آیه ۳۸ سوره احزاب
| مشخصات قرآنی | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| نام سوره | احزاب | ||||
| تعداد آیات سوره | ۷۳ | ||||
| شماره آیه | ۳۸ | ||||
| شماره جزء | ۲۲ | ||||
| شماره حزب | ۸۵ | ||||
| اطلاعات دیگر | |||||
|
|
||||
آیه ۳۸ سوره احزاب سی و هشتمین آیه از سی و سومین سوره قرآن است و از آیات مدنی آن بهشمار میآید. در ادامه آیه قبل، اشاره این آیه به این مطلب است که فرمان الهی بدون چون و چرا باید اجرا گردد و هیچ ملاحظه یا مخالفتی در این امر جایز نیست.
متن
متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کردهاند:[۱][۲]
مَا كَانَ عَلَى النَّبِيِّ مِنْ حَرَجٍ فِيمَا فَرَضَ اللَّهُ لَهُ ۖ سُنَّةَ اللَّهِ فِي الَّذِينَ خَلَوْا مِنْ قَبْلُ ۚ وَكَانَ أَمْرُ اللَّهِ قَدَرًا مَقْدُورًا
![]()
![]()
ترجمه
محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:[۳]
«بر پیامبر در آنچه خداوند برای او مقدر نموده هیچ گناه و تقصیری نیست، این سنت الهی در مورد پیغمبران پیشین نیز جاری بوده و کار خداوند به اندازه و مقرر است»
بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:[۴]
«بر پیامبر در آنچه خداوند برایش مقرر داشته است، محظوری نیست، این سنت الهی است که در حق پیشینیان هم معمول بوده است، و امر الهی سنجیده و بسامان است»
محتوا
مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش میکند: در تکمیل بحث آیه قبلی، در این آیه چنین آمده است: «هیچگونه جرمی بر پیامبر در آنچه خدا بر او واجب کرده است نیست، این سنت الهی در مورد کسانی که پیش از این بودهاند نیز جاری بوده است و فرمان خدا روی حساب و برنامه دقیقی است.» به گزارش مکارم، این آیه در حقیقت به پیامبران و رهبران الهی گوشزد میکند که هرگز نباید در اجرای فرمانهای خداوند به حرف این و آن گوش کنند یا بنابه ملاحظاتی آن دستورات را عملی نسازند. لذا در آیه تأکید میشود که آنها باید بدون ترس و خوف از سرزنشهای مردم و جنجالهای جامعه، فرامین الهی را به کار بندند. به گفته مکارم، ازدواج پیامبر اسلام با زینب همسر مطلقه زید از دو جهت از دید مردم آن روزگار ایراد داشت. نخست آنکه پیامبر بر خلاف سنت جاهلی با همسر مطلقه پسرخواندهاش ازدواج کرده بود که این عمل در آن زمان حرام و ممنوع بود. دوم آنکه ازدواج مرد با شخصیتی مانند پیامبر با همسر مطلقه یک برده آزاد شده عیب و ننگ به شمار میآمد که درنتیجه انجام فرمان الهی، با این بدعت ناروا و فرهنگ غلط مبارزه شد و کفو بودن دو همسر بر مبنای ایمان، اسلام و تقوا تعیین و مستقر گردید.[۵]
شأن نزول و ترتیب
به گزارش فرهنگنامه علوم قرآن، سوره احزاب، سی و سومین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، نودمین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانستهاند که پس از سوره آلعمران و پیش از سوره ممتحنه نازل شد. این سوره را مدنی دانستهاند. در سوره احزاب، یک یا دو آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کردهاند.[۶]
پانویس
ارجاعات
- ↑ رازی، تفسیر کبیر، ۲۵: ۱۷۰.
- ↑ طباطبایی، تفسیر المیزان، ۱۶: ۴۷۸.
- ↑ گمشادزهی، ترجمه معانی قرآن کریم، ۴۲۳.
- ↑ خرمشاهی، ترجمه خرمشاهی، ۴۲۳.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۷: ۳۲۲-۳۲۵.
- ↑ دفتر تبلیغات اسلامی، «سوره احزاب»، فرهنگنامه علوم قرآن، ۲۷۴۵.
منابع
- خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.
- دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگنامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
- رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
- گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
- طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
- مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.