مسابقه دانش‌دخت
اسلامیکال از تاریخ ۱۵ دی تا ۲۰ بهمن، میزبان یک همایه با موضوع زنان است. شما می‌توانید در مسابقه مقاله‌نویسی دانش‌دخت، شرکت کنید و با نگارش مقاله، از جوایز آن بهره‌مند باشید. اگر به موضوعات مربوط با زنان علاقه‌مندید، این فرصت را از دست ندهید. فهرستی از مقالات پیشنهادی جهت ایجاد یا ویرایش در اینجا وجود دارد.

آیه ۲۱ سوره زمر

از اسلامیکال
نسخهٔ تاریخ ‏۲۳ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۲۱ توسط Roshana (بحث | مشارکت‌ها)
(تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)
پرش به ناوبری پرش به جستجو
آیه ۲۱ سوره زمر
مشخصات قرآنی
نام سورهزمر
تعداد آیات سوره۷۵
شماره آیه۲۱
شماره جزء۲۳
شماره حزب۹۲
اطلاعات دیگر
{{{page}}}
{{{page}}}
آیه قبل
آیه بعد
{{{page}}}
{{{page}}}

آیه ۲۱ سوره زمر بیست و یکمین آیه از سی و نهمین سوره قرآن است و از آیات مکی آن به‌شمار می‌آید. در آیه به دلایل توحید و معاد از جمله به نزول باران، رشد گیاهان و دوران حیات آنها اشاره شده است.

متن

متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کرده‌اند:[۱][۲]

 أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَسَلَكَهُ يَنَابِيعَ فِي الْأَرْضِ ثُمَّ يُخْرِجُ بِهِ زَرْعًا مُخْتَلِفًا أَلْوَانُهُ ثُمَّ يَهِيجُ فَتَرَاهُ مُصْفَرًّا ثُمَّ يَجْعَلُهُ حُطَامًا ۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَذِكْرَىٰ لِأُولِي الْأَلْبَابِ آیهٔ ۲۱ از سورهٔ ۳۹ 

ترجمه

محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:[۳]

«آیا نیندیشده‌ای که خداوند از آسمان آبی فرو فرستاد، آن‌گاه آن‌را به صورت چشمه‌هایی در زمین راه داد، سپس به وسیلة آن انواع سبزه زارها و کشتزارها را با رنگ‌های گوناگون می‌رویاند، سپس خشک می‌گردد، و آن‌را زرد رنگ می‌بینی آنگاه آنها را خشک و پر پر می‌سازد بی‌گمان در این برای خردمندان پندی است»

بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:[۴]

«آیا ننگریسته‌ای که خداوند از آسمان آبی فرو فرستاد و آن را در [مخزن‌] چشمه‌ساران در دل زمین راه داد، سپس بدان کشت گوناگون بر می‌آورد، سپس [آن کشت‌] می‌خشکد و آن را زرد می‌بینی، سپس آن را خرد و خوار می‌کند، در این امر برای خردمندان یادآوری است‌»

محتوا

مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش می‌کند: آیه برای نشان دادن آثار و دلایل توحید و معاد به نزول باران اشاره دارد و می‌گوید: «آيا ندیدی که خداوند از آسمان آبی نازل کرد؛ سپس آن را به صورت چشمه‌هایی در زمین وارد نمود؟! سپس خداوند به وسیله آن زراعت گیاهی را خارج می‌سازد که رنگ‌های مختلف دارد. این گیاه سپس خشک می‌شود به گونه‌ای که آن را زرد و می‌بینی! تندباد از هر سو و آن را که سست شده است از جا می‌کند، سپس خداوند آن را در هم می‌شکند و خرد می‌کند. در این ماجرا تذکر و یادآوری برای صاحب‌فکران و اندیشمندان است.» جمله «سلکه» (آب باران را در مجاری زمین وارد ساخت) اشاره‌ است به اینکه آب باران به داخل قشر نفوذپذیر زمین وارد می‌شود تا به قشر نفوذناپذیر آن می‌رسد و متوقف می‌شود. در آنجا ذخیره می‌شود و سپس به شکل چشمه‌ها و قنات‌ها و چاه‌ها به روی زمین بازمی‌گردد. «ینابیع» (جمع ینبوع از ماده نبع) به معنی جوشش آب از زمین است. قرآن در این آیه پس از آن رویش انواع گیاهان و دوران حیات آنها بر زمین را با جملاتی کوتاه توضیح و شرح می‌دهد و در آخر نیز این نشانه‌ها را برای صاحبان فکر و اندیشه سالم، مایه تذکر و یادآوری دانسته است.[۵]

شأن نزول و ترتیب

به گزارش فرهنگ‌نامه علوم قرآن، سوره زمر، سی و نهمین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، پنجاه و نهمین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانسته‌اند که پس از سوره سبأ و پیش از سوره مؤمن نازل شد. از مجموع آیات این سوره، سه آیه (آیات ۵۲ تا ۵۴) از آن را مدنی و الباقی را مکی دانسته‌اند. در سوره زمر، پنج یا هفت آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کرده‌اند.[۶]

پانویس

ارجاعات

منابع

  • خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.
  • دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگ‌نامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
  • رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
  • گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
  • طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
  • مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.