آیه ۵۷ سوره اسراء

آیه ۵۷ سوره اسراء

مشخصات قرآنی
نام سوره	اسراء
تعداد آیات سوره	۱۱۱
شماره آیه	۵۷
شماره جزء	۱۵
شماره حزب	۵۸
اطلاعات دیگر
{{{page}}} آیه قبل	آیه بعد {{{page}}}

آیه ۵۷ سوره اسراء پنجاه و هفتمین آیه از هفدهمین سوره قرآن است و از آیات مدنی آن به‌شمار می‌آید. این آیه به دلیل مطلبی که در آیه قبل گفته شد؛ اشاره شده است.

متن

متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کرده‌اند:

 أُولَٰئِكَ الَّذِينَ يَدْعُونَ يَبْتَغُونَ إِلَىٰ رَبِّهِمُ الْوَسِيلَةَ أَيُّهُمْ أَقْرَبُ وَيَرْجُونَ رَحْمَتَهُ وَيَخَافُونَ عَذَابَهُ ۚ إِنَّ عَذَابَ رَبِّكَ كَانَ مَحْذُورًا  

ترجمه

محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:

«پيامبران و صالحاني که آنان به فرياد مي‌خوانند، براي تقرب جستن به پروردگارشان، آنچه از کارهاي شايسته که انسان را به خدا نزديک مي‌کند، انجام مي‌دهند و به رحمت خدا اميدوارند و از عذاب او مي‌ترسند، بی‌گمان بايد از عذاب پروردگارت برحذر بود»

بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:

«این کسانی که [به ناحق به خدایی‌] می‌خوانند، کسانی که از همه مقرب‌ترند، خود به پروردگارشان تقرب می‌جویند، و به رحمت او امید دارند، و از عذاب او بیمناکند، که از عذاب پروردگارت باید بر حذر بود»

محتوا

مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش می‌کند: در ادامه آیه قبل که باور مشرکان درباره پرستش خدایان ساختگی را مورد نکوهش قرار داده بود؛ در این آیه چنین می‌گوید: «آنهایی را که به جای معبود خویش برگزیدید، آنها خدا را می‌خوانند و برای تقرب به او وسیله‌ای می‌جویند. به رحمت او امیدوارند و از عذابشهراسانند. چراکه عذاب خدا چنان شدید است که همه از آن وحشت و ترس دارند.» به گفته مکارم، برخی مفسران معتقدند که هر یک از آن معبودانی از فرشتگان و پیامبران که مشرکان آنها را به جای خدا معبود خویش قرار داده‌اند؛ براساس متن آیه، آنها نیز از خود هیچ ندارند و هرچه دارند از خداوند دارند. به او توسل می‌جویند و به رحمت او امیدوارند و از عذابش هراسان. سپس مکارم در ادامه درباره لغت وسیله در آیه مینویسد: «وسیله به معنی «تقرب جستن» و یا چیزی است که باعث تقرب می‌شود. به این ترتیب «وسیله» مفهوم بسیار وسیعی دارد که هر کار نیک و شایسته‌ای را شامل می‌شود و هر صفت برجسته در مفهوم آن درج است، چرا که همه اینها موجب قرب پروردگار است. بر طبق سخنی از علی بن ابی‌طالب در نهج البلاغه این وسیله شامل موارد زیر است: ایمان به خدا، برپا داشتن نماز، ادای زکات، روزه ماه رمضان، حج و عمره، صله رحم، انفاق و بخشش در راه خدا در نهان و آشکار و تمام اعمال نیکی است که‌ انسان را از سقوط نجات می‌دهد. همچنین شفاعت پیامبران و بندگان صالح خدا و مقربان درگاه او که طبق صریح آیات قرآن در پیشگاه او پذیرفته می‌شود، نیز یکی از وسایل تقرب به او است.»

شأن نزول و ترتیب

به گزارش فرهنگ‌نامه علوم قرآن، سوره اسراء، هفدهمین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، پنجاهمین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانسته‌اند که پس از سوره قصص و پیش از سوره یونس نازل شد. از مجموع آیات این سوره، دوازده آیه (آیات ۲۶، ۳۲، ۳۳، ۵۷ و ۷۳ تا ۸۰) از آن را مدنی و الباقی را مکی دانسته‌اند. در سوره اسراء، سه آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کرده‌اند.

پانویس

منابع

• خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (رده)
• دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگ‌نامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
• رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (رده)
• گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
• طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
• مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.