آیه ۸ سوره رعد
| مشخصات قرآنی | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| نام سوره | رعد | ||||
| تعداد آیات سوره | ۴۳ | ||||
| شماره آیه | ۸ | ||||
| شماره جزء | ۱۳ | ||||
| شماره حزب | ۵۰ | ||||
| اطلاعات دیگر | |||||
|
|
||||
آیه ۸ سوره رعد هشتمین آیه از سیزدهمین سوره قرآن است و در مکی یا مدنی بودن آن اختلاف وجود دارد. در این آیه بر علم بیپایان الهی اشاره و به یک نمونه از این علم پرداخته شده است.
متن
متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کردهاند:[۱][۲]
اللَّهُ يَعْلَمُ مَا تَحْمِلُ كُلُّ أُنْثَىٰ وَمَا تَغِيضُ الْأَرْحَامُ وَمَا تَزْدَادُ ۖ وَكُلُّ شَيْءٍ عِنْدَهُ بِمِقْدَارٍ
ترجمه
محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:[۳]
«خداوند ميداند که هر جاندار ماده چه چيزي را حمل ميکند و آنچه را که رحمها ميکاهند و ميافزايند، و هر چيزي در نزد او به اندازه است»
بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:[۴]
«خداوند میداند که هر مادینهای چه باری دارد و اینکه رحمها [از مدت حمل یا از جنین] چه میکاهند و چه میافزایند، هر چیزی نزد او اندازهای معین دارد»
محتوا
مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش میکند: قرآن در توصیف علم بیپایان خداوند چنین میگوید: «خدا از جنینهایی که هر انسان یا حیوان مادهای حمل میکند آگاه است و نیز از آنچه رحمها کم میکنند (و پیش از موعد مقرر میزایند) و هم از آنچه افزون میکنند و هر چیز نزد او مقدار معینی دارد.» به گزارش مکارم، در این آیه علم خداوند به نظام آفرینش مورد تأکید قرار گرفته است که در تفسیر سه جمله آیه مفسران نظرات مختلفی بیان کردهاند. نظر گروهی از آنها این است که این جملات به صورتهای سهگانه حمل اشاره دارد که گاهی به موعد مقرر انجام میشود و گاهی قبل از موقع و گاهی نیز بعد از موعد مقرر صورت گرفته است. برخی دیگر از مفسران نیز معتقدند که این جملات اشاره به سه حالت مختلف از اعمال رحم در ایام بارداری دارد. سپس در پایان آیه، به منظم و دقیق بودن این زمانها و کم و زیادها اشاره شده که نشان میدهد که همه این امور بیحساب و بیدلیل نیست؛ بلکه ساعت و ثانیه و لحظه در آن حساب دارد. همانگونه که اجزای جنین و خون رحم همه دارای حساب و کتاب است.[۵]
شأن نزول و ترتیب
به گزارش فرهنگنامه علوم قرآن، سوره رعد، سیزدهمین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، نود و ششمین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانستهاند که پس از سوره محمد و پیش از سوره الرحمن نازل شد. از مجموع آیات در مدنی یا مکی بودن این سوره، اختلاف نظر وجود دارد. در سوره رعد، یک یا دو آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کردهاند. آیه ۲۸ سوره رعد، دارای سجده مستحب است.[۶]
پانویس
ارجاعات
- ↑ رازی، تفسیر کبیر، ۱۹: ۱۴.
- ↑ طباطبایی، تفسیر المیزان، ۱۱: ۴۱۱.
- ↑ گمشادزهی، ترجمه معانی قرآن کریم، ۲۵۰.
- ↑ خرمشاهی، ترجمه خرمشاهی، ۲۵۰.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۰: ۱۳۳-۱۳۶.
- ↑ دفتر تبلیغات اسلامی، «سوره رعد»، فرهنگنامه علوم قرآن، ۲۹۰۶.
منابع
- خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.
- دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگنامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
- رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
- گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
- طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
- مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.
