شیخ طوسی

شیخ طوسی ملقب به «شیخ الطائفه»، بنیانگذار برخی شاخه‌های علوم اسلامی و نخستین طراح طبقه‌بندی این علوم به انواع گوناگون محسوب می‌شود. او از شاگردان شیخ مفید و سید مرتضی بود. وی با ادامه تلاش‌های شیخ مفید و سید مرتضی، آثار مهمی از خود به جای گذاشته است:

1. تفسیر قرآن: اولین تفسیر جامع از قرآن در «التبیان» که تدوین آن در ۴۴۱ و پاکنویسش در ۴۴۴ پایان یافت.
2. فقه:
   1. کتاب «النهایة فی مجرد الفقه» در تنظیم نصوص احادیث کتب فقهی.
   2. کتاب «المبسوط الکبیر» چند جلدی در طبقه‌بندی رشته‌های مختلف فقهی.
   3. کتاب «الخلاف» در فقه تطبیقی بین مذاهب اسلامی.
3. اصول فقه: کتاب «العده» در اصول فقه.
4. علم کلام: کتاب «التمهید»
5. ادعیه و زیارات: کتاب «المصباح المتهجد و سلاح المتعبد»
6. علم الحدیث: دو کتاب از کتب اربعه یعنی:
   1. کتاب «تهذیب» در زمینه مدارک احکام فقهی و دلایل آنها از میان احادیث.
   2. کتاب «استبصار» که به بیان جنبه‌های گوناگون جمع بین احادیث مختلف و اثبات سازگاریشان می‌پردازد.
   3. کتاب «امالی» که شامل احادیث غیر فقهی است.
7. علم رجال: سه کتاب از چهار کتاب این علم مربوط به شیخ طوسی است.

پانویس

منابع

• کربلایی عباس، مریم (۱۳۸۱). «شخصیت علمی شیخ طوسی». حدیث و اندیشه (۳-۴).