آیه ۱۶۴ سوره اعراف

آیه ۱۶۴ سوره اعراف

مشخصات قرآنی
نام سوره	اعراف
تعداد آیات سوره	۲۰۶
شماره آیه	۱۶۴
شماره جزء	۹
شماره حزب	۳۴
اطلاعات دیگر
{{{page}}} آیه قبل	آیه بعد {{{page}}}

آیه ۱۶۴ سوره اعراف صد و شصت و چهارمین آیه از هفتمین سوره قرآن است و از آیات مکی آن به‌شمار می‌آید. در ادامه بیان داستان اصحاب سبت در این آیه به گروهی از مردم آن سرزمین اشاره شده که گروه طغیان‌گران و سرپیچی کنندگان از فرمان خداوند را نهی از منکر می‌کردند و از ارتکاب گناه باز می‌داشتند.

متن

متن آیه را فخر رازی، از مفسران سنی مذهب و محمدحسین طباطبایی، مفسر شیعه، چنین گزارش کرده‌اند:

 وَإِذْ قَالَتْ أُمَّةٌ مِنْهُمْ لِمَ تَعِظُونَ قَوْمًا ۙ اللَّهُ مُهْلِكُهُمْ أَوْ مُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِيدًا ۖ قَالُوا مَعْذِرَةً إِلَىٰ رَبِّكُمْ وَلَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ  

ترجمه

محمدگل گمشادزهی، مترجم سنی حنفی مذهب در ترجمه آیه آورده است:

«و به یادآور آنگاه که گروهی از ایشان گفتند: چرا قومی را پند می‌دهید که خداوند آنها را نابود می‌کند یا به آنان عذاب سختی می‌دهد؟ گفتند: تا پیش پروردگارتان معذور باشیم و باشد که آنها پرهیزگار شوند»

بهاءالدین خرمشاهی، مترجم شیعه امامی مذهب در ترجمه این آیه آورده است:

«و چون گروهی از ایشان گفتند چرا قومی را پند می‌دهید که خداوند هلاک‌کننده یا عذاب‌کننده آنان به عذابی شدید است؟ گفتند این [در حکم‌] معذرتی به درگاه پروردگار شماست و باشد که پروا پیشه کنند»

محتوا

مکارم شیرازی از مفسران شیعه گزارش می‌کند: قرآن در ادامه بیان داستان اصحاب سبت در این آیه به گروهی از مردم آن سرزمین اشاره کرده که گروه طغیان‌گران و سرپیچی کنندگان از فرمان خداوند را نهی از منکر می‌کردند و از ارتکاب گناه باز می‌داشتند: «و هنگامی را که گروهی از آنها [به گروه دیگر] گفتند: چرا جمعی [گناه‌کار] را اندرز می‌دهید که سرانجام خداوند آنها را هلاک خواهد کرد یا به عذاب شدیدی گرفتار خواهد ساخت [آنها را به حال خود واگذارید تا نابود شوند] گفتند: [این اندرزها] برای اعتذار [و رفع مسئولیت] در پیشگاه پروردگار شماست، به علاوه شاید آنها [بپذیرند و از گناه بازایستند و] تقوی پیشه کنند.» به گزارش مکارم، هنگامی که این جمعیت از بنی اسرائیل در برابر این آزمایش بزرگ که با زندگی آنان کاملاً آمیخته بود قرار گرفتند، به سه گروه تقسیم شدند: «گروه اول» که اکثریت را تشکیل می‌دادند، به مخالفت با این فرمان الهی برخاستند. «گروه دوم» که قاعدتاً اقلیت کوچکی بودند، در برابر گروه اول به وظیفه امر به معروف و نهی از منکر قیام کردند. «گروه سوم»، ساکتان و بی‌طرفان بودند، که نه هم‌گامی با گناه‌کاران داشتند و نه وظیفه نهی از منکر را انجام می‌دادند. در این آیه به گفتگوی میان گروه دوم و سوم اشاره شده است.

شأن نزول و ترتیب

به گزارش فرهنگ‌نامه علوم قرآن، سوره اعراف، هفتمین سوره قرآن است. این سوره را در ترتیب نزول، سی و نهمین سوره نازل شده بر پیامبر اسلام دانسته‌اند که پس از سوره ص و پیش از سوره جن نازل شد. این سوره را مکی دانسته‌اند. در سوره اعراف، یک آیه ناسخ یا منسوخ گزارش کرده‌اند. این سوره، بزرگ‌ترین سوره مکی است.

پانویس

منابع

• خرمشاهی، بهاءالدین (۱۳۹۳). ترجمه قرآن کریم استاد خرمشاهی (به فارسی-عربی). قم: موسسه تبیان.نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (رده)
• دفتر تبلیغات اسلامی (۱۳۸۸). فرهنگ‌نامه علوم قرآن. تهران: دفتر تبلیغات اسلامی.
• رازی، محمد بن عمر (۱۴۲۰). مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر. سوم (به عربی). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (رده)
• گمشادزهی، محمدگل (۱۳۹۴). ترجمه معانی قرآن کریم. به کوشش کتابخانه عقیده. مجموعه موحدین.
• طباطبایی، محمدحسین (۱۳۹۵). ترجمه تفسیر المیزان. ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
• مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب اسلامیه.