آیه ۴۲ سوره انفال
| مشخصات قرآنی | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| نام سوره | انفال | ||||
| تعداد آیات سوره | ۷۵ | ||||
| شماره آیه | ۴۲ | ||||
| شماره جزء | ۱۰ | ||||
| شماره حزب | ۳۷ | ||||
| اطلاعات دیگر | |||||
|
|
||||
آیه ۴۲ سوره انفال چهل و دومین آیه از هشتمین سوره قرآن است و از آیات مدنی آن بهشمار میآید.
متن
متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کردهاند:[۱][۲]
إِذْ أَنْتُمْ بِالْعُدْوَةِ الدُّنْيَا وَهُمْ بِالْعُدْوَةِ الْقُصْوَىٰ وَالرَّكْبُ أَسْفَلَ مِنْكُمْ ۚ وَلَوْ تَوَاعَدْتُمْ لَاخْتَلَفْتُمْ فِي الْمِيعَادِ ۙ وَلَٰكِنْ لِيَقْضِيَ اللَّهُ أَمْرًا كَانَ مَفْعُولًا لِيَهْلِكَ مَنْ هَلَكَ عَنْ بَيِّنَةٍ وَيَحْيَىٰ مَنْ حَيَّ عَنْ بَيِّنَةٍ ۗ وَإِنَّ اللَّهَ لَسَمِيعٌ عَلِيمٌ
ترجمه
محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:[۳]
«و به یاد آورید آنگاه که شما در دامنه نزدیکتر بودید، و آنان در دامنه دورتر بودند، و سوارانِ (دشمن) پایینتر از شما بودند، و اگر با همدیگر وعده (جنگ) گذاشته بودید قطعاً در وعده خلاف میکردید، ولی تا خداوند کاری را تحقق بخشد که انجام یافتنی بود، تا کسی که نابود شده است از روی دلیل نابود شود، و کسی که باید زنده بماند از روی دلیل زنده بماند، و همانا خداوند شنوای دانا است»
بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:[۴]
«یاد کنید زمانی که شما در کناره نزدیک [به مدینه] و آنان در کناره دورتر بودند، و سواران [کاروان تجاری قریش] در فرودست شما [در کناره دریا] بودند، و اگر شما با همدیگر وعده [جنگ] گذارده بودید [چهبسا] در آن وعده خلاف میکردید، ولی خداوند [چنین مقرر داشت] تا کاری انجام یافتنی را به سرانجام برساند، تا سرانجام هرکس که نابود [و گمراه] میگردد، دیده و دانسته باشد و هرکس زنده [و راهیاب] میگردد دیده و دانسته باشد، و [بدانید که] خداوند شنوای داناست»
محتوا
مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش میکند: این آیه با یادآوری جزئیاتی از جنگ بدر، مسلمانان را به توجه بیشتر نسبت به نعمت پیروزی در آن روز فرا میخواند. در آن هنگام مسلمانان در نقطهای نزدیکتر به مدینه قرار داشتند و سپاه دشمن در نقطهای دورتر مستقر بود، در حالی که کاروان تجاری قریش که مسلمانان در آغاز در پی آن بودند در مسیری پایینتر حرکت میکرد. تغییر مسیر کاروان باعث شد مسلمانان به جای تعقیب آن با سپاه دشمن روبهرو شوند؛ در حالی که از نظر شمار نیرو و تجهیزات در موقعیت ضعیفتری قرار داشتند. قرآن بیان میکند که اگر مسلمانان از پیش از این رویارویی آگاه بودند و میخواستند برای آن قرار قبلی بگذارند، احتمال داشت دچار اختلاف شوند، اما خداوند چنین مقدر کرد تا واقعهای که باید تحقق یابد به انجام برسد. این پیروزی سبب شد حق و باطل آشکار گردد تا هر کس هلاک میشود یا هدایت مییابد، بر پایه دلیل و حجت روشن باشد. در پایان نیز تأکید میشود که خداوند شنوا و داناست.[۵]
شأن نزول و ترتیب
به گزارش فرهنگنامه علوم قرآن، سوره انفال، هشتمین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، هشتاد و هشتمین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانستهاند که پس از سوره بقره و پیش از سوره آلعمران نازل شد. از مجموع آیات این سوره، هفت آیه (آیات ۳۰ الی ۳۶) از آن را مکی و الباقی را مدنی دانستهاند. در سوره انفال، شش آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کردهاند.[۶]
پانویس
ارجاعات
- ↑ رازی، تفسیر کبیر، ۱۵: ۴۴۷.
- ↑ طباطبایی، تفسیر المیزان، ۹: ۱۱۴.
- ↑ گمشادزهی، ترجمه معانی قرآن کریم، ۱۸۲.
- ↑ خرمشاهی، ترجمه خرمشاهی، ۱۸۲.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۷: ۱۸۷-۱۸۹.
- ↑ دفتر تبلیغات اسلامی، «سوره انفال»، فرهنگنامه علوم قرآن، ۲۷۸۴.
منابع
- خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.
- دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگنامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
- رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
- گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
- طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
- مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.
