آیه ۳۶ سوره احزاب
| مشخصات قرآنی | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| نام سوره | احزاب | ||||
| تعداد آیات سوره | ۷۳ | ||||
| شماره آیه | ۳۶ | ||||
| شماره جزء | ۲۲ | ||||
| شماره حزب | ۸۵ | ||||
| اطلاعات دیگر | |||||
|
|
||||
آیه ۳۶ سوره احزاب سی و ششمین آیه از سی و سومین سوره قرآن است و از آیات مدنی آن بهشمار میآید. موضوع آیه عدم مخالفت و عدم اختیار مسلمانان در برابر فرمان خداوند و پیامبر او است.
متن
متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کردهاند:[۱][۲]
وَمَا كَانَ لِمُؤْمِنٍ وَلَا مُؤْمِنَةٍ إِذَا قَضَى اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمْرًا أَنْ يَكُونَ لَهُمُ الْخِيَرَةُ مِنْ أَمْرِهِمْ ۗ وَمَنْ يَعْصِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ ضَلَّ ضَلَالًا مُبِينًا
![]()
![]()
ترجمه
محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:[۳]
«و هیچ مرد و زن مؤمنی در کاری که خدا و پیغمبرش (در آن) داوری کرده باشند اختیاری از خود ندارند و کسی که از خدا و پیامبرش نافرمانی کند در گمراهی آشکاری گرفتار آمده است»
بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:[۴]
«و هیچ مرد و زن مؤمنی را نرسد که چون خداوند و پیامبرش امری را مقرر دارند، آنان را در کارشان اختیار [و چون و چرایی] باشد، و هر کس از [امر] خداوند و پیامبر او سرپیچی کند در گمراهی آشکاری افتاده است»
محتوا
مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش میکند: در آیه به این نکته اشاره شده است که هیچ یک از مسلمانان (چه مرد و چه زن) در برابر آنچه خداوند و پیامبرش فرمان میدهند، نمیتوانند با آن امر مخالفت کرده یا اختیاری در تغییر آن ندارند. بر طبق متن آیه آمده است: «هیچ مرد و زن با ایمانی حق ندارد هنگامی که خدا و پیامبرش امری را لازم بدانند، اختیاری از خود [در برابر فرمان خدا] داشته باشد و هر کس نافرمانی خدا و رسولش را کند، به گمراهی آشکاری گرفتار شده است.» براساس روایات شأن نزول این آیه، این آیه در ماجرای ازدواج «زینب بنت جحش» با برده آزاده شده پیامبر «زید بن حارثه» نازل شده است.[۵]
شأن نزول و ترتیب
به گزارش فرهنگنامه علوم قرآن، سوره احزاب، سی و سومین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، نودمین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانستهاند که پس از سوره آلعمران و پیش از سوره ممتحنه نازل شد. این سوره را مدنی دانستهاند. در سوره احزاب، یک یا دو آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کردهاند.[۶]
پانویس
ارجاعات
- ↑ رازی، تفسیر کبیر، ۲۵: ۱۶۹.
- ↑ طباطبایی، تفسیر المیزان، ۱۶: ۴۷۸.
- ↑ گمشادزهی، ترجمه معانی قرآن کریم، ۴۲۲.
- ↑ خرمشاهی، ترجمه خرمشاهی، ۴۲۲.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۷: ۳۱۶-۳۱۹.
- ↑ دفتر تبلیغات اسلامی، «سوره احزاب»، فرهنگنامه علوم قرآن، ۲۷۴۵.
منابع
- خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.
- دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگنامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
- رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
- گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
- طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
- مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.