید. موضوع آیه تذکر به فطرت انسان‌ها و مسئله توحید فطری می‌باشد.

متن

متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کرده‌اند:

 وَإِذَا مَسَّ الْإِنْسَانَ الضُّرُّ دَعَانَا لِجَنْبِهِ أَوْ قَاعِدًا أَوْ قَائِمًا فَلَمَّا كَشَفْنَا عَنْهُ ضُرَّهُ مَرَّ كَأَنْ لَمْ يَدْعُنَا إِلَىٰ ضُرٍّ مَسَّهُ ۚ كَذَٰلِكَ زُيِّنَ لِلْمُسْرِفِينَ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ  

ترجمه

محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:

«و چون به انسان رنج و مصيبتي برسد چه بر پهلو خوابيده و چه نشسته و چه ايستاده باشد ما را به کمک مي‌خواند، و چون رنج و ناراحتي را از او برداريم چنان راه خود را در پيش مي‌گيرد که گويا ما را به دور کردن رنجي که به او رسيده بود به فرياد نخوانده است اين چنين براي اسراف کنندگان کاري را انجام مي‌دهند زينت داده شده است»

بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:

«و چون انسان را رنجی رسد، ما را [در همه حال‌] چه بر پهلو خفته، چه نشسته، چه ایستاده بخواند، آنگاه چون رنجش را از او باز داریم، به راه خود رود، گویی ما را به خاطر رنجی که به او رسیده بود، به دعا نخوانده است، بدین‌سان در نظر اسرافکاران کار و کردارشان آراسته شده است‌»

محتوا

مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش می‌کند: قرآن در این آیه به وضعیت انسان‌ها در هنگام فرا رسیدن سختی به آنان اشاره دارد که انسان‌ها در آن وقت در هر حالی (به پهلو خوابیده، نشسته و ایستاده) خدا را می‌خوانند و از او درخواست رفع مشکل‌شان را تمنا می‌کنند. در ادامه آیه به این نکته اشاره می‌شود که گروهی از همین انسان‌ها، هنگامیکه خداوند سختی را از آنان باز می‌دارد، به خدا پشت کرده و آنچنان در زندگی خود مشغول می‌شوند، گویی که هرگز رنج و سختی به آنها نرسیده و خدا را به کمک خواهی نخوانده بودند. در پایان آیه، زینت و آراسته شدن اعمال ناپسند در نظر اسراف‌کاران و گناه‌کاران توسط شیطان بیان شده است.

شأن نزول و ترتیب

به گزارش فرهنگ‌نامه علوم قرآن، سوره یونس، دهمین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، پنجاه و یکمین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانسته‌اند که پس از سوره اسراء و پیش از سوره هود نازل شد. از مجموع آیات این سوره، چهار آیه (آیات ۴۰ و ۹۴ تا ۹۶) از آن را مدنی و الباقی را مکی دانسته‌اند. در سوره یونس، پنج تا هشت آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کرده‌اند.

پانویس

منابع

• خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (رده)
• دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگ‌نامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
• رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (رده)
• گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
• طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
• مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.